رۋحانيات • 16 تامىز، 2019

ۇستاز ءھام وسكەلەڭ ۇرپاق

112 رەتكورسەتىلدى

بۇگىنگى تاڭدى رۋحاني جاڭعىرۋدى سيپاتتاۋ جانە پاتريوتتىق سانانى ىنتالاندىراتىن ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى جاڭعىرتۋدا بولاشاق مۇعالىمدەردىڭ پەداگوگيكالىق ويلارىن قالىپتاستىرۋ كۇن تارتىبىندەگى وزەكتى ماسەلەگە اينالدى. وقۋشىلاردىڭ بويىندا ۇلتتىق سانانى وياتىپ جاس ۇرپاق ساناسىنا تۋعان حالقىنا دەگەن قۇرمەت، سۇيىسپەنشىلىك، ماقتانىش سەزىمىن ۇيالاتىپ، ۇلتتىق رۋحتى سىڭىرۋدە مەكتەپ مۇعالىمدەرىنىڭ كوپ جىلدىق پەداگوگيكالىق جۇمىستارىنىڭ ناتيجەلى دامۋ كورسەتكىشتەرىن جاڭعىرتۋ قاجەت.

ەلىمىزدەگى وقۋشىلار، رۋحاني جاڭعىرۋدىڭ نەگىزگى ماقساتى تابىستى ەل بولۋىمىزدىڭ كەپىلى ەكە­؛نىن ءبىلىپ ءوسىپ كەلەدى. بۇل تۇرعىدان كەلگەندە ۇستازدار قاۋى­؛مى وسكەلەڭ جاس ۇرپاقتى تار­؛بيەلەۋدە، وتاندى سۇيۋگە، قۇر­؛مەتتەپ قاستەرلەۋگە، ءوز ەلىن، تەگىن تاريحىن بىلۋگە دەگەن ساناسىن وياتىپ، ولارعا پاتريوتتىق، ەستەتيكالىق، ادامگەرشىلىك تار­؛بيە بەرۋ، ءوز وي-پىكىرىن بىلدىرە الاتىن وقۋشىلاردى تاربيەلەۋگە باسىمدىق بەرگەنى ابزال.

بۇگىنگى زاماندا ءبىلىمدى، كوزى اشىق، كوكىرەگى وياۋ بولۋعا ۇمتىلۋ &ndash؛ ءبىزدىڭ قانىمىزدا بار قاسيەت. ءبىلىمنىڭ شىراعى جالپىعا ورتاق بولۋعا ءتيىس. اقپاراتتىق داۋىردە كاسىبىن نەعۇرلىم قينالماي، جەڭىل وزگەرتۋگە قابىلەتتى، اسا ءبىلىمدار ادامدار عانا تابىسقا جەتەدى.

مەكتەپ دامۋىنىڭ قازىرگى كەزەڭىندە بولاشاق مۇ­؛عا­؛لىم­؛دەر­؛دىڭ پەداگوگيكالىق ويلاۋىن قالىپتاستىرۋدا تابىس­؛تى بولۋ­؛­؛دىڭ ەڭ ىرگەلى، باستى فاكتورى ءبىلىم ەكەنىن اركىم تەرەڭ ءتۇسىنۋى كەرەك. ەلىمىز باسىمدىق بەرە­؛تىن مەجەلەردىڭ قاتارىندا ءبىلىم ءاردايىم ءبىرىنشى ورىندا تۇرۋى شارت. سەبەبى قۇندىلىقتار جۇيەسىندە ءبىلىمدى بارىنەن بيىك قوياتىن ۇلت قانا تابىسقا جەتەدى.

مەكتەپ دامۋىنىڭ قازىر­؛گى كەزەڭىندە بولاشاق مۇعالىم­؛دەر­؛دىڭ پەداگوگيكالىق ويلاۋىن قا­؛لىپتاستىرۋدا رۋحاني جاڭ­؛عىرۋ دەگەن ۇعىمنىڭ ءوزى ۇلت­؛تىق سانا­؛نىڭ كەمەلدەنۋىن بىل­؛دىرەدى. ونىڭ ەكى قىرى بار: ءبىرىن­؛شىسى &ndash؛ ۇلتتىق سانا-سەزىمنىڭ كوكجيەگىن كەڭەيتۋ، ەكىنشىسى &ndash؛ ۇلتتىق بولمىستىڭ وزەگىن ساقتاي وتىرىپ، ونىڭ ءبىرقاتار سيپاتتارىن وزگەرتۋ.

ەلباسى ن.ا.نازارباەۆتىڭ «؛بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ»؛ باعدارلامالىق ما­؛قالاسى &ndash؛ ەل دامۋىنىڭ جارقىن ۇلگىسى مەن ناقتى قادامدارىن كورسەتەتىن كەلەلى وي، ساليقالى پىكىر، باتىل شەشىمدەرگە قۇرىل­؛عان ماڭىزدى قۇجات. بۇل ماقالادا سانانى جاڭعىرتۋ، ۇلتتىق بولمىستى، ۇلتتىق كودتى الەمدىك قۇندىلىقتارمەن ۇيلەستىرىپ، قازاقستاننىڭ يگىلىگىنە جاراتۋ جولىنداعى ماقسات-مۇددەلەر تۋرالى وزەكتى ماسەلە كوتەرىلىپ وتىر. وندا ەلدىڭ تۇڭعىش ؛ پرە­؛زيدەنتى قازاقستان ءۇشىن قايتا تۇلەۋ­؛دىڭ ايىرىقشا ماڭىزدى ەكى ۇدەرىسى &ndash؛ ساياسي رەفورما مەن ەكو­؛نوميكالىق جاڭعىرۋدى قولعا الا وتىرىپ، ءبىرتۇتاس ۇلت بولۋ ءۇشىن بولاشاققا قالاي قادام باساتىنىن جانە بۇقارالىق سا­؛نانى قالاي وزگەرتەتىنى جو­؛نىندە الىستى بولجايتىن كوز­؛قاراستارىمەن بولىسەدى. ەلبا­؛سىنىڭ بۇل ماقالاسىندا قازىرگى قازاقستاننىڭ باستى رۋحاني قۇندىلىقتارى ايقىن كورىنىس تاپقان. بۇل &ndash؛ ماقالا عانا ەمەس، مازمۇنى تەرەڭ، اۋقىمى وتە كەڭ، ۇلت رۋحانياتىن ءححى عا­؛سىر بيىگىنە كوتەرەتىن رۋحاني جاڭعىرۋ باعدارلاماسى دەۋ­؛گە بولادى. ەلباسى عىلىم، ءبىلىم، مادەنيەت پەن تاريحتى تۇ­؛تاس­؛تاي قامتيتىن ۇلتتىق رۋحاني جاڭعىرۋ باعدارلاماسىن حالىق نازارىنا ۇسىنىپ، ؛ ءححى عاسىر­؛داعى جاڭا ۇلتتىڭ، جاڭا قازاقتىڭ فەنومەنىن انىقتاپ بەرىپ وتىر.

ەلباسىنىڭ ماقساتى &ndash؛ ۇلى دالا ەلىنىڭ بويىندا بەلگىلى تاريحي سەبەپتەرمەن قالعىپ كەتكەن پراگماتيزمدى وياتۋ ارقىلى ۇلتتىق، قوعامدىق ويعا، ىسكە سىل­؛كىنىس اكەلۋ، تاۋەلسىز ەلدىڭ ساناسى مەن اعزاسىن وتارشىلدىق، كەمباعالدىق، بويكۇيەزدىك كورى­؛نىستەرىنەن تۇتاستاي ارىلتۋ. سونداي-اق ؛ قازاقتىڭ ەجەل­؛گى ء«؛داس­؛­؛­؛تۇردىڭ وزىعى بار، توزىعى بار»؛ قاعيداسىن مىقتاپ ۇس­؛تانۋعا شا­؛قىرادى: «؛مەن قازاق­؛ستان­؛دىق­؛تار­؛دىڭ ەشقاشان بۇلجى­؛مايتىن ەكى ەرەجەنى ءتۇسىنىپ، بايى­؛بىنا بارعانىن قالايمىن. ءبىرىنشىسى &ndash؛ ۇلتتىق كود، ۇلتتىق مادەنيەت ساقتالماسا، ەشقانداي جاڭعىرۋ بولمايدى. ەكىنشىسى &ndash؛ العا باسۋ ءۇشىن ۇلتتىڭ دامۋىنا كەدەرگى بولاتىن وتكەننىڭ كەرتارتپا تۇستارىنان باس تارتۋ كەرەك»؛. ەلباسى ؛ نۇسقاپ وتىرعان ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى ساقتاي وتىرىپ، زامان اعىمىنا قاراي ونىڭ سيپاتتارىن وزگەرتۋ، ء«؛بىلىم كۋل­؛تىن»؛ قالىپتاستىرۋ، مەملەكەت پەن قوعامدى ەۆوليۋسيالىق جول­؛مەن دامىتۋ، ەڭ باستىسى، سانا­؛نىڭ اشىقتىعىن، ياعني الەمدىك وزىق جاڭالىقتارعا، عىلىم-بىلىمگە قۇشاقتى ايقارا اشۋ يدەيا­؛­؛لارى ۇلتتىڭ رۋحاني-مادەني قالىبى بولماق. ءارى جاڭا ءداۋىر سىناقتارىن باسەكەلىك قابىلەتى ەرەكشە ەل عانا ەڭسەرە الادى. وسى تۇرعىدا ەلباسىنىڭ مەم­؛لەكەت پەن قوعام الدىنا قويىپ وتىرعان ناقتى مىندەتتەرى رۋحاني سالاداعى تۇبەگەيلى رە­؛فورمالاردىڭ باستاۋىنا اينالارىنا كۇمان جوق.

لاتىن الىپبيىنە كوشۋ &ndash؛ ماڭ­؛گىلىك ەلدىڭ رۋحاني جاڭعىرۋىنىڭ باسى بولسا، «؛تۋعان جەر»؛ باع­؛دار­؛لا­؛ماسى جاڭا عاسىرداعى الەم­؛دىك، وڭىرلىك، ىشكى-سىرتقى تاۋە­؛كەلدەرگە قارسى تۇرا الاتىن وتانشىلدىق تاربيەنىڭ، ۇلت­؛جاندىلىقتىڭ كەپىلى بولماق. سونداي-اق «؛قازاقستاننىڭ كيەلى جەرلەرىنىڭ گەوگرافياسى»؛ جوباسى جالپىۇلتتىق قاسيەتتى ورىنداردى جانە اسا قاستەرلى جەرلەردى ساقتاۋعا، ءارى ەلدەگى تۋريستىك ين­؛فرا­؛قۇرىلىمدى دامىتۋعا مۇم­؛كىندىك بەرەدى. «؛جاھانداعى زاما­؛ناۋي قازاق­؛ستاندىق مادەنيەت»؛ جوباسىن ىسكە اسىرۋ قازاقستاندى ءوز شىعارماشىلىعى ارقىلى دۇنيە جۇزىنە تانىتاتىن كوپتەگەن تالانتتارعا جول اشادى.

«؛قازاقستانداعى 100 جاڭا ەسىم»؛ جوباسى بۇگىنگى زامان­؛داس­؛­؛­؛­؛تارىمىزدىڭ ءتۇرلى سالا­؛لار­؛­؛داعى جەتىستىكتەرىن دارىپتەۋدى قام­؛تا­؛ما­؛سىز ەتەدى جانە جاستاردى ادام­؛گەرشىلىككە تاربيەلەۋدىڭ جار­؛­؛قىن ۇل­؛گىسى بولادى.

سونداي-اق ەلباسى ءوز ماقا­؛لاسىندا قازىرگى جاھاندانۋ زامانىندا ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى ساقتاپ قالۋ، وركەنيەتتىڭ جاق­؛سىسىن الىپ، جامانىنان جيرەنۋ جونىندە وتە قۇندى پىكىرلەر ايت­؛تى. ەندىگى مىندەت &ndash؛ وسى ايتىلعانداردى ىسكە اسىرۋ جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتۋ.

ماقالانى وقي وتىرىپ، ونىڭ ءاربىر سويلەمىندە بۇگىنىمىز بەن بولاشاعى جارقىن قازاقستانعا اپاراتىن ناقتى جوسپار، ماقسات كورسەتىلگەنى تۇسىنىكتى. ەلىمىزدە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق، سايا­؛سي رەفورمالار جاقسى جۇزەگە اسۋدا. ەگەر قوعامنىڭ دامۋ كىلتى ءبىلىمدى ادامداردىڭ جاڭاشا قىزمەت اتقارۋىن كەرەك ەتەتىن بولسا، سول جاڭاشىل ادامداردى، بولاشاق قوعام مۇشەلەرىنە ءبىلىم مەن تار­؛بيە بەرۋدى جۇزەگە اسىراتىن ماماندار دايىندايتىن ءبىزدىڭ ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى ەلباسى كوزدەگەن باعىتتارعا لايىقتى بولۋى ءتيىس.

 ؛

سۇندەت كارىموۆ

 ؛

سوڭعى جاڭالىقتار

ەڭ قىسقا اڭگىمە. ءجاۋدىر نارتاي

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 13:03

ەڭ قىسقا اڭگىمە. الىبەك بايبول

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:58

ەڭ قىسقا اڭگىمە. بولات شاراحىمباي

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:55

ەڭ قىسقا اڭگىمە. اسحات ومىرباەۆ

ەڭ قىسقا اڭگىمە • بۇگىن، 12:54

كۇلكى كەرۋەنى № 5

رۋحانيات • بۇگىن، 12:35

اقجايىقتا ايماقتىق فورۋم ءوتتى

ايماقتار • بۇگىن، 12:28

ەلىمىزدەگى ەڭ ءوتىمدى كولىكتەر

ەكونوميكا • بۇگىن، 12:17

توپاستىق جامان بولادى

100 • بۇگىن، 11:04

جاقسىنىڭ كوزىمەن جۇزدەسۋ

رۋحانيات • بۇگىن، 09:45

جامبىلدىڭ جومارت جاندارى

ايماقتار • بۇگىن، 09:41

مەسەناتتىڭ مىرزالىعى

ايماقتار • بۇگىن، 09:38

ساكەن جانە «ەڭبەكشى قازاق»

رۋحانيات • بۇگىن، 09:33

جازۋدىڭ ماشاقاتى

قوعام • بۇگىن، 09:31

الەمنىڭ ءابدىجامىلى

قازاقستان • بۇگىن، 09:28

كيبەرقىلمىس كۇشەيىپ بارادى

قوعام • بۇگىن، 09:25

جاڭا عارىش جۇيەسى – قازاقستاندا

قازاقستان • بۇگىن، 09:20

«ادامنىڭ كۇنى – اداممەن»

ايماقتار • بۇگىن، 09:16

التىن كۇز، ارايلى سالتانات

ايماقتار • بۇگىن، 09:15

قاۋىپسىز جولعا قاشان جەتەمىز؟

ايماقتار • بۇگىن، 09:12

بالداققا سۇيەنگەن تاعدىر

قوعام • بۇگىن، 09:10

كومىر باعاسى كوڭىلگە قونىمدى ما؟

ايماقتار • بۇگىن، 09:07

نان بولسا، ءان بولادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:49

بەلسەنە قاتىسۋ قاجەت

قازاقستان • بۇگىن، 08:45

بيزنەستىڭ دامۋىنا باستاعان فورۋم

قازاقستان • بۇگىن، 08:39

سەرىكتەستىك سەنىمدى نىعايتادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:37

قازاق مۋزىكاسىنىڭ قاراشاڭىراعى

ايماقتار • بۇگىن، 08:33

دارالاپ ۇلى دالا ۇلاعاتىن

رۋحانيات • بۇگىن، 08:23

قىزىلشا اۋرۋىنا قىراعىلىق قاجەت

مەديسينا • بۇگىن، 08:20

پرەزيدەنت ارحيۆىنە – 25 جىل

پرەزيدەنت • بۇگىن، 08:18

امەريكامەن ساۋدا-ساتتىق ۇلعايادى

قازاقستان • بۇگىن، 08:13

ۇقساس جاڭالىقتار