يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ ءبىرىنشى جانە ەكىنشى بەسجىلدىعى شەڭبەرىندە ماشينا جاساۋ ونەركاسىپتىڭ باسىم سالالارىنىڭ ءبىرى رەتىندە ايقىندالعانى انىق. يندۋستريالاندىرۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ جىلدارىندا ماشينا جاساۋ ەكونوميكانىڭ ەڭ سەرپىندى دامىعان سالالارىنىڭ بىرىنە اينالىپ, سالاداعى ءوندىرىس 2018 جىلى 1 ترلن تەڭگەدەن استى. ال 2019 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىندا ماشينا جاساۋ ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 2018 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 13,4 پايىزعا ارتىپ, 553 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. اتالعان كەزەڭدە جالپى سوماسى 367 ملرد تەڭگەگە 128 جوبا ىسكە قوسىلدى. جالپى كولەمى 54 ملرد تەڭگە بولاتىن تاعى 10 جوبا الداعى ۋاقىتتا ىسكە قوسىلماق.
جالپى, ماشينا جاساۋ سالاسى بويىنشا ەل ەكونوميكاسى دامۋىنىڭ الەۋەتى جوعارى. ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا ايتىلعانداي, اتالعان سالاداعى يمپورت قازىرگى تاڭدا شامامەن 13 ملرد اقش دوللارىن قۇرايدى. سونىڭ ىشىندە ەلەكتر جابدىعى, مۇناي-گاز ماشيناسىن جاساۋ جانە اۆتوموبيل جاساۋ سالاسىنىڭ ونىمدەرى نەگىزگى يمپورتتىق ونىمدەر. ال سالاداعى وتاندىق ءوندىرىس كولەمى 3 ملرد اقش دوللارىنىڭ اينالاسىندا.
قازىرگى تاڭدا ەلدە ۇزىن-سانى 2 600-دەن استام ماشينا جاساۋ كاسىپورنى بار. وندا 64 مىڭداي ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. سالا بويىنشا ءبىر قىزمەتكەردىڭ ورتاشا ەڭبەك ونىمدىلىگى 12,4 مىڭ اقش دوللارىن قۇرايدى. سونىمەن قاتار ماشينا جاساۋ سالاسىنداعى ءبىر جۇمىس ورنى ارالاس سالالاردا تاعى 7-8 جۇمىس ورنىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنى دە ايتىلۋدا.
«ماشينا جاساۋ سالاسىندا جۇيەلى پروبلەمالار دا بار. ولار نەگىزىنەن وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىك دەڭگەيىنىڭ تومەندىگى, ەلىمىزدە جوعارى قوسپالى جانە ىستىققا ءتوزىمدى قورعاسىن ءوندىرىسىنىڭ جوقتىعى, جابدىقتاردىڭ توزۋى, بىلىكتى مامانداردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى. بىلىكتى مامانداردىڭ تاپشىلىعى كاسىپورىنداردىڭ تولىق قۋاتىمەن جۇمىس ىستەمەۋىنە اكەپ سوعادى. اتالعان پروبلەمالى ماسەلەلەردى شەشۋ, سالانى دامىتۋ بويىنشا رەزەرۆتەردى انىقتاۋ جانە ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى «قازاقستاننىڭ ماشينا جاساۋشىلار وداعى» زتب-مەن بىرلەسىپ, ماشينا جاساۋ سالاسىن دامىتۋ بويىنشا 2019-2024 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسىن ازىرلەدى. ول پرەمەر-ءمينيستردىڭ 2019 جىلعى 26 ماۋسىمداعى وكىمىمەن بەكىتىلدى», دەدى ۆيتسە-مينيستر ا.ەرجانوۆ.
مينيستر ورىنباسارىنىڭ ايتۋىنشا, جول كارتاسى بويىنشا 11 باعىتتا 57 ءىس-شارا كوزدەلگەن. بۇل سالاداعى ەكسپورت كولەمىنىڭ 1,2 ەسەگە ارتۋىنا جول اشپاق.
«ماشينا جاساۋ سالاسى – ۇزاقمەرزىمدى قايتارىمى بار كاپيتال سىيىمدى سالالاردىڭ ءبىرى. ساراپشىلاردىڭ ەسەپتەۋى بويىنشا, ەگەر سالاعا جىل سايىن كەمى 185 ملرد تەڭگەدەن قارجى بولىنسە, قوسىمشا 740 ملرد تەڭگەگە دەيىن جەكە ينۆەستيتسيا تارتۋعا مۇمكىندىك بار», دەدى «قازاقستاننىڭ ماشينا جاساۋشىلار وداعى» زتب باسقارما توراعاسى مەيرام پىشەمباەۆ.
باسقارما توراعاسىنىڭ ايتۋىنشا, اتالعان جول كارتاسىنىڭ نەگىزگى تارماقتارى ءساتتى ىسكە اسىرىلعان جاعدايدا, بۇل 2024 جىلدىڭ سوڭىنا قاراي ءوندىرىس كولەمىنىڭ 2 ترلن تەڭگەگە دەيىن ءوسۋىن قامتاماسىز ەتىپ, ەڭبەك ونىمدىلىگىن 24 مىڭ اقش دوللارىنا جەتكىزىپ, ماشينا جاساۋ ءونىمىنىڭ ەكسپورتىن 30 پايىزعا ارتتىرماق.
