قازاقستان • 17 ماۋسىم، 2019

جاڭا ءالىپبي ءتىل تابيعاتىن بۇزبايدى

263 رەت كورسەتىلدى

ۇلت تىلىنە، ۇلت رۋحانياتىنا جاقىن كەلەتىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشۋ جىل ساناپ جاقىنداپ كەلەدى. ءالى ۋاقىت بار عوي دەپ ارقانى كەڭگە سالۋ كەمەل ءىستىڭ اياسىن كەڭىتپەيدى، قايتا تارىلتادى.

سەبەبى، العا قويعان ەلدىك ءىس، ەلدىك ىسكە ىرعالىپ-جىرعالىپ ءجۇرۋ جاراسپايدى. ەرتەڭ اناۋ جەتپەيدى مىناۋ كەمشىن دەسەك، الگى ۇلت ءىسى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ ءالى بىتپەي كەلە جاتقان تولعاعىنداي بولۋى كادىك. وسىنداي ماسەلەنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا ەلوردادا «لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋدى ۇيىمداستىرۋ بويىنشا مەملەكەتشىلىك شارالار» اتتى قازاق ءتىلى ءالىپبيىن لاتىنعا اۋىستىرۋعا قاتىستى مەملەكەتتىك قىزمەتشىلىر، ۇلتتىق كومپانيالار اراسىندا تۇسىندىرمە سەمينار وتكىزىلدى. وعان ەلىمىزدەگى جوعارى سوت،باس پروكۋراتۋرا، ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى، قارجى مونيتورنيگى قىزمەتكەرلەرى، سونىمەن قاتار، ەلىمىزدىڭ بىرقاتار جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ساراپشى عالىمدارى قاتىستى. جاسىراتىنى جوق بۇل مەكەمەلەر ەرتەڭ ەلدىك ءىستىڭ مىقتى دىڭگەگىنە اينالسا، ۇزىن ارقان، كەڭ تۇساۋعا بوي الدىرماسا، مىندەت دەر كەزىندە ايقىندالىپ، ماقسات مۇلتىكسىز ورىندالادى. بۇل يگىلىكتى شاراعا مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى ءتىل ساياساتى كوميتەتىنىڭ ش. شاياحمەتوۆ اتىنداعى «ءتىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى ۇيتقى بولعانىن ايتا كەتەلىك.

القالى جيىندى ورتالىقتىڭ باس ديرەكتورى، قارىمدى قالامگەر; الىبەك اسقاروۆ اشىپ، جەتپىس جىل كيريلليتسا مەن ءومىر ءسۇرىپ، ورىس تىلىنە جەتىك بولعانىمىزدى ماقتان ەتىپ، بۇل بىلىمدىلىك، مادەنيەتتىلىك دەپ، كەيبىر جۇرتتار (گرۋزين، ارميان) ءتىلىن بۇراپ سويلەسە، كۇلگەن تۇستارىمىزدىڭ بولعانىن، ەندى ازات ەلدىڭ ءار ازاماتى ۇلت ءۇشىن جۇمىس ەتۋدى العا وزدىرۋ كەرەكتىگىن تىلگە تيەك ەتىپ، «بۇل زامان قازاق ءۇشىن قىزمەت ەتىپ جاتىر. ءبىز نەگە زامان تالابىن ورىندامايمىز. وتكەن عاسىردىڭ قىرقىنشى جىلدارى قازاقتى لاتىننان كيريلليتساعا ستالين ءبىر بۇيرىعىمەن كوشىرە سالعان. ءبىزدىڭ تاۋەلسىز وتانىمىز لاتىنعا اۋىسۋعا اسىعىستىق جاساماي، تياناقتى دايىندىقپەن جوسپار-جوبانى بەكىتىپ بەردى. ەندەشە وعان سالعىرتتىق تانىتپاي، تاباندىلىقپەن ورىنداۋ بارىمىزگە پارىز ءارى قارىز. بۇگىن ونى سانالىلىقپەن اتقارساق ەرتەڭ وكىنبەيتىن بولامىز»، دەدى.ءتىل ساياساتى كوميتەتىنىڭ باسقارما باسشىسى ع.مۇقانوۆا جاڭا الىپبيگە كوشۋ جونىندەگى اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا، ءىس-شارالاردى جان-جاقتى بايانداپ، ۇلتتىق كومميسيا وتىرىسىنداعى شەشىمدەرگە دە تۇسىنىك بەردى.سونىڭ ىشىندە ازاماتتاردىڭ، اسىرەسە وزگە ۇلت وكىلدەرىنىڭ اتى-جوندەرىن دۇرىس جازۋ بويىنشا كەيبىر ماسەلەلەردى دە قوزعادى.

«ءتىل-قازىنا» ورتالىعىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى، بىلىكتى عالىم ەربول تىلەشوۆ ۇلت ءتىلىنىڭ ارعى-بەرگى تاريحىنا تەرەڭدەپ بارىپ، ارىستار ۇلگىسىنەن دايەكتەر كەلتىرىپ،ءبىر جىل ىشىندە اتقارىلعان جۇمىستى تالداپ، الداعى مىندەتتەرگە توقتالدى. ورتالىق لاتىن ءالىپبيىن تانىپ، ءبىلۋ بويىنشا كۋرستار ۇيىمداستىرىپ جاتقانىن، وعان كەيبىر مەكەمەلەر قاتىسسا بولدى ەمەس پە دەپ ءتىل مامانى ەمەس ادامداردى جىبەرە سالاتىنىنان مىسالدار كەلتىرىپ، ونداي قاتىسۋشىعا سەرتيفيكاتتار بەرىلمەيتىنىن نازارعا سالدى. ەلباسىنىڭ تىكەلەي قولداۋىمەن ءوتىپ جاتقان مەملەكەتتىك  شاراعا سەلقوس قاراۋ جاراسپايتىنىن العا تارتتى. كۋرس ءبىر ادامنىڭ ءبىلىمىن جەتىلدىرۋ ءۇشىن ەمەس، سول ءبىر ادامنىڭ وزگە ارىپتەستەرىنە لاتىنعا كوشۋ قاعيداسىن ءتۇسىندىرۋ، وزدەرىندە سونداي كۋرستار ۇيىمداستىرۋعا باستاماشى بولۋ كەرەكتىگىن قاداپ ايتتى. «جاۋاپتى ىسكە جاۋاپتىلىقپەن قاراۋ كەرەك»، دەگەن ول ءبىز اسپەتتەپ جۇرگەن كيريلليتسانىڭ الەمدىك قارىپتە 3 پايىز ورىن الاتىنىن، ال لاتىن قارىپىنىڭ 48 پايىز ەكەنىنە، لاتىن ءالىپبيىنىڭ يەسى بۇكىل ادامزات بولىپ بارا جاتقانىنا مىسالدار كەلتىرىپ،وسىنداي  كەڭەسۋلەرگە مول مۇمكىندىك جاسالىپ وتىرعانىن، ونى ءتيىمدى پايدالانۋ قاجەتتىگىن ەسكە سالدى.

سەمينار كەڭەسكە قاتىسۋشىلار لاتىن گرافيكاسىنا كوشۋ كەزىندەگى جاڭا ەملە ەرەجەلەرىنىڭ مازمۇنى مەن قۇرىلىمىنا، مەڭگەرۋ كەزەڭدەرىنە، وقۋ ادىستەرىنە قاتىستى وزدەرىنىڭ وي بايلامدارىمەن ءبولىستى. الداعى ۋاقىتتا ەلدىك ىسكە ءبىر كىسىدەي جۇمىلۋ جونىندەگى ورتاق تۇجىرىمدارىن  ايتىپ، بۇل وتپەلى ءىس ەمەس، ومىرلىك جۇمىس ەكەنىن اتاپ، وعان سەرگەك قاراۋعا سەرت بايلاسقانداي بولدى.


سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار