كۇنى كەشەگە دەيىن شەكشەك اتا ت ۇلىگىنە شەكەدەن قاراعانىمىز شىندىق. ىلۋدە بىرەۋ بولماسا, ەشكى ۇستاۋعا ق ۇلىقسىز بولدىق. كەيىنگى ۇرپاق حالىقتىڭ الپىسىنشى جىلدارعا دەيىن قوي-ەشكى ساۋىپ, تاڭدايعا باسقانىن دا بىلە بەرمەۋى مۇمكىن. ال قوي سۇتىنەن دايىندالاتىن قويىرتپاقتىڭ نە ەكەنىن ۇلكەندەر جاعى دا ۇمىتا باستاعان بولۋى كەرەك. مۇنى ايتىپ وتىرعانىمىز, ءتورت ت ۇلىكتىڭ پايداسىن بىرەۋ بىلسە, قازاق بىلگەن. اتاكاسىپتىڭ اجارىن كىرگىزىپ, ءتورت ت ۇلىكتىڭ پايداسىن كورۋگە ەندى-ەندى عانا بەت بۇرا باستاعانىمىز دا شىندىق. ءالى دە جوعالتقانىمىز جەتەرلىك, ارينە. ايتپەسە, مالدىڭ تەرىسىن, قويدىڭ ءجۇنىن, باسقالارىن ايتپاعاندا, كادەگە جاراتپاس پا ەدىك. بۇل, ارينە, بولەك اڭگىمە.
ەلىمىز نارىقتىق قاتىناستارعا كوشىپ, حالىق پايدالى كاسىپتىڭ كوزىن ىزدەي باستاعاندا ءوسىمتال ت ۇلىك ەشكى ەسكە تۇسە كەتتى. قازىر وڭىردە ەشكى ءوسىرىپ, ەسەبىن تۇگەندەگەندەر قاتارى جىل سايىن كوبەيىپ كەلەدى. وسىنداي ەسەبىن تۇگەندەۋ ءۇشىن ەشكى ءوسىرۋدى قولعا العانداردىڭ ءبىرى العا اۋدانى مارجانبۇلاق اۋىلىنىڭ تۇرعىنى الدابەرگەن نايمانوۆ. الدابەرگەن دە ەشكى وسىرۋگە بىردەن كەلە قويعان جوق. قارعالى اۋدانىندا شارۋا قوجالىعىن قۇرىپ, مول استىق السام دەگەن ءۇمىتتىڭ جەتەگىندە ءبىراز ءجۇرىپ قالدى. قىرسىققاندا التى جىل بويى قۋاڭشىلىق بولىپ, سەپكەنىن دە جيناي المادى. وسىلاي سالى سۋعا كەتىپ, ءارى-ءسارى بولىپ جۇرگەندە چەليابى وبلىسىنان كەلگەن قازاق جىگىتىمەن تانىسىپ, ونىڭ ەشكىگە باي ەكەنىنە قانىقتى, ول اكەلگەن ەشكى ءسۇتى مەن اشىمالىنىڭ ءدامىن تاتىپ كوردى. كوپ كەشىكپەي ەشگە وسىرسەم قايتەدى دەگەن ويعا كەتتى. قالاعا قونىس اۋداردى, ەشكى ءوسىرىپ, ءسۇت وندىرۋگە بيزنەس-جوسپار جاساپ, اۋىل شارۋشىلىعىن قولداۋ قورىنا جولىقتى, قورداعىلار قولداپ, 1,5 ميلليون تەڭگە نەسيەنى جەڭىلدىكپەن ۇسىندى. قالا ماڭىنداعى مارجانبۇلاق اۋىلىنان 10 سوتىق جەر ءبولدى. بۇل جەرگە شاعىن تۇرعىن ءۇي, قورا سوعىپ الدى. ول 2014 جىلى 3 ميلليون تەڭگە مەملەكەتتىك گرانتتى جەڭىپ الدى. چەليابىدەن 40 اسىل تۇقىمدى ەشكى ساتىپ اكەلدى. كەلىنشەگى بيبىگۇل ەكەۋىنەن باسقا تاعى دا ەكى ادامعا جۇمىس تاۋىپ بەرىپ وتىر.
– قازىر 40 ەشكى ساۋىپ وتىرمىز, ءسۇت جانە اشىمال (وزدەرى ەشكى ءسۇتىنىڭ قىمىزى دەيدى) دايىندايمىز. ونىمدەرىمىزگە سۇرانىس بار. الايدا, دۇكەندەرگە وتكىزۋگە ازىرگە سەرتيفيكاتىمىز جوق. سول ءۇشىن ەشكى ءسۇتىن وڭدەيتىن تسەح سالۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز, وعان 20 سوتىق جەر ءبولىندى. الداعى ۋاقىتتا وسى تسەحتى جانە مال ازىعىن وسىرەتىن جىلىجاي سالۋ ويدا بار. جىلىجايدا ەشكىنىڭ سۇتتىلىگىن ارتتىراتىن گيدروپونيكا ءوسىرۋدى قاراستىرۋدامىز. سوندا ءبارى ويداعىداي بولادى. ەشكى سانىن دا كوبەيتكىمىز كەلەدى. جەرگىلىكتى بيلىك «بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسى اياسىندا ينجەنەرلىك قۇرىلىمداردى ءجۇرگىزىپ بەرۋگە ۋادە بەرىپ وتىر, – دەيدى «نايمانوۆ.جك» جەتەكشىسى الدابەرگەن نايمانوۆ.
قازىر ءار ەشكىدەن كۇنىنە 1,5 ليتر ءسۇت ساۋادى. جىل وتكەن سايىن ەشكىلەردىڭ ونىمدىلىگى ارتا تۇسەدى, كۇنىنە 4 ليترگە دەيىن ءسۇت بەرەدى, دەيدى الدابەرگەن. قازىر ول كوتەرمە باعامەن ءليترىن – 500, ال جارمەڭكەلەردە 700 تەڭگەدەن وتكىزىپ ءجۇر ەكەن.
– ەشكى سۇتىنە سۇرانىس ارتپاسا, كەمىمەيدى. سەبەبى, حالىق ونىڭ ساپالىق قۇرامى جاعىنان انا سۇتىمەن تەڭ ەكەنىن ءتۇسىنىپ, ەمشەك ەمبەيتىن بالالارعا الۋدا. قازىرگى كەلىندەردىڭ جاعدايى ايتاپاسا دا تۇسىنىكتى عوي. جاس كەلىندەردىڭ كوبى شاراناسىن جارىتپايدى دا دۇكەندەگى قۇرعاتىلعان ءسۇتپەن قورەكتەندىرەدى. سودان كەلىپ بالالار اۋرۋشاڭ بولادى. سونداي-اق, ەشكى ءسۇتىنىڭ كوپتەگەن اۋرۋلارعا تويتارىس بەرەتىن ەمدىك قاسيەتى بار. مەنىڭ ءوزىم 20 جىلدان بەرى اللەرگيا بولىپ ازاپ شەگىپ ەدىم. ءبىر اي ەشكى ءسۇتىن ءىشىپ, دەرتىمنەن قۇلان-تازا جازىلدىم, – دەيدى كاسىپكەر جىگىت.
ساتىبالدى ءساۋىرباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
اقتوبە وبلىسى.