ايماقتار • 09 شىلدە, 2019

ءتىلسىز جاۋ ەشكىمدى ايامايدى

385 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

اپتاپ كۇشىنە ءمىندى. قارعا ەكەش قارعانىڭ ميىن قايناتقان كۇن تىرشىلىك يەلەرىن سابات جەر ىزدەۋگە ءماجبۇر ەتۋدە. مۇندايدا ادامدار سۋعا تۇسكەندى قولاي كورەدى. بىراق, سوڭى قايعىمەن اياقتالاتىن جاعداياتتار دا بار.

قىزىلوردا قالاسىنىڭ ىرگە­سىندەگى «سابالاق» ساياجايى­نىڭ ماڭىنداعى اعىسى قاتتى كانال­عا سۋعا تۇسكەن 55 جاستاعى ازامات سۋعا كەتىپ قالدى. دەنەسىن «وڭ­تۇستىك وڭىرلىك اەروۇتقىر جەدەل قۇتقارۋ جاساعى» مەكەمەسىنىڭ ماماندارى تاۋىپ, جاعاعا شى­عاردى.

كەشقۇرىم ۋاقىتتا رۇقسات ەتىلمەگەن جەردە سۋعا تۇسكەن 15 جاسار قىز بالا دا ءتىلسىز جاۋدىڭ قۇربانى بولدى.

ال جاڭاقورعان اۋدانىنداعى جەر استى سۋىمەن تولتىرىلعان كا­رەر­گە تۇسكەن 1960 جىلعى ازا­مات تا جاعاعا قايتىپ شىعا المادى.

جىل باسىنان بەرى وبلىستا وسىنداي 17 وقيعا تىركەلگەن ەكەن. ءولىمنىڭ قاي-قايسىسى دا ايانىشتى دەگەنىمەن, وسى ادامداردىڭ قاتارىندا سەگىز بالانىڭ بولعانى وزەكتى ورتەيتىن وكىنىش.

وڭىرلىك كوممۋنيكاتسيالار قىز­مەتىندە وتكەن ءباسپاسوز كون­فە­رەنتسياسىندا «وڭتۇستىك ءوڭىر­لىك اەروۇتقىر جەدەل قۇتقارۋ جا­سا­عى» مەملەكەتتىك مەكەمەسىنىڭ باس­­شىسى باقىت ەمبەرگەنوۆ كە­يىن­گى كەزدەرى سۋعا تۇسۋدەن ءجيى­لەگ­ەن قايعىلى قازالار جايىن­دا ايتتى.

«وبلىستىڭ سۋ ايدىندارىندا, اسىرەسە, سىرداريا وزەنىندە جىلدا ازاماتتاردىڭ ءارتۇرلى سەبەپتەرمەن قايعىلى جاعدايلارعا ۇشىراۋى, ونىڭ ىشىندە سۋعا شومىلۋ ماۋسىمىندا سۋداعى ادام قازاسى وزەكتى ماسەلە بولىپ وتىر. وتكەن جىلى سۋعا 22 ادام كەتكەن. ايتار بولساق, 3 ادام با­لىق اۋلاۋ كەزىندە, 9 ادام سۋعا تۇسۋگە ارنالماعان جەردە, وقىس جاع­دايداي 2 ەرەسەك, 2 بالا, بەلگىسىز جاعدايدا 1 ادام كوز جۇمدى.

سۋدا ادامداردىڭ قازا بولۋى­نا قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىن ورەسكەل بۇزۋ سەبەپ بولادى. اتاپ ايتساق, وزەن نەمەسە كانالداردىڭ كەز-كەلگەن, ءارى زەرتتەلمەگەن, اعىسى جىلدام, تەرەڭ, جاعالارى تىك جار جەرلەرىنە سۋعا ءتۇسۋى, بالالاردىڭ ەرەسەكتەردىڭ باقىلاۋسىز سۋ جا­عاسىنا بارۋى مەن سۋعا ءتۇسۋى جانە ولاردىڭ جۇزە بىلمەگەندىگى قاي­عىلى وقيعالارعا اكەلىپ سوق­تىرىپ جاتىر. بۇعان قوسا, سۋعا ءتۇسۋ قاۋىپتى ايماقتاردا ازا­ماتتاردىڭ رۇقسات ەتىلمەگەن ءجۇزۋ قۇرالدارىن قولدانۋى جانە العاشقى كومەك كورسەتۋ تاسىلدەرىن بىلمەيتىندىگى دە سۋ ايدىندارىندا وقىس جاعدايلاردىڭ سانىنىڭ كوبەيۋىنە ىقپالىن تيگىزۋدە. دەپارتامەنت جانە ونىڭ بولىمشەلەرى 2019 جىلدىڭ با­سىنان ازاماتتاردىڭ سۋدا قاۋىپ­سىزدىك شارالارىن ساقتاۋ باعى­تىندا جۇمىستار جۇيەلى تۇردە جۇرگىزىپ جاتقانىمەن, وكى­نىشكە قاراي, وسىنداي جاعداي­لار ورىن الدى», دەدى باقىت ەمبەرگەنوۆ.

وبلىستىق توتەنشە جاعداي­لار دەپارتامەنتى قول قۋسىرىپ قاراپ وتىرعان جوق. جۇيەلى جۇمىس ءجۇرىپ جاتىر.

بۇگىنگە دەيىن جازعى سۋعا ءتۇسۋ ماۋسىمىنان بەرى قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا وبلىستا 420 رەيد وتكىزىلىپ, سونىڭ بارىسىندا 3093 ادامعا ءتۇسىندىرۋ جۇمىسى جاسالىپ, 3192 جادىناما تاراتىلىپتى.

وبلىس بويىنشا وتكەن جىلى 225 جەرگە «سۋعا تۇسۋگە بولمايدى!» دەگەن جازۋى بار ەسكەرتۋ تاق­تايلارى ورناتىلعان بولا­تىن. قازىر سول تاقتايشادان 157-ءسى عا­نا قالعان. ويتكەنى تۇر­عىن­دار, اسىرەسە, جاستار وسى ەسكەرتۋ تاق­­­­تاي­­شا­لارىن سىندىرىپ, ور­نا­تىل­­عان جەرلەرىنەن الىپ تاس­تاي­دى. مىسالى, قالا بويىن­شا 27 تاقتايشا ورناتىلعان, بيىل سو­نىڭ 11-ءى عانا قالعان. تاق­تاي­شا­لار­عا نازار اۋدارماستان سۋعا ءتۇ­سىپ, سۋعا باتۋ فاكتىلەرى ورىن الۋدا.

دەپارتامەنت قىزمەتكەرلەرى مەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان, پوليتسيا دەپارتامەنتى, ەرىك­تى­لەرمەن بىرلەسىپ جۇرگىزگەن رەي­دتەردە قاۋىپسىزدىك ەرەجەسىن ساقتاۋ تۋرالى ءتۇسىندىرۋ جۇ­مىس­­تارىن جاساعانىنا قارا­ماس­تان, كوپشىلىكتىڭ وعان نەم­قۇ­رايلى قاراۋى باسىم بولىپ وتىر. جاراتۋشى «ساقتانساڭ, ساقتايمىن» دەگەن ءتامسىل بار. ادامداردىڭ باقىتسىزدىققا ۇشىراۋىنا ەڭ الدىمەن ءوزىنىڭ جاۋاپسىزدىعى سەبەپ بولىپ وتىرعاندىعى بايقالادى.

سوڭعى جاڭالىقتار