قازاقستان • 09 ءساۋىر, 2018

تالعات مۇساباەۆ عارىش سالاسىنداعى ماڭىزدى ماسەلەلەردى كوتەردى

720 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىزدىڭ عارىش سالاسىنداعى تومەندەگىدەي وزەكتى ماسەلەلەردى ايتىپ, ۇكىمەت باسشىسى ب.ساعىنتاەۆقا دەپۋتاتتىق ساۋالمەن ۇسىنىستار جولدادىق.

تالعات مۇساباەۆ عارىش سالاسىنداعى ماڭىزدى ماسەلەلەردى كوتەردى

1. قورعانىس جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى اەروعارىش كوميتەتىنىڭ قاراماعىندا 7 كاسىپ­ورىن بار: «ينفراكوس» شجق رمك, «عارىش-ەكولوگيا» عىلى­مي-زەرتتەۋ ورتالىعى» شجق رمك, «باي­تەرەك» قازاقستان-رەسەي بىرلەس­كەن كاسىپورىنى», «رەسپۋبلي­كالىق عارىشتىق بايلانىس ورتا­لىعى», «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك», «ۇلتتىق عارىشتىق زەرتتەۋ­لەر مەن تەحنولوگيالار», «عالام» جشس. قازعارىشتىڭ وسى كاسىپورىن­دارىنىڭ باسقارىلۋى بارىندە اك­تسيونەرلىك قوعام فورماسىندا ۇيىم­داستىرىلعان, وسىنىڭ ءوزى قابىل­داناتىن شەشىمدەردىڭ جەدەلدىگىن جانە ءبىرىنشى باسشىلاردىڭ جا­ۋاپكەرشىلىگىن قامتاماسىز ەتەدى. ال القالىق باسقارۋ فورماسىمەن قۇرىلعان «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك مەملەكەتكە 450 ملن تەڭگە («ەسىل» زىمىراندىق-عا­رىشتىق كەشەنىن قۇرۋ جوباسىندا جانە 392 ملن تەڭگە «سارىشاعان» پوليگونىنا جابدىقتار الۋ كەزىندە) زالال كەلتىرۋدىڭ الدىن الا المادى. سوندىقتان ءبىر ادامنىڭ باس­قارۋىنداعى فورمانى مۇندا دا قالدىرعان ءجون.

2. عارىشتىق اپپاراتتاردى قۇراستىرۋ-سىناۋ كەشەنىن ىسكە قوسۋ 2018 جىلدىڭ اياعىنا جوسپارلانعان. بۇعان عارىشتىق تەحنيكالاردىڭ ارناۋلى كونسترۋكتورلىق-تەح­نو­لوگيالىق بيۋروسى دا ەنگىزىلگەن. وسى بيۋرونىڭ جۇمىسى قازىردىڭ وزىندە اياقتالدى, باسقالارىنىڭ تەحنولوگيالىق جابدىقتاردى مونتاجداۋ جۇمىسى ءالى اياقتالعان جوق. سوندىقتان اەروعارىش كوميتەتى كونسترۋكتورلىق-تەحنيكالىق بيۋ­روعا 2018 جىلدىڭ العاشقى جارتىسىندا بولەك عيمارات بەرۋى كەرەك دەپ سانايمىز.

3. سوڭعى ءۇش جىلدا «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك 2011-2020 جىل­دارعا ارنالعان ستراتەگياسىنا ءتۇر­لى قاتىستى مينيسترلىكتەر ءوز وزگە­رىستەرىن ەنگىزۋ ۇستىندە, سونىڭ كەسى­رىنەن ستراتەگيا ءالى كۇنگە بەكى­تىلگەن جوق. ۇكىمەت تەز ارادا وسى سترا­تەگيانى بەكىتىپ, ەلباسى العا قويعان مىندەتتەردى شەشەتىن كەلەسى ونجىلدىقتاعى جوسپارلاردى دايىن­داۋعا كىرىسەتىن مەزگىل جەتتى.

4. 2009 جىلدىڭ 6 قازانىندا قا­زاقستان مەن فرانتسيا ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى كەلىسىمگە سايكەس «قا­زاقستان عارىش ساپارى» ۇك-نان قازاقستان-فرانتسيا بىرلەسكەن كاسىپورىنى «عالامعا» بەرىلۋگە ءتيىستى م ۇلىكتەر ەكى مەتردەن جوعارى تۇسىرىلگەن عارىشتىق تۇسىرىلىمدەردى تاراتپاۋ جونىندەگى شەكتەۋگە جانە سالىقتىق اكىمشىلەندىرۋ ماسەلەسىنىڭ شەشىلمەۋىنە سايكەس بەرىلمەۋى ەلىمىزدىڭ عارىشتىق جۇيەسىنىڭ دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرۋدە. سوندىقتان ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى وسى كەلىسىمگە وزگەرىستەر ەنگىزۋ كەرەك.

5. بۇگىنگى تاڭدا عارىشتىق سالانىڭ دامۋىن تەجەپ وتىر­عان فاك­­تورلار قاتارىنا كۆازي­مەم­لە­كەتتىك سەكتور مەن كاسىپكەرلىك سۋب­ەكتى­لەرىنىڭ عارىشتىق تەحنولوگيا­لار­دى ەنگىزۋدەگى دەڭگەيىنىڭ تو­مەندىگىن قوسۋعا بولادى. ونىڭ نەگىزگى سەبەبى عارىشتىق ءىس-ارەكەتتەردىڭ ناتيجەلەرىن پايدالانۋعا قۇقىقتىق تەتىكتەردىڭ بولماۋى. سوندىقتان ورتالىق اتقارۋشى ورگاندار مەن ۆەدومستۆولاردىڭ قورعانىس پەن قاۋىپسىزدىك مۇددەسىنە باعىتتالعان عارىشتىق مونيتورينگتەرى بيۋد­جەتتىك زاڭنامادا كورسەتىلگەن تار­تىپپەن عارىش جۇيەسىنىڭ ۇلتتىق وپەراتورىنا بەرىلۋى كەرەك.

6. 2009 جىلعى 6 قازانداعى جەر­دى قاشىقتىقتان زوندتاۋ عارىش جۇيەسىن جانە عارىشتىق اپپاراتتاردى قۇراستىرۋ-سىناۋ كەشەنىن قۇرۋ جانە پايدالانۋ شارتتارى تۋرالى ۇكىمەتارالىق كەلىسىمگە سايكەس شەكتەۋلەر بار – ۇكىمەتارالىق كەلىسىمنىڭ 4-بابىندا قازاقستاندىق تاراپتىڭ جقز عج-نى ءۇشىنشى تاراپقا فرانتسۋز تارابىنىڭ الدىن الا جازباشا كەلىسىمىنسىز تابىستاماۋ مىندەتتەمەلەرى كوزدەلگەن.

قازاقستاندا باعاسى 100 ملرد تەڭگەدەن استام اكتيۆتى (قسك مەن جقز عج باعاسى) ساتىپ الاتىن ينۆەستورلار جەتكىلىكسىز ەكەنىن ەسكەرە وتىرىپ, ۇلتتىق عارىش كومپانياسىن جەكەشەلەندىرۋ شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ قاتىسۋىمەن نەمەسە تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ وزىمەن جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. الايدا, وسى ۋاقىتقا دەيىن ءبىز­دىڭ ۇكىمەت (ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك» اق-نى جەكە­شە­لەن­دىرەتىن كاسىپورىندار تىزبەسىنە ەنگىزۋ باستاماشىسى رەتىندە فرانتسۋز تاراپىنىڭ ءتيىستى جازباشا كەلىسىمىن الۋ جونىندە شارالار قابىلدامادى) جقز عج مەن قسك-نى ءۇشىنشى تۇلعالارعا قايتا تابىستاۋعا فرانتسيا ۇكىمەتىنىڭ جازباشا كەلىسىمىن العان جوق. وسى­لايشا, «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك» اق-نى جەكەشەلەندىرۋ قازاق­ستان تاراپىنان حالىقارالىق مىن­دەت­تەمەلەردى بۇزۋعا جانە اقش پەن ەۋروپا وداعىنىڭ تاراپىنان سانكتسيالار ەنگىزۋگە سوقتىرۋى مۇمكىن.

وسىعان بايلانىستى, «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك» اق-نى جەكە­شەلەندىرەتىن كاسىپورىندار تىزبە­سىنەن الىپ تاستاۋ ۇلتتىق مۇددەگە ساي­كەس بولادى. بۇدان باسقا, بۇل كاسىپ­ورىن ەرەكشەلىك رەتىندە وعان قوس ماق­ساتتاعى تەحنولوگيالار تابىستال­عان, ناتو-عا مۇشە ەمەس جالعىز ەلدە فرانتسۋز تاراپىنىڭ كومەگى­مەن قۇرىلعان قوس ماقساتتاعى ستراتە­گيالىق نىساندى (جقز عج) پايدا­لانادى.

پرەمەر-مينيستر ب.ساعىن­تاەۆقا وسى ماسەلەلەردى جەتكىزە وتى­رىپ, ولاردى زەرتتەۋدى جانە عارىش سالاسىندا وسىناۋ ماڭىزدى ماسە­لەلەردى شەشۋ جونىندە قانداي پار­مەندى شارالار قابىلداناتىنىن ايتۋدى سۇرادىق.

تالعات مۇساباەۆ,

سەنات دەپۋتاتى, عارىشكەر

سوڭعى جاڭالىقتار