• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
جادىگەر بۇگىن, 08:50

ابىلاي زامانىنان قالعان كورىك

10 رەت
كورسەتىلدى

باياناۋىلدا اتاقتى شوڭ ءبيدىڭ اتاسى تولە­باي باتىردىڭ ءحVىى عاسىردا ۇستاعان كورىگى ساقتالعان. جوڭعار شاپقىن­شىلىعى كەزىندە بۇل كورىكتىڭ كومەگىمەن قازاق جاساقتارىنا قاجەتتى مىلتىق, قىلىش, وق-ءدارى دايىن­داۋ ءۇشىن تەمىر قورى­تىلعان.

تاريحي دەرەكتەرگە سۇيەن­سەك, تولەباي باتىر ءحVىى عاسىردا ءومىر سۇرگەن, اتاقتى ەدىگە ءبيدىڭ اكەسى. تولەباي اتى شىققان باتىرلىعىمەن قوسا, ەل-جۇرتىنا ۇستالىقپەن تانىلعان. نەگىزگى قاڭقاسى اعاشتان, ۇرمە تەرىسى تۇيەنىڭ قوم تەرىسىنەن جاسالعان كونە جادىگەردى تولەباي باتىردىڭ ءوزى ۇستاعان ەكەن. جادىگەر ءالى كۇنگە ىستەن شىقپاعان كۇيى ساقتالىپ تۇر.

– تولەباي جانعوزى ۇلى دەگەن اتامىز زامانىندا تەمىردى ءوز قولىمەن قورىتىپ, ءشيتى مىلتىق, زەڭبىرەك سوققان. تەمىر قورىتۋ قازاق دالاسىندا باستالعانى ءمالىم. بۇل كورىك – وركەنيەتتىڭ بەلگىسى. ەرتە كەزدە تەمىرشى ۇستالار وتتى لاۋلاتىپ جاعۋ ءۇشىن وسى قۇرالمەن اۋىق-اۋىق ۇرلەپ وتىرعان. كو­رىكتىڭ ىشىنە اۋا جينالىپ, ونى باسقان كەزدە ارنايى تۇتىك ارقىلى وتقا باعىتتالادى. قاتتى ۇرلەنگەن اۋانىڭ اسەرىمەن كومىر مازداپ جانىپ, تەمىردى سوعۋعا بولاتىنداي جوعارى تەمپەراتۋراعا جەتكەن, – دەيدى تۋريزم سالاسىنىڭ ۇزدىگى, بەلگىلى ولكەتانۋشى التىنبەك قۇرمانوۆ.

بۇل كورىك اتادان بالاعا بە­رىلىپ, ءتورت عاسىرعا دەيىن ءوزىنىڭ قاجەتتىلىگىن جوعالتپاي كەلگەن. التىنبەك اعانىڭ اتاسى قۇرمان ءامىر ۇلى دا ۇستالىعىمەن تانىلىپ, كەڭەس وكىمەتى كەزىندە كولحوز-سوۆحوزداردا ۇستا بولعان. ات تاعالاپ, سوقا جوندەگەن, پىشاق پەن بالتا سوققان. قازاق اراسىندا ۇستالاردىڭ كوبى كوشىپ-قونۋعا ىڭعايلى, جينالمالى كورىكتەردى پايدالانعانى ءمالىم. تولەباي اتا ۇرپاقتارىندا جينالمالى كورىك تە بار كورىنەدى. ال قارۋ-جاراق سوعاتىن مىناۋ كورىك كوبىنە ۇلكەن ۇستاحانالاردا ۇستالعان.

«بۇل كورىكتى اكەم جۇمات قۇر­مان ۇلى دا ۇزاق جىلدار پايدالاندى. ءىنىم قىلىشبەكتىڭ ۇستالىق ونەرى بار. جۋىقتا ءىنىم كورىكتىڭ ابدەن كەۋىپ قالعان ۇرمە تەرىسىن جىلقىنىڭ تەرىسىن يلەتىپ قايتادان قاپتادى. قازىرگى ۋاقىتتا قىستاقتاعى ۇستالىققا ورناتىلىپ, تولىققاندى جۇمىس ىستەپ تۇر. كەرەك-جاراقتىڭ بارلىعىن وسى كورىكتى پايدالانىپ, سوعىپ الامىز. وتە ىڭعايلى ءارى وتتى قاجەتتى تەمپەراتۋراعا تەز كوتەرەدى. ابىلاي زامانىنان قالعان قول كورىك ءبىزدىڭ اۋلەتىمىزدىڭ قۇت-بەرەكەسى بولىپ تۇر. تاريحي جا­دىگەردىڭ تۇپنۇسقاسىن ساقتاپ قانا قويماي, ۇستالىق ونەردى جاڭعىرتىپ جۇرگەنىمىزدى ماقتان تۇتامىز», دەيدى ولكەتانۋشى.

 

پاۆلودار وبلىسى