الەم • 24 ءساۋىر, 2019

ءجاسوسپىرىم بالالاردىڭ تاماقتانۋىن جاقسارتۋ جونىندەگى سيمپوزيۋم ءوز جۇمىسىن باستادى

974 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

نۇر-سۇلتاندا ورتالىق ازيا جانە كاۆكاز ەلدەرىندەگى ءجاسوسپىرىم بالالاردىڭ تاماقتانۋىن جاقسارتۋ جونىندەگى سيمپوزيۋم ءوز جۇمىسىن باستادى.

بۇگىن نۇر-سۇلتان قالاسىندا قازاقستان, وزبەكستان, تاجىكستان, تۇركىمەنستان, قىرعىستان, ارمەنيا, گرۋزيا جانە ءازىربايجان پارلامەنتى دەپۋتاتتارىنىڭ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, اۋىل شارۋاشىلىعى, قارجى, ءبىلىم بەرۋ مينيسترلىكتەرى وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن ورتالىق ازيا جانە كاۆكاز ەلدەرىندەگى ءجاسوسپىرىم بالالاردىڭ تاماقتانۋىن جاقسارتۋ جونىندەگى سيمپوزيۋم ءوز جۇمىسىن باستادى. 

ۇيىمداستىرۋشىلار: دۇنيەجۇزىلىك بۇۇ-نىڭ ازىق-ت ۇلىك جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ۇيىمى جانە ازىق-ت ۇلىك باعدارلاماسىنىڭ قولداۋىمەن قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى, قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇلتتىق ورتالىعى, بۇۇ بالالار قورى (يۋنيسەف).

ءىس-شارانىڭ باسىندا جاسوسپىرىمدەر توبى «مەنىڭ دۇرىس تاماقتانۋ راتسيونىم» تاقىرىبىندا ءوز ومىرىندەگى وقيعالارىمەن  ءبولىستى. قازاقستان – بالالاردىڭ تاماقتانۋى بويىنشا جانە بالالاردىڭ قاتىسۋىمەن سيمپوزيۋم وتكىزىپ وتىرعان الەمدەگى ءبىرىنشى ءوڭىر ەكەندىگىن اتاپ وتكەن ءجون. دۇرىس تاماقتانۋ ماشىقتارى بالا كەزىنەن قالىپتاسادى, جانە بالا ۇنەمى پايدالى اس تاڭداي الماۋى دا مۇمكىن.

سيمپوزۋيم قاتىسۋشىلارى الدىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-ءمينيسترى قامالجان نادىروۆ قازاقستاندا ازىق-ت ۇلىكتەردىڭ ساپاسى مەن قاۋىپسىزدىگىنە تۇراقتى باقىلاۋ جاسالاتىنى جونىندە ايتتى.

2018 جىلدان باستاپ 53% مەكتەپتە ەنگىزىلگەن مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ تاماقتانۋ راتسيونى بويىنشا بىرىڭعاي ستاندارتتار ازىرلەنگەن. بيزنەس پەن مەكتەپتەردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلىن, قوعامدىق باقىلاۋ جۇرگىزۋدى كوزدەيتىن مەكتەپ اسحانالارىن جاڭعىرتۋ جونىندەگى جوبا ىسكە اسىرىلۋدا. جالپى ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتەردە ءتاتتى جانە گازدالعان سۋسىنداردى ساتۋعا تىيىم سالىنعان. اس تۇزىن يودتاۋ بويىنشا, ۇندى جانە باسقا دا بىرقاتار ازىق-ت ۇلىكتەردى مينەرالدى-دارۋمەندىك كەشەنمەن بايىتۋ بويىنشا ءىس-شارالار جۇرگىزىلۋدە. 

دەنساۋلىق ساقتاۋ يندۋسترياسىنداعى بيزنەستى ءوسىرۋ جانە قوعامدىق دەنساۋلىقتى جەتىلدىرۋ ماقساتىندا تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى بىرىكتىرۋ ءۇشىن مۇمكىندىكتەر جاسالۋدا. مىسالى, دەنساۋلىقتى, تاعام جەتكىزىلىمىن, رەكرەاتسيوندى جانە سپورتتىق وبەكتىلەردى, ساۋىقتىرۋ جانە فيتنەس-ورتالىقتاردى باقىلايتىن موبيلدىك قوسىمشالار قىزمەت ەتەدى. دۇرىس تاماقتانۋعا ىنتالاندىراتىن جاعداي قۇرۋ ءۇشىن ءىرى ساۋدا سۋپەرماركەتتەرىندە «دۇرىس تاماقتانۋ ازىق-ت ۇلىكتەرى» سورەلەرى ۇيىمداستىرىلۋدا. 

بۇگىن قازاقستاننىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى قىمبات تۇراتىن ستاتسيونارلىق ەمدەۋدەن اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋعا, قوعامدىق دەنساۋلىقتى باسقارۋدى كۇشەيتۋگە ءوز باعىتىن اۋىستىرۋدا. 2018 جىلعى مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەك بويىنشا استانا دەكلاراتسياسى دەنساۋلىقتى پروفيلاكتيكا ارقىلى ساقتاۋدى جانە نىعايتۋدى باسىمدىق رەتىندە جاريا ەتەدى, بۇل قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ نەگىزگى فۋنكتسيالارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. 2019 جىلعى اقپاندا مەملەكەت باسشىسى قازاقستاندا قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەك قىزمەتىنە كەتەتىن شىعىستاردى جالپى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن قارجىلاندىرۋ كولەمىنەن 40-تان 60%-عا دەيىن ۇلعايتۋدى تاپسىردى. زاڭناما جەتىلدىرىلۋدە. اعىمداعى جىلعى ءساۋىر ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن ۇكىمەتتىڭ قاراۋىنا دۇرىس تاماقتانۋ ساياساتىن قالىپتاستىرۋ شارالارى قاراستىرىلعان «حالىق دەنساۋلىعى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسى تۋرالى» كودەكسىنىڭ جاڭا رەداكتسياسى ەنگىزىلەتىن بولادى.

قازىرگى ۋاقىتتا نان-توقاش ونىمدەرىندەگى تۇز مولشەرىن ازايتۋعا بەت الىندى. وسىعان بايلانىستى, وندىرۋشىلەر شىعاراتىن جانە ىسكە اسىراتىن ونىمدەرىندەگى تۇز مولشەرىن ازايتۋ بويىنشا ۇدەرىسكە جۇمىلدىرىلۋدا. بىرىڭعاي شەشىمگە كەلە وتىرىپ, 1 كگ ۇنعا نانداعى تۇز مولشەرىن 5 گراممنان 2 گراممعا دەيىن ازايتۋ بويىنشا مامىلەگە قول جەتكىزىلدى. وسىنداي جۇمىستى ءسۇت ونىمدەرىندەگى قانت مولشەرىن ازايتۋ ماقساتىندا جۇرگىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.

كەزدەسۋ بارىسىندا بالالاردىڭ تاماقتانۋ راتسيونى, مەكتەپتەگى تاماقتانۋ جۇيەسى جونىندەگى جوبالارعا كەشەندى ءتاسىل جاساۋ, مەكتەپكە دەيىنگى جانە مەكتەپتەگى ازىق-ت ۇلىك جاعدايىن جاقسارتۋ سياقتى تۇيتكىلدى ماسەلەلەر تالقىلاندى. بۇدان بولەك, كىشى جاستاعى بالالار مەن نارەستەلەر ازىق-ت ۇلىگىنىڭ جوسىقسىز ماركەتينگىمەن كۇرەسۋ, بۇۇ دامۋ ماقساتىندا كومەك كورسەتۋ جونىندەگى شەكتى باعدارلاماسىنا (UNDAF) تاماقتانۋ ماسەلەلەرىن ەنگىزۋ بويىنشا ۇسىنىستار بەرىلدى.

سيمپوزيۋم وزدەرىنە جوسپاردى ىسكە اسىرۋ بويىنشا مىندەتتەمەلەر العان 8 مەملەكەتتىڭ قاتىسۋىمەن, 2018 جىلعى شىلدەدە ىسكە قوسىلعان تاماقتانۋ سالاسىنداعى الەۋەت پەن سەرىكتەستىكتى كۇشەيتۋ جونىندەگى وڭىرلىك پلاتفورمانىڭ ءىس-قيمىلدار جوسپارىنىڭ بولىگى بولىپ تابىلادى.  يۋنيسەف-پەن قول قويىلعان ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋمنىڭ شەڭبەرىندە, قر دسم قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇلتتىق ورتالىعى ەكى جىل بويى وڭىرلىك پلاتفورمانىڭ حاتشىلىعىن باسقارادى. قدسۇو توراعا رەتىندە قاۋىپسىز دانە دۇرىس تاماقتانۋعا بارىنشا ىقپالداساتىن بولادى.

سيمپوزيۋم ءوز جۇمىسىن 25 جانە 26 ءساۋىر جالعاستىرادى.

سوڭعى جاڭالىقتار