ازيا ەلدەرى ءبىلىم سالاسىندا كوش باستاپ تۇر

سينگاپۋر ماتەماتيكا, عىلىم مەن كىتاپ وقۋ بويىنشا ءبىلىم سالاسىنداعى حالىقارالىق رەيتينگتە توپ باستاپ تۇر, دەپ حابارلادى ۆۆس. سينگاپۋر بۇل رەيتينگتە ەۋروپا, اۆستراليا, سولتۇستىك جانە وڭتۇستىك امەريكانى ارتقا تاستاپ, ءبىرىنشى ورىنعا شىقتى. ءبىلىم بەرۋ جەتىستىكتەرىن باعالايتىن حالىقارالىق باعدارلاما (Pisa) بۇل رەيتينگتى حالىقارالىق تەستىلەۋ نەگىزدە جاساعان. ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى (وەسر) باسقاراتىن تانىمال ءتىزىمدى جاساۋ بارىسىندا 70 مەملەكەتتىڭ سوڭعى 15 جىلداعى جەتىستىكتەرى ەسكەرىلگەن. ۇزدىك بەستىكتە سينگاپۋردان باسقا جاپونيا, ەستونيا, تايۆان, فينليانديا بار. ال وندىققا قىتاي: ماكاو, كانادا, ۆەتنام, قىتاي: گونكونگ, قىتاي: بەيجىڭ كىرگەن. اتالعان ۇيىمنىڭ بىلىم سالاسى بويىنشا ديرەكتورى اندرەاس شلەيحەر سينگاپۋر تەك جاقسى ناتيجە كورسەتىپ قانا قويماي, ۇنەمى العا جىلجىپ وتىراتىنىن ايتىپ وتىر. ال ۇزدىك وندىق تىزىمىنەن ازيا ەلدەرىنىڭ الدا تۇرعانىن بايقاۋعا بولادى. ناقتىلاپ ايتساق, ماتەماتيكادان ۇزدىك جەتى مەملەكەتتەر قاتارىندا گونكونگ, ماكاو, تايۆان, جاپونيا, قىتاي, وڭتۇستىك كورەيا بار. ال ءۇش ءپان بويىنشا جاسالعان بەس رەيتينگكە ازياعا كىرمەيتىن مەملەكەتتەردەن تەك فينليانديا, ەستونيا, كانادا مەن يرلانديا عانا ەنگەن. اتالعان رەيتينگتە اقش پەن ۇلىبريتانيا دا بيىكتەن كورىنە الماپتى. امەريكانىڭ كورسەتكىشتەرى 25-ورىندا تۇرعانى تۋرالى اقش ءبىلىم ءمينيسترى دجون كينگ "بۇل الاڭداۋشىلىق تۋعىزادى. ەكونوميكاعا نەگىزدەلگەن ءبىلىم الەمدە ەڭ جاقسى جەتىستىكتەرگە جەتەلەيتىنى بەلگىلى", دەيدى. ال ۇلىبريتانيا ماتەماتيكا بويىنشا 27-ءشى, كىتاپ وقۋدان 22-ءشى, عىلىمنان 15-ورىنعا جايعاسقان. ەلدىڭ ءبىلىم ءمينيسترى كيرستي ۋيليامس: ء"بىز ءالى ءوزىمىز قالاعان دەڭگەيگە جەتكەن جوقپىز. بىراق قاجەتتى جۇمىستار اتقارىلىپ جاتىر", دەپ وتىر. ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, بارلىق كورسەتكىشتەردەن ءبىرىنشى ورىن العان سينگاپۋر تاۋەلسىزدىگىن 1965 جىلى عانا العان. كىشكەنتاي عانا مەملەكەت ەكونوميكاسى مەن ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋ ءۇشىن بىلىمگە قاتتى دەن قويىپ وتىر. سينگاپۋر ۇلتتىق ينستيتۋتىنداعى تەحنولوگيالىق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ۆيتسە-ءمينيسترى پروفەسسور سينگ كونگ ءليدىڭ ايتۋىنشا, بۇعان ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى ۇستازداردىڭ دەڭگەيى اسەر ەتكەن. "سينگاپۋر وقۋ پروتسەسىندە ەڭ ۇزدىك تۇلەكتەردى ءبىلىم بەرۋ سالاسىنا تارتادى", دەيدى ول. ياعني, مۇعالىمدەر قاتارىنا مەملەكەت بويىنشا وقۋدى ۇزدىك بىتىرگەندەر الىنادى. سونىمەن قاتار بارلىق ۇستازدار ۇلتتىق ءبىلىم ينستيتۋتىندا بىلىكتىلىكتەرىن ارتتىرادى. وقۋشىنىڭ الدىندا ۇستازداردىڭ ءوز بىلىمىنە سەنىمدى بولۋى دا قاتتى ەسكەرىلەدى.