وبلىس ورتالىعىنداعى دوستىق ۇيىندە «ەلىمىزدىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىندا مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ تاپسىرىسى بويىنشا اشىلعان دايىندىق بولىمدەرى جانە شەتەلدەردەگى قازاق جاستارى» تاقىرىبىندا كەزدەسۋ ءوتتى. وعان دۇنيەجۇزى قازاقتارى قاۋىمداستىعى وبلىستىق فيليالىنىڭ, وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ باسشىلارى, «وتانداستار» كوممەرتسيالىق ەمەس اق مادەني-عىلىمي دەپارتامەنتىنىڭ ماماندارى مەن ءوڭىردەگى ستۋدەنت جاستار قاتىستى.
دۇنيەجۇزى قازاقتارى قاۋىمداستىعى وبلىستىق فيليالىنىڭ توراعاسى بولات زاۋىتتىڭ سوزىنشە, جالپى باستى ماقسات – قازاق جاستارىن ەلگە قايتارۋ. جەرگىلىكتى حالقىمىزدىڭ دەموگرافيالىق احۋالىن ەسكەرە وتىرىپ, موڭعوليا, قىتاي, وزبەكستان, رەسەيدە تۇرىپ جاتقان قازاق وتباسىلارىنىڭ ۇل-قىزدارىن اتامەكەنگە اكەلۋ, وقىتۋ, قولداۋ, وسى جەردە ورنىقتىرۋ. بىلتىر پەداگوگيكالىق ينستيتۋتتا دايىندىق توبى اشىلىپ, وعان 38 تالاپكەر قابىلدانعان. جاستاردىڭ بارلىعى تەگىن جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتىلگەن. ولاردى تەگىن ەمدەۋ جونىندە قالاداعى ەمحانالاردىڭ بىرىمەن كەلىسىمشارت جاسالعان.
ء–بىز جىل سايىن الىس-جاقىن شەتەلدەردە تۇرىپ جاتقان قازاق وتباسىلارىمەن كەزدەسىپ, ولاردىڭ ۇل-قىزدارىن اتامەكەنگە تارتۋ جونىندە ۇگىت-ناسيحات جۇرگىزەمىز. ەلگە كەلىپ, ءبىلىم الىپ, تۇراقتاپ قالعىسى كەلەتىندەر از ەمەس, – دەيدى ب.زاۋىت.
بيىل ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى گرانتتار سانىن ەكى ەسەگە دەيىن كوبەيتۋدە. ەلىمىز بويىنشا ولار 2,5 مىڭ بولسا, ونىڭ 200-ءى ءبىزدىڭ وبلىستاعى جوعارى وقۋ ورىندارىنا بەرىلەدى. ال س.تورايعىروۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىندەگى «Foundation» فاكۋلتەتىنىڭ وقىتۋشىسى الۋا جاقانوۆانىڭ سوزىنشە, وقۋ باعدارلاماسىنا سايكەس شەتتەن كەلگەن بالالار وقۋ ساۋاتتىلىعى, قازاقستان تاريحى, قازاق ءتىلى, ورىس ءتىلى, قازاق ادەبيەتى, ماتەماتيكا, فيزيكا, بيولوگيا, حيميا, اعىلشىن ءتىلى, گەوگرافيا پاندەرى بويىنشا دايىندالۋدا.
قازاق ءتىلى ساباعى قوسىمشا وقىتىلادى. سونىمەن قاتار وزگە ەلدە تۋىپ-وسكەن بالالار قازاق قوعامىنا تەز بەيىمدەلىپ كەتۋى ءۇشىن پاتريوتتىق, قۇقىقتىق, ادامگەرشىلىك باعىتىندا تاربيە جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە.
جالپى, ەلىمىزدەگى «Foundation» فاكۋلتەتتەرى ەلباسىنىڭ قولداۋىمەن «شەتەلدە تۇراتىن وتانداستاردى قولداۋدىڭ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى» اياسىندا اشىلدى. باعدارلاما ارقىلى 2012 جىلدىڭ قىركۇيەگىنەن بولون ۇدەرىسىنە باعىتتالعان جاڭا فورماتتا ءبىلىم بەرىلە باستادى. بۇدان كەيىن قازاق دياسپوراسى وكىلدەرى مەن شەتەل ازاماتتارىنا ارنالعان دايىندىق ءبولىمى 2014 جىلدىڭ قازان ايىندا اشىلدى. فاكۋلتەت دەكانى ساۋلە كىسەمباەۆانىڭ ايتۋىنشا, باستى ەرەكشەلىك – ەلىمىز ءۇشىن باسەكەگە قابىلەتتى ماماندار دايارلاۋ, ءبىلىم الۋشىلاردىڭ دايىندىق كۋرستارى ارقىلى ۇبت مەن كەشەندى تەستىلەۋگە دايارلىقتارىن تەرەڭدەتۋ, بازالىق سىنىپتاردى بەيىندى وقىتۋ, قازاق دياسپوراسىنىڭ وكىلدەرىن قازاقستاندىق بىلىمگە بەيىمدەۋ.
ءبىلىم العان تىڭداۋشىلاردىڭ كوبى ەلىمىزدىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنا تۇسكەن. قازىرگى كەزدە فاكۋلتەتتە شەتەلدىك قازاق ستۋدەنتتەرى, كۇندىزگى دايىندىق كۋرسىنداعى تىڭداۋشىلار, قاشىقتىقتان ءبىلىم الۋشىلار, بازالىق سىنىپ وقۋشىلارى, كەشكى دايىندىق كۋرستارىنىڭ تىڭداۋشىلارى ءبىلىم الۋدا. باعدارلاما قازاق دياسپوراسى وكىلدەرى مەن ورالماندارعا جالپى دايىندىق دەڭگەيىن ارتتىرۋ, ولارعا جوعارى جانە ورتا كاسىپتىك وقۋ ورىندارىنا تۇسۋگە قاجەتتى جاعداي جاساۋ ماقساتىندا اشىلدى.
– دايارلىق كۋرسىنىڭ تىڭداۋشىلارى ۋنيۆەرسيتەت ومىرىنە بەلسەنە ارالاسادى. سپورتتىق سەكتسيالارعا, جارىستارعا بارىپ, ستۋدەنتتىك فيلارمونيادا ءان سالادى. ءاربىر مەملەكەتتىك مەرەكەدە قىتايدان, مونعوليادان, وزبەكستاننان كەلگەن جاستار ءوز ونەرلەرىن كورسەتەدى. ولاردىڭ بولاشاق ماماندىعىن دۇرىس تاڭداپ, ءوز بولاشاعىن ءوزى انىقتاۋ ىسىندە دۇرىس باعىت بەرەتىن بىلىكتى دە ءبىلىمدى ماماندار جۇمىس ىستەيدى, – دەيدى س.كىسەمباەۆا.
جاستارعا ءبىلىم بەرۋمەن قاتار, ولاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ دە مىندەت. «حالىقتىڭ كوشى-قون تۋرالى» زاڭىنىڭ تالاپتارىن ساقتاۋ ماقساتىندا وبلىستىق ىشكى ىستەر باسقارماسى, كوشى-قون پوليتسياسى قىزمەتكەرلەرىمەن كەزدەسۋلەر وتكىزىلىپ, جاستارعا كوشى-قون پوليتسياسى ارقىلى كەرەك مەرزىمگە ۆيزا بەرىلىپ, تiركەۋگە قويىلادى. كەشەندى تەستىلەۋگە قاتىسۋ ءۇشىن ۆيزا ۇزارتىلادى. ال «وتانداستار» كوممەرتسيالىق ەمەس اق مادەني-عىلىمي دەپارتامەنتىنىڭ قىزمەتكەرى نۇرىمجان جۇماعازيننىڭ ءمالىمەتىنشە, كۆوتا – 1500 ورىن. كۆوتا ۇبت-دان بالل جيناي الماعان جاعدايدا جوو-عا تۇسۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. شەتەلدەردەگى قانداستارىمىز ەمتيحانعا قۇجاتتارىن ونلاين رەجىمدە تاپسىرىپ, وقۋعا تۇسە الادى. ولار ءۇشىن جاتىن ورىن, ستيپەنديا قاراستىرىلعان.
– وتكەن جىل قورىتىندىسى بويىنشا «Foundation» توپتارى تىڭداۋشىلارىنىڭ 82 پايىزى ءبىلىم گرانتتارىنا يە بولسا, 80 تىڭداۋشى مەملەكەتتىك تاپسىرىس بويىنشا وقىدى. بيىل دا تىڭداۋشىلارىمىزدىڭ قالاعان ماماندىقتارى بويىنشا ەلىمىزدىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنا مەملەكەتتىك گرانت ارقىلى تۇسەتىندەرىنە سەنەمىز – دەيدى س.كىسەمباەۆا.
ءيا, ەلگە ورالاتىن ءار قازاق بالاسى – ءبىز ءۇشىن بايلىق. ب.زاۋىتتىڭ ايتۋىنشا, الدا شەتەلدەردەگى قازاق جاستارىن ەلىمىزدە ءبىلىم الۋعا, سولتۇستىك وڭىرلەردە قالۋلارىنا جاعداي جاساۋ ءۇشىن جەرگىلىكتى اكىمدىكتەرمەن بىرلەسە اتقاراتىن جۇمىس از ەمەس.
پاۆلودار وبلىسى