قۇردىمعا كەتكەن قۇرىلعى

مايقايىڭ – ەكىباستۇز ارالىعىنداعى ستراتەگيالىق ماڭىزى بار  ينۆەستيتسيالىق جوبا قۇرىلىسى بىتەدى دەگەنگە  7 جىلداي ۋاقىت  ءوتتى.  ول نەگە بىتپەيدى؟.. جالپى, قالا مەن اۋىلدىڭ اراسىنا سۋ جەتكىزەتىن  بۇل قۇبىردى سالۋعا  2011 جىلى  باياناۋىل اۋداندىق اكىمدىگى تاپسىرىس بەرگەن دەلىنەدى. ياعني, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ پورتالىنداعى كونكۋرس ناتيجەسى بويىنشا ەكىباستۇز –مايقايىڭ ەسكى سۋتاراتقىشىن قايتادان جاڭعىرتۋ جۇرگىزۋ ءۇشىن ۇزىندىعى 28,5 شاقىرىم, جالپى  قۇنى 1 393 032, 648 مىڭ تەڭگەنى قۇرايتىن جۇمىستارىنا مەردىگەر الماتىلىق  «كاسپيان كونتراكتورس تراست» جشس جەڭىمپاز دەپ تانىلادى. سول جىلى قاراشا ايىندا كومپانيا شۇعىل جينالىس وتكىزىپ, جوبانى جانە سمەتالىق قۇجاتتاردى تۇزەتۋ ماقساتىندا جول بويىنداعى  «الپىس» سۋ تاراتۋ سورعى ستانساسى  قۇرىلىسىن   دا ەكى ارالىقتاعى سۋتارتقىش  جوباسىنا ەنگىزەدى. بىراق, الماتىلىق  «كاسپيان كونتراكتورس تراس» جشس قولعا العان وسى ينۆەستيتسيالىق جوبا قۇرىلىسى ءالى كۇنگە اياقتالماي تۇر. وڭىردە سۋ رەسۋرستارىن ءتيىمدى پايدالانۋ, تۇرعىنداردى تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىنىڭ ورىندالماۋىنا سوندا كىمدەر جاۋاپ بەرۋى كەرەك؟ وبلىستا  وسى جوبا قۇرىلىسى باستالعالى مىنە, ءۇشىنشى اكىم قانات بوزىمباەۆ  جۇمىس جاساپ جاتىر. ارينە, الدىڭعى اكىمدەردەن قالعان داۋ-دامايى كوپ, ءدۇدامال جوبا قۇرىلىسىنا  بوزىمباەۆ تا باسىن اۋىرتقىسى كەلمەيتىنى تۇسىنىكتى. ال, باياناۋىل اۋدانىنىڭ جاڭادان كەلگەن اكىمى نۇرلان كۇلجانعا بۇل سۋتارتقىش جوباسىنىڭ قۇرىلىسى مۇلدە تۇسىنىكسىز. ويتكەنى, ءجىپتىڭ ۇشىن قايدان, كىمنەن, نەدەن ىزدەپ تابارىن بىلمەيدى. مايقايىڭ بولسا, 3 مىڭداي حالقى بار اۋدان ورتالىعى باياناۋىل سياقتى ەمەس, كەنتتە 10 مىڭداي حالىق تۇرادى. بۇعان دەيىن بىزگە مۇحتار ابەن,  شولپان جاسىلعۇسوۆا باستاعان ارداگەرلەر وسى سۋتارتقىشتىڭ  ۇزاققا سوزىلعان قۇرىلىسىنىڭ اياقتالۋىن اسىعا كۇتىپ جۇرگەندەرى جونىندە كەنت تۇرعىندارىنىڭ سالەمىن جەتكىزگەن ەدى. ارداگەرلەر ارىزىنا وراي ءبىز دە جولساپار بارىسىندا ءبىر-ەكى رەت,  2013, 2014 جىلدارى, ودان سوڭ جاقىندا تاعى دا مايقايىڭعا بارىپ, سۋتارتقىش قۇرىلىسىنىڭ قالاي جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ءوز كوزىمىزبەن كورىپ قايتقان ەدىك. وبلىستا  مايقايىڭ, شىدەرتى, قالقامان, سولنەچنىي, جەتىنشى اۋىل  دەگەن بۇرىنعى قالا تيپتەس بۇل كەنتتەر 90-شى جىلداردىڭ باسىندا كورەسىنى ابدەن كوردى. ستراتەگيالىق ماڭىزى بار ءوندىرىس ورىندارى شوعىرلانعان, كوپ قاباتتى ۇيلەردەن تۇراتىن كەنتتەر ەدى. مايقايىڭدا  «مايقايىڭ التىن» اق پەن «قازاقستان ءاليۋمينيى» اق-قا قاراستى اكتاس وندىرەتىن كەرەگەتاس كەنىشى بار. تۇرعىنداردىڭ ايتۋىنشا, وزدەرىنىڭ قازىرگى الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق جاعدايلارىنىڭ جاقسارۋىنا وسى ەكى كاسىپورىننىڭ ۇلەسى مول. ەكى كاسىپورىندا كەنت تۇرعىندارى, جاستار ەڭبەك ەتۋدە. كەنتتىڭ ورتالىق جىلۋ قازاندىعى, سۋ قۇبىرلارى جۇيەسى, كۇردەلى جوندەۋ, جىلۋ قۇبىرلارىن جاڭارتۋ «مايقايىڭ التىن» اق-تىڭ موينىندا. بىراق, قازىر كاسىپورىننىڭ ءوزى دە ءبىراز قيىن جايلاردى باستان كەشۋدە. ال, ەكىباستۇز بەن مايقايىڭ كەنتى ەكى ارالىعىنداعى سۋتارتقىش قۇبىر 1978 جىلى سالىنعان. توزعان, جىل سايىن قىس بويعى جاماۋ-جاسقاۋعا ازەر شىداپ, اپاتتى جاعدايعا جەتتى. قازىر كەنىشتەر دە, كەنت تە وسى  وسى  ەكى ارالىقتاعى ەسكى سۋتارتقىش قۇبىر ارقىلى كۇن كورىپ وتىر. بارلىعىن قوسقاندا تاۋلىگىنە 5225 تەكشە مەتر سۋ پايدالانادى.  سودان, 2011 جىلى سول كەزدەگى اۋدان, كەنت, وبلىس باسشىلىعى توزعان سۋتارتقىش قۇبىرلاردى اۋىستىرىپ, جاڭاسىن ورناتۋدى قولعا الىپ, حالىققا قاجەت دەپ ءبىر ءىس باستاپ ەدى. سوڭى بۇلاي بولار دەپ كىم ويلاعان؟  كەنت تۇرعىندارى قۇرىلىسى  ۇزاققا سوزىلعان, وزدەرىن كۇتتىرىپ قويعان  سۋتارتقىشتىڭ بەينەتىن كورىپ, جاڭاسىن سالامىز دەپ ءجۇرىپ, ەندى ەسكى سۋتارتقىشتىڭ وزىنەن ايىرىلىپ قالساق قايتەمىز دەپ ۋايىمداپ وتىر. العاشىندا 2011 جىلدارى قۇرىلىسى باستالعان قۇبىردىڭ جۇمىستارى جول ورتادا قولدى بولىپ, قۇرىلىسى توقتاپ تا قالدى. ادام ءولىمى دە ورىن الدى. توقتاپ قالعان سۋتارتقىش قۇرىلىسى  جوباسى ەكىنشى رەت قايتا قارالىپ, قايتادان ەكىنشى رەت «قوسىمشا» قاراجات بولىنگەنشە كەشىكتى. قاداعالاۋ ورىندارى سانالاتىن پروكۋراتۋرا ورىندارى ءالى دە ءۇنسىز. سۇراۋ كوپ, جاۋاپ جوق. ءسويتىپ, سۋتارتقىش سالماقشى الماتىلىق «كاسپيان كونتراكتورس تراس» جشس  قۇبىردى مايقايىڭعا دەيىن جەتكىزۋ ءۇشىن الپىس كەنىشى, كەرەگەتاس, ۇشق ۇلىن اۋىلدارى باعىتىنداعى جول بويىن قامتيتىن قۇرىلىسقا تاعى دا قوسىمشا قاراجات سۇرايدى. بۇرىنعى اكىم اتىنا حات تا جازىلدى. 2010 جىلى شىلدە ايىندا «باياناۋىل اۋدانىنىڭ پروكۋراتۋراسى  ەكىباستۇز – مايقايىڭ سۋتارتقىشىن قايتا قۇراستىرۋ ءۇشىن وتكىزىلگەن مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ جۇمىستارىنىڭ قورىتىندىسى زاڭسىز جانە كەيىنگە قالدىرۋ كەرەك», دەگەن شەشىمگە كەلدى دەپ سول كەزدە وبلىستىق پروكۋراتۋرانىڭ ءوزى مالىمدەگەن بولاتىن. ياعني,  اۋدان پروكۋرورىنىڭ ەكىباستۇز – مايقايىڭ سۋتارتقىشىن قايتا قۇراستىرۋ ءۇشىن وتكىزىلگەن مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قارسىلىق بىلدىرگەن حاتتاماسى قاناعاتتاندىرىلىپ, كونكۋرستىڭ قورىتىندىلارى كەيىنگە قالدىرىلعانى بەلگىلى. ال,  باياناۋىل اۋدانى اكiمدiگiنiڭ جانىنداعى تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى ءبولiمiنiڭ بۇرىنعى باستىعى بولاتبەك نۇرشا جالپى قۇنى 1 572 100 000 تەڭگە تۇراتىن «ەكiباستۇز – مايقايىڭ سۋ قۇبىرىن رەكونسترۋكتسيالاۋ» جونiندە ەكi رەت وتكiزiلگەن تەندەرلiك كوميسسيانىڭ  توراعاسى,  توراعانىڭ ورىنباسارى بولعان كورىنەدى. وسى تەندەردiڭ وتكiزiلۋi جونiندە كەيiن قىلمىستىق iس قوزعالىپ, تەرگەۋ جۇرگiزiلدى. وكىنىشكە وراي, تەندەردى ادىلەتتى جۇرگىزۋدى تالاپ ەتكەن  بولاتبەك نۇرشا قىزمەتiنەن قۋىلادى. ويتكەنى, تەندەرمەن بىرگە «تەنتەكتەر» دە ىلەسىپ  جۇرەتىنى بەلگىلى. نۇرشا  مۇمكىن وسىنى بىلگەن شىعار... ءسويتىپ,  ەكىباستۇز بەن مايقايىڭ ارالىعىنداعى سۋتارتقىشتى ىسكە قوسامىز دەپ ءجۇرىپ, بiرەۋلەر قىزمەتiنەن قۋىلىپ, بiرەۋلەر سوتتالىپ, ەندi بiرەۋلەر ءتىپتى, iز-ءتۇزسiز جوعالىپ تا كەتتى. كەز كەلگەن تەندەر قارجىسىنىڭ 10 پايىزى كىمدەردىڭ قالتاسىنا تۇسەتىنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. ونى الگى «تەنتەكتەر» وزدەرى كادىمگىدەي  «زاڭداستىرىپ» الاتىن سەكىلدى. بۇل  ءبىر.  الدىڭعى تەندەردىڭ وتكىزىلۋى زاڭسىز دەپ تانىلىپ, 2011 جىلى وتكەن تەندەردى نۇركەن ەسقاليەۆ  باسقاراتىن الماتىلىق «كاسپيان كونتراكتورس تراس» جشس  جەڭىپ العان.  ەندى ءارى قاراي نە بولدى؟.. وبلىس اكىمدىگى مايقايىڭعا 7 جىل بويىنا سۋ جەتكىزىپ بەرە الماي وتىرىپ, ەندى, بيىل ءوڭىردىڭ اۋىلدارىن تازا اۋىز سۋمەن قامتۋعا «اق بۇلاق» باعدارلاماسى ارقىلى 8,6 ملرد. تەڭگە بولىنەدى دەپ وتىر. اۋىلدى سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ  بويىنشا ءبىزدىڭ وبلىس ەلىمىزدە سوڭعى كورسەتكىشتە. جۇمىستارىنا قالاي بولسا سولاي قارايتىن مەردىگەر كومپانيالار جاۋاپقا تارتىلۋى قاجەت. مىسالى, وبلىستاعى ماي اۋدانىنداعى توپتىق سۋ قۇبىرىنىڭ قۇرىلىسى جوبالاۋ ىسىندە كەمشىلىك بولعاندىقتان توقتادى دا قالدى. ەندى بۇل ماسەلە ۇكىمەتتىڭ قاۋلىسىمەن عانا شەشىلەدى.  مەردىگەر فيرما جۇمىسىن تاستاپ, كەتىپ قالىپتى. قازىر وسى جاۋاپسىز مەردىگەرگە بايلانىستى سوت ءىسى ءالى جالعاسۋدا. قۇرىلىسقا تاپسىرىس بەرۋشى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى سۋ رەسۋرستارى كوميتەتى كورىنەدى. تاپسىرىس يەسى كوميتەت بولعانىمەن دە, قۇرىلىس بارىسى وبلىستىق باسقارمانىڭ قاداعالاۋىندا بولۋى ءتيىس ەدى.  ەرتىس اۋدانىنداعى توپتىق سۋ قۇبىرلارىنىڭ دا جاعدايى وسىنداي. قازىر تاعى دا جاڭادان مەردىگەر فيرمالار انىقتالۋدا. ماي, ەرتىس اۋداندارىنىڭ تۇرعىندارى توپتىق سۋ قۇبىرلارىنىڭ ىسكە قوسىلۋىن جىلدار بويى كۇتۋدە. ال, اۋدانداردا دالادا جەلىلەر مەن قۇبىرلار قاراۋسىز جاتىر. ونى كىم قارايدى, كىم باقىلاۋعا الادى؟ بۇگىندە وبلىستا 407 اۋىل بار. اۋىلداردى سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن وبلىستا بيىل 57 جوبانى ازىرلەۋ ءۇشىن بيۋدجەتتەن قارجى ءبولىنىپتى. ءبىر جوبانى اياعىنا جەتكىزە الماي وتىرمىز. ەندى 57 جوبانى سوندا كىمدەرگە سەنىپ تاپسىرماقپىز؟ ەندى قايتادان مايقايىڭ – ەكىباستۇز ارالىعىنا ورالايىق, وبلىستىق قۇرىلىس  جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى باسقارماسىنىڭ باستىعى داۋلەت ءمۇستافيننىڭ ايتۋىنشا, قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارى كەزىندە جوبادا كەمشىلىكتەر انىقتالدى (سۋ تارتۋ سورعى ستانسانىڭ جوقتىعى جانە ماگيسترالعا كوسىلۋدىڭ جوقتىعى), وسىعان بايلانىستى جۇمىستار اياعىنا دەيىن ورىندالماعان.   «ەكىباستۇز – مايقايىڭ» سۋتارتقىشىن قايتا قۇرالىمداۋ» نىسانىن قابىلداۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك قابىلداۋ كوميسسياسى وتكىزىلدى. قازىرگى ۋاقىتتا وبلىستىڭ مەملەكەتتىك ساۋلەت-قۇرىلىس باقىلاۋ باسقارماسىمەن تەحنيكالىق جانە ورىنداۋ قۇجاتتارىن تەكسەرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە, دەيدى ول. بىراق, ءمۇستافيننىڭ ايتۋى  بويىنشا, ماسەلەنىڭ ءمانىسى دە سوندا, ەندى سۋتارتقىشتى ىسكە قوسىپ ونى ءارى قاراي پايدالانۋ, سونىمەن قاتار, ورىندالعان جۇمىستاردىڭ ساپاسىنا جاۋاپتى ءارى تاپسىرىس بەرۋشى, ياعني باياناۋىل اۋدانىنىڭ قۇرىلىس, ساۋلەت جانە قالا قۇرىلىسى ءبولىمى دەيدى. ونسىز دا  بۇل جوبا باس­تارىنا بالە بولىپ جابىسقان اۋدان اكىمدىگىنىڭ قولىنان سوندا نە كەلەدى؟.. ايتپاقشى, اۋداندىق قۇرىلىس ءبولىمى  2013 جىلدىڭ  قاراشا ايىندا  قۇرعان جۇمىس كوميسسياسىنىڭ شەشىمىمەن سۋتارتقىشتىڭ پايدالانۋعا بەرۋگە دايىن ەمەس ەكەنىن انىقتايدى. سەبەپ – ەكىباستۇز جاقتان كەلەتىن سۋتارتقىش تالاپقا ساي ەمەس, مايقايىڭ جاعىندا سۋ جينالاتىن مۇنارا جوق. زالالسىزداندىرۋ, گيدراۆليكالىق  سىناق جۇمىستارى جۇرگىزىلمەگەن كورىنەدى. وتكەن جىلى ءبىز جوعارىدا جازعان «الپىس» سۋ تاراتۋ سورعى ستانساسى  قۇرىلىسىنا   214647,0  مىڭ تەڭگە يگەرىلگەن. بيىل قاڭتار- اقپان ايى ارالىعىندا بارىپ سۋتارتقىشقا زالالسىزداندىرۋ جانە سۋ قۇبىرىنىڭ تازالىق جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى. بىراق, الماتىلىق «كاسپيان كونتراكتورس تراس» جشس-ءنىڭ باسىنا «مايقايىڭعا ءبىزدى قانداي سور ايداپ اكەلدى؟» دەگەن  تاعى دا قاپ-قارا بۇلت ءۇيىرىلدى. جۇمىس كوميسسياسى سۋتارتقىشتى پايدالانۋعا تاپسىرۋ ءۇشىن جوبانىڭ سمەتالىق جانە اتقارۋشىلىق قۇجاتتاماسى, سۋدى ميكروبيولوگيالىق تەكسەرۋ, ىشۋگە جارامدى سۋدىڭ تەكسەرۋ ۇلگىلەرى جايلى كومپانياعا قورىتىندى حاتتامالارىن تابىستايدى. تاعى دا قاپتاعان كەمشىلىكتەر. باستىسى, اۋىل تۇرعىندارى ىشەتىن  اۋىز سۋدى  حلورلاۋ قاجەتتىگى, مەردىگەردىڭ  گيدراۆليكالىق سىناۋ اكتىلەرىن تاپسىرۋى سياقتى تالاپتار تاپسىرىلدى. ەكىنشى  تالاپ – «كاسپيان كونتراكتورس تراس» جشس مايقايىڭنان بالەنباي شاقىرىم الماتىدا  ورنالاسقاندىقتان, كومپانياعا ىسكە قوسىلعاننان كەيىن قانداي دا ءبىر اپاتتىق جاعداي بولا قالعاندا (سۋتارتقىشتىڭ اقاۋى, سۋ قۇبىرىنىڭ شۇمەگى سىنۋى جانە ت.ب.)  قۇبىرداعى  اپاتتى جويۋ  ۋاقىتى 18 ساعاتتان اسقاندا, اپاتتىق جاعدايدى الدىن الۋ جانە جويۋ ءىس-شارالار جوس­پارىن دايىنداۋ جۇكتەلىپ وتىر. بۇل توتەنشە جاعدايدىڭ الدىن الۋ جونىندەگى ەسكەرتۋ. مەردىگەر بولىپ كەلدىڭ بە, جاۋاپكەرشىلىكتەن قاشىپ, ەشقايدا قۇتىلمايسىڭ, جاساعان ىسىڭە جاۋاپ بەرەسىڭ دەگەن ءسوز. جالپى, سۋتارتقىشقا تاپسىرىس بەرگەن اۋدان اكىمدىگى بولسا  دا, وبلىستىق قۇرىلىس باسقارماسى دا جاۋاپكەرشىلىكتەن باستارىن الا قاشپاۋى كەرەك. باقىلاۋ, تالاپ ەتۋ باسقارمانىڭ نازارىندا تۇرۋى ءتيىس. بۇل قۇرىلىستىڭ  بىلىعى مەن شىلىعى سياقتى داۋ-دامايدان باستارىن اۋلاق سالعىسى كەلەتىنى دە تۇسىنىكتى. مەنىكى-سەنىكى دەپ بولىنە بەرسەك, ەلباسى تاپسىرمالارى ورىندالماۋى مۇمكىن. قىرۋار قاراجات تۇراتىن ينۆەستيتسيالىق سۋتارتقىش جوباسى «قىزىقتىرعانداردىڭ»  تاپسىرىس تۇسىرىڭدەر دەگەن جوعارىدان جەتكەن بۇيرىعىن ورىنداۋ ءۇشىن اۋدان اكىمدىگى ارينە, ماجبۇرلىككە باردى. وزدىگىنەن بۇل جوباعا  ۇسىنىس جاساماس تا ەدى. ەندى قازىر سەن سالار دا, مەن سالار, ءبىر-بىرىنە سىلتەۋ باستالدى. وسى ماسەلەگە وراي بىزگە جولىققان الماتىلىق «Caspian contractors trust» جشس كومپانياسىنىڭ وكىلى باۋىرجان ەلەۋسىزوۆ سۋرتارتقىش قۇرىلىسى ناۋرىز ايىندا اياقتالدى دەيدى. سونىمەن, اقىرى, بيىلعى جىلدىڭ  12 ناۋرىزى كۇنى باياناۋىل اۋدانى اكىمىنىڭ شەشىمىمەن (حاتتامادا اكىمنىڭ اتى-ءجونى جازىلماعان, قولى دا جوق) مەملەكەتتىك قابىلداۋ كوميسسياسىنىڭ مۇشەلەرى  سۋتارتقىش قۇرىلىسى اياقتالدى, قابىلداپ الدىق, دەپ ءمور باسىپتى. اۋدان اكىمىنىڭ ورىنباسارى, كوميسسيا توراعاسى اباي داۋلەتقاليەۆ باستاعان باياناۋىلدىق كوميسسيا مۇشەلەرى  س. مانەنوۆ,  ك. سارين  «اي-سۋ» كونتسەرن وكىلى, ج. نۇرتازين (تەحنيكالىق باقىلاۋشى «اتلانتا  پۆ جشس), ت. يشانوۆا, ت. احمەتوۆ, س. سۇلەيمەنوۆ جانە «كاسپياننىڭ» باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ا.كيم,  ودان كەيىن  «مايقايىڭ التىن» اق-تىڭ  باس  ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى  جەلۆيس ولەگ جانە مايقايىڭنىڭ اكىمى وردا ەرمەكباەۆ قول قويىپتى. بىراق, مايقايىڭعا جاڭا سۋتارتقىش ارقىلى سۋ كەلەتىن ءتۇرى كورىنبەيدى. تاعى دا ماسەلەنىڭ مانىسىنە كەلسەك, ەكىباستۇز قالاسى تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ءبولىمى الماتىدا وتىرعان كومپانياعا ەكى ارالىقتاعى  سۋتارتقىشقا سۋ ەسەپتەگىش قۇرىلعىلارىن, تازارتقىش سۇزگىلەر ورناتۋ جونىندە كەلىسىمشارتتار جىبەرەدى. بۇنىڭ ءوزى ءبىر ستانسا دەۋگە بولادى. ارينە,  سۋتارتقىشتىڭ قۇرىلىسىن جۇرگىزگەن كومپانياعا جاڭا زامان تالاپتارىنا ساي سۋ ەسەپتەگىش, سۋ تازارتقىش قۇرىلعىلارىنىڭ   بارلىق تالاپتارىن  ەسكەرىپ بارىپ ورناتۋ كەرەكتىگى ايتىلۋدا.  ەكىباستۇزدىڭ يەن تەگىن سۋ جىبەرە سالمايتىنى دا تۇسىنىكتى. الايدا, كومپانيا ەكىباستۇز جاق ۇسىنعان بۇل تالاپتارعا ساي كەلىسىمشارتقا قول قويماي وتىرعان كورىنەدى. ءتىپتى, ەلباسى  تاپسىرمالارىن  ورىنداۋعا بوگەت بولىپ وتىرسىڭدار  دەپ حات جولداپتى. ماسساعان! ال, سوندا 7 جىل بويى  سۋتارتقىشتىڭ قۇرىلىسىن  دەر كەزىندە بىتىرمەگەندەر كىم ەكەن؟ ەكىباستۇزدىڭ مونوپوليستەرى  وسى جەردە قالادى, ال, سۋتارتقىش ءۇشىن  جاۋاپ بەرەتىن «Caspian contractors trust» جشس-ءنىڭ ەندى نەگە «اسىعىپ» «جىلدام  قابىلداپ  الساڭدار بولعانى»  دەپ وتىرعاندارى دا بەلگىلى, قۇرىلىستى بىتىردىك, ءبىزدىڭ ەندى مايقايىڭدا شارۋامىز قانشا دەيدى دە, كومپانيالارىن جاۋىپ تاستاۋى دا مۇمكىن عوي. ەكىنشىدەن, سۋتارتقىشتى ىسكە قوسۋ   شارالارى كەزىندە الدىن الا جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋ بارىسىندا كەتكەن سۋ شىعىنىن دا كومپانيا تولەۋى ءتيىس كورىنەدى. – ايتپەسە, قازىر بارىپ جاڭا سۋتارتقىش بۇرانداسىن بۇراپ قالساڭىز مايقايىڭعا سۋ كەلەيىن دەپ تۇر, – دەيدى كومپانيا وكىلى باۋىرجان ەلەۋسىزوۆ قۇرىلىس ءبىتتى دەپ سەندىرگەندەي. ەكىنشىدەن, ارينە, ەكىباستۇزداعى  مونوپوليست كومپانيالاردىڭ تالابى  دۇرىس. شالا بىتكەن, جاۋاپكەرشىلىكسىز  قالعان سۋتارتقىش قۇرىلىسىن قابىلداپ الا سالۋ قىلمىس ەكەنىن, بۇل سۋتارتقىشتىڭ قاراپايىم اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن اسا قاجەت ەكەنىن ولار دا جاقسى ءبىلىپ وتىر. كەنت اكىمى وردا ەرمەكباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇرىنعى ەسكى سۋتارتقىش  اۋەلدە كەنت اكىمدىگىنىڭ, كەيىننەن «مايقايىڭ التىن» اق قاراۋىنا ءوتىپتى. كەزىندە ءوندىرىستى مايقايىڭ كەنتىنىڭ ەلىمىزدە قابىلدانعان مونوقالالار باعدارلاماسىنا ەنبەي قالعانى وكىنىشتى. ايتپەسە, كەنتتەن جۇزدەگەن جۇمىس ورىندارىن اشۋعا مۇمكىندىك جەتەدى. ءدال وسى جەردەن كاسىپتىك-تەحنيكالىق دۋالدى تۇردە وقىتاتىن وقۋ ورنىن اشۋ  وزىنەن ءوزى سۇرانىپ-اق تۇر. بىراق, مۇنى اۋداندىق, وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسى نازارعا الماي تۇر. اينالا قاپتاعان كاسىپورىندار. جان-جاعى تولى اۋىلدار. ءوز ۇيىندە تۇرىپ وقىپ, ءبىلىم الاتىن جاقىن ماڭداعى اۋىلداردان, كەنت جاستارىن وندىرىسكە شاقىرۋدىڭ بىردەن-ءبىر ءتيىمدى جولى. ال, قۇرىلىسى باستالۋىنان اياقتالۋىنا دەيىن ءالى كۇنگە دەيىن داۋ-دامايعا ءتۇسىپ كەلە جاتقان سۋتارتقىشتىڭ جاعدايىنا قاراپ, بۇگىن-ەرتەڭ ەكىباستۇزدان مايقايىڭعا سۋ جەتكىزەدى دەۋ ازىرگە الىستاۋ سياقتى. فاريدا بىقاي, «ەگەمەن قازاقستان». پاۆلودار وبلىسى,  باياناۋىل اۋدانى,  مايقايىڭ كەنتى.