19 شىلدە، 2018

اتاق قىمبات پا، ابىروي قىمبات پا؟

427 رەت كورسەتىلدى

بۇگىندە قانداي جولمەن كەلسە دە اتاق ءۇشىن ەسى كەتە، ەسەرلەنە قيمىلد­اي­تى­نى­مىز­دى ءبارى بىلەدى. ايتا­لىق، جۋىرداعى ءبىر مەرەكە كۇندەرىندە وردەن ساتىلىپتى. بۇل وردەننىڭ اتاۋى قانداي دەرسىز – «قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ازاماتى».

ماسەلەنىڭ ءمانىسىن وتاندىق تەلە­ار­نالاردىڭ جاڭالىقتارىنان ەستىگەندە تاڭدانىسىمىزدا شەك بولمادى. «باقساق باقا ەكەن» دەگەندەي، كورشى رەسەي ەلىندە تىركەلگەن كومپانيا بەلگىلەگەن «قازاقستاننىڭ قۇر­مەتتى ازاماتى» وردەنىنىڭ قۇنى – 1 ملن 750 مىڭ تەڭگە. اۋادان اقشا جاساپ وتىر­عان سەرىكتەستىك ديرەكتورىنىڭ ورىنباسا­رى يگور كان ەسىمدى ازامات ء«بىز الدىمەن قوعامعا ەڭبەگى سىڭگەن ادامداردى، ساياسات­كەر­لەردى، بيزنەس وكىلدەرىن تاڭداپ الامىز. ولارعا ارنايى حات جىبەرەمىز» دەيدى. ياعني ء«سىز ايرىقشا كاسىبي جەتىستىگىڭىز جانە ەكونوميكانى دامىتۋعا قوسقان ۇلەسىڭىز ءۇشىن «قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» وردەنىمەن ماراپاتتالاسىز. كوپتەگەن ۇمىتكەردىڭ اراسىنان ءسىزدى تاڭدادىق» دەگەن سيپاتتاعى ءماتىننىڭ سوڭىنا وردەننىڭ قۇنى دا كورسەتىلەدى. تەلەارنالار تاراتقان اقپاراتتا وسى وردەندى 3 جىل ىشىندە 150 ادامنىڭ العانى، ال جىل سايىن 10 شاقتى ازاماتقا تەگىن بەرىلەتىنى دە ايتىلدى. بيىلعى تاڭداۋلىنىڭ قاتارىندا 30 ادام بار كورىنەدى. ال 10 ادامعا وسى وردەن تەگىن ۇسىنىلدى دەگەننىڭ وزىندە قالعان 20 شاقتى «ەڭبەگى ەلەنگەندەردىڭ» قالتاسىنان شىققان قاراجات قانشاما دەسەڭىزشى؟!..

كەي ازاماتتارىمىزدىڭ داڭققۇمار داۋ­رىق­پالىعىن ەسەپكە العان پىسىقايلاردىڭ ەكى ورتادا پايداعا بەلشەسىنەن باتىپ، داڭعويلىقپەن شاشقان اقشاعا ميىعىنان كۇلە قارق بولىپ جاتقانى ايان. سوندا دەيمىز-اۋ، بۇل سەرىكتەستىك «قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» دەگەن زور اتاقتى بەرەتىن قۇقىقتى قاي ورگاننان الىپتى، قاي قۇرىلىم مۇنداي رۇقسات بەرمەك؟ تۇتاس مەملەكەت پەن حالىق اتىنان بەرىلەتىندەي دارداي ماراپاتتى ساتۋ قانداي پىسىقايلىق؟ الەۋمەت قاراپ وتىرسىن با؟ الەۋمەتتىك جەلى سول سات­تە-اق گۋ ەتە قالعان. جاسۇلان ماۋ­لەن­ ۇلى ەسىمدى جەلى قولدانۋشىسى «مەن ءۇش كوم­پا­نيانىڭ اتقارۋشى ديرەكتورىمىن. وسى ءۇش كومپانيانىڭ ەلەكتروندى پوشتاسىنا ءبىر ماتىنمەن (تەك باسشىلاردىڭ اتى اۋىسقان)، ءبىر كۇندە وسىنداي ۇسىنىس كەلدى. بۇل – شىندىق! بۇل اتاق تۋرالى ۇسىنىس بارلىق مەكەمە باسشىسىنا كەلەدى. بىزگە دە كەلدى. 1،7 ملن تەڭگەگە 7 مىڭ تەڭگەلىك مەتالل وردەندى ساتىپ الارداي ءالى ەسىمىزدەن اۋىسقان جوقپىز»، دەپ جازدى.

جالپى، اتاققۇمارلىقتىڭ ءتۇپ توركىنى نەدە جاتىر؟ نەگە ماراپاتقا قۇمارتامىز؟ اعىلشىن ادەبيەتىنىڭ كلاسسيگى ۋ.تەككەرەيدىڭ «اتاققۇمارلار جارمەڭكەسى» رومانىنداعى رەبەككا ستاين ءتارىزدى «قولدارىندا جوق بولسا دا كوسەۋمەن قامشىلاۋدان» نەگە ارىلا الماي كەلەمىز؟ توي وتكىزسە تورتىنىڭ باعاسىمەن تاڭعالدىرىپ، اس بەرسە جۇلدەگە تىككەن بايگەسىمەن ادامداردىڭ اۋزىن اشتىرىپ، كوزىن جۇمدىرۋعا اۋەستىك، جالپى اتاق پەن ماراپاتقا تويماۋ نەنىڭ بەلگىسى؟ جاسىراتىنى جوق، قازىر رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى ءار ۇجىمدا كەۋدەلەرى وردەن مەن مەدالدان كورىنبەيتىن، ءتىپتى اقشالىسى بار، اقشاسىزى بار ءتۇرلى لاۋرەاتتىق اتاقتاردىڭ ءتۇر-تۇرىنەن كوللەكتسيا جيعان ادامدار جەتكىلىكتى.

وتكەن جولى گازەتىمىزدە «تالانتتىڭ تاع­دى­رىن تۇسىنەتىن مادەنيەت قالىپتاستىرۋ كەرەك» اتتى سۇحباتتا تارلان ءارتىس ءسابيت ورازباەۆ «تەاتر اكتەرلەرىنىڭ ىشىندە مىنە­ز­دىسى نۇرمۇحان اعام ەدى. ادىلەتسىزدىكتى كورىپ قالسا، بويىنا كۇش قۇيىلا كەتەتىن. بەتىڭ بار، ءجۇزىڭ بار دەمەي، ءتىلىپ تۇرىپ ايتاتىن تىك مىنەزى بولماعاندا نۇرمۇحان اعام كسرو حالىق ارتىستىگىن دە، كسرو مەملەكەتتىك سىيلىعىن دا قاتارىنىڭ الدى بولىپ الىپ كەتەتىندەردىڭ بىرەۋى ەدى»، دەگەن وكىنىشىن جەت­كىزىپتى. ال جانتورينگە تيمەگەن اتاقتىڭ يەسىز قالماعانى دا انىق قوي.

ەندى مىنە، قوعامدى كەۋلەپ، اسقىنعان دەرتتىڭ اياعى «قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ازاماتى» دەگەن ءسوزدى ساۋدالاۋعا جەتتى. ويتكەنى قوعام دا وسى دۇنيەگە لايىق. اتىن اتاعاندا اتاعى مەن لاۋازىمى ۇزاققا سوزىلاتىن ادامنىڭ جولىندا قوعاداي جاپىرىلۋ بەلەڭ الدى. ءتىپتى وسى ماراپات پەن اتاققا لايىق پەندە مە دەپ باس قاتىرىپ تا جاتپايدى. اتاعى بولسا بولدى، قۇلدىق ۇرىپ، باس يۋگە بار. سول شىركىن ەندى ءبىلىم سالاسىنا دا جەتتى. ساباققا، دارىسكە قاتىسپاستان عىلىمي دا­رە­جەنى مالدانىپ، ماگيستر، PhD دوكتورى بولۋدىڭ عىلىمعا قانداي پايداسى بولماق؟

قاي ادامنىڭ دا ءوزى تاڭداعان كəسىبى جولىندا وسۋگە، جەتىلۋگە ۇمتىلعانى وتە قۋانارلىق جايت. بىراق مەملەكەتتىك گرانتقا وقىپ، عى­لىمي دارەجە الىپ، باسى داۋعا قالعان ونەر شەبەرلەرى سول قاراجاتقا قاراپ قالىپ پا ەدى؟ ەگەر جاستاردى، ەلدىڭ بولاشاعىن ويلاسا گرانتتى الماق تۇگىلى، تالانتتى جاستىڭ اق­شاسىن تولەپ ماگيستراتۋراعا وقىتۋعا دا شا­مالارى كەلەدى. قارا باستى عانا ويلا­عان­شا، توبەسىنە تۇتىپ جۇرگەن جۇرتقا سونداي ءبىر امال جاساسا قولق ەتە قالار حالىق رازىلىقتىڭ دارياسىن لەكىتە تولقىتار ەدى. بىراق الگى ءازىل سوزدەگىدەي «ونداي اتتى كۇن قايدا، ونى بىلەر ۇل قايدانىڭ» كەبىن كيىپ وتىرمىز. بۇل دا ەل الدىنداعى ەرلەردىڭ دەڭگەيىن كورسەتەدى. ال ساباققا بارماستان، وقۋ وقىپ جارىتپاستان قاتىرما قاعازدى الۋعا عانا كەلۋشىلەر، داڭق پەن داقپىرتتىڭ اراجىگىن ايىرماي، اتاق ءۇشىن ابىرويلارىن ايرانداي توگەتىندەر قاتارى ازايار ەمەس. نە ىستەۋگە بولادى؟...

سوڭعى جاڭالىقتار

دجەرۆونتا دەۆيس جەڭىل سالماقتى تاڭدادى

كاسىپقوي بوكس • بۇگىن، 17:45

ددسۇ QazVac-تى قاشان مويىندايدى؟

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 12:35

ۇقساس جاڭالىقتار