ەرلەردى ەل دە ۇمىتپاس

ولاردىڭ اراسىندا قازالىلىق اسەرباەۆتار اۋلەتىنىڭ باينيەت, اقنيەت, اينيەت سىندى ءۇش بىردەي ۇلى بولدى. سوعىستان 6229 جاۋىنگەر عانا امان-ەسەن ەلگە ورالعان. ورتانشى ۇلى باينيەت ستالينگراد مايدانىندا ەرلىكپەن قازا تاۋىپ, اقنيەت جارالى بولىپ قايتا ەلگە ورالعان. ال كىشى ۇلى اكەم اينيەت اسەرباەۆ سوعىس جىلدارىندا اسكەرگە شاقىرىلىپ, قيىر شىعىستاعى جاپون يمپەراتورىنىڭ كۆانتۋن ارمياسىنا قارسى شىققان شەكارا شەبىندەگى قان مايداننىڭ ورتاسىنان بىراق شىقتى.

گەرمانيا تىزە بۇككەنىمەن, ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس اياقتالماعان ەدى. كەڭەس وداعى جاپونياعا قارسى سوعىس جاريالاپ, زابايكال مايدانىنا اسكەر قوستى. سوعىسقا قاتىسقان 39-شى ارميا قۇرامىندا سىر ەلىنىڭ جاۋىنگەرى اينيەتتە بولىپ, 8-ءشى گۆارديالىق ديۆيزيا قۇرامىندا جاۋعا تويتارىس بەردى. كەڭەس اسكەرىنىڭ قاتارىندا وپتور, حايلار, حاربين, جالاينور باعىتتارىنداعى سوعىستا ەرلىگىمەن بىرنەشە رەت كوزگە تۇسكەن. 1948 جىلى ناۋرىز ايىندا ەلگە امان-ەسەن جەڭىسپەن ورالدى.

سوعىستان كەيىنگى جىلدارى اكەم اينيەت اسەرباەۆ پارتيا, كەڭەس قىزمەتتەرىندە جانە كەيىنگى قىرىق جىل عۇمىرىن ساۋدا سالاسىنا ارنادى. ول سول تۇستا قۇرامىندا ىرگەلى استام قويماسى بار بىرلىك, اقوزەك سەكىلدى سەلو باسشىسى قىزمەتىن ابىرويمەن اتقارىپ ءجۇرىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىردى. كەيىن جاڭا قازالى پوسەلكەسىندە شارۋاشىلىق ازىق-ت ۇلىك ساۋدا مەكەمەسىن باسقاردى. وسىلاي ءومىرىنىڭ 40 جىلىن باسشىلىق قىزمەتكە ارنادى. زەينەتكە شىققانعا دەيىنگى ومىرىندەگى تىنىمسىز ەڭبەگى ەلەۋسىز قالعان جوق. ول كوزى تىرىسىندە «قۇرمەت بەلگىسى», «ەرەن ەرلىگى ءۇشىن», «جۋكوۆ» اتىنداعى, تاعى كوپتەگەن وردەن-مەدالدارمەن ماراپاتتالعان.

1925 جىلى قازالى اۋدانىندا دۇنيەگە كەلگەن اينيەت اسەرباەۆ 2000 جىلى 75 جاسىندا كۇز بوساعاسىن قاققان شاعىندا دۇنيەدەن ءوتتى. كوزى تىرىسىندە ۇلىن ۇياعا, قىزىن قياعا قوندىردى. بۇگىندە باتىردىڭ ۇل -قىزدارىنان ۇرپاق جالعاسىن تاۋىپ جاتىر. «ەرلەردى ەل دە ۇمىتپاس, جەر دە ۇمىتپاس», دەپ ايگىلى ماعجان اقىن جىرلاعانداي, ەرلىك ەشقاشان ۇمىتىلمايدى. 2022 جىلى قازالى اۋدانى, ايتەكە بي كەنتىندە اينيەت اسەرباەۆ اتىنا كوشە بەرىلدى. كوزى تىرىسىندە بالالارىنا «ادال بولساڭ ابىرويلىسىڭ» دەپ وسيەت قالدىرعان.

ۇلتتىق كودىمىزدى ساقتاپ, وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ بويىنا باتىر بابالارىمىزدىڭ ەرلىك رۋحىن ءسىڭىرۋ ماقساتىندا باتىردىڭ بالالارى اتالارىنىڭ ەرلىگىن, ەڭبەكقورلىعىن ۇلگى ەتىپ, 2018 جىلى كەلىنى قارلىعاش ابدراحمانوۆا «ادال بولساڭ, ابىرويلىسىڭ” اتتى ەستەلىك كىتاپ شىعاردى.

جازىلار ەستەلىكتەر مەن تۋرالى,

بىرەۋلەر جان ەدى دەر ءور تۇلعالى.

بىرەۋلەر تۇلپار ەدى دەر دە مۇمكىن,

بۇتىندەلمەي كەتكەن ءبىر ەر-تۇرمانى, -

دەپ اقيىق اقىن مۇقاعالي ماقاتاەۆ جىرلاعانداي, جەڭىستىڭ 80 جىلدىعى مەرەيتويىندا باتىردىڭ ۇرپاقتارى ەستەلىك جازىپ, سارعايعان سۋرەتتەرگە قاراپ, اتالارىنا ساعىنا ەسكە الادى.

اسەرباەۆ بولاتبەك