ەكونوميكا • 30 ءساۋىر، 2020

شارۋالارعا شاراپاتى ءتيدى

39 رەت كورسەتىلدى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ 2020 جىلعى 31 ناۋرىزداعى مالىمدەمەسىندە كاسىپكەرلىك سەكتوردى قولداۋعا باعىتتالعان بىرقاتار مىندەتتەر بەلگىلەنگەن. سونىڭ ىشىندە پرەزيدەنت اگروونەركاسىپتىك كەشەندى ۇزدىكسىز قامتاماسىز ەتۋ، شاعىن جانە ورتا بيزنەستى نەسيەلەۋدى ارتتىرۋ قاجەتتىگىن ەرەكشە اتاپ وتكەن بولاتىن.

«قازاگرو» حولدينگىنىڭ ەنشىلەس كومپانياسى اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورى 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان «ەڭبەك» ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا كاسىپكەرلەرگە جەڭىلدەتىلگەن شاعىن نەسيە بەرۋ ءۇشىن بيىل 36 ملرد تەڭگە قارجى ءبولۋدى جوسپارلاپ وتىر. قور سوڭعى 2 جىلدا وسى باعدارلاما اياسىندا جالپى سوماسى 160 ملرد تەڭگە بولاتىن 53 مىڭنان استام شاعىن نەسيە بەرگەنىن ايتا كەتەيىك. سونىڭ ناتيجەسىندە 53 مىڭنان استام اۋىل حالقى جۇمىسپەن قامتىلدى.

قازىر اۋىل-ايماقتىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا كوڭىل ءبولىنىپ جاتقانى راس. ارينە، ءبارىن كەرەمەت دەۋگە بولماس، بىرقاتار ماسەلەلەر ءالى دە بار. دەگەنمەن مەملەكەتتىك باع­دار­لامالاردىڭ اياسىندا اۋىلداعى اعايىنعا قولداۋ كورسەتىلىپ، مال شارۋاشىلىعىمەن قاتار، باسقا دا ءتۇرلى كاسىپپەن اينالىسۋدى قولعا العان ازاماتتاردىڭ قاتارى كوبەيىپ كەلە جاتقانى انىق.

 قوي قوزداپ، قورادا شۋ...

نەسيە قارجىسىنا ازىن-اۋلاق مال ساتىپ الىپ، قوي شارۋاشىلىعىمەن اينالىسۋدى باستاعان قىز-كەلىنشەكتەر دە بار. مىسالى، قوراسىن قويعا تولتىرىپ، بيىل العاشقى ءتولىن الىپ جاتقان ساۋلە ايدارقان سارىاعاش اۋدانىنا قاراستى اقنيەت اۋىلىندا تۇرادى. كاسىپكەر «باستاۋ بيزنەس» جوباسى بويىنشا وقىپ، بيزنەس نەگىزدەرىن مەڭگەرگەن. سوسىن اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنىڭ تۇركىستان فيليالىنان 2 ملن تەڭگە نەسيە الىپ، 63 باس قوي مەن 3 قوشقار ساتىپ الدى. قازىر قويلارى قوزداپ، مال باسى كوبەيىپ جاتىر.

وسى ورايدا ايتا كەتەيىك، «ەڭبەك» ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسى اياسىندا اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورى مال شارۋاشىلىعىمەن اينالىسامىن دەيتىندەرگە 6 پايىزبەن 6،5 جىلعا 4 ملن تەڭگەگە دەيىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرەدى. نەسيەنىڭ جەڭىلدىك مەرزىمى دە بار.

ىرعىز اۋدانىندا تۇراتىن بولات تۇياقباەۆ بالا كۇنىنەن جىلقىعا قۇمار ازامات. ول كوپتەن بەرى جىلقى شارۋاشىلىعىمەن اينالىسۋدى جوسپارلاپ جۇرگەن. «ەڭبەك» ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى مەن اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنىڭ نەسيەنى كەپىلدەندىرۋ جوباسى ارقىلى جوسپارىن ىسكە اسىرىپ وتىر. اقتوبە وبلىسىنداعى «كت ىرعىز» جشس قۇرامىنا كىرگەن ول 5،4 ملن تەڭگە نەسيەگە قول جەتكىزىپ، 16 باس جىلقى مەن مال ازىعىن ساتىپ العان.

ايتا كەتۋ كەرەك، بۇل سوماعا قول جەت­كىزۋىنە اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورى ۇسىنعان كەپىلدەمەنىڭ كومەگى كوپ بولعان. قور العان نەسيەسىنىڭ 50 پايىزىنا دەيىن كەپىلدەمە بەرگەن.

– ءبىز سياقتى اۋىلدىقتار ءۇشىن جوبامىزدى ىسكە اسىرۋعا قارجىلىق كەپىلدەمە قۇرالى ۇلكەن مۇمكىندىك. ويتكەنى اۋىلدىقتار نەسيە الايىن دەسە، كەپىلدىك ماسەلەسى تۋىندايدى. مەملەكەتتىڭ وسى باعىتتا قولداۋ كورسەتكەنىنە ريزامىن، – دەيدى بولات.

 بيزنەسىن كەڭەيتكەن كاسىپكەر

اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنان جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الىپ، جاڭادان ءىس باستاعان جانە بۇرىننان بار بيزنەستەرىن كەڭەيتىپ جاتقان كاسىپكەرلەر بارشىلىق. مىسالى، پاۆلوداردا تۇراتىن جەكە كاسىپكەر گ.ماجينوۆا بىلتىر جىل سوڭىندا قوردىڭ پاۆلودارداعى فيليالىنان نەسيە الدى. ول اقشاعا «ساكۋرا» ەستەتيكالىق مەديتسينا ورتالىعىنا قۇرال-جابدىقتار ساتىپ الدى جانە اينالىم قاراجاتىن تولىقتىردى. قازىر ورتالىق حالىققا قىزمەت كورسەتۋگە دا­يىن. اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورى «ەڭبەك» ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا كاسىپپەن اينالىسامىن دەگەندەرگە 5 جىلعا 6 پايىزبەن 6 ملن تەڭگەگە دەيىن نەسيە بەرەدى. ءبىر جىلعا دەيىنگى جەڭىلدىك مەرزىمى تاعى بار.

ءدال وسى كەيىپكەرلەردەي قانشاما كاسىپكەر مەملەكەتتىڭ قولداۋىنا يە بولىپ وتىر. ەڭبەك ەتەمىن دەگەن ادامعا ەشتەڭە بوگەت بولا المايتىنىن، بۇرىنعى جىلدارداعىداي ەمەس، مۇمكىندىكتىڭ بار ەكەنىن جۇرت قازىر جاقسى بىلەدى. شيكىزات باعاسى قۇلدىراپ، باسقا دا سالالارداعى ءوندىرىس كەيىندەگەن كەزەڭدە اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن وركەندەتۋ ەلىمىزدىڭ باستى ەكونوميكالىق ستراتەگياسى بولۋى شارت دەگەن ويدامىز. شيكىزاتقا يەك ارتاتىن زاماننىڭ ارتتا قالعانىن الەمدەگى احۋال اڭعارتىپ وتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار