03 اقپان, 2011

سەن كىمسىڭ, زارينا؟

540 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن
ازيا ويىندارى تانىتقان تا­لانت­تاردىڭ ءبىرى – زارينا توحتيەۆا! قازاقستاندىق حوككەيشى ايەل­دەر كومانداسىنىڭ ساپىندا تاماشا ونەر كورسەتىپ جۇرگەن شا­بۋىلشى قىز از كۇننىڭ ىشىندە ءوزى­نىڭ شىن مانىندە اتى-ءجونى ايتۋعا تۇرارلىق شەبەر ەكەنىن دالەلدەدى. اسىرەسە, قازاقستان-جاپونيا ارا­سىن­داعى كەز­­دەسۋدىڭ جان الىسىپ, جان بەرىسكەن قيىن-قىستاۋ ەڭ سوڭعى ساتىندە تاماشا شەبەرلىك تانىتتى. ازيادا دەگەن اق قار, كوك مۇز ۇستىندەگى جارىستى عانا جازۋ ەمەس, ازيادا دەگەن – ەل مەن ەل, جەر مەن جەر, تاريح پەن تاريح, ادامدار مەن ادامدار اراسىنداعى تۋىستىق, دوس­تىق, ماحاببات تا­قىرىبىن دا قوز­عاي­تىن قولايلى ءسات. مىنە, ءبىز دە وسى مەزەتتەن باستاپ «تا­­لانتتى ارۋ زارينا توحتيەۆا كىم بول­دى ەكەن؟» دەپ «باس قاتىرۋمەن» بول­­­دىق. «تاتار قى­زى بولۋى كەرەك» دەگەن جورامال, نەگە ەكەنى بەلگىسىز, ويى­ما ءبىرىنشى ورالدى. بىراق قور­عان­بەك دەگەن اقىن كوكەم «ۇي­عىر­لار­دىڭ فاميلياسىنا ۇقساي­دى» دەپ, نىعىرلادى. سودان شىم­­بۇ­لاق­تاعى ءباسپاسوز ورتالى­عى كوم­پيۋ­تەرلەرىنىڭ بىرىنە وتى­رىپ, زارينا توحتيەۆا تۋرالى ءما­لى­مەت ىزدەۋگە كىرىستىم. بىراق باس­پاسوز ورتالى­عى­نىڭ مالىمەت­تەر قورى تىم مار­دىم­سىز بولىپ شىق­تى. ءومىربايا­نى ءمۇل­دە جوق. تاپقانىم «زارينا تۋحتيەۆا. 1987 جىلى 18 ماۋ­سىم­دا تۋعان. بويى­نىڭ ۇزىندىعى 167 سم, سالماعى 64 كگ.» دەگەن ءۇش اۋىز ءسوز. سۋرەتى دە بەرىلگەن ەكەن, اق سارى­نىڭ نا­عىز ادە­مىسى. مۇنداي قىز­دار, نەگىزىنەن, قا­زاق, ۇي­عىر جانە تاتار ۇلتىندا كوبىرەك كەزدەسەدى. سوسىن شاي­بالى حوككەي­دىڭ «شا­يىن ءىشىپ, مايىن جەپ» جۇرگەن ءتىلشىمىز باق­تيار تايجان بىردەڭە بىلەر دەپ تەلەفون شالىپ ەم, ول: «زارينا ما, ول تاتار قىزى عوي» دەدى سەنىمدى ۇنمەن. ايتپاقشى, ازيادا ءباسپاسوز ورتالىعى كومپيۋتەرىنىڭ «قورى­نان» تابىلعان ز. توحتيەۆا تۋرا­لى قىسقا عانا مالىمەتتە «ۇلتى» دەگەن جازۋ دا بار بولاتىن. سول تۇسقا قازاقستان تۋىنىڭ سۋرەتى سالىنىپ, اعىلشىن تىلىندە «Kaz» دەپ جازىلىپتى. ءىشىم جى­لىپ قال­دى. وتە دۇرىس, ويتكەنى ازيادا جالاۋى استىندا قازاق­ستان اتىنان جارىسقا تۇسكەن سايىپ­قىران­دار­دىڭ ءبارىن ءبىر-اق اۋىز سوزبەن «قازاق» نەمەسە «قا­زاق­تار» دەيمىز. شەتەلدىك جۋرناليستەر دە وتان­دارىنا جىبەرگەن رە­پورتاج­دارىندا «قازاق شاڭ­عى­شىسى دمي­ر­تي كوش­كين», «قا­­زاق­تىڭ حوككەيشى قى­زى زارينا توحتيەۆا» دەپ ايقايلاپ جا­تىر ەمەس پە. ەندەشە, بىزگە نە جورىق. سايىپ كەلگەندە, مۇنىڭ ءبارى ءتىلى, ءدىنى, ءدىلى ءبىر حالىقتىڭ ءبىر-بىرىنە دەگەن تۋىسقاندىق ما­حابباتىنان تۋىن­داپ جاتقان سەزىم. ايتپەسە, قازاق سپورتى مەن قازاق سپورت­شىلارى دەگەندە قازاق­ستاندى مەكەندەيتىن بۇكىل ۇلت پەن ۇلىستى «قازاق» دەپ ۇعىنىپ, «قازاقتار, العا!» دەپ ۇران­داتۋ بىرتە-بىرتە قالىپتاسىپ كەلەدى. العا, قازاقتار! كوسەمالى ساتتىباي ۇلى.
سوڭعى جاڭالىقتار

عارىشتاعى قىزاناق

قوعام • كەشە