ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قوستانايعا ساپارىنىڭ ەكىنشى كۇنى دە بىرنەشە نىساندى ارالادى.
پرەزيدەنت الدىمەن وسىنداعى ساپالى ءسۇت ونىمدەرىن دايىندايتىن «ميلح» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنە كەلدى. ەلباسىنا مۇندا جاڭا تەحنولوگيامەن ءوندىرىلىپ جاتقان بالمۇزداق جانە اشىمال ءسۇت ونىمدەرى جەلىسى تانىستىرىلدى. كاسىپورىن جىلىنا 26 مىڭ توننا ءونىم شىعارادى. بيىل ءسۇت زاۋىتىندا بالمۇزداق وندىرەتىن تسەح سالىنىپ, ينۆەستيتسيالىق جوبانىڭ ءبىرىنشى كەزەگى جۇزەگە اسىرىلدى. زاۋىتتا 243 ادام ەڭبەك ەتەدى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرىن وڭدەيتىن تىڭ تەحنولوگيالى وسىنداي وڭدەۋ كاسىپورىندارى قاتارىنىڭ كوبەيۋى كەرەكتىگىن ايتتى.
ءسۇت زاۋىتى عيماراتىندا مەملەكەت باسشىسى وبلىستاعى اۋىلشارۋاشىلىق كاسىپورىندارى باسشىلارىمەن كەزدەستى. ول بيىل اۋا رايى كوكتەم مەن جازدا اسا قولايلى بولماسا دا, قوستانايلىق ديقانداردىڭ جوعارى ءونىم جيناعانىن اتاپ ءوتتى. جالپى, ەلىمىزدە 21 ميلليون توننا استىق قامباعا قۇيىلدى.
ەلباسى ەلىمىزدەگى ەڭ نەگىزگى استىقتى ايماعىنا اينالعان قوستانايعا كەلگەن سايىن اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن ديقاندار مەن شارۋالاردىڭ وزىمەن بىرگە ورتاعا سالادى. بۇل جولى دا ول شارۋاشىلىق باسشىلارىنىڭ سۋبسيديا تۋرالى پىكىرلەرىن تىڭدادى.
– مەن «سۋبسيديا ديقاندارعا تولىق جەتە بەرمەيدى, وعان كەتكەن قارجىنى نەسيە تۇرىندە بەرگەن دۇرىس» دەگەن پىكىرلەردى ەستىپ قالىپ ءجۇرمىن. الدە سۋبسيديانى ءىرى شارۋاشىلىقتار ءتيىمدى پايدالانىپ, شاعىندارى ولاي ەتە الماي ما؟ پىكىرلەرىڭ قالاي؟ – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
بۇل ساۋالعا «التىنسارين» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ ديرەكتورى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى بوريس كنيازەۆ ءوز پىكىرىن ءبىلدىردى.
– مال شارۋاشىلىعى مەملەكەتتىك كومەكتى قاجەتسىنەدى. مەنىڭشە سۋبسيديانى ەگىننىڭ گەكتارىنا نەمەسە مالدىڭ باسىنا ەمەس, ساتقان ءونىمنىڭ كولەمىنە قاراي بەرگەن ءتيىمدى دەپ ويلايمىن, – دەدى بوريس پاۆلوۆيچ.
«التىنسارين» شارۋاشىلىعى وبلىس ورتالىعىنان ەڭ شالعاي جاتقان شارۋاشىلىقتاردىڭ ءبىرى. قازىر استىق ءوندىرۋدىڭ سىرتىندا 4 مىڭ باس ءىرى قارا بورداقىلايدى. اي سايىن تىرىدەي سالماقتا ەت ساتىپ وتىرادى. پرەزيدەنتپەن اڭگىمە بارىسىندا ب.كنيازەۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەلىمىزدە جولدار سالۋ تۋرالى باعدارلاماسىنىڭ جۇزەگە اسىپ, ونىڭ تيىمدىلىگىن كورىپ وتىرعاننىڭ ءبىرى ءوزىنىڭ شارۋاشىلىعى ەكەنىنە ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى.
– «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ كەڭەيتىلگەن ماجىلىسىنە جاقىندا مەن دە قاتىسقانمىن. سوندا ءسىز قازاقستاندا 4,5 مىڭ شاقىرىم جولدىڭ سالىنعانىن ايتقان بولاتىنسىز. «التىنسارين-حرومتاۋ» تەمىر جولى سالىنعالى ءبىز استىق پەن ەت ءوندىرىسى كولەمىن ەكى ەسە ارتتىردىق. بۇرىن ءبىز ەلەۆاتورعا تاپسىرۋ ءۇشىن استىقتى 120 شاقىرىمعا تاسيتىنبىز. شارۋاشىلىق قازىر استىقتى تۇتىنۋشىعا بىردەن ۆاگونمەن ارتادى, اراداعى دەلدالداردان دا قۇتىلدىق. اي سايىن شىمكەنتكە 10 مىڭ توننا بيداي جىبەرەمىز, باسقا جاققا دا جىبەرۋ مۇمكىندىگىمىز بار. ەتتى 350 شاقىرىمدا جاتقان قوستاناي قالاسىنا اپاراتىنبىز. باتىس-ورتالىق تاس جولى توسەلگەلى سۇرانىس جاساۋشىلار ەتتى وزدەرى كەلىپ الىپ كەتەدى. ءسىزدىڭ ەكونوميكالىق داعدارىسقا قارسى باعدارلاماڭىز اياسىندا جاسالعان جۇمىستار, ياعني ساپالى جولدار تۇكپىردە جاتقان شارۋاشىلىقتى بار قيىندىقتان الىپ شىقتى, – دەدى بوريس پاۆلوۆيچ.
ەلباسى جولدىڭ بويى قايناعان ءومىر ەكەنىن ايتتى. جولدار ارقىلى قازاقستان ەۋروپاعا, ودان ءارى وزگە قۇرلىقتارعا شىعاتىنىن, سونىڭ ارقاسىندا وندىرگەن ءونىمنىڭ ارزاندايتىنى, ەكونوميكانىڭ داميتىنى, باسەكەگە قابىلەتتى بولاتىنى تۋرالى اڭگىمەلەدى. مۇنان كەيىن پرەزيدەنت اۋىل شارۋاشىلىعىندا عىلىمعا جۇگىنۋگە كەڭەس بەردى.
– الماتى, استانا, قوستاناي قالاسىندا ارقايسىسىنىڭ ءوز باعىتى بار اگرارلىق ءىرى ءۇش ۋنيۆەرسيتەت بار. سولاردان عىلىم جاڭالىقتارىن تالاپ ەتىڭىزدەر. عىلىم ارالاسقاندا عانا اۋىل شارۋاشىلىعى قارقىندى داميتىن بولادى. جاڭا, ءتيىمدى سۇرىپتار قۋاڭشىلىق جىلدارى دا, تىڭايتقىش بولماعاندا دا ديقانعا ءونىم بەرەدى. وسىنى ەسكەرۋ كەرەك.
ءنازيرا جارىمبەت,
«ەگەمەن قازاقستان»