قازاقستان • بۇگىن, 17:04

بەيجىڭ تاجىريبەسى قازاقستانعا كومەكتەسە مە؟ 11 قالانىڭ اۋاسى نەگە ءالى دە لاس؟

10 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستاندا يندۋستريالىق دامۋ قارقىنى ارتقان سايىن اتموسفەرالىق اۋانىڭ لاستانۋى وزەكتى ماسەلەگە اينالىپ وتىر. 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازگيدرومەت دەرەگىنە سۇيەنسەك, رەسپۋبليكانىڭ 11 قالاسىندا اۋانىڭ لاستانۋى تۇراقتى جوعارى دەڭگەيدە تىركەلگەن. ەڭ كۇردەلى احۋال الماتى, وسكەمەن, قاراعاندى, تەمىرتاۋ, اقتوبە سەكىلدى ءىرى ونەركاسىپتىك ورتالىقتاردا قالىپتاسقان. اۋا ساپاسىن جاقسارتۋ بويىنشا اكىمدىكتەرگە ناقتى تاپسىرمالار بەرىلدى, دەپ جازادى Egemen.kz.

بەيجىڭ تاجىريبەسى قازاقستانعا كومەكتەسە مە؟ 11 قالانىڭ اۋاسى نەگە ءالى دە لاس؟

فوتو: istockphoto.com

ەكولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى قورشاعان ورتاعا تۇسەتىن سالماقتى ازايتۋ باعىتىندا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىپ كەلەدى. ۇزدىك قولجەتىمدى تەحنولوگيالاردى (ۇقت) ەنگىزۋ جانە ءوندىرىس ورىندارىن جاڭعىرتۋ – نەگىزگى باسىمدىقتىڭ ءبىرى.

قازىرگى تاڭدا 21 ءىرى كاسىپورىندا ۇقت قاعيداتتارىنا كوشۋ باستالدى, تاعى 22 ءوتىنىم قارالىپ جاتىر. سونىمەن قاتار 22 ەنەرگيا ءوندىرۋشى نىسان بويىنشا جىلۋ ەنەرگەتيكاسىن جاڭعىرتۋدىڭ كەشەندى جوسپارى بەكىتىلدى.

لاستانۋدىڭ نەگىزگى كوزى – كولىك پەن جەكە سەكتور

دەگەنمەن لاستانۋدىڭ باسىم بولىگى ءىرى وندىرىستەردەن ەمەس, شاعىن كوزدەردەن – اۆتوكولىك, جەكە سەكتور جانە شاعىن بيزنەس نىساندارىنان تۋىنداپ وتىر. ماسەلەن, الماتىدا زياندى شىعارىندىلاردىڭ 60%-ى كولىككە, ال 12%-دان استامى جەكە ۇيلەر مەن شاعىن قازاندىقتارعا تيەسىلى. وسىنداي جاعداي وسكەمەن مەن وزگە دە قالالاردا بايقالادى.

بولجامدار ناقتىلانا تۇسپەك: «قازگيدرومەت» سۋپەركومپيۋتەردى پايدالانا باستادى

ءتيىمدى شەشىمدەردى زەردەلەۋ ءۇشىن مينيسترلىك وكىلدەرى قىتايعا بارىپ, بەيجىڭ قالاسىنىڭ تاجىريبەسىمەن تانىستى. بەيجىڭ سوڭعى جىلدارى اۋا ساپاسىن باسقارۋدىڭ كەشەندى جۇيەسىن ەنگىزۋ ارقىلى ايتارلىقتاي ناتيجەگە قول جەتكىزگەن.

ەكولوگيا جانە قورشاعان ورتا مينيسترلىگىمەن وتكەن كەزدەسۋلەردە مىناداي تەتىكتەرگە نازار اۋدارىلدى:

  • كولىكتى ەلەكتر تارتقىشىنا كوشىرۋ;
  • ونەركاسىپ پەن كولىككە قويىلاتىن نورماتيۆتەردى قاتاڭداتۋ;
  • PM 2.5 بولشەكتەرىنە قاتىستى ۇلتتىق ستاندارتتاردى ەنگىزۋ;
  • ەكولوگيالىق ايماقتار قۇرۋ جانە شاڭدى باقىلاۋ جۇيەسىن كۇشەيتۋ.

لاس اۋا مي ىسىگىنە ۇشىراتۋى مۇمكىن – زەرتتەۋ ناتيجەسى

مينيسترلىك ۇيىمداستىرعان كەڭەستە الماتى جانە وسكەمەن قالالارى اكىمدىكتەرىنىڭ باياندامالارى تىڭدالدى. الماتى اكىمدىگى ازىرلەگەن اتموسفەرالىق اۋانى قورعاۋ قاعيدالارىنىڭ جوباسى تانىستىرىلدى.

بەيجىڭنىڭ وڭ تاجىريبەسىن ەسكەرە وتىرىپ, مينيسترلىك اكىمدىكتەرگە 2026-2028 جىلدارعا ارنالعان اتموسفەرالىق اۋانى قورعاۋ قاعيدالارىن ازىرلەۋدى تاپسىردى. قۇجاتتا: 

  • جەكە سەكتوردى گازداندىرۋدى سۋبسيديالاۋ جانە ىنتالاندىرۋ;
  • قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارى مەن شاعىن قازاندىقتاردا قاتتى وتىندى پايدالانۋعا تىيىم سالۋ;
  • نىسانداردى ورتالىقتاندىرىلعان جىلۋ جۇيەسىنە قوسۋدى ىنتالاندىرۋ,
  • قوعامدىق كولىك پەن تاكسيدى ەلەكتر جانە گازعا كوشىرۋ;
  • «جۇپ-تاق كۇن» جۇيەسى ارقىلى قوزعالىستى شەكتەۋ جانە ەكولوگيالىق ايماقتار قۇرۋ;
  • ونەركاسىپتىك ايماقتاردىڭ اينالاسىندا جاسىل بەلدەۋلەر قالىپتاستىرۋ كوزدەلۋى ءتيىس.

سونىمەن قاتار ەكولوگيالىق كودەكستىڭ 205 جانە 21-باپتارىنا سايكەس اكىمدىكتەرگە اۋانىڭ لاستانۋى بويىنشا جيىنتىق ەسەپتەۋلەر ازىرلەۋ, قورشاعان ورتا ساپاسىنىڭ نىسانالى كورسەتكىشتەرىن ايقىنداۋ جانە ءتيىستى قۇجاتتاردى قالىپتاستىرۋ تاپسىرىلدى. تالداۋ كورسەتكەندەي, بۇل ستراتەگيالىق قۇجاتتاردى بارلىق ءوڭىر ءالى تولىق ازىرلەمەگەن. وسىعان بايلانىستى ولاردى جەدەل دايىنداۋ, كەلىسۋ جانە بەكىتۋ جونىندە ناقتى مىندەتتەر قويىلدى.

مينيسترلىك وڭىرلىك دەڭگەيدەگى ۇيلەسىمدى ءىس-قيمىل مەن حالىقارالىق تاجىريبەنى ءتيىمدى ەنگىزۋ اتموسفەرالىق اۋانىڭ ساپاسىن جاقسارتۋدىڭ جانە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋدىڭ باستى شارتى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

ەكولوگتار قازاقستانداعى اۋا ساپاسى لاس قالالاردى اتادى

سوڭعى جاڭالىقتار