اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 180 جىلدىق مەرەيتويى اياسىندا وڭىرلىك تاريحي تەاتردا «اباي الەمى» اتتى ادەبي-سازدى كەش ءوتتى. مادەني شاراعا ەلىمىزگە بەلگىلى ونەر ساڭلاقتارى قاتىستى.
كولەڭكە باسى ۇزارىپ, كەش تۇسە سەمەي جۇرتى اباي تەاترىنا قاراي اعىلدى. ءبىز دە وسى نوپىرمەن بىرگە كورەرمەن زالىنا لاپ قويدىق. ىشتە ينە شانشار جەر جوق, ورىن جەتپەگەن جۇرتقا تىك تۇرىپ كونتسەرت كورۋگە تۋرا كەلدى. كەنەت بۇرىننان تانىس, تانىس تا بولسا بولەك ءبىر اۋەن سىڭعىرلاپ قويا بەردى. اباي ەلىنىڭ ءۇش ىشەكتى دومبىرا اۋەزى. «كوزىمنىڭ قاراسى» كۇي بولىپ توگىلدى. شەرتىپ وتىرعان كۇيشى, ونەر زەرتتەۋشى – رۇستەم نۇركەنوۆ. داۋلەسكەر كۇيشى تالاسبەك اسەمقۇلوۆتىڭ قولىنان كۇي ۇيرەنگەن, وسى شۇبارتاۋدىڭ تۋماسى. ال كەش شىمىلدىعى اشىلعاندا ساحنا ەمەس, اباي ءومىر سۇرگەن سازدى, ساۋىقتى ءبىر كەشتىڭ ۇستىنەن تۇسكەندەي, كوڭىلگە ءتۇرلى وي سالدى. «جەلسىز تۇندە جارىق اي» ءانى سىبىزعى تىلىندە, كونە ءبىر ءداۋىردىڭ ۇنىندەي سىزىلدى. ياپىر-اي, بۇل نە قۇدىرەت دەپ تامسانىپ ۇلگەردىك. ساحنا شىمىلدىعى تولىق اشىلعاندا: «قازاقتىڭ قاسيەتىن تانۋ – ابايدى تانۋدان باستالماق. حالقىمىزدىڭ ءسوز ونەرىن زەردەلەۋ – اباي تاعىلىمىن باعامداۋدان بايقالماق. اباي – قازاق تاريحىنداعى قايتالانباس سوم تۇلعا. اباي بيىگى – حالقىمىزدىڭ كوركەمدىك وي-تانىمىندا ەشكىم جەتپەگەن زاڭعار» دەگەن جازۋشى مۇحتار ماعاۋيننىڭ ءسوزى ەكراندا كورىنىس بەردى. بۇدان سوڭ ونەرپازدار بىرىنەن سوڭ ءبىرى ساحنا تورىندەگى قازاقى ءۇيدىڭ كەرەگەسىن جاعالاي جايعاسىپ, ابايدىڭ سيقىرلى مۋزىكا الەمىنە كورەرمەن كوپشىلىكتى ەرىكسىز باۋراپ الا جونەلدى.
ءانشى پەريزات تۇراروۆا «جەلسىز تۇندە جارىق ايدى», سىبىزعىشى تالعات مۇقىشەۆ «ەرتىس تولقىنى» حالىق كۇيىن, تولعانباي سەمباەۆ «قور بولدى جانىمدى», گۇلدانا نوعايباەۆا «تاتيانانىڭ ءانىن» ورىندادى. كورەرمەن قۇلاق كۇيى ابدەن كەلىپ, كوڭىل ءبىر اسەم كۇيگە ورنىققان كەزدە كەش تىزگىنىن ۇستاعان راديو ءجۋرناليسى, ءانشى جاسۇلان بازاربەكوۆ ەجەلدەن ەلى ارالاس, قويى قورالاس ەرتىس-بايان وڭىرىنەن كەلگەن بەلگىلى ءانشى ەربول ايتباەۆتان قوناقكادە سۇراعان.
ءانشى ەربول حاميت ۇلى – ەستاي بەركىمباي ۇلى, جاياۋ مۇسا, مۇستافا بۇركىتباي ۇلى, قالي بايجانوۆ, بايعابىل جىلقىباەۆ سىندى ايگىلى انشىلەردىڭ ءداستۇرىن جالعاعان ارۋاقتى ونەرپاز. اققول-جايىلمادان كەلگەن قوناقجاي كەلمەگەن ەكەن, اباي تويىنا «قاراڭعى تۇندە تاۋ قالعىپ» ءانىنىڭ كوپتەن ايتىلماي كەتكەن قالي بايجانوۆتان جەتكەن نۇسقاسىن ورىنداعان. ءانشى ە.ايتباەۆتىڭ ايتۋىنشا, قالي بايجانوۆ اباي اۋىلىندا ءبىر اپتا جاتىپ, اباي ءانىن ءوز اۋزىنان ۇيرەنگەن ەكەن.
كورەرمەن ىقىلاسىنا بولەنگەن ە.ايتباەۆ بۇدان سوڭ زىلقارانىڭ «جيىرما بەس» ءانىن ورىندادى.
كەش كورىگىن كلارا تولەنباەۆا قىزدىردى. كورەرمەن ساحنادان تۇسىرگىسى كەلمەي, قايتا-قايتا ءان سۇرادى. سول سەكىلدى گۇلميرا سارينانى دا سەمەي جۇرتى ساعىنعانى كورىنىپ تۇردى. ەركىن دە ەركىن سامعاتقىسى كەلگەن ەل قوشەمەتكە بولەدى. ال الاتاۋدىڭ ءانىن اۋەلەتە كەلگەن ەربولات شالدىبەكوۆ جامبىل جىرىمەن كەش الاۋىن جاندىرا ءتۇستى. اباي اتامىزدان قالدى دەيتىن كۇي مۇراسىن رۇستەم نۇركەنوۆ پەن دارىن قۇدايبەرگەن كۇمبىرلەتتى. ال ەرلان رىسقالي باياعىنىڭ سال-سەرىلەرىندەي ويناقى اۋەندەردى قۇيقىلجىتا ورىنداپ, تىڭدارمان دەلەبەسىن قوزدىردى. كەشتىڭ قۇرمەتتى مەيمانى بەلگىلى ءانشى, حالىق ءارتىسى رامازان ستامعازيەۆ ءبىرجان سال اندەرىن ورىنداپ, كەشتى جوعارى دەڭگەيگە كوتەردى.
جالپى, كەشتە رامازان ستامعازيەۆ, تولعانباي سەمباەۆ, ەربول ايتباەۆ, ەركىن شۇكىمان, تالعات مۇقىشەۆ, كلارا تولەنباەۆا, گۇلميرا سارينا, بەرىك وماروۆ, ەرلان رىسقالي, ەربولات شالدىبەكوۆ, پەريزات تۇراروۆا, تالعات ابۋعازى, تولەۋتاي سەرىكوۆ, گۇلدانا نوعايباەۆا, رۇستەم نۇركەنوۆ, دارىن قۇدايبەرگەن, جاسۇلان تاجيەۆ, دياس مۇراتحان, داريا بەكپەنبەتوۆا, ايدوس سانيازبەك, ءبىرجان ايتاحمەتوۆ, ايدان باۋىرجان ۇلى, تاڭات مۇقاشەۆ سىندى ونەرپازدار ونەر كورسەتتى. بىرەر مەيمانداردى ايتپاعاندا, ءبارى دە اباي ەلىنىڭ تۋمالارى. ال وسىناۋ كەرەمەت كەشتىڭ باس رەجيسسەرى – جۇلدىزبەك جۇمانباي ەكەنىن دە ايتا كەتكەن ءجون.
بۇل كونتسەرتتىڭ نەگىزگى جاڭالىعى – تولعانباي سەمباەۆ «قور بولدى جانىم», ەركىن شۇكىمان «مەن كوردىم ۇزىن قايىڭ قۇلاعانىن» اندەرىن قايتا جاڭعىرتىپ, ۇلكەن ساحناعا الىپ شىققانى دەر ەدىك.
كەشتە اباي, ءبىرجان سال, شاكارىم, ءۋايس, مۇحامەتجان مايباسار ۇلى, اقىلباي اباي ۇلى, مايرا ۋاليقىزى, جانىبەك كارمەنوۆتىڭ اندەرى ورىندالدى. ءداستۇرلى ونەر دەگەن كيەلى مۇرا ەكەنىن وسى كەش دالەلدەگەندەي بولدى. بۇل كەشتىڭ مۇنداي جوعارى دەڭگەيدە ءوتۋىنىڭ وزىندىك سەبەبى دە بار ەكەنى راس. ونىڭ سىرى – بۇعان دەيىن قالىپتاسقان داستۇرىندە جاتسا كەرەك. اباي ەلىنىڭ ءان ونەرى الماعامبەت قاپساليام ۇلى, مۇحامەتجان مايباسار ۇلى, امىرە قاشاۋباەۆ, مادەنيەت ەشەكەەۆ, تۇرسىنعازى راحيموۆ, جانىبەك كارمەنوۆ, بولات سىبانوۆ, ساناق ابەۋوۆ, كەلدەنباي ولمەسەكوۆ جانە ت.ب. انشىلەر ارقىلى ءداستۇرلى ونەردىڭ مۇرتى بۇزىلماي, شەتى سوگىلمەي بۇگىنگى ۇرپاققا جەتىپ وتىر.
اباي وبلىسى