ەكونوميكا • 17 اقپان، 2020

تالپاق تاناۋ دا تابىس كوزى

48 رەتكورسەتىلدى

ەلىمىزدىڭ ەت ءوندىرىسى ىشكى نارىقتى تولىق قامتىپ قانا قويماي، سىرت ەلدىڭ سۇرانىسىنا جاۋاپ بەرۋى ءتيىس. بۇل ءۇشىن اگروونەركاسىپ كەشەنىن دامىتۋ مەن قارجىلاي قولداۋدىڭ بارلىق تەتىگى جۇمىس ىستەپ تۇر. اسىرەسە مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. وتكەن جىلدان باستاپ سالانى دەمەۋگە قاجەت 100 ملرد تەڭگە قارجى «اگروبيزنەس-2020» باعدارلاماسى اياسىندا يگەرىلە باستادى.

ەت ەكسپورتى دەگەندە قازاق­تىڭ ءىرى قارا مالى مەن ۋاق ت ۇلى­گىنىڭ شەتەلگە ءتىرى كۇيىندە ساتىلىپ جاتقانى ەسكە تۇسەدى. قازىر بۇل باعىتتى مەملەكەت رەتتەۋگە كىرىستى. ياعني سىرتقى نارىققا مال شىعارۋعا تىيىم سالىندى. ەندى وتاندىق وندىرىسكە قاجەتتى شيكىزات كوزى كوبەيىپ، ەت جانە ەت ونىمدەرىمەن اينالىساتىن كاسىپورىندار جۇمىسى جاندانۋى ءتيىس. مۇنىڭ ناتيجەسىن جاقىن ۋاقىتتا كورەتىنىمىز انىق.

ال سىرتقى ەلدىڭ سۇرانىسىن وتەۋگە قاجەتتى ەت ءوندىرىسىنىڭ بار­­لىق ءتۇرىن قولداۋ ءوز جەمىسىن بەرە باستادى. ەلىمىزدەگى شوشقا شا­رۋا­شىلىعىن دامىتۋعا قاتىس­تى جۇمىستارعا قاراپ سولاي دەۋگە بولادى. جالپى، تالپاق تاناۋ ەتىنە قازاقستاندا سۇرانىس تومەن ەكەنى بەلگىلى. ەسەسىنە كورشى قىتاي ەلى ءبىزدىڭ نارىقتاعى دو­ڭىز ەتىنە قىزىعۋشىلىق تانىتىپ كەلەدى. جالپى، الەمدە وندى­رىل­گەن شوشقا ەتىنە سۇرانىستىڭ 50 پايىزعا جۋىعى قىتايعا جونەل­تىلەدى دەيدى دەرەكتەر. اۋىل شارۋا­شىلىعى مينيسترلىگىنىڭ مالى­مەتى بويىنشا، ەلىمىزدە الداعى 6 جىل ىشىندە 26 ءىرى شوش­قا شارۋاشىلىعى اشىلماق. جىلى­نا 50 مىڭ تونناعا دەيىن ەت بەرە­تىن كەشەندەردىڭ جانىنان دو­ڭىز تۇقىمىن اسىلداندىرۋ مەن سۇرىپتاۋمەن اينالىسا­تىن ارنايى ورتالىقتار دا قۇرىلادى.

دەمەك، قىتايمەن شەكارالاس وبلىستارداعى شوشقا شارۋا­شىلىعىن دامىتۋدىڭ نەگىزى بار. قازىر تالپاق تاناۋ ءوسىرۋ الماتى وبلىسىندا جولعا قويىلعان. بىل­تىر ايماقتاعى «بەكون» سەرىك­تەس­تىگى اسىل تۇقىمدى شوش­قا ءوسىرۋ زاۋىتىن اشقان بولاتىن. مۇندا 1800 باس تالپاق تاناۋعا ارنالعان سەلەكتسيالىق-گيبريدتىك ورتالىق جۇمىس ىستەپ تۇر. ءوندىرىس جىلىنا 60 مىڭ توننا شوشقا ەتىن ەكسپورتقا شىعارۋعا قابىلەتتى.

جاقىندا الماتى وبلىسىندا 1200 باس شوشقا جەمدەيتىن كەشەن تاعى اشىلدى. قاراتال اۋدانىنداعى «اگرو-ينۆەست-قاراتال» سەرىكتەستىگى «اگرارلىق نەسيە» كورپوراتسياسىنىڭ قار­جى­لان­دىرۋىمەن شوشقا ەتىن دايىن­دايتىن كەشەندى ىسكە قوستى. ۇش­توبە قالاسىندا ورنالاسقان ءون­دى­رىس كلاستەرلىك جۇيەمەن جۇ­مىس ىستەمەك. مۇندا شوشقا باسىن كوبەيتۋ مەن باعىپ، سەمىرتۋ جانە سويىپ ەت دايىنداۋ جۇمىسى تولىق جۇزەگە اسپاق. جاڭا زامانعى تەحنو­لوگيامەن باسقارىلاتىن كەشەنگە 815 ملن تەڭگە ينۆەستيتسيا جۇمسالعان. ءوندىرىس تولىق قۋاتىنا كوشكەن كەزىندە كۇنىنە 13 توننا ەت دايىندالىپ، 60 ادام جۇ­مىسپەن قامتىلماق. قازىر مۇندا 1200 باس شوشقا جەمدەۋگە قويىل­عان. تالپاق تاناۋ سانىن كوبەيتۋ ءۇشىن دات ەلىنەن لاندراس جانە يوركشير تۇقىمداس 312 باس مەگەجىن ساتىپ الىنعان ەكەن. ايىر تۇياقتى جانۋاردىڭ ۇلەسىن 2400 باسقا دەيىن جەتكىزۋ ماقساتى تۇر. ال دايىن ءونىم كورشى قىتاي نارىعىنا جونەلتىلمەك.

 

الماتى وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ەرلىكتى دارىپتەيتىن قوماقتى قور

رۋحانيات • 05 ماۋسىم، 2020

ەكى قىلمىستىق توپ ۇستالدى

ايماقتار • 05 ماۋسىم، 2020

ۇقساس جاڭالىقتار