رۋحانيات • 25 قاراشا، 2019

الماتى پوەزيا پاديشاسىن ارداقتادى

184 رەتكورسەتىلدى

الماتى كوشەلەرى تاعى ءبىر جاڭا اتاۋمەن تولىقتى. قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى، بەلگىلى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى فاريزا وڭعارسىنوۆانىڭ 80 جاسقا تولۋىنا وراي الاتاۋ باۋرايىنداعى الىپ شاھاردىڭ ۇزىن ءارى كەڭ كوشەلەرىنىڭ بىرىنە اقىن ەسىمى بەرىلدى.

2018 جىلى الماتى قالاسى اكىمدىگىنىڭ ارنايى قاۋلىسىمەن الماتى قالاسى الاتاۋ اۋدانى العاباس شاعىناۋدانىنان كوشە بەرىلگەن بولاتىن. وسى قاۋلى نەگىزىندە بەرىلگەن كوشەنىڭ سالتاناتتى اشىلۋ ءراسىمى «قازاق پوەزياسىنىڭ پاديشاسى فاريزا وڭعارسىنوۆا – 80 جاس» اتتى ەسكە الۋ شاراسىنا ورايلاستىرىلا وتكىزىلىپ، شاراعا نۇر-سۇلتان جانە اتىراۋ وبلىستارىنان ارنايى دەلەگاتسيالار كەلىپ قاتىستى.

«بۇگىنگى شارا ءبىزدىڭ ەلدىگىمىزدى بىلدىرەتىن، مەملەكەتتىگىمىزدى كورسەتەتىن ايتۋلى تاريحي شارانىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. اتىراۋدا اسپانمەن تالاسقان ەڭسەلى ەسكەرتكىش قويىلدى، ەلوردامىز نۇر-سۇلتان قالاسىنان كوشە بەرىلدى، ەندى مىنە، اقىن اپامىزدىڭ مەرەيلى بەلەسىنە وراي الماتى قالاسىندا دا ءدال سونداي شارانىڭ كۋاسى بولىپ وتىرمىز. كوشەگە اتاۋ بەرۋ بىرنەشە كەزەڭدەردەن تۇراتىن، بىرقاتار تالاپتار مەن جورالعىلارمەن بايلانىستىرىلعان وتە جاۋاپكەرشىلىگى مول شارا. بىراق فاريزا وڭعارسىنوۆا اتىنا كوشە بەرىلەتىن كەزدە بارلىق كەزەڭدەرى جاۋاپتى تۇلعالار تاراپىنان ءبىراۋىزدان مويىندالىپ، ءبىر كىسىدەي قولداۋىنىڭ ارقاسىندا قيىندىقسىز جۇزەگە اسقانىن كورسەتتى. سەبەبى قازاقتىڭ پوەزياسى، ونىڭ ىشىندە قىزدار پوەزياسى دەگەندە الدىمەن اۋىزعا ىلىنەتىنى فاريزا اپامىزدىڭ ەسىمى جانە نازىك تە سىرشىل اقىننىڭ شىعارماشىلىعى الدىمەن ويعا ورالادى. سوندىقتان الماتى قالاسى اكىمدىگىنىڭ قاۋلىسىمەن جانە قالالىق ءماسليحاتتىڭ شەشىمىمەن شاھاردىڭ جۇرەگىندەگى ەڭ ءىرى ماگيسترالدى كوشەلەردىڭ بىرىنە فاريزا وڭعارسىنوۆانىڭ ەسىمى بەرىلىپ وتىر. قۇتتى بولسىن!» دەدى الماتى قالاسى اكىمىنىڭ كەڭەسشىسى ماماي احەتوۆ.

1960 جىلداردىڭ اياعىنا قاراي  جازۋشى شەرحان مۇرتازانىڭ شاقىرۋىمەن اتىراۋدان الماتىعا شاقىرىلعان فاريزا اقىن قىرىق جىلعا جۋىق ءومىرىن وسى قالادا وتكىزدى. اسپاننان نايزاعاي تۇسكەندەي  جارقىلداعان جاسىن ولەڭدەرىمەن ءدۇيىم جۇرتتى جالت قاراتقان جاس اقىننىڭ الماتىعا كەلۋى ادەبي ورتادا ۇلكەن وقيعا رەتىندە قابىلدانادى. ەلدە ءجۇرىپ-اق قالامگەرلىك قارىمىن تانىتىپ ۇلگەرگەن ول الماتىعا كەلىسىمەن كىلەڭ ادەبيەت مايتالماندارىمەن بىرگە شىعارماشىلىق قازانىندا قايناپ، تەرەڭدىگىن تانىتىپ، پوەزياداعى دارا قۇبىلىس ەكەنىن دالەلدەي ءتۇستى. وقىرماندارىنىڭ جۇرەگىنەن ورىن العان ەڭ تاڭداۋلى ولەڭدەرىن دە ءدال وسى قالادا جازدى. جيىندا ءسوز العان قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى مەرەكە قۇلكەنوۆ فاريزا اقىننىڭ ەل استاناسى نۇر-سۇلتان قالاسىنا قونىس اۋدارعانعا دەيىن قازاقتىڭ ساناسىنىڭ، نامىسىنىڭ ويانۋىنا، ەل رۋحىنىڭ وسۋىنە وسى قالادا ءجۇرىپ، ءبىر ادامداي قىزمەت ەتىپ، تۇلعا رەتىندە تولىسا تۇسكەنىن، وتتى ولەڭدەرىمەن قازاقتىڭ رۋحاني اناسى بولعانىن اتاپ ءوتتى.

حالىقتىڭ ءىلتيپاتىن قۇجاتپەن بەكىتىپ، اۋماعى اباتتاندىرىلىپ، كەلەشەكتەگى ينفراقۇرىلىمى كەمەل بولاتىن كوز تارتار اۋدانداعى جاڭا كوشەنىڭ بويىندا ۇيىمداستىرىلعان جيىندى قالا اكىمدىگىنىڭ وكىلدەرى  زەنكوۆ كوشەسىندەگى بيىك ءۇيدىڭ جانىندا جالعاستىردى. ءبىر اۋلەتتىڭ عانا قىزى بولىپ ومىرگە كەلىپ، ومىرشەڭ ولەڭدەرىنىڭ اقيقاتىمەن، شىنايىلىعىمەن تۇتاس ۇلتتىڭ قىزىنا اينالىپ كەتكەن فاريزا وڭعارسىنوۆا ءومىر سۇرگەن ۇيدەگى ەسكەرتكىش تاقتاعا گۇل شوقتارى قويىلىپ، مۇندا دا ادەبيەتتەگى ارىپتەستەرى مەن سىيلاس، سىرلاس زامانداستارى، اعايىن، باۋىرلارى جىلى ەستەلىكتەرىمەن ءبولىستى. سوڭىنان اقىن رۋحىنا باعىشتالىپ قۇران وقىلىپ، اس بەرىلدى. اقىننىڭ ادەبيەتتەگى، قوعامداعى ورنى تۋرالى، كىسىلىك قاسيەتى مەن پوەتيكالىق بولمىسى جايلى پاراساتپەن ورىلگەن ەستەلىكتەر توپتاماسىن تارقاتقان نۇرلان ورازالين، ۇلىقبەك ەسداۋلەت، سماعۇل ەلۋباي، عاينيكەن بيباتىروۆا، زەينوللا بەيسەنعاليەۆ، قالي سارسەنباي، تاعى باسقا قاناتتاس قالامداستارى، قۇربىلارىنىڭ لەبىزىنەن اقىن پورترەتى ءار قىرىنان كورىنىس تاۋىپ، قازاق رۋحانياتىنا ءىز تاستاپ كەتكەن ءىرى بەينەنىڭ ەشقاشان كومەسكى تارتپايتىنىنا سەندىرە ءتۇستى.  اقىننىڭ 80 جىلدىعىنا وراي ۇيىمداستىرىلعان شارالار لەگى م.اۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەميالىق دراما تەاترىندا وتكەن سالتاناتتى جيىنمەن تۇيىندەلىپ، ونەر شەبەرلەرىنىڭ كونتسەرتىنە ۇلاستى.

سوڭعى جاڭالىقتار

جولدىڭ جاۋى – اۋىر جۇك كولىكتەرى

ايماقتار • بۇگىن، 13:14

ساقتىق شارالارىن ساقتاۋ ماڭىزدى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 13:08

تۋريزم دامىسىن دەسەك...

قازاقستان • بۇگىن، 12:55

ءتۋريزمنىڭ تۇرالاعان تۇستارى كوپ

قازاقستان • بۇگىن، 12:46

يتاياقپەن اس ىشكەن ايەل

رۋحانيات • بۇگىن، 10:30

ارىستار رۋحىنا قۇرمەت

پىكىر • بۇگىن، 08:33

ۇقساس جاڭالىقتار