تۋرا 50 جىل وتكەندە تولىق دالەلدەنىپ شىقتى
بيىلعى جىلى انگليا قۇراماسىنىڭ الەم چەمپيونى اتانعانىنا تۋرا 50 جىل تولادى. قازىر وسى ايتۋلى وقيعاعا بايلانىستى ۇلىبريتانيادا ۇلكەن تويعا دايىندىق جۇمىستارى قىزۋ باستالىپ كەتتى. سونىڭ شەڭبەرىندە Sky Sports تەلەارناسى 1966 جىلى لوندوندا وتكەن فۋتبولدان الەم چەمپيوناتىنىڭ انگليا مەن گفر اراسىنداعى فينالدىق ماتچتا تالاس تۋدىرعان گولدىڭ دا «تاعدىرىن» شەشىپ بەردى. بۇرناعى كۇننەن بەرى الەۋمەتتىك جەلىدەگى باستى تاقىرىپتاردىڭ ءبىرى وسى بولىپ وتىر.
بۇل جەردەگى اڭگىمە كەزدەسۋدىڭ 19-مينۋتىندا اعىلشىن دجەففري حەرستىڭ سالعان گولى تۋرالى بولىپ وتىر. ول وسى ويىنعا قاپتالداعى تورەشى رەتىندە قىزمەت ەتكەن كەڭەستىك اربيتر توفيك باحراموۆتىڭ ارقاسىندا سانالىپ كەتكەن ەدى. وتە ءبىر جاۋاپتى دا ءتۇيىندى شەشىم بولعاندىعىنان بۇل ءسات فۋتبول ماماندارى مەن جانكۇيەرلەرىنىڭ جادتارىندا ءماڭگىگە جاتتالىپ قالىپ قويدى. ءسويتىپ, الاڭ يەلەرى 11-مينۋتتا نەمىس حەلمۋت حاللەر سوققان گولعا جاۋاپ قايتارىپ, تارازى باسىن تەڭەستىرە الدى. بۇدان كەيىن دە تارتىسقا تولى وتكەن ماتچ 2:2 بولىپ اياقتالعان بولاتىن. مۇندا 78-مينۋتتا اعىلشىن مارتين پيتەرس سوققان دوپقا تۋرا 90-مينۋتتا نەمىس ۆولفگانگ ۆەبەر جاۋاپ قايتارىپ, تابلوداعى ەسەپتى تاعى دا تەڭەستىرگەن.
ول كەزدە قازىرگىدەي كەزدەسۋ سوڭىندا نەگىزگى تايمعا قوسىمشا ۋاقىت بەلگىلەۋ دەگەن اتىمەن جوق. ءتىپتى, الاڭداعى ويىنشىلاردى الماستىرۋ ءتارتىبى دە ەنگىزىلمەگەن, ستارتتىق قۇرامداعى 11 ويىنشى اقىرىنا دەيىن وزدەرى ويناپ شىعادى. وسىدان سوڭ كوماندالار كىمنىڭ مىقتى ەكەنىن انىقتاۋ ءۇشىن قۇرامالار 30 مينۋتتىق قوسىمشا تايمعا شىقتى. وسى كەزەڭدە ماناعى دجەففەري حەرستىڭ جۇلدىزى قايتادان جارقىراپ شىعا كەلدى. ول 100 جانە 120-مينۋتتاردا تاعى ەكى گول سالىپ, حەت-تريككە دە قول جەتكىزدى.
قازىر انگليانىڭ وسى تاريحي جەڭىسىنىڭ 50 جىلدىعىن اتاپ ءوتۋ تويى قارساڭىنداعى جوبا شەڭبەرىندە ساراپشىلار كەيىننەن كوپ تالاس تۋدىرعان الگىندەگى گولدىڭ جايىن دا جان-جاقتى تەكسەرىپ كورىپتى. سوندا ولار دوپتىڭ قاقپا سىزىعىن تولىق كەسىپ وتكەنىنە كوز جەتكىزگەن. دەمەك, گولدىڭ بولعانى دا, ونىڭ دۇرىس سانالعانى دا ەش كۇمان تۋدىرمايدى.
سول كەزدەن ساقتالعان بىردە-ءبىر ۆيدەوقايتالاۋ ءتورەشى شەشىمىنىڭ وڭ بولعانىنا كۇمان تۋدىرا المادى.
ەسكە سالا كەتەيىك, سول كەزدەسۋدىڭ باس ءتورەشىسى, شۆەيتساريالىق گوتفريد دينست قاپتالداعى كەڭەستىك لاينسمان توفيك باحراموۆپەن كەڭەسكەننەن كەيىن ءالگىندەگى گولدى ساناپ, سەنىمدى ءتۇردە الاڭنىڭ ورتاسىن كورسەتكەن ەدى.
«لايسماننىڭ قاتەسىز ارەكەتى اقىرى دالەلدەندى. ءيا, ول ءبىرجاقتى شەشىم قابىلداي الاتىنداي جاقسى پوزيتسيادا دا تۇرعان جوق ەدى. بىراق سونىڭ ەسەسىنە ءبىز قازىر باحراموۆتىڭ دۇرىس بولعانىن ماڭگىگە دالەلدەپ بەردىك», – دەدى «ليۆەرپۋلدىڭ» اتاقتى قورعاۋشىسى دجەيمي كارراگەر.
تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن جايت, وسى جىلعى 29 قاڭتاردا داڭقتى تورەشىنىڭ تۋعانىنا 90 جىل تولادى. توفيك باحرام وعلى باحراموۆ – ازەربايجان حالقىنىڭ پەرزەنتى. ول 1926 جىلى باكۋدە تۋعان. جاس كەزىندە فۋتبول ويناعان. بىراق اياعىن سىندىرىپ الۋىنا بايلانىستى ونىمەن ەرتە قوشتاسقان. ال 1955 جىلدان تورەشىلىكپەن اينالىسا باستاعان. 1964 جىلدان حالىقارالىق ماتچتارعا قىزمەت ەتكەن. 1966 جىلى الەم چەمپيوناتىندا قازىلىق جاسايتىندار قاتارىنان تابىلدى. وسىلايشا نيكولاي لاتىشەۆتەن كەيىن مۋنديالدا قىزمەت ەتۋشى ەكىنشى كەڭەستىك اربيتر بولدى.
ت.باحراموۆ 1972 جىلى ارگەنتينانىڭ «يندەپەندەنتە» جانە نيدەرلاندتىڭ «اياكس» كوماندالارى اراسىنداعى قۇرلىقارالىق كۋبوكتىڭ فينالدىق ماتچىندا باس تورەشىلىك جاسادى.
قازىر باكۋدەگى رەسپۋبليكالىق ستاديوننىڭ الدىندا توفيك باحراموۆتىڭ ەسكەرتكىشى تۇر.
رۋسلان يگىلىك.