قازاقستان • 21 قاڭتار, 2019

باباسى ەرلىك جاساعان كۇنى تۋعان ۇل

750 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

كەزىندە كومىر وندىرىسىنە تالاي مايتال­مان ماماندى دايارلاۋىمەن اتاقتى قارا­عاندى تاۋ-كەن تەحنيكۋمىنىڭ, بۇگىنگى پولي­تەحنيكالىق كوللەدجدىڭ جەتەكشىسى زەكەن راحيموۆپەن اڭگىمەلەسۋ ساتىندە شاماسى ءتورت-بەس جاسار ءبىر بالاقان كىرىپ كەلدى.

باباسى ەرلىك جاساعان كۇنى تۋعان ۇل

ال­گىندە سالماقتى زاكەڭ ءاپ-ساتتە ابىر-سابىر بولىپ, ەرىپ سالا بەردى. قۇشاعىنا قۇشىپ, بەتىنەن ءسۇيىپ:

− كىمنىڭ بالاسىسىڭ؟ – دەدى.

− اتالاردىڭ بالاسىمىن.

− اتالارىڭنىڭ اتى كىم؟

− ءابدىر, سارسەن, سادىربەك, نۇركەن!

قۇلاق ەلەڭ ەتە قالدى. جاۋابى قىزىق­تىر­­دى.

– باتىر اعامىزدىڭ كىشى شوبەرەسى بۇل. ماعان تۋعان جيەن ءارى. باۋىزداۋ قۇدام اۋكەڭنىڭ نەمەرەسى, – دەپ تانىستىرىلدى.

اۋكەڭ − ابۋباكىر ءابدىروۆ الىس-جاقىنعا بەلگىلى كىسى. اسىرەسە, قاراعاندىلىقتاردىڭ كوبى جاقسى بىلەدى. ۇزاق جىل قوعامدىق ءتار­تىپتى ساقتاۋ, تىنىشتىقتى قورعاۋ جولىندا جۇمىستى جۇمىلدىرعان ادام. قالانىڭ بەيمازالاۋ ايماعى مايقۇدىقتى كوزگە قوراش ەتپەۋگە سىڭىرگەن ەڭبەگى ەل ەسىندە. كەۋدەسى ماراپات بەلگىلەرگە تولى, پولكوۆنيك شەنىندە جەتپىستىڭ جوتاسىنا شىققالى وتىرعان ارداقتى ازامات.

ەڭ باستىسى نۇركەن باتىردىڭ ەت باۋىر ءىنىسى تۇرعىسىندا جۇرت كوڭىلىنە ودان سايىن جىلى. داڭقتى اعاسىنا شەكسىز قۇرمەتىمەن, قاستەرىن اسىرۋعا ىستىق ىنتا-ىقىلاسىمەن ءسۇيىنىشتى جان.

«سۋ سۇزىلمەيدى, سۇيەك ۇزىلمەيدى» دەگەن وسى-اۋ شىعار. ءبىر بايقاعاننان باتىلدىعى, زەرەكتىگى سۇيكىمدى داۋلەت ەسىمدى بوتاقان ءابدىردىڭ قارا شاڭىراعىن ساقتاپ قالعان سارسەنىنەن تامىر جايعان بۇتاق ەكەن. اۋكەڭ اكەدەن جالعىز ۇل, وزىنەن ەكى ۇل بولسا, ەكەۋىنەن اتۇستار نەمەرەلەر ءسۇيۋ جازىپتى. كى­شىسى الگى ساڭقىلداعان جەتكىنشەك.

جانە ءبىر عاجابى, داۋلەت نۇركەن اتا­سىنىڭ ايگىلى ەرلىگىن جاساعان كۇنگە تۇس­پا-تۇس دۇنيەگە كەلگەن. 1942 جىلى 19 جەل­توق­ساندا ستالينگراد مايدانى شەبىنە ەنتەلەگەن تانكتەردى جويۋ ءۇشىن اۋەگە كوتەرىلىپ, تاپ­­سىرمانى ورىنداۋ كەزىندە جالىن شار­پىعان ۇشاعىن جاۋ كۇشى شوعىرلانعان تۇسقا باعىتتاپ, قاھارماندىقپەن قازا تاپقان بولاتىن باتىر. سايكەستىك پە, جاراتۋشى يە جازۋى ما! قىرشىن كەتكەن قىران ارۋاعىن جاڭ­­عىرتۋعا اللا تاعالا ىقىلاسى ءتۇسۋى مە دەي­سىڭ.

– مەن اكەم سارسەن 49 جاسىندا ءوزى ەڭ­بەك ەتەتىن شاحتاداعى اپاتتا وپات بولعان سوڭ باعجان اجەنىڭ باۋرىندا ءوستىم. اجەم اعالى-ءىنىلى ۇشەۋدەن قالعان جالعىز تۇقىم ەكەنىمدى ايتىپ, قارا شاڭىراقتى ساقتاۋىما جەتكىزۋدى, ۇرپاقتى بولۋىمدى تىلەيتىن جا­رىقتىق. بۇگىندە اق تىلەۋىن بىزگە بەرىپ, اۋلە­تىمىز كەڭەيدى. ادام ءوزىنىڭ سوڭىنان ەرگەن ۇرپاققا قاراپ كوڭىل جۇباتار, وشاق وتى وش­پەۋىنە ءۇمىت ەتەر عوي. دانيارىما تيگەن قارا شاڭىراقتىڭ شىراعىن داۋلەتىم دە جار­قىراتار دەپ تاۋبە ەتەمىن ىشتەي, – دەيدى اۋكەڭ.

بيىل جازدا نۇركەن باتىردىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولادى. ۇزىلمەگەن ۇرپاق, سونبەگەن شىراق بار. دەمەك باتىر رۋحى جاساي بەرەدى.

ايقىن نەسىپباي

قاراعاندى

سوڭعى جاڭالىقتار