اقتاۋدا كاسىپكەرلەردىڭ سەرۋەندەۋ قايىقتارىن جاساپ, تۋريستەر قولدانىسىنا ۇسىنۋىن بۇل تۇرعىداعى جاڭالىقتاردىڭ باسى دەپ قابىلدادىق جانە ول كىشىگىرىم بولسا دا تۇرعىندار اراسىندا ۇلكەن, اسەرلى ءىس رەتىندە قابىلدانۋدا. كاسىپكەرلەردىڭ كەلەسى سۋ كولىگى ماڭعىستاۋداعى ءۇستىرت جازىعىنىڭ اتاۋىن يەلەنىپ, سۋعا ءتۇسىرىلدى.
تۋريزمگە قاجەتتى ءارى شەتەلدىك ۇلگىلەردەن كەم تۇسپەيتىن سەرۋەن قايىقتارىن جاساۋدى اكەلى-بالالى چۋۆاكوۆتار ون جىلدان بەرى قولعا العان. ولار كۇنى بۇگىنگە دەيىن ءۇش سۋ كولىگىن قۇراستىرسا, ونىڭ بىرەۋى اتىراۋ وڭىرىنە جىبەرىلگەن, ياعني ول قازىر جايىق وزەنىندە ءجۇزىپ ءجۇر دەگەن ءسوز.
كاسىپكەر اندرەي چۋۆاكوۆ باسقاراتىن ۇجىم اعاشتان كولەمى ءارتۇرلى موتورلى قايىقتاردى قۇراستىرىپ تاجىريبە جيناعان سوڭ شىنى پلاستيكتەن كاتاماران جاساي باستاعان. وڭىردە ءۇش جىل بۇرىن جۇزەگە اسقان ايماقتىق بيزنەس جوباسى اياسىندا وندىرىسكە قاجەت قۇرال-جابدىقتار مەن شيكىزاتتى ساتىپ الۋعا نەسيە راسىمدەگەن ەكەن.
– 2017 جىلى ماڭعىستاۋ وڭىرىندە ءتۋريزمدى دامىتۋدىڭ ايماقتىق جول كارتاسى جاسالدى. وعان ءبىز ەكى پالۋبالى سەرۋەن قايىقتارىن قۇراستىرامىز دەگەن جوسپارمەن قاتىستىق. ويىمىز ماقۇلدانىپ, «دامۋ» قورى ارقىلى قوماقتى قارجى الدىق. العاشقى كاتاماران سول جىلى 9 ايدا جاسالدى. قاڭقاسىن شىنى پلاستيكتەن قۇراستىرۋ تەمىر نە اعاشقا قاراعاندا ءسال قيىنداۋ. قالعان بولشەكتەرىن رەسەي, ەۋروپا مەن قىتايدان ساتىپ الامىز. كەيىنگى كاتاماراندار 6-7 ايدا قۇراستىرىلعان. سالقىن مەزگىلدە قايىق جاساۋعا جۇمىلاتىن قىز-جىگىتتەر جاز ايلارى الگى قايىقتاردىڭ ەكيپاجىنا اينالادى. ورىمدەي جاستار تىزگىندەگەن سۋ كولىگىنىڭ بىرىمەن تۋريستەرمەن بىرگە ءبىز دە اشىق تەڭىزگە شىعىپ, ونىڭ بەرىكتىگىنە كوز جەتكىزدىك, دەيدى كاسىپكەر اندرەي چۋۆاكوۆ.
اقتاۋدىڭ تەڭىز جاعالاۋىندا سوڭعى جىلدارى كورىكتى جەر رەتىندە جوندەلىپ قولدانىسقا جاڭا بەينەدە ۇسىنىلعان «جارتاستى سوقپاق» سۇرلەۋى جاياۋ جۇرگىنشى ءۇشىن 1,5 شاقىرىم, سۋ بەتىندە اتالعان قايىقپەن بۇل قاشىقتىق نەبارى 1 ءميلدى قۇرايدى. ال قايىقتىڭ جالپى جىلدامدىعى ساعاتىنا 10 شاقىرىمنان اسپايدى. ماڭعىستاۋلىق شەبەرلەر قۇراستىرعان ەكى پالۋبالى سۋ كولىگىنىڭ سىيىمدىلىعى ءبىر مەزەتتە 50 ءتۋريستى الىپ جۇرۋگە ارنالعان. باسقارۋى دا قيىن ەمەس – مىسالى, قالاعان باعىتقا قاراي ءرولدى بۇرسا جەتىپ جاتىر.
قايىقتىڭ كاپيتانى 20 جاسار داريا ستاروستينا استراحاندا سۋ كولىگىن باسقارۋ كۋرسىندا وقىعان.
– كاپيتان قىزمەتى – ءارى قيىن, ءارى قىزىقتى. ال قىزمەتتەگى قيىندىق دەپ – جولاۋشىلاردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە جاۋاپ بەرۋدى ايتار ەدىم. سەرۋەن كەزىندە تۋريستەر قايىقتىڭ ءبىر بولىگىنە جينالىپ, فوتوعا تۇسكەندى ۇناتادى. ول جەرگە سالماق ۇلعايۋىمەن قوزعالتقىشقا سۋ كەتۋ قاۋپى بار. وسى رەتتە ماتروستارمەن بىرگە ەرەجەنىڭ بۇزىلماۋىن باقىلايمىن. اكەم تەڭىزشى, مەن ونىڭ ءىزىن جالعاستىرىپ كەلەمىن. ەندىگى مۇراتىم – كەمە قۇراستىرۋ ماماندىعىن مەڭگەرۋ, – دەيدى اقتاۋلىق شەبەرلەرمەن بىرگە قايىقتى قۇراستىرۋدى ۇيرەنىپ جۇرگەن ول.
اقتاۋدا جاسالعان قايىقتارمەن كاسپي تەڭىزىندە مامىر-قىركۇيەك ايلارىندا سەرۋەندەۋگە بولادى. قازىرگى تاڭدا جوبا اۆتورلارى جاڭا بۇيىمدى جەتىلدىرىپ, كاتامارانداردىڭ اشىق جەرىن قاپتاپ, ىشىنە جىلىتقىش جۇيە قوندىرۋدى ويلاستىرىپ وتىر. بۇل سۋ كولىكتەرىن قىس مەزگىلىندە جەلسىز اشىق كۇندەردە قولدانۋعا مۇمكىندىك بەرمەك.
ەلىمىزدە پاندەمياعا وراي ورىن العان كارانتين كەزىندە كاتاماراندا قاۋىپسىزدىك تالاپتارى قاتاڭ ساقتالۋدا. قايىق بورتىنا 25 ادام الىنىپ, ولار ءار ورىندىققا ءبىر جولاۋشىدان وتىرعىزىلادى. سونداي-اق تەڭىزگە شىعىپ كەلگەن سايىن قايىق ءىشى جۋىلىپ, ميكروب جويعىش سۇيىقتىقپەن زالالسىزداندىرىلادى.
اقتاۋدا قايىق جاسالدى – ەندى وتاندىق قايىقتىڭ جەتىلىپ, جاڭعىرىپ ايدىنداعى ايبىندى سۋ كولىگى بولعانىن ارمانداۋعا اۋىستىق.
ماڭعىستاۋ وبلىسى