حح عاسىردىڭ باسىندا الاشتىڭ سيرەك دارىگەرلەرىنىڭ ءبىرى ابۋباكىر الديار ۇلىنىڭ تاڭعالارلىق ءىسى كوپ.
1907 جىلى سۇلتانماحمۇت تورايعىر ۇلىنىڭ كوزىنە ينفەكتسيا تۇسەدى. دەرتى مەڭدەپ, ۇدەي باستايدى. قايبىر دارىگەرگە 3 اي بويى قارالىپ, ەم قونبايدى. قالتاسىنا دا ءبىرشاما اۋىرلىق تۇسەدى. كۇزدە ابۋباكىر الديار ۇلىنا قارالادى. 1908 جىلى اقىننىڭ كوزىنە كۇردەلى وتا جاسايدى. 1913 جىلى سۇلتانماحمۇت «قازاق» گازەتى ارقىلى ابۋباكىر دارىگەرگە العىس ايتادى. مۇندا «ابۋباكىر مىرزانىڭ «قازاعىم-قانداسىم» دەپ ءحالىمدى ءبىلىپ, تەگىن قاراپ تۇرعانىنا شىن كوڭىلىمنەن ءتاڭىرى جارىلقاسىن ايتامىن» دەلىنگەن.
قۇپياسى جوق قابىرعا
«سىبىرلايدى توڭىرەك, سىبىرلايدى, كوڭىل جەلى ءار ءشيدى ءبىر ىرعايدى» دەپ جىرلايدى جۇمەكەن. وسى ولەڭدى وقىعاندا سىرى كوپ سىبىر تۋرالى ءبىر قىزىق ەسكە ءتۇستى.
ەكى ادام سىبىرلاسىپ-كۇبىرلەسىپ وتىرسا, مادەنيەتتىلىك تانىتىپ ەستىمەۋگە, ەستىسەك تە ەستىمەگەندەي كەيىپ تانىتۋعا تىرىسامىز. بىراق الەمنىڭ مىنا ءبىر نۇكتەسىنە بارساڭىز, 100 مەتر جەردەگى ءالسىز سىبىردىڭ ءوزى كۇن كۇركىرەگەندەي ەستىلەدى ەكەن. قاي جەردە ەكەن دەپ قىزىعىپ وتىرعان شىعارسىز. ول – اۋستراليانىڭ ادەلايدا قالاسىنىڭ باروسسا سۋقويماسى. XIX–XX عاسىرلاردا سالىنعان. اكۋستيكالىق قاسيەتتەرى ءۇشىن بوگەت «سىبىرلايتىن قابىرعا» دەپ اتانىپ كەتكەن. قابىرعانىڭ ءبىر شەتىندە ايتىلىپ جاتقان ءسوز ەكىنشى جاعىندا جاڭعىرىپ جاتادى.
ايدان تۇسكەن توپىراق
قىتايدىڭ «چانە-6» عارىش كەمەسى ايدىڭ ارعى بەتىنەن سىناماعا توپىراق جينادى. بۇل حاباردى سول ەلدىڭ ۇلتتىق عارىش باسقارماسى حابارلادى.
كەمە ايعا مامىر ايىندا اتتاندى. ال 2 ماۋسىمدا دىتتەگەن جەرىنە جەتتى. قايتار ۋاقىتى – وسى ايدىڭ 25-ءى. قىتايدىڭ ىشكى موڭعوليا ايماعىنا قونۋعا ءتيىس. ەسكە سالا كەتەيىك, ايدىڭ ارعى جاعى جەرگە قاراپ تۇرعان جوق, ويلى-قىرلى. اي باعدارلاماسى جەردىڭ سپۋتنيگىندە ءومىر سۇرۋگە قولايلى بازا قۇرۋ ماقساتىندا اۋقىمدى زەرتتەۋ ءۇشىن قاجەت. ايدان تۇسكەن توپىراق قىتايعا جەر سەرىگىنىڭ پايدا بولۋى تۋرالى نەگىزگى دەرەكتەردى بەرمەك.