اتالارىمىز قاسقىردىڭ قايسار مىنەزى, جىلقىنىڭ جۇيرىكتىك ءھام جاتىرعا شاپپاس تەكتىلىگى, قىراننىڭ العىرلىعى سىندى اسىل قاسيەتتەرىن ەرەكشە باعالاپ, ونى ادام بويىندا دا بولۋى ءتيىس سىندارلى سيپاتقا بالاعان. ادام بالاسى ارينە اللانىڭ وزگە ماقۇلۇق بىتكەننەن ارتىق, ابزال ەتىپ جاراتقان ەرەكشە جاراتىلىسى. الايدا ابىلدى ولتىرگەن قابىلعا ءىنىسىن قالاي كومۋدى قارعا ارقىلى كورسەتكەن قۇداي تاعالا ادام بالاسىنىڭ تابيعاتتان دا ۇيرەنەرى از ەمەس ەكەنىن بىلدىرسە كەرەك.
ال, اپسان سەرىسى قىراندى قولعا قوندىرىپ, قانسوناردا قىزىعىنا باتقان قازاقتىڭ قىران جايلى ۇعىمى دا ەرەكشە, قۇرمەتى دە بولەك. سودان دا اتالارىمىز بالاسىنا «قاناتىڭ تالماسىن!» دەپ باتا بەرىپ, قىرانعا بالايدى. ەركىندىگىن قىراننىڭ سامعاۋىمەن ەلەستەتەتىن جۇرتتىڭ مەملەكەتتىك تۋىندا بۇركىتتىڭ بەينەلەنۋى دە زاڭدى قۇبىلىس. ەندەشە, قازاق سول قىراننىڭ قانسونارداعى قىزىعىنا باتىپ قانا جۇرگەن جوق, سول بارىستا ۇلتتىڭ ۇلى بولمىسىن قۇرايتىن ۇعىمداردى دا قالىپتاستىردى. ول ارينە ءسوز ارقىلى قالىپتاسادى. وسى رەتتە سونىڭ بۇگىنگە جەتكەن, قازىردە قولدانىستا بار سوزدەردىڭ ءبىر پاراسى جايىندا اڭگىمە ءوربىتۋدى ماقسات قىلدىق.
تۇلەك. احمەت پە, ىبىراي ما, ءتىپتى ودان دا ارى ما, كىم بولسا دا وسى ءسوزدى مەكتەپ بىتىرۋشىلەرگە الىپ كەلگەن ادامعامىڭ العىس! بۇل, بۇركىتكە, قىران قۇسقا بايلانىستى ءسوز. جاز بويى جەمدەپ, سەمىرتىپ, ەسكى ءجۇنىن تاستاتىپ ابدەن تۇلەتىپ الىپ قار جاۋعاندا قايىرىپ تۇلكىگە سالادى عوي قىراندى. ءبىزدىڭ وسى كۇنگى مەكتەپ بىتىرگەن تۇلەكتەرىمىز دە تۋرا سول سەكىلدى. 11 جىل بويى وقىتىپ, ءبىلىم بەرىپ سوڭعى جىلى اڭعا سالعان قىرانداي ءبىلىمنىڭ دوداسىنا سالامىز. العىرى ءھام باعى مەن بابى كەلىسكەن تۇلەكتەر مەملەكەتتىك گرانتتى جەڭىپ الادى. مىسالى ولاردى مەكتەپ بىتىرگەن جىلا وراي «2018 جىلدىڭ تۇلەكتەرى» دەپ ايتامىز. تۇلەك نەگىزىنەن «قۇمتۇلەك», «تاستۇلەك» دەلىنىپ بۇركىتتىڭ جاسىنا قاراتا ايتىلادى. ول تۇلەكتەر دە بۇركىتتى تۇلەتۋدەن شىققانى تۇسىنىكتى.
ۇيا. سونىمەن بىرگە «التىن ۇيا مەكتەبىم» دەيمىز. ول دا قىراننىڭ ۇياسىنان شىعىپ تۇر. «بالاپان ۇيادان نە كورسە, ۇشقاندا سونى ىلەدى». بۇل «اكەسى قوڭىز اتپاعاننىڭ بالاسى دوڭىز اتا ما؟» دەگەن ماتەلمەن ۇندەس ماقال. ۇياداعى بالاپانىنا اتالىعى مەن ەنەلىگى, ياعني ۇياباسارى مەن سارشاسى بۇعى مارال, تاۋتەكەنىڭ ەتىن اكەلەتىندەي قىران بولسا, بالاپانى دا سونداي تەكتى قىران بولادى, ال, ولار قويان مەن تىشقان اكەلۋگە عانا جارايتىن جارعاق اياقتار بولسا بالاپانىنىڭ دا بارار جەرى الىس ەمەس دەگەن اڭگىمە عوي, قىسقاسى. ءبىز ايتا بەرەتىن تەكتىلىك وسى جەردە ايتىلىپ تۇر. ول ۇيانى مەكتەپكە دە, وتباسىنا دا بالاۋعا بولادى.
تۇعىر. تاعى دا سول مەكتەپكە بايلانىستى «تۇلەپ ۇشقان تۇعىرىڭ», «تۇعىرىنان تۇلەپ ۇشقان» دەگەن سوزدەر ايتىلادى. «سۇراساڭ جاعدايىمدى جانىم اسەت, جاتىرمىن ۇشايىن دەپ تۇعىرىمنان» دەپ نار كەمپىرباي جىرلايتىنى جانە بار. تۇعىر – قىراننىڭ تاعى. تۇعىر ءۇش اياقتى بولادى. تاق دەمەكشى, ءجۇسىپ بالاساعۇننىڭ ايگىلى «قۇتتى بىلىك» كىتابىندا مەملەكەت قۇرىلىمى جايلى جازاتىنى بار عوي, سوندا تاق تۋرالى دا ونىڭ ءۇش اياقتى بولاتىنى ايتىلىپتى. ءسوز ورايىندا تىلىمىزگە ورالىپ جاتقان سوڭ ايتا كەتكەنىمىز بولماسا بۇل ەندى باسقا دەڭگەيدەگى اڭگىمە... سونىمەن «تۇعىر» ءسوزى دە ءبىزدىڭ قازىرگى سوزدىك قورىمىزدان «تۇعىرناما» بولىپ ويىپ تۇرىپ ورىن الىپ, مەملەكەتتىك ساياسي تەرمين رەتىندە قالىپتاستى.
تەگەۋرىن. ادەتتە «تەگەۋرىندى جۋرناليست», «تەگەۋرىندى قالامگەر» دەگەن تىركەستەردى ءجيى كەزدەستىرەمىز. بۇركىتتىڭ بۇكىل كۇشى اياعىندا, اياعىنداعى نەگىزگى كۇش تەگەۋرىنىندە (تەگەۋرىن – ارتقى ساۋساق), سوسىن جەمباسارىندا (الدىڭعى – ءبىر ساۋساق). بۇركىتىڭ تەگەۋرىندى بولسا, قىراندىقتىڭ نەگىزگى ءبىر سيپاتى سول بولادى. بۇل تۇيعىن, قارشىعا, سۇڭقار سەكىلدى ۇشىپ جۇرگەن قۇستاردى اياقپەن تەۋىپ تۇسىرەتىن قىراندارعا دا كوپ قولدانىلادى. ال, بۇركىت تەگەۋرىندى بولسا تۇلكىنىڭ كەۋدەسىن بۇرە شەڭگەلدەپ ءبىر ۋىس قىپ بىراق سىعادى.
شەڭگەل. شەڭگەل – تەگەۋرىنمەن الدىڭعى ءۇش تۇياقتىڭ اراسى. شىڭعىسحاندى «قان شەڭگەلدەپ تۋىپتى» دەيتىن اڭىز سول قىراننىڭ شەڭگەلىنەن شىعىپ «قاناتىڭ تالماسىن» دەگەن سەكىلدى ادامي ۇعىمعا اۋىسىپ كەتە بارعان. «تەگەۋرىنىم تەگىس تيسە شەگەدەي» دەپ جىرلاعان ايگىلى ايتىس اقىنىن قۇرمانبەك زەيتىنعازى ۇلىنىڭ جىرى دا سولاي. ال, اتاقتى ەلباي جىراۋدىڭ:
تاتۋسىزدىڭ بەلگىسى –
بىتىراپ شىعار شەڭگەلدەن.
شەڭگەلدەن كەتسە ەل جۇرتى,
قايعىمەن قارتتار شەرلەنگەن, – دەپ كەلتىن جىرى دا قىران شەڭگەلىنىڭ قازاق ۇعىمىنداعى كەڭ اۋقىمىن كورسەتسە كەرەك.
شالعى. مۇقاعالي اقىننىڭ «جەتەلەپ سوناۋ جىلدار قارا شالدى, قاراسازدا ءجۇرۋشى ەڭ, قارا شالعى» دەپ جىرلايتىن كادىمگى ءشوپ شاباتىن شالعىنىڭ اتاۋىنىڭ ءوزى قىران قاناتىنىڭ اتاۋىنان شىققانداي. ادەتتە بۇركىتتىڭ ەڭ ۇزىن سىرتقى ءتورت قاناتىن «شالعى» دەپ اتايدى. ءبىر جاعىندا تورتتەن سەگىز شالعى بولادى. ال, ونىڭ سىرتقى كورىنىسى, ياعني فورماسى ءشوپ شاباتىن شالعىدان اۋمايدى. سوزىمىزگە سىڭار ەزۋ ءازىل قوسا ايتساق, بۇركىت شالعىسىنىڭ جاسى ءشوپ شاباتىن شالعىدان قالايدا ۇلكەن ەكەندىگىن ەسكەرە وتىرىپ قاي شالعىنىڭ قاي شالعىدان شىققاندىعىن ايتا بەرۋگە بولاتىن شىعار.
توماعا. وسى ءبىر ءسوزدى ءبىز كوبىنەسە ادام مىنەزىنە بايلانىستى قولدانامىز. ء«وزى ءبىر توماعاتۇيىق ادام ەكەن» دەپ ايتامىز. توماعا - بۇركىتتىڭ باسىنا كيگىزىلىپ, كوزىن جاۋىپ تۇراتىن زات. كەيىنگى قولدانىستا وتە تاماشا اۋىسپالى مانگە يە بولعان.
ءبىزدىڭ ماقسات بۇركىتكە بايلانىستى سوزدەردى تۇگەندەۋ ەمەس, ارينە. ايتپەسە بۇركىتكە بايلانىستى قانشاما ماقال-ماتەلدەر بار. مىسالى: «تۇلكى الماس قىران جوق, قۇسبەگىسى كەزىكسە, جاقسى بولماس جىگىت جوق, اقىلشىسى كەزدەسسە», «كارى قىران – اڭشىنىڭ باستاۋشىسى», «سىنشى سىرىن ايتپايدى, بۇركىتشى شىنىن ايتپايدى», «السا – قۇسىم, الماسا – جەلپۋىشىم», «سونارشىعا ءىز كەرەك, ءىز تانىرعا كوز كەرەك», «جەرىنە قاراي بۇلانى, تاۋىنا قاراي قىرانى», «ساياتشى باپشىل بولسا بۇركىتكە باق», «قۇس تۇزاققا جەم ءۇشىن تۇسەدى», «بۇركىتتىڭ سايراعانى – ولگەنى», «بۇركىت اش بولسا الادى, تازى توق بولسا الادى», «بۇركىت بابىنا كەلگەندە قاسقىر الادى, قارشىعا بابىنا كەلگەندە تۇلكى الادى», «بۇركىتىن ماقتاعاننىڭ ۇياسىن سۇرا, جىگىتىن ماقتاعاننىڭ ناعاشىىن سۇرا», «قۇستىڭ العانىنان سالعانى قىزىق», «قىران قۇس – ەر جولداسى», «اقيىق قىران قارتايسا, جاس جاعالتايدان تەپكى كورەدى», «اجالدى قارعا بۇركىتپەن وينايدى», «الجىعان بۇركىت تىشقانشىل», «قىران ۇياسىنىڭ اۋىزىنان جەم ىزدەمەس, قويان ءىنىنىڭ اۋزىنداعى ءشوبىن جەمەس», «قىران قۇستى باپتاۋ قيىن, ءتاتتى تاعامدى ساقتاۋ قيىن», «السا – بۇركىت, الماسا – لاۋ مىنگەن ءشۇرشىت» دەگەن سەكىل تىزبەكتەلىپ كەتە بەرەدى. بۇل ماقالدىڭ ماندەرىنە ۇڭىلسەك, ءبارى دە ءبۇر جارىپ شىعا كەلەتىن ءبىر-ءبىر بۇتاق.
لاۋ مىنگەن ءشۇرشىت. مىسالى سوڭعى ماتەل تۋرالى بەلگىلى عالىم اقەدىل تويشان جانە بەكەن قايرات ۇلى بۇركىت جايلى زەرتتەۋ ەڭبەكتەرىندە بىرەۋدىڭ ايگىلى تىنەي بۇركىتشىگە ايتقانى ەكەن دەپ قولدانادى. ال, وسى ءسوزدىڭ ماعىناسى جايلى بۇرىننان كوپ ويلانۋشى ەدىم. مەكتەپتە وقىپ جۇرگەن كەزىمدە بولاتبەك قۇرمانعالي ۇلى دەگەن ادەبيەت مۇعالىمى «وسى ءسوزدى اكەڭنەن سۇراپ بەرشى» دەپ تاپسىرما دا بەرگەنى ەسىمدە. كەيىن قىتايدا تۇراتىن بەلگىلى جازۋشى, ءسوز زەرگەرى, عالىم سەرىك قاۋىمبايدىڭ قىتايدىڭ ء«بىلىم جانە ۇيرەنۋ» جۋرنالىنا (2008 جىل, №6 سانىندا) جاريالاعان ء«تىل تازالىعى – رۋح تازالىعى» دەگەن ماقالاسىندا وسى ماتەل جونىندە ايتىپتى. ءسوز شەشىمى اكەمنىڭ ايتقانىمەن جوبالاس شىقتى. عالىم ءسوزى ارينە عىلىمي دەرەك, ايقىن انىقتاماعا ارقا تىرەي وتىرىپ ايتىلادى عوي, ءبىز سول سەرىك قاۋىمبايدىڭ شەشىمىن وقىپ كورەيىك.
بۇل ماتەلدىڭ تىم ارىدان كەلمەگەنى «لاۋ» دەگەن سوزبەن بايلانىستىرعان عالىم «لاۋ» ءاسىلى شىڭعىسحاننان باستالعان كولىك قاتىناس جۇيەسى. بۇلايشا 40 شاقىرىم جەردە ءبىر ورتەڭ بولىپ, سونان حابارشى شارتسىز ات جاڭالايتىن. «لاۋ» سول حابارشىعا بەرگەن قۇقىق قاعازدىڭ اتى. ونداي بولسا بۇل ماقال ەڭ ارى ەسەپتەگەندە XIII عاسىردىڭ باسىنان ءمالىم. دەگەنمەن بىزگە كەرەك بولىپ وتىرعانى بۇل ماقالدىڭ قاي كەزدىڭ تۋىندىسى ەكەندىگى ەمەس, قايتا ونداعى ماعىنالىق, تىلدىك مانەر. بۇل مانەردى اشۋ ءۇشىن ء«شۇرشىت» دەگەن ءسوزدىڭ تىكە ءوز ماعىناسىنا قاراپ كورەلىك», دەيدى دە ارى قاراي:
«1. بوتەن ادام, جات كىسى, باسقا بىرەۋ. 2. تۇككە تۇسىنبەيتىن دۇلەي, اقىماق ادام, وڭباعان جەكسۇرىن. 3. ەرتەدە قارا قىتايلاردى (كىدانداردى) جانە مانجۋلەردى قازاقتار وسىلاي اتاعان. سوندا ء«شۇرشىت» دەگەن ءسوزدىڭ وزىندىك ءتول ماعىناسى: «بوتەن, دۇلەي, وڭباعان, جەكسۇرىن» دەگەن سوزدەرمەن ورنەكتەلەدى. ال, قارا قىتايلار مەن مانجۋلەردىڭ «بوتەن, دۇلەي» اتانۋىنىڭ سەبەبى ءوز-وزىنەن تۇسىنىكتى. ولار ەڭ الدىمەن تۇركى ۇلتتارى ەمەس. سالتى مەن جوسىنى باسقا. بۇل ونىڭ بوتەن اتانۋىنىڭ دالەلى. سونان سوڭ, ولارمەن ءتىل ورتاقتىق تابۋعا بولماعان. ۇلتتىق عاداتىمىزدا ءتىل ۇقپاعان ادامدى «دۇلەي» دەۋ بار. وسىدان بارىپ ولاردىڭ ءشۇرشىت اتالعانى ءمالىم. ەندى ماقالدىڭ وزىنە كەلەيىك. «الماسا لاۋ مىنگەن ءشۇرشىت». نەگە بۇلاي؟ مۇندا ءسوزدىڭ ىشكى مانەر جاقىندىعى مەن قيمىلدىڭ ۇقساستىق قيسىنى ءرول ويناپ تۇر. ساياتشىلىق قيمىلدى تىلىمىزدە «سالبۋرىن» دەپ اتايدى. بۇل ەسكى تۇركى ءتىلى مانەرى بويىنشا «اياماۋ, ءولتىرىپ ءتىرىلتۋ» دەگەن ماعىنا بەرەدى. مىنە, بۇل لاۋداعى ات پەن سالبۋرىنداعى اتتىڭ قيمىلدىق جاقىندىعى. ال, كۇنى بويى اتتىڭ ۇستىندە وتىرىپ الىپ, دالاقتاپ شابا بەرۋدى عانا بىلگەن ء«شۇرشىت» - الاساتقان شابىستان قان سورپاسى شىققان اتتىڭ ۇستىندە توماعاسىن تارتسا جىلجىماي وتىرىپ العان بۇركىت. مىنە, بۇل بۇلاردىڭ تۇلعالىق جاقىندىعى. بۇل ەكەۋىنەن دە ەشبىر پايدا جوق. ەكەۋى دە كولىكتىڭ جۇتى. ونداي بولسا بۇل ماقالداعى ۇيقاسىم ءوز مانەرىن دۇرىس تاپقان دەۋگە بولادى» دەپ قيسىندايدى. زەرتتەۋشىنىڭ پىكىرى وسىنداي. مىنەكي, بۇركىت جايلى ءبىر ماتەلدىڭ مانىنە ءۇڭىلۋ ءۇشىن قانشا تاريحقا تەرەڭدەپ بارۋعا تۋرا كەلەتىنىن وسىدان-اق كورۋگە بولادى.
باۋلۋ. «ەڭبەككە باۋلۋ», «بالانى باۋلۋ» دەگەن سەكىلدى ماعىنالاردا قولدانىلاتىن بۇل ءسوز دە بۇركىتكە بايلانىستى ءسوز. ءالى ەسىمدە, بالا كۇنىمدە اكەم جۇمىرتقا جارعانىنا ەكى-اق كۇن بولعان قىزىلشاقا بالاپاندى الىپ كەلدى. مويىنى قىلجىڭداپ بوس جاتىر, كوتەرە المايدى. ەندى وعان ءدال ۇياباسار بۇركىت سەكىلدى ۇيا سالۋ كەرەك قوي. سوندا ۇيانى جۇمساق ەمەس, قاراعايدىڭ, ارشانىڭ جۋان بۇتاقتارىنان سالىپ جاتقان اكەمە بىرەۋ «نەگە جۇمساقتاپ سالمايسىڭ؟ بالاپاننىڭ ۇياسى جۇمساق بولماي ما؟» دەدى. سوندا اكەم «ۇيا جۇمساق بولسا, بالاپان جاتا بەرەدى دە, ساربۋىن بولىپ قالادى» دەپ قىسقا قايىردى. كەيىن تولىقتاي ءتۇسىندىم. جالپى بۇركىت كەۋدەسىمەن نەمەسە شالقاسىنان جاتىپ ۇيىقتامايدى عوي, وتىرىپ ۇيىقتايدى. اتقا الىپ جۇرگەندە دە كۇنى بويعى ىرعاق جۇرىستە ەكى اياقپەن وتىرادى. بالاپان كۇنىندە بۋىنى قاتتى بەكىمەسە ۇزاق كۇن الىپ جۇرگەنگە جاراماي قۇلاپ تۇسەتىن جاعدايلار دا بولادى ەكەن. ال ۇياداعى قاتتى بۇتاقتار بالاپان ءسال عانا جاتا قالسا باتىپ, قايتا-قايتا تىكتەلىپ وتىرۋعا ماجبۇرلەيدى, ءسويتىپ ساربۋىن بولماي تەز جەتىلىپ, مىقتا بەكيدى ەكەن.
بۇل ءبىزدى «بالاڭدى اياساڭ اياما» دەيتىن اتالارىمىزدىڭ بالا تاربيەلەۋ قاعيداسىمەن ۇپ-ۇقساس دۇنيە. قازىر ءبارىن اۋزىنا توسەپ, سالۋلى توسەك, سالقىن ءۇي دەگەندەي ايالايمىز دەپ بۋىنىن بەكىتە الماي ۇرپاعىمىز كوكەجاسىق كوكجوتەل بولىپ, سول باياعى بابالار باۋلىعان قىراندىق سيپاتقا جەتە الماي جاتقان سەكىلدەنەدى دە تۇرادى.
قوناقتاۋ. قازاقتىڭ باي تىلىندە اڭشىنىڭ, قۇسشىنىڭ, تۇيەشىنىڭ, جىلقىشىنىڭ ءوز ءتىلى بولادى. مىسالى, بۇركىتتى «ۇيقتادى» دەمەيدى «قوناقتادى» دەيدى. «توماعاسىن الدى, كوزىن اشتى» دەمەيدى, «توماعا تارتتى» دەيدى. سول سەكىلدى بۇركىتتىڭ قوناقتاۋ جايىنان قىسقا ءبىر قىزىق جاعدايدى ايتا كەتكەندى ءجون سانادىق.
بۇركىت ادەتتە مويىنىن قايىرىپ تۇمسىعىن ەكى توپشىسىنىڭ اراسىنا سالىپ قوناقتايدى. ال, تۇزدە جۇرگەن بۇركىت تۇندە قوناقتاعاندا كەۋدەسىن جارتاسقا تىرەپ قويىپ قوناقتايدى ەكەن. اكەمنىڭ ايتىپ كەلە جاتقان اڭگىمەسىنىڭ اراسىنداعى وسى ءبىر جاعداي ءسوز بولا قالعاندا «نەگە ولاي؟» دەپ سۇراپ قالعانىمدا اكەم, «بۇركىت پەن ۇكى ەكەۋى ءوش قوي! تۇندە بۇركىت قوناقتاعاندا جەمساۋى اشىق قالادى ەمەس پە؟ كوزى تۇندە كورەتىن ۇكى بۇركىت قوناقتاپ وتىرعاندا جەمساۋىنا شەڭگەل سالسا بولدى, وپ-وڭاي جارىپ كەتەدى, بۇركىتتىڭ ەڭ ءالسىز جەرى – جەمساۋى» دەدى. مىنەكي, بۇل ءسوزىمىزدىڭ باسىندا ايتقان ءالى عىلىم اشا بەرمەگەن تابيعات قۇپيالارىنىڭ ءبىرى بولسا كەرەك.
شىرعا. بۇركىتتى قولعا ۇيرەتەر كەزدە تۇلكىنىڭ قۇيرىعى نەمەسە باسقا دا اڭعا ۇقسايتىن زاتتى سۇيرەلەي كورسەتەدى. بۇركىت ونى ۇستاعان كەزدە يەسى قاسىنا جۇگىرىپ بارىپ, جەمقالتاسىنان ەت الىپ جۇلعىزادى. بىلايشا ايتقاندا الداپ «اڭعا» ءتۇسىرۋ. ونى ۇستاعان سوڭ ەت بەرىپ, دامەتتىرۋ. كەلەسى جولى دا اڭدى ۇستاعان سوڭ «سىيلىققا» كەنەلەتىنىن ءتۇيسىندىرۋ.
وسى ءسوز تۋرالى ءبىراز ويلانا كەلىپ, «شىرعا تارتۋ», «شىرعاعا ءتۇسىرۋ» دەگەندى دە ءوز ومىرىمىزدەگى ۇلكەن ۇعىمعا, تەرمينگە اينالدىرىپ جىبەرۋ كەرەكتىگىن العا تارتقىم كەلەدى. ءبىز كۇندەلىكتى تۇرمىستا ارنايى ورايلاستىرىلعان پارامەن ۇستالعان ادامدار تۋرالى تەك ورىسشا «پودستاۆا» دەگەن تەرميندى قولدانامىز. ال وسىنى «شىرعاعا ءتۇسىرىپتى», «شىرعا تارتىپتى», «شىرعالاپتى» دەسە وتە تۇسىنىكتى جانە ءتول سوزىمىزدەن شىققان ءوز تەرمينىمىز بولار ەدى.
***
ۇلتتىڭ ۇعىمىنا, بولمىسىنا اينالعان بۇل سوزدەر تۋرالى تۇپكى تۇسىنىك قۇسبەگىلىكتىڭ قايتا ورالۋىمەن قازاق ساناسىندا قايتا جاڭعىرماق. دەمەك, ۇلتتىق سپورتتارىمىزدىڭ دامۋى - سپورتتىڭ عانا دامۋى ەمەس, ۇلت بولمىسىنىڭ بۇتىندەلۋى.
ۇلاربەك نۇرعالىم ۇلى
«ەگەمەن قازاقستان»
