كونفەرەنتسيانى اشقان باقىت شارشەمبيەۆ قىرعىزستاندا تسيفرلى تەحنولوگيالاردىڭ قازىرگى كەزدەگى قولدانىلۋ ۇردىسىنە قىسقاشا توقتالىپ, وڭتۇستىك كورەيانىڭ ەلەكتروندىق ەكونوميكالىق جوبالارىنىڭ ءبىرى بلوكچەينگە ارنالعان كونفەرەنتسيا ىسىنە ساتتىلىك تىلەدى.
ءوز كەزەگىندە قازاقستاننىڭ اقپارات جانە كوممۋنيكاتسيالار ءمينيسترى داۋرەن اباەۆ كونفەرەنتسياعا قاتىسۋشىلارعا قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك» اتتى جولداۋىنىڭ نەگىزىندە 2017 جىلدىڭ 12 جەلتوقسانىندا قابىلدانعان «تسيفرلى قازاقستان» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن تانىستىرىپ, قازاقستاندا اتقارىلىپ جاتقان جوبالارعا توقتالدى.
«تسيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ نەگىزگى مىندەتى – تۇرعىنداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جوعارىلاتۋ جانە تسيفرلى ەكونوميكانى قۇرۋ ارقىلى ەل ەكونوميكاسىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ», دەگەن مينيستر باعدارلاما بەس باعىت بويىنشا ىسكە اسىرىلىپ جاتقانىن مالىمدەدى. ءبىرىنشىسى, ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ. بۇل بويىنشا جيىرما بەس جىلدا رەسپۋبليكا اۋماعىندا 20 مىڭ شاقىرىمدىق وپتيكالىق-تالشىقتى بايلانىس جەلىسى تارتىلعان. مەملەكەت باسشىسى الداعى 3 جىلدا تاعى دا وسىنداي قاشىقتىقتاعى جەلى تارتۋدى تاپسىرعان. دەمەك, بارلىق ەلدى مەكەن تۇرعىندارىن جوعارعى ساپاداعى بايلانىسپەن قامتاماسىز ەتەدى. ەكىنشىسى, جاسامپاز قوعام قۇرۋ.
تسيفرلى ساۋاتتىلىقتى ارتتىرماي بۇل باعىتتا دامۋ قيىن. سوندىقتان ەلدە تسيفرلى تەحنولوگيالار بويىنشا ءبىلىم بەرۋ قولعا الىنادى. ءۇشىنشىسى, ەكونوميكانى تسيفرلاۋ. ەكونوميكانىڭ بارلىق سالاسىندا ەلەكتروندىق تاسىلدەر ەنگىزىلەتىن بولادى. بۇل ورايدا 3 جىلدا ەلەكتروندىق جۇيەگە كوشۋ بويىنشا 120 ءىس-شارانى ورىنداۋ كوزدەلۋدە. ءتورتىنشىسى, تسيفرلى مەملەكەت, تسيفرلى ۇكىمەت قۇرۋ. ۇكىمەتتىك مەكەمەلەردەن تۇتىنۋشىلارعا بەرىلەتىن بەس انىقتاما زەرتتەلگەن. ياعني قاعازباستىلىقتان ارىلۋدىڭ زامانى كەلدى.
قۇجاتتاردى تسيفرلاۋ فورماتى ارقىلى 30 ميلليون انىقتاما قاعاز بەرۋدى قىسقارتۋعا بولادى. بەسىنشىسى, يننوۆاتسيالىق ەكوجۇيە اياسىندا جاڭا ەكولوگيالىق تەحنولوگيالاردى, ستارتاپتاردى وندىرىسكە كىرگىزۋ. مينيستر كونفەرەنتسياعا قاتىسىپ جاتقان ەلدەردىڭ جاستارىنا استانا قالاسىنداعى ەكسپو كەشەنىندە ىسكە اسىرىلىپ جاتقان «اقىلدى قالا» جوباسى اياسىندا وزىق تەحنولوگيالاردى پايدالانۋ ارقىلى جۇمىس ىستەۋگە مۇمكىندىك بار ەكەنىن جەتكىزدى. سونداي-اق بلوكچەين تەحنولوگياسى بويىنشا قازاقستاندا بىرنەشە جوبا ىسكە اسىپ جاتقانىن مالىمدەدى.
ماسەلەن, ۇلتتىق بانك ءوزىنىڭ قۇندى قاعازدارىنا دەلدالسىز قارجى قۇيۋ قىزمەتىن ىسكە قوسقان. باس پروكۋراتۋرا اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ بىرىڭعاي رەەسترىن جاساپ جاتىر. قارجى مينيسترلىگى قوسارلانعان قۇن سالىعىن اكىمشىلەندىرۋ بويىنشا بلوكچەين تەحنولوگياسىن قولدانۋدى قولعا الماقشى. اۋىل شارۋاشىلىعى, ساۋدا سالالارىندا جانە قۇقىقتى تىركەۋدە بلوكچەيندى ەنگىزۋ ماسەلەسى قارالۋدا.
د.اباەۆ كريپتوۆاليۋتانىڭ مۇمكىندىكتەرىن انىقتاۋ ءۇشىن استانا حابى مەن قىرعىزستاننىڭ جوعارعى تەحنولوگيالىق پاركىنىڭ ءوزارا ارىپتەستىگى كەرەك ەكەنىن ايتىپ, قىرعىز قوعامىن تسيفرلى بولاشاقتى بىرگە قۇرۋعا شاقىردى.
تاجىريبە الماسۋ بارىسىندا بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنىڭ بايلانىس جانە اقپاراتتاندىرۋ ءمينيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى دميتري شەدكو قازاقستان, قىرعىزستان جانە بەلارۋستىڭ سالالىق مەكەمەلەرى بىرلەسىپ بلكوچەين پلاتفورماسىن قولدانۋ بويىنشا كەلىسسوزدەردى جۇرگىزىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى.ال «BizBlocks» كومپانياسىنىڭ باس ديرەكتورى چون ين يونگ بلوكچەين تەحنولوگياسىنىڭ جاي-جاپسارى جانە وسى ارقىلى اقىلدى قالا قۇرۋ, ونىڭ قاۋىپسىزدىگى تۋرالى ءدارىس وقىدى.
اقش-تان كەلگەن OptDun ink كومپانياسىنىڭ نەگىزدەۋشىسى سۋبۋتاي-الەكس كاراسۋلۋ بلوكچەيننىڭ كەلەشەگى بويىنشا پىكىرىن ءبىلدىردى. «بلوكچەين – ءوز ويىڭىزدى باسقاعا جەتكىزۋشى دەربەس جۇيە, ورتادا ءۇشىنشى جاق بولمايدى. سونداي-اق ول ارقىلى يننوۆاتسيالىق ەكوجۇيەنى, قارجى وپەراتسيالارىن جاساۋعا بولادى, ءتىپتى, مەملەكەتتىك تۇرعىدا, سايلاۋلاردا داۋىس بەرۋگە جانە باسقا دا امالداردى ىستەۋگە بولادى. بلوكچەين ادامنىڭ ەرىكتى بولۋىنا العىشارت جاساعان رەۆوليۋتسيا», دەيدى سۋبۋتاي-الەكس.
كونفەرەنتسيا «BizBlocks» كومپانياسىنا تيەسىلى جوعارى تەحنولوگياداعى «Kaiser» بەلگىسىمەن شىعارىلعان ونىمدەردى تانىستىرۋمەن ءوز ءىسىن اياقتادى.
نازاربەك بايجىگىتوۆ,
ارنايى «ەگەمەن قازاقستان» ءۇشىن,
بىشكەكتەن