ناقتىراق ايتار بولساق, بيلەتتەردى ساتۋدا الاياقتىقتىڭ جولى كەسىلىپ, ياعني اڭدىپ وتىرىپ بوساعان بيلەتتى «ۇستاپ الۋ» ەندى مۇمكىن بولمايدى.
«1 شىلدەدەن باستاپ بيلەت ساتۋ جۇيەسىنىڭ دامىعان ءتۇرى پايدالانىلىپ جاتىر. جاڭا جۇيەنىڭ باستى ەرەكشەلىگى – بۇل الىپساتارلارعا قارسى قويىلعان بوگەت. ەكى اپتادان كەيىن العاشقى ناتيجەلەرىن باعالايتىن بولامىز», دەيدى «جولاۋشىلار تاسىمالى» اق رەسمي وكىلى دياس احمەتشارىپ.
ونىڭ ايتۋىنشا, «جولاۋشىلار تاسىمالى» اق-نا قاراستى 233 كاسسا بولسا, بيلەت ساتاتىن جەكەمەنشىك 4500-دەن استام كاسسا جانە تاعى 4000-نان استام ءوز بەتىنشە قىزمەت ەتەتىن تەرمينال بار ەكەن. سونىمەن قاتار ون شاقتى ينتەرنەت رەسۋرس تا بيلەت ساتۋمەن اينالىسادى. بۇلاردىڭ ىشىندە كوميسسياسىز بيلەت ساتاتىن رەسمي epay.railways.kz جانە bilet.railways.kz سايتتارى بار.
«جۇيەنىڭ جۇمىس ىستەۋ پرينتسيپىنە توقتالار بولساق, ەگەر كاسسير وتىز سەكۋندتىڭ ءىشىندە بەس رەت قاتارىنان ءبىر تيپتى, ياعني ءبىر باعىتتاعى بيلەتتى ىزدەسە, وندا ونىڭ كاسساسى بەس مينۋتقا جابىلادى. ءۇش رەت تاپسىرىس بەرگەن كەزدە جۇيە ەسكەرتۋ جاسايدى. دەمەك, ءبىر باعىتتا ءار ۋاقىتتا ءبىر تاپسىرىستى بەرە بەرۋگە بولمايدى. بۇل جۇيە بۇرىن بىلاي ىستەيتىن ەدى. جەكە كاسسالاردا وتىرعان كاسسيرلەر ءبىر تاپسىرىستى قايتالاپ بەرە بەرەدى دە, اينالىمعا تۇسكەن بوس بيلەتتى ۇستاپ الادى. سوسىن ونى الىپ ءوزىنىڭ سىبايلاسىنا ساتىپ جىبەرىپ, ولار باسقا ءبىر قۇجاتتارمەن بىرنەشە بيلەت ساتىپ الادى دا, ارتىنان ۆوكزالدا جولاۋشىلارعا قىمباتقا ساتادى. ەندى جاڭا جۇيە بويىنشا مۇندايعا جول بەرىلمەيدى», دەيدى دياس احمەتشارىپ.
جۇيەنىڭ ەكىنشى ارتىقشىلىعى – ەلەكتروندى كۇتۋ كەزەگى. ەگەر بەلگىلى ءبىر باعىتقا بيلەت بولماسا, جولاۋشى كاسساعا جۇگىنىپ, ءوزىنىڭ قۇجاتتارىنداعى مالىمەتتەردى قالدىرىپ, ەلەكتروندى كەزەككە تۇرادى. مۇندا ءسىزدىڭ مالىمەتتەرىڭىزدى كەيىن كاسسير ءوزى وزگەرتىپ باسقا ادامنىڭ مالىمەتتەرىن تىركەي المايدى. ءسىز كەزەككە تۇرعاننان كەيىن اتالعان باعىتتا جاڭا بيلەتتەر شىعىپ جاتسا, جۇيەدەن جولاۋشىنىڭ ەلەكتروندى ادرەسىنە اۆتوماتتى تۇردە حابارلاما كەلەدى. ەكى ساعاتتىڭ ىشىندە الگى بيلەت ەلەكتروندى كەزەكتە كەزەگى كەلىپ تۇرعان ادام ساتىپ الا الادى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, ءسىز بيلەتتى ساتىپ الۋ ءۇشىن ەلەكتروندى كەزەككە تۇرعان كاسساعا بارۋىڭىز ءمىندەتتى ەمەس, كەز كەلگەن بيلەت ساتاتىن جەردەن الا بەرەسىز.
بۇل جۇيەنىڭ تەحنيكالىق ماسەلەلەرىنە جاۋاپتى قازاقستاندىق IT كومپانيا وكىلى ءمادينا جاڭاباەۆانىڭ ايتۋىنشا, بيلەت ساتۋمەن اينالىساتىن بىرنەشە مەكەمە بار. سولاردىڭ cاتقان بيلەتى بيلەتتىڭ بەكىتىلگەن باعاسىمەن بىردەي ەكەنىن, ياعني جولاۋشىنى ارتىق تولەتپەي جاتقانىن انىقتاۋ ءۇشىن جۇيەدەن باعانى تەكسەرىپ, بيلەتتىڭ قاشان جانە قايدا راسىمدەلگەنىن دە كورۋگە بولادى.
سونىمەن قاتار جۇيەدە الىنعان بيلەتتەرگە اناليز جاساۋ قىزمەتى دە بار. بۇل دا بيلەت الىپساتارلارىنىڭ جولىن كەسەتىن قۇرال. ايتالىق, الدەبىر ادام بىرەۋگە بيلەت ساتىپ الىپ بەرۋ ءۇشىن ۇستىنە اقشا قوسىپ ساتاتىن بولسا, جۇيە ونىڭ بۇل ارەكەتتەرىن تانىپ, كەيىن ق ۇلىپتاپ تاستايدى.
باۋىرجان مۇقان,
«Egemen Qazaqstan»
