وتكەن جىلى ەلىمىزدە ينۆەستيتسيالىق كليماتتى جاقسارتۋ ماقساتىندا 2018-2022 جىلدارعا ارنالعان ۇلتتىق ينۆەستيتسيالىق ستراتەگيا قابىلدانعان بولاتىن. «Kazakh Invest» ۇلتتىق كومپانياسى باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ءبىرجان قانەشەۆتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان ستراتەگيانىڭ اياسىندا ەلىمىزگە 118 ملرد اقش دوللارى شاماسىندا تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيا تارتۋ, ونىڭ ىشىندە وڭدەۋ ونەركاسىبىنە 26 ملرد-تان استام ينۆەستيتسيا قۇيۋ كوزدەلگەن.
– مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن قۇرىلعان «Kazakh Invest» ۇلتتىق كومپانياسى قازاقستان ۇكىمەتى اتىنان شەتەلدىك ينۆەستورلارمەن كەلىسسوز جۇرگىزەتىن جالعىز كومپانيا بولىپ بەلگىلەنگەن. دامىعان شەتەلدىك جانە وڭىرلىك وكىلدىكتەر جەلىسىنىڭ كومەگىمەن كومپانيا ينۆەستورلارعا قۇجاتتاردى رەسىمدەۋگە, جەرگىلىكتى جانە ورتالىق اتقارۋشى ورگاندارمەن ء«بىر تەرەزە» ءپرينتسيپى بويىنشا جۇمىس ىستەۋگە, بيۋروكراتياعا جول بەرمەۋگە وڭىرلىك, رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق دەڭگەيدە قولداۋ كورسەتەدى, – دەدى ءبىرجان قانەشەۆ «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنە بەرگەن سۇحباتىندا.
بيىلعى جىلدىڭ ماۋسىم ايىندا Invest.gov.kz سايتىندا ينۆەستورلارمەن جۇمىس ىستەيتىن CRM اقپاراتتىق-مونيتورينگىلەۋ جۇيەسىن ىسكە قوسۋ جوسپارلانىپ وتىر. اتالعان جۇيە پروتسەستەردى بارىنشا وڭتايلاندىرۋعا جانە ينۆەستورلارمەن ءوزارا جۇمىس ىستەۋ مۇمكىندىكتەرىن كەڭەيتۋگە, سول ارقىلى جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەرگە دە, مەملەكەتتىك ورگاندارعا دا, شەتەلدىك ينۆەستورلارعا دا قاجەتتى اقپاراتتى الۋعا جانە جۇمىستى جەدەلدەتۋگە جول اشاتىن بولادى.
بيىل اكىمدىكتەرمەن جانە مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ 5 ملرد اقش دوللارعا جۋىق 52 جوبانىڭ قۇرىلىسىن باستاۋ جوسپارلانۋدا.
جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي, قازاقستان ينۆەستيتسيا تارتۋعا الەۋەتى جوعارى ەل بولىپ سانالادى. ەلىمىزدە جۇمىس ىستەيتىن ينۆەستورلار ءبىرىنشى كەزەكتە بىزدەگى ەكونوميكالىق, ساياسي جانە الەۋمەتتىك تۇراقتىلىقتى جوعارى باعالايدى. بۇل جەردە حالىقتىڭ ءبىلىم دەڭگەيى, مەملەكەتتىك بيلىكتىڭ ينۆەستورلارمەن جانە بيزنەسمەندەرمەن جۇمىس ىستەۋگە ازىرلىگى دە وتە ماڭىزدى.
– بۇگىنگى تاڭدا ينۆەستور تارتۋ ءۇشىن Deloitte كومپانياسىمەن بىرلەسىپ 50 ءىرى جوبا دايىندالدى. ينۆەستيتسيالىق ۇسىنىستار حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كەلەدى. اعىمداعى جىلى «ۇلكەن تورتتىكتەن» حالىقارالىق دەڭگەيدەگى كونسۋلتانتتاردى قاتىستىرا وتىرىپ, باسقا دا جاڭا جوبالاردى ازىرلەيمىز, – دەدى ءبىرجان قانەشەۆ.
تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى, قازاقستاننىڭ گەوگرافيالىق جاعىنان ورنالاسۋى دا شەتەلدەن تىكەلەي ينۆەستيتسيا تارتۋعا وتە ىڭعايلى. ەلىمىز ەۋرازيا قۇرلىعىنىڭ ءدال ورتاسىندا قونىس تەپكەن, ازيا-تىنىق مۇحيتى پورتىن تاياۋ شىعىسپەن جانە ورتا شىعىسپەن, ەۋروپامەن جالعاستىراتىن نەگىزگى ترانسۇلتتىق مارشرۋتتار قازاقستان تەرريتورياسى ارقىلى وتەدى. قىتايدىڭ ء«بىر جول – ءبىر بەلدەۋ» جوباسىندا دا ماڭىزدى ءرولىمىز بار. قىتايمەن شەكاراداعى قورعاس قۇرلىق پورتى, كاسپي جاعالاۋىنداعى اقتاۋ تەڭىز پورتى, «قازاقستان-تۇرىكمەنستان-يران» تەمىر جول ءدالىزى سىندى ءىرى ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار دا ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعىن ارتتىرا تۇسكەنى ءسوزسىز.
باسىم باعىتتار بەلگىلەنگەن
بۇگىنگى تاڭدا ەكونوميكانىڭ ينۆەستورلاردى تارتۋعا باسىمدىق بەرىلگەن سەكتورلارى مەن سالالارى ايقىندالعان. ازىق-ت ۇلىك ونەركاسىبى, مۇناي-گاز جانە باسقا دا قازبا بايلىقتاردى تەرەڭدەتىپ وڭدەۋ, ماشينا جاساۋ سىندى سالالارعا باسىمدىق بەرىلىپ وتىر. اق-
پاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالار, تۋريزم جانە قارجى سەكتورلارى دا بولاشاقتا وسى قاتاردى تولىقتىرۋعا ءتيىس.
– ارينە, ەگەر ەرتەڭ ينۆەستورلار فارماتسەۆتيكالىق زاۋىت نەمەسە تىگىن فابريكاسىن سالۋعا نيەت بىلدىرسە, وعان ءبىز قارسى بولمايمىز. كەرىسىنشە, باسىمدىق بەرىلگەن سەكتورلارعا كورسەتىلەتىن قولداۋ وعان دا كورسەتىلەدى. دەگەنمەن ينۆەستورلاردى ىزدەۋ مەن جوبالاردى ازىرلەۋ كەزىندە باسىم باعىتتارعا كوبىرەك كوڭىل بولىنەدى, – دەيدى ب.قانەشەۆ.
«Kazakh Invest» كومپانياسىنىڭ جوبالار پورتفەلىندە قازىرگى تاڭدا جالپى كولەمى 20 ملرد اقش دوللارىن قۇرايتىن, باسىم سالالاردى قامتيتىن 50 دايىن جوبا بار. بۇل ءتىزىمدى كومپانيانىڭ رەسمي سايتىنان كورۋگە بولادى. 2018 جىلى ونى تاعى 100 جوبامەن تولىقتىرۋ جوسپارلانعان.
ءبىزدىڭ كومپانيا شەتەلدىك بەلسەندى ينۆەستورلاردىڭ جۇمىسىن سارالاي كەلە, دۇنيە جۇزىندەگى بارلىق ينۆەستيتسيانىڭ جارتىسىنان استامىن سالاتىن 11 مەملەكەتتى انىقتاعان.
شەتەلدىك ينۆەستورلار جەرگىلىكتى بيزنەسكە كەرى اسەر ەتەدى دەگەن پىكىرلەر ايتىلاتىنى جاسىرىن ەمەس. الايدا «Kazakh Invest» كومپانياسى ءبىرىنشى كەزەكتە جەرگىلىكتى بيزنەس ءۇشىن جۇمىس ىستەيدى. كەز كەلگەن شەتەلدىك ينۆەستور ەشقانداي ارىپتەسسىز, «تاپ-تازا الاڭدا» جۇمىس ىستەۋگە مۇددەلى بولمايدى. كەرىسىنشە جەرگىلىكتى بيزنەسپەن ىنتىماقتاستىق ورناتۋدىڭ ماڭىزى زور. سول سەبەپتى «Kazakh Invest» ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىندەگى كاسىپورىنداردىڭ ءتىزىمىن جاساپ, ولاردى قارجىلاندىرۋ, جاڭا تەحنولوگيالارمەن قامتۋ ءۇشىن ينۆەستورلاردى بىرلەسىپ ىزدەيدى.
مىسالى, ەۋروپانىڭ اسا ءىرى كومپانيالارىنىڭ ءبىرى – «Polpharmا» «حيمفارم» اق-نىڭ ۇلەسىن ساتىپ الىپ, اكتسيونەرلىك قوعامعا 100 ملن اقش دوللارى كولەمىندە ينۆەستيتسيا قۇيدى. ناتيجەسىندە 3 بىردەي زاۋىت ىسكە قوسىلدى. قازىر زاۋىتتىڭ ونىمدەرى شەت مەملەكەتتەرگە ەكسپورتتالادى. وسى جوبانىڭ ارقاسىندا جەرگىلىكتى بيزنەسكە جوعارى بىلىكتى ماماندار, وزىق تەحنولوگيالار تارتىلدى, قاراجات سالىندى.
– ءبىز ءۇشىن ينۆەستور – ءوزىنىڭ بيزنەس يدەياسى بار, ونى ءوز قارجىسىن ءبولۋ ارقىلى جۇزەگە اسىراتىن بولاشاق بيزنەس ارىپتەسىمىز. بۇل ەكى تاراپ ءۇشىن دە ءتيىمدى, ينۆەستور – مەجەلەنگەن تابىسىنا قول جەتكىزەدى, ءبىز – ينۆەستيتسيا كولەمىن ۇلعايتامىز, حالىقتى جۇمىسپەن قامتيمىز, ماماندارىمىزدىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرامىز. وعان قوسا, ەكسپورت جانە قىزمەت كورسەتۋ سالالارىنىڭ كولەمىن كەڭەيتەمىز, ەلىمىزگە شەتەلدىك ارىپتەستەردىڭ سەنىمى نىعايا تۇسەدى, ياعني باسقا دا ينۆەستورلاردى تارتۋ مۇمكىندىگى ارتادى. ەكونوميكامىزعا سالىنعان ينۆەستيتسيا ەلىمىزدىڭ دامۋ دەڭگەيىنە ىقپال ەتەدى دەسەم ارتىق ەمەس, – دەيدى ب.قانەشەۆ.
«Kazakh Invest» ۇلتتىق كومپانياسى شەتەلدىك ينۆەستورلاردى ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالىق الەۋەتىنە سەندىرۋ جولىندا بارىنشا كۇش-جىگەرىن جۇمساپ, جوعارى كاسىبي بىلىكتىلىكتەرىن كورسەتەتىن بولادى.
ارنۇر اسقار,
«ەگەمەن قازاقستان»