اق كيىزدءىڭ ۇستىندە پرەزيدەنت انت بەردى
«ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ 1991 جىلدىڭ 11 جەلتوقسانىنداعى ءنومىرى وسىنداي ۇلكەن ايدارمەن اشىلىپتى. وندا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى رەتىندە ەل حالقىنىڭ الدىندا انت بەرگەندىگى حابارلانىپ, انتتىڭ ءماتىنى جەكە جاريالانعان. «ءبىزدىڭ كوپۇلتتى رەسپۋبليكانىڭ حالقىنا قالتقىسىز قىزمەت ەتۋگە, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسىن قاتاڭ ساقتاۋعا, ازاماتتاردىڭ پراۆولارى مەن بوستاندىقتارىنا كەپىلدىك بەرۋگە, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ وزىمە جۇكتەلگەن ءمارتەبەلى مىندەتتەرىن ادال ورىنداۋعا سالتاناتتى ءتۇردە انت ەتەمىن» دەگەن پرەزيدەنت. مۇنان كەيىن «قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ قىزمەتىنە كىرىسۋى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جوعارعى كەڭەسىنىڭ قاۋلىسى جاريالانعان. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جوعارعى كەڭەسى قاۋلى ەتەدى. «قازاق كسر پرەزيدەنتىن سايلاۋ تۋرالى» قازاق كسر زاڭىنىڭ 24-ستاتياسىنا سايكەس جانە انت بەرۋىنە بايلانىستى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ 1991 جىلعى جەلتوقساننىڭ 10-ىنان باستاپ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى قىزمەتىنە كىرىستى دەپ ەسەپتەلىنسىن» دەلىنگەن قاۋلىدا. قاۋلىعا قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى كەڭەسى ءتوراعاسى مىندەتىن اتقارۋشى سەرىكبولسىن ءابدىلدين قول قويعان. مۇنان كەيىن نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ سالتاناتتى انت بەرگەننەن كەيىنگى رەسپۋبليكا سارايىندا جۇرتشىلىقتىڭ الدىندا سويلەگەن ءسوزى جاريالانعان. «قادىرلى حالايىق! قۇرمەتتى حالىق دەپۋتاتتارى! قادىرلى مەيماندار! دانا بابالار ءداستۇرىمەن وسى سالتاناتتى ءساتتەگى ءسوزىمدى ەڭ الدىمەن اتا جۇرتىما, قاسيەتتى حالقىما ارنايمىن! ءبۇگىنگى كۇن – قازاق ەلىنىڭ شەجىرەسىنە ماڭگى ەنەتىن كۇن. تاريحتىڭ تالاي بۇرالاڭ بەلەسىنەن ءوتىپ, بۇل كۇنگە دە جەتىپ وتىرمىز. ءبارىن دە كورگەن حالىقپىز, بارىنە كونگەن حالىقپىز. ەجەلدەن ەركىندىكتى اڭساپ, ازاماتتىقتى كوكسەۋمەن كەلە جاتقان ەلىمىزدىڭ باسىنا تالاي رەت باق تا ورناپ, باعى دا تايىپ, ساعى دا سىنعان, قيلى كەزەڭ, زار زامانعا دا تالاي ۇشىراعان. ايقايلاپ ءجۇرىپ اشارشىلىققا ۇشىراپ, ۇرانداپ ءجۇرىپ ۇلت ءمۇددەسىن ۇمىتقانىمىز دا اقيقات. ءشۇكىر, كەشتەۋ دە بولسا ەس جيىپ, ەڭسە كوتەرىپ, ەگەمەندى ەلدىڭ تۋىن دا تىگە باستادىق. قازاق رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتىن بۇكىل حالىق سايلاعانى – وسى جولداعى ەڭ بيىك بەلەستىڭ ءبىرى. ەلدىڭ قامىن ويلايدى, نامىسىن جىبەرمەيدى دەپ ءبىر اۋىزدان سەنىم ارتقاندارىڭىز ءۇشىن شىن جۇرەكتەن العىسىمدى ايتامىن. ەلىم ءۇشىن, حالقىم ءۇشىن, قازاقستانىم ءۇشىن تاريحتىڭ قاي سىناعىنا دا تاۋەكەل دەپ باس تىگۋگە دايىنمىن. بۇل جولدا ەڭ الدىمەن دانا حالقىما, دارقان ەلىمە, اتا-بابانىڭ ارۋاعىنا سۇيەنەمىن» دەپ باستاپتى پرەزيدەنت ءوز ءسوزىن. مۇنان كەيىن قازاق مەملەكەتىنىڭ حالىقارالىق قاتىناستىقتا وزىنە لايىق ورىن الۋى, قازاق حالقىنىڭ, بۇكىل قازاقستاندىقتاردىڭ باقىتتى, داۋلەتتى ءومىر ءسۇرىپ, وزىندىك مادەنيەتىن وركەندەتۋ ءۇشىن بارىنەن بۇرىن رەسپۋبليكادا تىنىشتىق بولعاندىعى ءجون ەكەنى ايتىلادى. «ەل بىرلىگى قاشان دا مۇددە بىرلىگىنەن باستالادى. ءبىزدىڭ بولاشاعىمىز قازاقستان حالقىنىڭ ورتاق مۇددەلەستىگىندە. ءبىز مۇنى كوزدىڭ قاراشىعىنداي ساقتاۋىمىز كەرەك» دەپتى پرەزيدەنت. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى ءوزىنىڭ تاريحي سوزىندە بىزگە شىن ءمانىندە ءومىردىڭ ءبۇكىل الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ۋكلادىن تۇبەگەيلى تۇردە اۋىستىرۋ مىندەتى تۇرعاندىعىن, ال ول تاريح ايقىن تانىتقانداي بىرىڭعاي يدەيامەن عانا, سول ءۇشىن ادامدار ۋاقىتشا قيىندىقتارعا, ءتىپتى جەكەلەگەن ساتسىزدىكتەرگە دايىن بولۋ نيەتى يتەرمەلەگەن قوعامدا عانا ويداعىداي وتەتىندىگىن جەتكىزىپتى. «ءبىز ءۇشىن بۇل يدەيا – ەركىن ەگەمەندى دەموكراتيالىق قازاقستان مەملەكەتى» دەپتى. قازىرگى قوعام ءۇشىن داعدارىستى جاعدايدا – ەكى ءداۋىردىڭ شەكاراسىندا ۋاقىت فاكتورى زور ءرول اتقاراتىندىعىنا, بۇرىنعى فەدەراتسيانىڭ رەسپۋبليكالارى اراسىنداعى ۇلعايىپ كەلە جاتقان شيەلەنىس, تاياۋ ايلاردا ءبىز كەزدەسەتىن پروبلەمالاردىڭ ءوتكىرلىگى ىرعالىپ-جىرعالۋعا ۋاقىت قالدىرماي, شاپشاڭ, باتىل دا ايقىن ءىس-قيمىل جاساۋعا ءماجبۇر ەتەتىندىگىن اتاپ كورسەتكەن. «تاريحتىڭ بىزگە وندىرىستىك قاتىناستاردى تۇبەگەيلى وزگەرتۋدەن باسقا ەشقانداي تاڭداۋدى قالدىرماعانى قازىر ءاربىر دەرلىك ادامعا ايقىن. بىراق نارىق ەكونوميكاسىنا بۇرىلۋدىڭ عالامات كۇردەلىلىگى دە ءبىزدىڭ ءارقايسىمىزعا ايقىن بولىپ وتىر. الايدا قازىر جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان شارالار جەتكىلىكسىز. ولاردىڭ كەيبىرەۋلەرى شەكتەۋلى, ەكىنشىلەرى جارتىكەش, ۇشىنشىلەرى كونسەرۆاتيۆتىك كۇشتەردىڭ جاسىرىن جانە ايقىن تەجەۋىنە, ەسكى ءامىرشىل-اكىمشىل جۇيە قالدىعىنىڭ سابوتاجىنا تاپ بولىپ وتىر. بىزگە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعدايدى تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن تۇبەگەيلى, ءبىر-بىرىمەن بايلانىستى شارالاردى شۇعىل جۇزەگە اسىرۋ قاجەت, ويتكەنى قازىرگى كەزدە داعدارىس ءوزىنىڭ قىل ۇستىندەگى شەبىنە جاقىنداپ كەلەدى» دەپتى. پرەزيدەنت ءبىرىنشى بۇكىل حالىقتىق سايلاۋدا وزىنە كورسەتكەن جوعارى سەنىم مەن زور قۇرمەتتى تولىق كولەمىندە سەزىنەتىندىگىن ايتقان. بۇكىلحالىقتىق سەنىم مانداتى – بۇل ءىس-قيمىل جاساۋ پروۆاسى عانا ەمەس, سونداي-اق پرەزيدەنتتىڭ بۇكىل حالىق الدىنداعى زور جاۋاپكەرشىلىگى ەكەندىگىنە توقتالعان. «مەن ءبىزدىڭ قازاقستان تەريتورياسىندا جوعارى دامىعان پوليەتنيكالىق وركەنيەت قۇرا الاتىندىعىمىزعا سەنەمىن. وندا قازاق ۇلتى قايتا تۇلەيتىن بولادى, وعان ەنەتىن بارلىق ۇلتتار مەن ۇلىستار وزدەرىن ەركىن سەزىنەتىن بولادى. ساپارىمىز ءساتتى بولسىن!» دەپ اياقتاپتى ءسوزىن ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ. ەگەر وسىدان جيىرما جىل بۇرىن پرەزيدەنتتىڭ ءبىرىنشى رەت انت قابىلداۋ سالتاناتىندا ايتىلعان وسى سوزدەردىڭ تەرەڭ ءمانى مەن باعدارلامالىق سيپاتىنا قازىرگى كۇننىڭ بيىگىنەن قارايتىن بولساق, نۇرسۇلتان نازارباەۆ تاريحتىڭ تاڭداۋ ساتىندە ەل حالقىنىڭ الدىندا بەرگەن ۋادەسىن تولىق ورىنداپ شىقتى دەي الامىز. قازاقستاننىڭ ءبىرىنشى پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ وسى ءۋادەنى ورىنداۋدا جانتالاسقان 20 جىلدىق ۋاقىتىن سارپ ەتە وتىرىپ, ەلىمىزدى قازىرگىدەي بيىككە كوتەردى. ءتىپتى ناتيجەلەر سول تۇستا ويلاعاننان دا كوپ جوعارى بولعان سەكىلدى. ەندەشە, ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىق تويى ەلباسىنىڭ جۇلدىزدى شاعى ەكەندىگىنە داۋ جوق. بۇل رەپورتاجدى «ەگەمەندى قازاقستاننىڭ» ءباسپاسوز توبى ازىرلەپتى.
