«دۇرىس سۇراق قويا ءبىلۋ – عالىمدىقتىڭ جارتىسى» دەلىنگەن ەكەن ءبىر حاديستە. دۇرىس سۇراق پا, بۇرىس سۇراق پا, بىلمەدىم, ايتەۋىر فاريزا اقىننىڭ ولەڭدەرىن وقىپ وتىرعاندا «وسى كىسىنىڭ ولەڭدەگى دە, ومىردەگى دە مىنەزى اتىراۋدىڭ تابيعاتىنا ۇقساي ما, قالاي؟» دەگەن ءبىر سۇراق شىعا كەلەدى ىلعي.
جاراتقان يەمىز جۇمىر جەردىڭ بەلدەۋى مەن بوساعاسىنا ادام اتتى پەندەنى ورنالاستىرعاندا, ولاردى جاي عانا شاشىپ تاستاماعان سياقتى. ول پەندەلەرىنىڭ ارقايسىسىن ءوزى دۇنيەگە كەلگەن جەردىڭ توپىراعىنا بايلاپ, اۋاسى مەن سۋىن الپىس ەكى تامىرىنىڭ بويىنا جۇگىرتىپ, وسى جەردەن ايىرىلماستاي سانا-سەزىم بەرگەن سياقتى.
XVIII عاسىردا ءومىر سۇرگەن ورىس اقىنى گاۆريل دەرجاۆيننىڭ «اقىندار ءوزىنىڭ تۋعان جەرىنە ۇقساپ تۇرادى» دەگەن تۇجىرىمى بار ەكەن. ءدال وسى ويدى XX عاسىردىڭ ورتا تۇسىندا اۋستريالىق ستەفان تسۆەيگ «تابيعات قاي جەردە ادامدارعا جايلى بولسا, سول جەردە يديلليالىق پوەزيا ومىرگە كەلەدى» دەپ ناقتىلاي ءتۇسىپتى. ال اقىن تابيعاتى قاتال, وتكەن تاريحى ودان دا قاتال وڭىردە ومىرگە كەلسە شە؟
وسى عۇلامالار سىزعان فورمۋلاعا سالساق, فاريزا پوەزياسىنىڭ سيپاتى, شىنىندا دا, تۋعان جەرىنىڭ تابيعاتى مەن وتكەن تاريحىنىڭ سيپاتتاماسىنان اۋماي قالعان ەكەن. اتقا ءمىنىپ, قۇمدى دالاسىندا وزدەرىن تاقتا وتىرعانداي سەزىنگەن بابالار ۇرپاعىنىڭ كابينەتتىك قوعامعا, ورتان قول ورتاعا سىيا الماي, شارق ۇرۋى جاتىر ونىڭ جىرلارىندا.
ەجەلدەن ەلدىڭ قورعانسىز شەتىندە تۋعان بۇرىنعىلارىمىزدىڭ جاپ-جارىق كۇندە دە, جۇلدىزدى-جۇلدىزسىز, ايلى-ايسىز تۇنىندە دە نايزاسى قايراۋلى, تۇلپارى ەرەۋلى, ەتىگى كيۋلى بولۋىنا تۋرا كەلدى. ويتكەنى جاۋ الدىمەن ەلدىڭ ىرگەسىن تىلۋدەن باستايدى عوي. قازاق جەرىنىڭ ىرگەسىندەگى كىمدەر ەدى سوندا؟ قازاقتىڭ باسقا شەكارالارى ءوز الدىنا, ءدال وسى اتىراۋ ءوڭىرى دە كوردى كورەشەكتى. بىراق ادام كورەشەگىن كورىپ وتىرا بەرمەي, قارسى تۇرىپ, رۋحتى قايرايدى جانە مۇنداي جاعداي ءبىر كۇن, ءبىر جىل, ءبىر عاسىر ەمەس, عاسىردان عاسىر اسىپ جالعاسقاننان كەيىن, بۇل سول جەردىڭ تۇرعىندارىنىڭ بويىنا ادەت پەن مىنەز بولىپ ورنىعىپ, كەلەر ۇرپاقتىڭ ماناعى توقسان تاراۋ تامىرىنا كوشەرى تاعى بەلگىلى. ءبىز فاريزاتانۋ عىلىمىنا دا وسى قيىردان كەلگەندە عانا ونىڭ كىم ەكەندىگىنە ءسال دە بولسا جاقىنداي الامىز دەپ ويلايمىن. فاريزا اقىن پوەزياسى دا ءوزىنىڭ تۋعان جەرىنىڭ تابيعاتىمەن مىنەزدەس, تەكتەس, ورىستەس! «و, تۋعان جەر», دەيدى فاريزا:
...ماعان – سەنىڭ سەزىمىڭ قۋات, سەرىك.
ساعان – مەنىڭ سەزىمىم شۋاق بەرىپ –
دەمىمىزدەن ءموپ-ءمولدىر نۇردى جۇتىپ,
تىرلىكتەگى ازاپ پەن مۇڭدى ۇمىتىپ
قوس ماحاببات الاۋى جەر ۇستىندە
بۇرقاسىندى ءومىردى تۇر جىلىتىپ!»
«قۇستىڭ ۇياسىنا ۇڭىلمە!» دەيدى بىلەتىندەر. ويتكەنى, ول – قۇستىڭ وتباسى, ءۇي-ءىشى. سول سياقتى اقىننىڭ قاي ولەڭىنىڭ قالاي جازىلعانىن, اقىندى وتتى سەزىمگە بولەگەن كىم, نەگە ءدال سول ادامعا ارنالعانىن سۇراۋ دا – ونىڭ پوەزيالىق ۇياسىنا ۇڭىلۋمەن بىردەي, ەتيكاعا كەلمەيدى. بىلۋگە ءتيىستى دە ەمەسپىز! بىلەتىنىمىز – اقىننىڭ ماحابباتتى جىرلاۋدا, شىنىندا دا, رەۆوليۋتسيا جاساعاندىعى.
ال ماحاباتتا رەۆوليۋتسيا دەگەن بولۋشى ما ەدى؟ پوەزيا تەورەتيكتەرىنىڭ زەرتتەۋىندە فاريزا جىرلارى تۋرالى وسىنداي تۇجىرىم قالىپتاستى. شىنىندا دا, ونىڭ ماحابباتتى مۇڭايعان, ءتۇرتىپ قالساڭ, ەڭىرەپ قويا بەرەيىن دەپ تۇرعان جىلاۋىق ۇعىم شەكاراسىنان اسقاق سەزىم دەڭگەيىنە الىپ شىققانى – كەرەمەت وزگەرىس ەدى. شىنىندا دا رەۆوليۋتسيا ەدى. ال قانداي رەۆوليۋتسيا بولسا دا, قارسىلىققا تاپ بولاتىندىعىن تاعى بىلەمىز.
جانىم-اي, ءوزىڭ بە بۇل؟ بارمىن با مەن؟
قانشا كۇن بۇل ءسات جايلى ورتەدى ءۇمىت.
كەۋدەمدى جاناعاندا بالعىن دەنەڭ,
دۇنيە كەتتى-اۋ دەيمىن توڭكەرىلىپ, –
دەگەن ولەڭدى گازەت بەتىنەن وقىعان كەزدە, 70-جىلداردىڭ سىنشىلارى شوشىپ كەتتى. تەك مۇنىڭ عاجاپ پوەزيا ەكەندىگىن العاش مويىنداعان ءبىر ادام بولدى. ول قازاق پوەزياسىنىڭ كلاسسيگى ءابدىلدا تاجىباەۆ ەدى. «ادامنىڭ شارتتى تۇردەگى ەرەجەلەرگە, كانوندارعا, ەسكىرگەن ادەت, داستۇرلەرگە تۇتقىن بولىپ قالماي بوسانۋىن, ءوز سەزىمىن بۇكپەي سويلەۋىن قازاق پوەزياسىندا باتىل جىرلاعان وسى فاريزا» دەدى ول. ءارى قاراي: «...ءبىز بولساق, كىلەڭ ۇستامدىمىز. سەزىمدەرىمىز دە تەجەۋلى. ...بۇرقىراپ, بىت-شىت جارىلا, شاشىلىپ-توگىلىپ جاتپايتىنىمىز دا سول ءۇشىن. ال جاستىق شاقتا شە؟» دەپ ءابدىلدا اقىن فاريزانىڭ جاستىق الاۋىنا تامساندى. تامسانىپ قانا قويمادى, كەيبىر سىنشىلاردىڭ «جاپاندا جورتقان جىگىتكە قىزدىڭ ءوزى نەگە سوعادى؟ تاتىمايتىن, ءبىر جىلاعان سوڭ ۇمىت بولىپ كەتەتىن نارسەدەن قانداي تراگەديا شىقپاق؟! مۇنداي قىزدىڭ ادەت پەن داعدىدان ۇشقارى اڭگىمەسىن تىڭداۋدىڭ, ايتپەسە وقۋدىڭ ءوزى ۇيات» دەگەن سىنشىلارعا, ءابدىلدا اقىن «توعىشارلار فيلوسوفياسىن وسىلاي تىڭداي بەرسەك, ءبىز ماحاببات, گۋمانيزم دەگەندەرگە قايتا سوقپاستاي الىستايمىز. پوەزيا وياتاتىن سەزىمدەردەن جۇرداي بولامىز» دەپ قولىنداعى تاياعىمەن سەس كورسەتە اقىرا تۇرەگەلىپ, الگى سىنشىلاردى قايتارىپ تاستاعانى دا ادەبيەت تاريحىندا جازىلىپ قالدى. فاريزا اقىن جىرلارى ءوزىنىڭ عانا ەمەس, باسقالاردىڭ دا جان دۇنيە قۇپياسىن اشىپ جىبەرگەن ەدى. بۇل سىنشىلارعا تىم اشىق كەتكەندىك بولىپ كورىندى. ايتۋعا بولمايتىندى ايتىپ قالعانى – باستى ماسەلە بولدى.
بىراق اقىن ونداي سەزىمدى ايتۋعا بولمايتىندىعىن قايدان ءبىلسىن. ويتكەنى پوەزيا – اقىننىڭ قۇزىرەتىنەن تىس دۇنيە. ولەڭ ەشقاشان اقىنعا باعىنىشتى بولعان ەمەس, باعىنىشتى بولسا, ول قۇدىرەتتى جىر بولۋدان قالادى. اباي عۇلاما جۇمباقتاي ايتقان «كوزبەن كور دە, ىشپەن ءبىل» تۇجىرىمىنداعى «ىشپەن ءبىلۋ» كاتەگورياسىنىڭ قاي تراەكتوريالاردان وتەتىندىگى فاريزا ولەڭدەرىندە «مەنمۇندالاپ» تۇردى.
كەرەك ەمەس مەكەرلىك, ايلا ماعان:
سۇيەم سەنى سەسكەنبەي اينالادان.
...بىرەۋلەر بار سەسكەنىپ اياق باسسا,
بىرەۋ كورىپ تۇر ما دەپ تايعاناعان.
جالتاقتاماي سولاردىڭ بارلىعىنا,
تىرلىگىڭدى ءبىر ءوزىم جايلاپ الام.
اق سەزىمدى الدىڭا سەلدەتەمىن,
تەك سەن شىدار ما ەكەنسىڭ... قايدام, وعان...
ماحاببات وڭعارسىنوۆا پوەزياسىنىڭ كوزىمەن قاراعاندا, باتىلدىق, پاتريوتتىق, ادالدىق جانە ىشكى الەمدەگى شەكسىزدىك گەوگرافياسىنداي.
جەر ۇستىندە كوپ ءالى
ادالدىققا وق اتقان جالاشىلدار,
جۇماق ەمەس بۇل ءومىر. ادامزاتتى
كۇتەدى ءالى كورمەگەن جاڭا سىندار» –
دەپ ەندىگى جەردە سىلبىر مىنەز, بىلبىر ولەڭ-سولەڭنىڭ جاڭا ءداۋىردىڭ ادامىنا قاجەتى بولماي قالاتىنىنا سىلتەمە جاسادى. فاريزا ەجەلگى باتىرلار جىرىنىڭ, ليرو-ەپوستىق جىرلاردىڭ, اباي مەن ماحامبەتتىڭ, ماعجان مەن ساكەننىڭ, ءىلياس پەن قاسىمنىڭ جىرلارىنان قۋات, سولاردان ءنار العان اقىن. بۇل تۋرالى ءوزى دە:
داۋىل ەكپىنى تاسىعان بويدا ماحامبەتتەردىڭ ەرلىگى
رەۆوليۋتسيامەن جالعاسىپ.
باسىمدى يەمىن ۇلى عاسىرعا
ءوزىمدى ماعان, وزگەلەرگە دە تانىتقان,
كۇش-قۋاتىما ارنا اشىپ, – دەيدى.
تۇپكى قۋاتتىڭ قالعىعاندى تەۋىپ وياتار قاسيەتى دارىعان اقىن تىگىسى ءالسىز كەڭەستىك ولەڭ ەرەجەسىنىڭ شارباعىنا قايدان سىيسىن.
ەش كۇناڭدى بەتىڭە باسپاس ەدىم,
مىلجىڭدارعا قۇلاق تا اسپاس ەدىم.
سۋ سەپسە دە لاپىلداپ ورشەلەنگەن –
بۇل نە قىلعان مەندەگى قاسقا سەزىم؟!
دەپ الادى دا:
اكەل سەن قۇزدىڭ سيرەك گ ۇلىن مەيلىڭ,
مەن ساعان تابىنعان بولىپ جۇگىنبەيمىن.
...تەلەفون شىرىلداسا, سەن ەكەن دەپ
جەتكەنشە جانىم شىعىپ جۇگىرمەيمىن, –
دەيدى. «شىن مانىسىندە ول جۇگىردى. جۇگىرمەۋى مۇمكىن ەمەس» دەپ پايىمدايمىز ءبىز وقىرمان شاي ءىشىپ وتىرىپ. «بىراق فاريزا جۇگىرمەدىم دەپ ونى كەرىسىنشە جازدى», دەپ قويامىز تاعى دا ىشتەي. تەلەفون شىر ەتكەندە ءوزى سول ورنىندا تۇرىپ قالعان شىعار, بىراق ونىڭ ىشكى الەمى تۇگەل سولاي قاراي جۇگىرىپ كەتتى. ءبىز, وقىرمان, ءتىپتى وسىلاي دەپ تە داۋلاسامىز, داۋلاسقانبىز دا. قالاي داۋلاسساق, ولاي داۋلاسايىق, بىراق تۇپتەپ كەلگەندە, بۇل جولدار ءتىپتى دە تەلەفون تۋرالى ەمەس, تەلەفون شىرىلىنا جۇگىرگەندىگى تۋرالى دا ەمەس. بۇل – ادامنىڭ سەزىم قۇشاعىنداعى پسيحولوگياسى تۋرالى جولدار. ادامنىڭ وسىنداي ساتتەردە ءوزىن ءوزى قالاي ۇستاۋى كەرەكتىگى تۋرالى شاعىن ەرەجە. نەمەسە, بەرگى بەتى وقيعامەن بۇركەمەلەنگەن ادامتانۋ پسيحولوگياسىنىڭ ماڭىزدى ءبىر تەورياسى! فاريزا – پسيحولوگ اقىن جانە ونىڭ جىرلارى شىم-شىتىرىق شيەلەنىسكە قۇرىلعان دراما.
...جۇگىرەدى. قايتادان باسىلادى –
ەستىلمەيدى ەشكىمگە جاسى, زارى.
تاعدىرىمنىڭ داۋىلى ازىناپ تۇر –
بۇل الدە باسى ما ءالى؟..
اقىن سەزىمىنىڭ ىشكى دراماسى وسىنداي الاي-دۇلەي! بۇل درامانىڭ كەيىپكەرلەرى قوڭىراۋ, ەسىك, اقىن جانە ونىڭ «سۋ سەپسە دە لاپىلداپ ورشەلەنگەن قاسقا سەزىمى». «بۇل الدە باسى ما ءالى؟» دەپ اقىن ءوزىنىڭ سەزىمىنە ءوزى شوشىنا قاراعان ءساتىن كورەمىز ءدال وسى جولداردان. ونىڭ داۋىلدى دارىنى وزىنەن دە مىقتى ەدى. بۇل قايتا ونىڭ كەڭەستىك ەرەجەنىڭ شارباعىن سىندىرىپ كەتپەۋ ءۇشىن ءوزىن تەجەپ ۇستاپ جازعانداعىسى.
تۋعىزۋعا ويىمنىڭ جالقىلارىن
ۇياتسىندىم, قورىقتىم, قالتىرادىم.
سابيلەرىن جەرلەگەن انا سىندى
جەر بەتىنەن جاي تاپپاي شارق ۇرامىن, – دەپ كەلتىرەدى اقىن ءوز باسىنىڭ جاعدايىن. ءدال سولاي ەكەندىگى ونىڭ قۇرىش مىنەز ولەڭدەرىنىڭ قابىرعاسىنان ۋىلدەپ تۇراتىنى انىق. نەبىر دارىندى اقىندارىمىزدى سول شارباقتىڭ تەجەپ ۇستاعانى دا انىق.
ال بۇل سەزىمدەر فاريزا اقىننىڭ كوپتەگەن پوەما-تولعاۋىنىڭ كەيىپكەرلەرىنەن دە كورىنەدى. ونىڭ كەيىپكەرلەرى دە اناۋ-مىناۋ وسال ولەڭگە تۇلعاسى سىيا قويمايتىنداي, اساۋ اعىسقا ۇقساعان تۇلعالار: ءاليا, مانشۇك, اقىن سارا, تراكتورشى كامشات جانە تاعى دا باسقا مىنا ءومىردىڭ اۋىر سىناعىندا ەرلىك كورسەتكەندەر. ويتكەنى ولار فاريزانىڭ وزىمەن رۋحتاس ەدى. «تىڭداڭدار, ءتىرى ادامدار!» اتتى جىردا ءاليا مەن مانشۇك:
وسىلاي بىتكەن دەمىم,
ومىردەن تۇك كورمەدىم,
ەركەلەتۋ, مەيىرىم نۇرى بىزگە
اق قۇشاعىن اشپادى تىرىمىزدە,
ەسكە العانمەن ءولىمدى وڭىندە اركىم,
تىرىلەرگە قادىرسىز ءومىر بالكىم.
ازاپ, مۇڭىڭ تۇك ەمەس – مۇنى ءبىل سەن –
تۋعان جەردە نىق باسىپ ءتىرى جۇرسەڭ! – دەپ سويلەيدى شىعىستىڭ قوس جۇلدىزى فاريزانىڭ تىلىندە. اقىننىڭ تاعى ءبىر كەيىپكەرى – كامشات دونەنباەۆا. ەڭبەك ەرى اتانىپ, «التىن جۇلدىز» تاعىپ, داڭقى اسقاندار كوپ ەمەس ايەل زاتىنىڭ ىشىندە. ادەتتە فاريزا اقىن وسىنداي «كوپ ەمەستەردى» كەيىپكەر ەتىپ الادى. الايىن دەمەيدى, ونىڭ سول «كوپ ەمەستەرمەن» رۋحى ءبىر ەدى. اقىننىڭ ءوزى دە سول «كوپ ەمەستىڭ» ءبىرى ەدى عوي.
ادامزات تاريحىندا تۇڭعىش رەت ولەڭدەرىنە ءوز اۆتورلىعىن جازىپ قالدىرعان ەڭ تۇڭعىش قالامگەر ول – اقىن قىز ەكەن. ياعني, ادامزات تاريحىندا تۇڭعىش تىركەلگەن اۆتور. وعان دەيىنگى اۆتورلاردى تاريح بىلمەيدى. بۇل – شۋمەر داۋىرىندە قازىرگى يراك جەرىندە ءومىر سۇرگەن سارگون پاتشانىڭ اقىن قىزى, «شۋمەر ءداۋىرى ادەبيەتىنىڭ شەكسپيرى» اتانعان ەن-حەدۋ-اننا. بۇل ب.د.د. XXIII-XXIV عاسىرلار شاماسى. وسى ەن-حەدۋ-اننا اقىننىڭ قارادان شىققان ەمەس, پاتشانىڭ قىزى ەكەندىگى نازار اۋدارتادى. ادامزاتتىڭ بۇرىن-سوڭدى ويىنا كەلمەگەن, ياعني شىعارماعا اۆتوردىڭ ەسىمىن جازۋ ءداستۇرىن باستاۋ كونە داۋىردەگى پاتشانىڭ وسى قىزىنىڭ ويىنا قايدان كەلدى؟ مۇنى ويىنا كەلتىرگەن ونىڭ ومىردەگى دە, رۋحىنداعى دا پاتشالىق سەزىم بولسا كەرەك. ەن-حەدۋ-اننا سەزىمىنىڭ فونىندا تۇرىپ قاراساق, فاريزا اقىننىڭ جان دۇنيەسىندە دە پاتشانىڭ قىزى وتىرعانداي اسەر بەرەدى. الدە, حاننىڭ قىزى دەۋ كەرەك پە؟ ايتەۋىر, جاي ادام ەمەس. ونىڭ جىرلارىنداعى باسىن الا قاشىپ تۇرعان اسقاقتىق اقىننىڭ تەك قانا پەندە رەتىندەگى بويىنا سىيۋى مۇمكىن ەمەس. جالپى, اقىندىقتىڭ ءتۇپ اتاسىندا پاتشالىق رۋح, پاتشالىق سەزىم جانە كورەگەندىك بار ەكەنى انىق. پاتشالىق بولعاندا بيلىك ەتۋ ەمەس, جول كورسەتۋ رۋحى. بارىندە بىردەي ەمەس شىعار, بىراق ۇلىلاردا بۇل بار. «اقىننىڭ قۇلاعى وزىنەن بۇرىن تۋادى» دەگەندى كىم ايتىپ ەدى؟ بۇل – سونىڭ كورىنىسى.
جاراتقان يەمىز پوەزيانى تەك ساحنادا وقىلۋ ءۇشىن جاراتپاعان شىعار, پوەزيا – ءومىر سۇرۋگە كومەكتەسۋ قىزمەتىن اتقارۋى كەرەك جانە سول قىزمەتىن اتقارۋىنا مۇمكىندىك جاساۋىمىز كەرەك. سوندىقتان, ستۋدەنتتەرگە, مەيلى قۇرىلىسشى, مەيلى ەگىنشى, مالشى ماماندىعى بولسىن, وسىنداي وتتى جىرلاردى جاستارعا جىگەر بەرۋ ءۇشىن جاتتاتۋ كەرەك. «حالقىمنىڭ كوڭىلى – قالقانىم, قالقانىما ءۇمىت ارتامىن» دەپ فاريزا اقىن دا قينالعان كەزدە پوەزيانى سۇيەر حالقىنا, وقىرمانىنا ارقا سۇيەگەن. ءسويتىپ, اداسىپ كەتپەي, سىنعا ۇشىراعان كەزدە مورت سىنباي, ءوزىن دە, وزگەنى دە اسقاق ۇستاۋعا ۇيرەتكەن فاريزا قالىپتاستى.
2000-شى جاڭا جىل كەلىپ, فاريزا اپايدى قۇتتىقتاۋعا باردىق. سوندا ول «2000-شى جىلعا سەندەردىڭ كەلگەندەرىڭ دۇرىس قوي, بىراق وعان مەنىڭ دە جەتكەنىم كەرەمەت بولدى عوي» دەدى. سوسىن «ال ەندى جاڭاشا ولەڭ جازايىق» دەدى, دەدى دە «ماعان ءۇمىت ارتپاڭدار, مەن ولەڭ-وتىمدى XX عاسىرعا قالدىرىپ كەتتىم. ماعان جانا بەرۋگە بولمايدى, مەنىڭ دە ءومىر سۇرگىم كەلەدى, ايتپەسە اقىندىق مەنى جەپ قوياتىن ءتۇرى بار» دەگەن ماعىناداعى ءسوز ايتتى. شىنىندا دا, فاريزا اقىن اقىندىققا وتتاي لاۋلاپ كەلدى. سول لاۋلاعان قالپىندا فاريزا اقىن – سۇراپىل اقىن دا ومىردەن وتە شىقتى. ۆەنەسۋەلانىڭ 47-ءشى پرەزيدەنتى ۋگو چاۆەس قايتىس بولعاندا ونى جوقتاعان قاراقۇرىم حالىقتى كورگەن ءبىر جۋرناليست «ۋگو چاۆەس ولگەن جوق, كەرىسىنشە, ول ولگەننەن كەيىن ءتىپتى كوبەيىپ كەتتى» دەپ جازدى (چاۆەس نە ۋمەر, ون ۋمنوجيلسيا)». سول ايتقانداي, فاريزا ومىردەن وتكەننەن كەيىن, ونىڭ ولەڭدەرى الەۋمەتتىك جەلىدە ءتىپتى ءجيى جاريالاناتىن بولدى. فاريزا اقىن دا ولمەگەن سياقتى, كەرىسىنشە, ءتىپتى كوبەيىپ كەتكەن سياقتى دەگەن ماعىنانىڭ ىشىنە سىيعىزا الار ەدىك. ونىڭ ولەڭدەرىن ءجيى جاريالايتىندار نەگىزىنەن – جىردان قۋات ىزدەگەن جەكە ادامدار. ءوز پاراقشالارىندا ونىڭ فوتوسىن قويىپ, جىرلارىن ءالى دە وقۋ ۇستىندە, باسقالارعا دا وقىتۋ ۇستىندە. ويتكەنى ونىڭ ولەڭدەرى جاڭا عانا جازىلعانداي, وتكىر ءارى جاپ-جاڭا لەپپەن سوعىپ تۇر. ول فاريزا اقىننىڭ ءالى دە سول قۋاتتى قالپىنداعى جۇرەك سوعىسى ەكەنى داۋسىز.
وڭايگۇل تۇرجان
