الدىمەن وسى زاڭ جوباسىنا قاتىستى تۇسىنىك بەرگەن ءماجىلىس توراعاسى ۇندىستانعا قاتىستى قارالىپ جاتقان كونۆەنتسيا 20 جىلدان بەرى قولدانىستا ەكەنىنە نازار اۋدارىپ, وسىنداي كەلىسىمدەردىڭ تيىمدىلىگىن تالداپ, ولاردى ۋاقتىلى جاڭارتۋ قاجەتتىلىگىنە كوڭىل ءبولدى. «جالپى حاتتاما سالىقتىق قاتىناستاردىڭ سالىستىرمالى تۇراقتىلىعىنا كەپىلدىك بەرەدى جانە كىرىستەرگە قوسارلانعان سالىق سالۋدى بولعىزبايدى. بۇل ەكى مەملەكەت اراسىنداعى اناعۇرلىم تىعىز ەكونوميكالىق بايلانىستاردى جولعا قويۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ن.نىعماتۋلين.
ال زاڭ جوباسى جونىندە بايانداما جاساعان قارجى ءمينيسترى باقىت سۇلتانوۆ اتالعان حاتتاما اقپارات الماسۋ جولىمەن ەكى مەملەكەتتىڭ سالىق قىزمەتتەرىنىڭ ىنتىماقتاستىعىن ودان ءارى دامىتۋعا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنا جەكەلەگەن كىرىس تۇرلەرىنە سالىق سالۋ قۇقىعىن بەرۋ بولىگىندە كونۆەنتسيانىڭ جەكەلەگەن ەرەجەلەرىن قايتا قاراۋعا باعىتتالعانىنا باسىمدىق بەردى. «وسى حاتتامامەن «قازاقستان» تەرمينىنە وزگەرىس ەنگىزىلدى, سونداي-اق كونۆەنتسيادا قولدانىلاتىن قازاقستاندىق سالىقتاردىڭ اتاۋلارى قولدانىستاعى زاڭنامامەن ناقتىلاندى. وعان قوسا ەلدىڭ ەكونوميكالىق مۇددەلەرى ەسكەرىلىپ, سالىق سالۋ ماسەلەلەرىن ناقتىلاۋ نەمەسە قايتا قاراۋ بولىگىندە وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. اتاپ ايتقاندا, تۇراقتى مەكەمەگە, باسقا دا كىرىستەرگە قاتىستى وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار, سونداي-اق ۋاعدالاسۋشى مەملەكەتتەردەگى رەزيدەنتتىكتى ايقىنداۋدى رەتتەيتىن باپ ەرەجەلەرى ناقتىلاندى», دەدى ب.سۇلتانوۆ. ال قوسىمشا بايانداما جاساعان قارجى جانە بيۋدجەت كوميتەتىنىڭ مۇشەسى الەكساندر سۋسلوۆ بولسا, سالىقتىق جالتارۋلاردى بولعىزباۋ جانە سالىقتىق قىزمەتتەر اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋ ماقساتىندا رەزيدەنتتىكتى ايقىنداۋدى رەتتەيتىن بىرقاتار باپقا اقپارات الماسۋعا, جەڭىلدىكتەردى شەكتەۋگە جانە سالىقتاردى جيناۋعا كومەك بەرۋگە قاتىستى تۇزەتۋلەر ەنگىزىلگەندىگىن اتاپ ءوتتى.
ودان كەيىن دەپۋتاتتار كۇن تارتىبىنە ساي «قازاقستان مەن يرلانديا ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى تابىسقا سالىناتىن سالىقتارعا قاتىستى قوسارلانعان سالىق سالۋدى بولدىرماۋ جانە سالىق سالۋدان جالتارۋعا جول بەرمەۋ تۋرالى كونۆەنتسيانى جانە وعان حاتتامانى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن ماقۇلدادى. بۇل كونۆەنتسيانىڭ ماقساتى – ينۆەستيتسيالار ءۇشىن قولايلى جاعداي جاساۋ ارقىلى قازاقستان مەن يرلانديا اراسىنداعى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ جانە كەڭەيتۋ بولىپ تابىلادى. قارجى ءمينيسترى ب.سۇلتانوۆ تانىستىرعان كونۆەنتسيادا وسى نەمەسە وزگە ۋاعدالاسۋشى مەملەكەتتىڭ رەزيدەنتتەرى بولىپ تابىلاتىن زاڭدى جانە جەكە تۇلعالاردىڭ كىرىستەرىنە قوسارلانعان سالىق سالۋدى بولعىزباۋ كوزدەلەدى. ال قارجى جانە بيۋدجەت كوميتەتىنىڭ مۇشەسى ەكاتەرينا نيكيتينسكايانىڭ تۇسىندىرۋىنشە, قۇجاتتا قوسارلانعان سالىق سالۋدى بولعىزباۋ ءاربىر ۋاعدالاسۋشى مەملەكەتتەر كونۆەنتسيانىڭ ەرەجەلەرىنە سايكەس سالىق تولەۋشىگە سالىقتى ءبىر رەت قانا – ۋاعدالاسۋشى مەملەكەتتەردىڭ بىرىندە تولەۋ مۇمكىندىگى قامتاماسىز ەتىلەدى. «ەكىنشى مەملەكەت سالىق زاڭناماسىندا بەلگىلەنگەن ادىسكە قاراي, وعان تولەنگەن سالىق سوماسىنا ەسەپكە جاتقىزادى نەمەسە ەكىنشى مەملەكەتتە سالىق سالۋ بويىنشا جۇرگىزىلگەن كىرىستى سالىق سالىناتىن جيىنتىق كىرىستەن الىپ تاستايدى», دەدى ول ءوز سوزىندە.
وتىرىس اياسىندا ءماجىلىس دەپۋتاتتارى اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكسكە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى زاڭ جوباسىنا سەنات ەنگىزگەن وزگەرىستەرمەن كەلىسىپ, قازاقستان ۇكىمەتى مەن ازەربايجان ۇكىمەتى اراسىنداعى حالىقارالىق اۆتوموبيل قاتىناسى تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى زاڭ جوباسىن ماقۇلدادى. قازاقستان مەن ازەربايجان اراسىنداعى حالىقارالىق اۆتوموبيل قاتىناسىندا جولاۋشىلار مەن جۇكتەردى تاسىمالداۋدى, ولاردىڭ اۋماقتارى ارقىلى ءترانزيتتى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قۇقىقتىق نەگىز جاساۋدى كوزدەيتىن بۇل قۇجات اياسىندا مەملەكەتتەر اراسىندا ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى بەلسەندى دامىتۋ مەن ىسكەرلىك بايلانىستاردى تەرەڭدەتۋ قاراستىرىلادى.
سونداي-اق وسى كۇنى ءماجىلىس قازاقستان مەن حالىقارالىق قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكى اراسىنداعى قارىز تۋرالى كەلىسىمدى (ورتا ءبىلىم بەرۋدى جاڭعىرتۋ جوباسى) راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى جانە تەڭىز كەمە قاتىناسى قاۋىپسىزدىگىنە قارسى باعىتتالعان زاڭسىز ءىس-ارەكەتتەرمەن كۇرەس تۋرالى كونۆەنتسياعا 2005 جىلعى حاتتامانى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى سىندى بىرقاتار راتيفيكاتسيالىق زاڭ جوبالارى بويىنشا بەيىندى كوميتەتتەرگە قورىتىندى ازىرلەۋ مەرزىمدەرىن بەلگىلەدى. سونىمەن قاتار دەپۋتاتتار جيىن اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەلەرى م.سارسەمباەۆ پەن ۆ.فووستىڭ وكىلەتتىكتەرىن ءوز وتىنىشتەرى بويىنشا مەرزىمىنەن بۇرىن توقتاتۋ تۋرالى قاۋلى قابىلداپ, ز.بايمولدينا مەن ن.گودۋنوۆانى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەسى قىزمەتىنە تاعايىندادى.
وتىرىس سوڭىندا ادەتتەگىدەي حالىق قالاۋلىلارى ءسوز الىپ, گ.بيجانوۆا, م.ماگەرراموۆ, ا.سماعۇلوۆ, ە.بەكتۇرعانوۆ, ن.ميكاەليان, ز.باليەۆا, ج.وماربەكوۆا, ا.راۋ سىندى دەپۋتاتتار ورتالىق مەملەكەتتىك ورگان باسشىلارىنىڭ اتىنا ءوز ساۋالدارىن جولدادى.
نۇرلىبەك دوسىباي,
«ەگەمەن قازاقستان»
