بۇل ءىستىڭ باستى قوزعاۋشىسى – پرەزيدەنت ن.ءا.نازارباەۆتىڭ 2014 جىلدىڭ 17 قاڭتار كۇنى جاريالاعان «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋى. مۇندا اقتوبە قالاسىنىڭ ۋربانيستىك ورتالىق جانە ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعى مول ايماق رەتىندەگى وزىندىك ورنىنا باسىمدىق بەرىلگەن. سونىمەن بىرگە, ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرىندەگى جىل سايىن ءوسىپ وركەندەپ كەلە جاتقان ءىرى قالانىڭ ساپالى مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋگە دە بەيىم تۇرعانى ايتىلعان.
ايتالىق, اگلومەراتسيا تالاپتارىنا سايكەس اقتوبە قالاسى مەن ونىڭ ماڭايىن قوسىمشا قۇرامدارمەن تولىقتىرۋ مىندەتى قويىلدى. سوعان سايكەس وعان التى اۋداننىڭ 69 ەلدى مەكەنى كىرىكتى. ءدال وسىنداي بىرىكتىرۋ باعىتى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا دا جۇرگىزىلە باستادى. بۇل باعىت ءوز كەزەگىندە ايماقتىق مەديتسينالىق كلاستەر قالىپتاستىرۋ قاجەتتىلىگىن تۋعىزدى. وسى ورايدا بۇگىنگى كۇندەرى وڭىردەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنە تۇبەگەيلى وزگەرىستەر ەنگىزىلۋدە. ونىڭ العاشقى ناتيجەلەرى دە بار. وبلىس ورتالىعىندا حالىققا مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتەتىن اۋماقتىق مەديتسينالىق كلاستەر قۇرىلدى.
كۇرمەۋى كوپ كۇردەلى ءىس قالاي ىسكە استى؟ بۇل ءۇشىن ەڭ الدىمەن قۋاتتىلىعى 813 توسەكتىك ءىرى, كوپ بەيىندى شارۋاشىلىق جۇرگىزۋ قۇقىعىنداعى كوممۋنالدىق مەملەكەتتىك كاسىپورنىنىڭ ەسىگى ايقارا اشىلدى. مۇمكىن ەمەستى مۇمكىن ەتكەن تاعى ءبىر جاعىمدى جايت, وبلىستىق كلينيكالىق جانە وبلىستىق بالالار كلينيكالىق اۋرۋحانالارى مەن وبلىستىق كەڭەس بەرۋ دياگنوستيكالىق اۋرۋحانالارىنىڭ بىرىكتىرىلۋى ەدى. وڭىردەگى مۇنداي باستى دەنساۋلىق ساقتاۋ نىساندارىنىڭ قاتارىن وبلىستىڭ باسقا دا مەديتسينالىق ۇيىمدارى تولىقتىرا تۇسپەك. وسى ارادا مەديتسينالىق كلاستەر قۇرۋ جونىندە ارنايى تۇجىرىمداما قابىلدانعانىن ايتا كەتكەن ءجون. ونىڭ باستى ماقساتى اقتوبەدەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتىن جاڭعىرتۋ ارقىلى تۇتاستاي رەسپۋبليكانىڭ باتىس وڭىرىندەگى اقتوبە, اتىراۋ, باتىس قازاقستان, ماڭعىستاۋ جانە ءىشىنارا قىزىلوردا وبلىستارى تۇرعىندارىنىڭ دەنساۋلىعى مەن ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ بولىپ تابىلادى.
– بۇل وتە اۋقىمدى جانە اسا جاۋاپتى مىندەت, جوعارى جاۋاپكەرشىلىك بولىپ تابىلادى. كلاستەرلىك مەديتسينا تالاپتارى توماعا-تۇيىقتىق پەن وقشاۋلانۋدى كوتەرمەيدى. سوندىقتان, ءبىز مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ ءوزارا تىعىز قارىم-قاتىناستارى مەن بايلانىستارىن تەرەڭدەتۋ ارقىلى كلاستەردىڭ كەزەكتى توراپتارى – اكۋشەر-گينەكولوگيالىق, پەدياتريالىق, كارديولوگيالىق, حيرۋرگيالىق, ونكولوگيالىق, زەرتحانالىق جانە وڭالتۋ ورتالىقتارىن قۇرۋدى ۇيعارىپ وتىرمىز. مۇنداي جاعدايدا مەديتسينالىق كلاستەر قىزمەتىنە جۇگىنگەن ءاربىر پاتسيەنتكە بىرەگەي مەديتسينالىق قىزمەتتەر كىرەتىن ارنايى پاكەت قولجەتىمدى بولادى, – دەدى بۇل تۇرعىدا گازەت تىلشىسىنە اقتوبە وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى اسەت قاليەۆ.
كلاستەر جاعدايىندا مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋ ۇدەرىسى ءۇزىلىسسىز جانە كەشەندى تۇردە كورسەتىلەدى. وعان قوسارىمىز, مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋدىڭ جاڭا قاعيداتى مەن مەديتسينالىق قىزمەت پاكەتى ەمدەلۋشىلەرگە مەديتسينالىق قىزمەتتى كۇتۋ مەرزىمىن قىسقارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق, مۇنداي ءتاسىل مەديتسينالىق ۇيىمنىڭ ەكونوميكالىق تۇرعىدان ءتيىمدى بولا تۇسۋىنە دە سەپتىگىن تيگىزەدى. بۇگىنگى كۇنى مەديتسينالىق كلاستەردىڭ قىزمەتى تولىققاندى بولۋى ءۇشىن بۇگىنگى زامانعى مەديتسينالىق تەحنولوگيالاردىڭ ترانسفەرتىن الەمدەگى مەديتسيناسى وزىق دامىعان ەلدەردەن جەتكىزۋ جولدارى شەشىمىن تاپتى. بۇل ءۇشىن وڭتۇستىك كورەيا, يزرايل, رەسەي, اقش, قىتاي, تۇركيا جانە بەلارۋس كلينيكالارىمەن ارىپتەستىك تۇرعىداعى كەلىسىمدەر جاسالدى. وسىنىڭ ىشىندە ەڭ باستى ستراتەگيالىق ارىپتەس وڭتۇستىك كورەيانىڭ سەۋل قالاسى بولىپ بەلگىلەندى.
قانداي ءىس بولسىن, ەڭ الدىمەن جاقسى, وڭ ناتيجەگە قول جەتكىزۋ ماقساتىن كوزدەيدى. بۇل رەتتە مەديتسينالىق كلاستەر قىزمەتىنەن قانداي وڭ ناتيجەلەر كۇتە الامىز؟ ارينە, ءبىرىنشى كەزەكتە حالىقتىڭ ورتاشا ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن 73,2 جاسقا دەيىن جەتكىزۋ مىندەتى تۇر. جوعارىدا ايتىلعانداي, تۇتاستاي ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرىندەگى حالىقتىڭ ءومىرۋ ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ باستى مىندەت بولىپ قالا بەرەدى. كەلەسى كەزەكتەردە كلاستەر شەڭبەرىندە ارەكەت ەتەتىن مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ قولجەتىمدىلىگىن كوتەرۋ ءىسى تۇر. مەديتسينالىق قىزمەت ساپالى ءارى قاۋىپسىز بولۋى ءتيىس. بىرەگەي ەمدەۋ ادىستەرىنىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ دە وسى قاتاردا. تاعى ءبىر ايتارىمىز, كلاستەرلىك ۇيىمدار اۋقىمىن ودان ءارى ۇلعايتا تۇسۋگە ىقپالى تيەتىندەي جاڭا قۇرىلىمدار قۇرىلماسا باستالعان ءىس جارتىكەش كۇيىندە قالىپ قويۋى ابدەن مۇمكىن. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, اقتوبە وڭىرىندە قۇرىلىپ جاتقان مەدي-
تسينالىق كلاستەر – حالىقارالىق دەڭگەيدەگى تۇتاستاي تەحنولوگيالىق جەلى. اقتوبە وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆتىڭ قولداۋىمەن شەشىمىن تاۋىپ كەلە جاتقان كەلەشەگى كەمەل ءىستىڭ تاعى ءبىر باستى ماقساتى باسەكەگە قابىلەتتى قىزمەت قۇرۋ بولىپ تابىلادى.
ءوزىنىڭ ءمانى مەن ماڭىزى تۇرعىسىنان قاراستىرعاندا مەديتسينالىق كلاستەر قۇرۋ ىسىنەن ءبىر مىسقال كەم تۇسپەيتىن تاعى ءبىر مىندەت بار. بۇل وڭىردەگى مەديتسينالىق ءتۋريزمدى دامىتۋعا قاجەتتى بارلىق جاعدايلاردى تۋعىزۋ بولىپ وتىر. بۇعان قاجەتتى العىشارتتاردىڭ مول ەكەنى ءىستىڭ ناتيجەلى بولۋىنا نەگىز قالايدى. ءتۇيىپ ايتقاندا, مەديتسينالىق كلاستەر قۇرىلىمى – يننوۆاتسيالىق دامۋ قاعيداتىنىڭ باستى ءبىر قۇرامداس بولىگى. ونىڭ باستاۋىندا اقتوبە اگلومەراتسياسى تۇر.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقتوبە