پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بەكتاس بەكنازاروۆ ءوزىنىڭ سوزىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ XVIII كەزەكتى سەزىندە العا قويعان مىندەتتەرىنە توقتالدى. پرەزيدەنت الداعى ۋاقىتتا ازاماتتاردىڭ ءال-اۋقاتىن جاقسارتۋ جونىندەگى جۇمىستىڭ نەگىزگى باعىتتارىن بەلگىلەگەن بولاتىن. بىرىنشىدەن, ول تابىستى ارتتىرۋ جانە حالىقتىڭ از قامتاماسىز ەتىلگەن ساناتتارىنا قولداۋ كورسەتۋ. ەكىنشىدەن, ايلىعى از ازاماتتاردىڭ تۇرعىن ءۇي ماسەلەسىن شەشۋ, ءبىلىم بەرۋ مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارىن جاقسارتۋ. ۇشىنشىدەن, وڭىرلەردى كەشەندى تۇردە دامىتۋ بولىپ تابىلادى.
ب.بەكنازاروۆ تاياۋداعى وڭىرلەرگە بارعان ساپارلارىندا جەرگىلىكتى حالىقپەن كەزدەسۋلەردە سەنات دەپۋتاتتارى كوپ بالالى انالار مەن الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان وتباسىلارىنا الەۋمەتتىك جاردەماقى بەرۋ ماسەلەلەرىن تۇسىندىرگەنىن ەسكە سالدى.
– جالپى جۇرتشىلىق ەلباسىنىڭ «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ كەزەكتى سەزىندە جاريالاعان اۋقىمدى الەۋمەتتىك باستامالارىن ريزاشىلىقپەن جانە زور ۇمىتپەن قابىل الىپ, قىزۋ قولداۋىن بىلدىرۋدە. ال ەندى, الەۋمەتتىك قومەكتى بەرۋدى 1 شىلدەدەن ەمەس, 1 ساۋىردەن باستاپ بەرۋ تۋرالى پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىن حالىق قىزۋ قولداپ وتىر, – دەدى ب.بەكنازاروۆ.
سونىمەن بىرگە سەنات توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ءوڭىر تۇرعىندارى كوتەرگەن وزەكتى ماسەلەلەرگە نازار اۋداردى. ول الەۋمەتتىك كومەك تەك از قامتىلعان جانە تۇرمىسى تومەن وتباسىلارعا بەرىلۋى كەرەك ەكەنىن ايتا كەلىپ, «بۇل قامقورلىق تۇرعىنداردى ءوز پروبلەمالارىن مەملەكەتكە ارتىپ, ەنجارلىق پەن بەيعامدىققا, ءتىپتى ماسىلدىققا دەن قويۋعا ىنتالاندىرماۋ كەرەك», دەدى.
ب.بەكنازاروۆ, سونداي-اق تۇرعىندارمەن كەزدەسۋلەردە كۇنكورىستىڭ تومەنگى دەڭگەيىن انىقتاۋ تارتىبىنە سىن ايتىلعانىن دا اتاپ ءوتتى. ازاماتتاردى ەرەكشە تولعاندىرعان سۇراقتار, ماسەلەن, جەكە باۋ-باقشادان نەمەسە ازاماتتاردىڭ ءوز ەڭبەكاقىسىنان كارىلىككە جيناعان زەينەتاقى تولەمدەرىن ەسەپكە الۋعا قاتىستى بولدى.
وعان قوسا, جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى نەمەسە جەرگىلىكتى اكىمدىكتەردىڭ كوپتەگەن تورەشىلدىك تالاپتارىنا ءادىل سىن ايتىلعانى اتاپ ءوتىلدى. «سول كەدەرگىلەردىڭ ۇلكەن ءبىر بولىگى – ۇلكەن قالالار, وبلىس ورتالىقتارى ماڭىندا شوعىرلانعان وتباسىلاردى ءتيىستى تىركەۋدىڭ رەتتەلمەۋى. ءۇيسىز-كۇيسىز جۇرگەن جاندار كىمگە بارىپ, قالاي تىركەلمەك؟ ال ءتيىستى تىركەۋسىز ەشكىمگە ەشقانداي الەۋمەتتىك كومەك بەرىلمەيدى», دەدى سەنات توراعاسىنىڭ ورىنباسارى. وسى ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن, ونىڭ پىكىرىنشە, قازىرگى زامانعى تسيفرلى دەرەكتەر بازاسىن قولدانۋ قاجەت, بۇل حالىقتى شامادان تىس تالاپتاردان قۇتقارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
«جالپى سوماسى 6,5 ميلليارد دوللاردان اساتىن بۇل الەۋمەتتىك قارجىنىڭ ادىلەتتى يگەرىلۋىن قامتاماسىز ەتۋ – ۇلكەن دايىندىقتى قاجەت ەتەدى. بۇل ۇرانداتىپ وتكىزە سالاتىن ءبىر رەتتىك شارا ەمەس, حالىققا ۇدايى تۇردە كورسەتىلەتىن مەملەكەتتىك قىزمەت. سەنات دەپۋتاتتارى تاراپىنان بۇل جۇمىستار ءتيىستى باقىلاۋدا بولۋى قاجەت. ەل ازاماتتارىنىڭ لايىقتى ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان شارالاردى زاڭنامالىق قامتاماسىز ەتۋدى كوزدەيتىن بارلىق باستامالاردى پارلامەنت ارقاشان قولداۋعا جانە بىرىگىپ جۇمىس اتقارۋعا دايىن», دەپ قورىتىندىلادى ب.بەكنازاروۆ.
ۇكىمەت ساعاتىندا ەلىمىزدىڭ ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى بەردىبەك ساپارباەۆ بايانداما جاسادى. ول سەناتورلارعا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداۋ ماقساتىندا مينيسترلىك قابىلداعان شارالار تۋرالى ايتىپ بەردى.
«ىڭكارىم» مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ اكادەمياسىنىڭ باستىعى, كاسىپكەر فارحاد مادەنوۆ مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋگە, اسىرەسە مۇقتاج ازاماتتاردىڭ قول جەتكىزۋ مۇمكىندىكتەرىن ارتتىرۋعا ارنالعان بىرقاتار ۇسىنىستار جاسادى. ول از قامتىلعان جانە كوپ بالالى وتباسىلارداعى بالالارعا مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋگە مەملەكەتتىك جاردەماقى تولەۋدى زاڭ جۇزىندە بەكىتۋدى ۇسىندى. «تابىسى كەدەيلىك شەگىنەن اسپايتىن وتباسىلار مەن كوپ بالالى وتباسىلار بالالارىنىڭ تاماعىنا 50%-دان اسپايتىن مولشەردە تولەيتىن نورمانى زاڭداستىرۋ قاجەت. بۇل كىشىگىرىم بولسا دا ناتيجە بەرەدى, ويتكەنى بالاباقشالاردا الەۋمەتتىك ءالجۋاز وتباسىلارىنان شىققان بالالاردىڭ ۇلەسى ارتاتىن بولادى, ولار قارجى تاپشىلىعىنان مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەرگە كەلە المايدى», دەدى كاسىپكەر.
ودان باسقا, ف.مادەنوۆ بالاباقشالاردا دا, جەكە مەكتەپتەردە دە مەكتەپكە دەيىنگى سىنىپتاردى سۋبسيديالاۋ ماسەلەسىن شەشۋگە كەڭەس بەرەدى; حالىقتىڭ الەۋمەتتىك ءالسىز توپتارىنان شىققان بالالار ءۇشىن مەملەكەتتىك مەكتەپتەردە مەملەكەتتىك تاپسىرىس كولەمىن ۇلعايتۋ; بالاباقشالاردا تاۋلىك بويى جۇمىس ىستەيتىن توپتاردى ۇيىمداستىرۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋ كەرەك.
تالقىلاۋعا سەنات دەپۋتاتتارى داريعا نازارباەۆا, گەورگي كيم, سارسەنباي ەڭسەگەنوۆ, سەرىك بەكتۇرعانوۆ, ناريمان تورەعاليەۆ, تولەۋبەك مۇقاشەۆ, دينار نوكەتاەۆا, مۇرات باقتيار ۇلى قاتىستى.
سەناتتىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ جانە عىلىم جونىندەگى كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى بىرعانىم ءايتىموۆا شارانى قورىتىندىلاي كەلىپ, ۇكىمەت ساعاتىندا ايتىلعان ۇسىنىستار مەن ماسەلەلەر پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ جۇمىسىندا ەسكەرىلەتىنىن جانە مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارعا جىبەرىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.