كوپ جىلدار بويى باقىلاۋدىڭ ناتيجەسىندە, «كوكجيدە» مەن «كەڭقياق» سياقتى سۋ كوزدەرىندە مۇناي ونىمدەرى مەن اۋىر مەتالداردىڭ قالدىقتارى كوبەيىپ كەلە جاتقانىن ءبىز بۇرىن دا ايتىپ, ۇكىمەتكە جەتكىزگەن ەدىك. الايدا ولارعا كەزەكتى جالتارما جاۋاپ الدىق. قازىر جاعداي قيىنداي تۇسكەنىن ايتىپ, تاعى دا جازۋعا تۋرا كەلىپ وتىر. مۇناي-گاز وندىرىلەتىن ايماقتارداعى كومىرسۋتەگى شيكىزاتىن ءوندىرۋدىڭ ۇلعايۋىمەن جەرۇستى جانە جەراستى سۋلارىنىڭ لاستانۋى ارتا تۇسۋدە. «كوكجيدە قۇمىنىڭ» ماسسيۆىندە بۇگىنگى تاڭدا 80-نەن ارتىق مۇناي سكۆاجينالارى ورنالاسقان, الداعى ۋاقىتقا تاعى دا 168 سكۆاجينا بۇرعىلاۋ جوسپارلانىپ وتىر. وسىنىڭ ءبارى «كوكجيدە قۇمدارى» گەولوگيالىق نىسان قاتارىندا بولۋىنا جانە وسى ايماقتىڭ جەراستى سۋلارى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتىنىڭ 2010 جىلعى 18 قاراشاداعى №1212 قاۋلىسىمەن رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق ماڭىزى بار مەملەكەتتىك تابيعات قورىعى قورىنا ەنگىزگەنىنە قاراماستان جاسالۋدا.
جەراستى سۋلارىنىڭ حالىقتىڭ اۋىز سۋىن الاتىن كوزدەرى ەكەندىگىن ەسكەرىپ, ولارعا گەولوگيالىق زەرتتەۋلەر مەن مونيتورينگ جاساۋ كەرەك. تەك سودان كەيىن عانا باسسەيندىك شارۋاشىلىقتاردىڭ الۋىنا رۇقسات بەرگەن ءجون. بۇگىنگى تاڭدا مونيتورينگ جاسالعان دەپ اۋىزبەن عانا ايتۋعا قاناعاتتانباي كەلەسى شارالاردى جاساۋدى ۇسىنامىز:
1. «كوكجيدە» جەراستى سۋ ورنىنىڭ زاپاسىن ساقتاۋدى جانە قايتا باعالاۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن كەشەندى شارالار بەلگىلەسىن. ەگەر سۋدى لاستايتىن زياندى قالدىقتارى كوپ بولسا, مۇناي وندىرۋشىلەر مەن بارلاۋشىلاردىڭ جۇمىستارىنا تىيىم سالىنسىن;
2. گوريزونتالدى سكۆاجينالاردى قولدانۋعا تىيىم سالىنسىن جانە جوبالاۋ جۇمىستارىن جاساعاندا سكۆاجينالاردىڭ جەراستى سۋلارىنا باعىتتالماۋى قاداعالانسىن;
3. «كوكجيدە قۇمدارى» مەملەكەتتىك تابيعات قورىنىڭ نىساندارىن باقىلاۋ ءبىر وپەراتورعا جۇكتەلسىن;
4. قازاقستاننىڭ جەراستى تۇششى سۋلارىنىڭ ايرىقشا ورىندارىنداعى زاپاستاردى قايتا باعالاۋ قولعا الىنسىن;
ماجىلىستەگى قازاقستاننىڭ حالىقتىق كوممۋنيستىك پارتياسى مۇشەلەرىنىڭ فراكتسياسى مەن ەكولوگيا ماسەلەلەرى جونىندەگى كوميتەتتىڭ ءبىر توپ دەپۋتاتتارى وسى ماسەلەلەردى شەشۋدى ۇسىنىپ, پرەمەر-مينيستر باقىتجان ساعىنتاەۆتىڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادىق.
گالينا بايماحانوۆا,
ءماجىلىستىڭ ەكولوگيا ماسەلەلەرى جانە تابيعات پايدالانۋ كوميتەتىنىڭ حاتشىسى