• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
زەردە 19 ءساۋىر, 2024

ءال-فارابي مۇراسى بايىپتالدى

200 رەت
كورسەتىلدى

ءال-فارابي اتىنداعى قا­زاق­ ۇلت­­تىق ۋني­ۆەر­سيتەتىنىڭ 90 جىل­دى­عى اياسىندا ءىىى حالىق­ارا­لىق فارابي فورۋمى ءوتتى.­

عۇلاما عالىمنىڭ باي مۇرا­سىن جاڭا قىرى­نان زەرتتەپ, تىڭ زەرت­تەۋلەردى سارالاۋدى ماق­سات ەتكەن ء«ال-فارابي جانە قازاق حالقىنىڭ رۋحاني مۇراسى» تاقى­رى­بىنداعى كونفەرەنتسيا­دا وتان­دىق جانە شەتەل فارابي­تانۋشىلارى باس قوستى.

جيىندى قازۇۋ باسشىسى­ جانسەيىت تۇي­مەباەۆ اشىپ, ء«ال-فارابي فەنومەنى – شىن مانىن­دە تەڭدەسى جوق قۇبىلىس. ول – ۇلى ويشىل عانا ەمەس, ادامزاتتىڭ رۋحاني ورلەۋىنە ىقپال ەتكەن عۇلاما عالىم. ەل عالىمدارىنىڭ ىرگەلى زەرتتەۋلەرى مەن ىزدەنىس جۇمىستارىنىڭ ارقا­سىندا ءابۋ ناسىر ءال-فارابي ەسىمى مادەني را­مىزگە, تۇركى مادەنيەتى مەن رۋحانياتىنان باس­تاۋ الاتىن قازاق مادەنيەتىنىڭ قاينارى رە­تىندە ۇلتتىق ماق­تانىشىمىزعا اينالدى. وتكەن عاسىردىڭ الپىسىنشى جىلدارى اقجان ما­شاني, اعىن قاسىمجانوۆ, مۇقاش بۋراباەۆ, ءانۋار ءالىمجانوۆ, مۇزاففار حايرۋللاەۆ, ­اۋ­دان­­بەك كوبەسوۆ, ارتۋر ساگادەەۆ, قۇبىعۇل جا­رىق­­باەۆ ءال-ءفارابيدىڭ مۇراسىن زەرتتەپ, نا­سي­­حاتتاۋ ىسىنە ۇشان-تەڭىز ۇلەس قوستى. ەندى ال­دىڭعى بۋىن فارابيتانۋشىلاردىڭ ەڭبەك­تە­رىن كەيىنگى جاس عالىمدار جالعاستىرۋى كەرەك», دەدى ول.

ء«ال-فارابي – تۇركى الەمىنە عانا ەمەس, يسلام الەمىنە وزىڭدىك لەپ الىپ كەلگەن تۇلعا. ونىڭ ەڭبەك­تەرى مەن فيلوسوفيا­لىق ويلارى ءالى كۇنگە دەيىن وزەكتىلىگىن جوعالتقان ەمەس. سوندىقتان فارابي ەڭبەكتەرىن, عىلىمي زەرتتەۋلەرىن جان-جاقتى قاراستىرۋ جۇمىستارى ەشقاشان توقتامايدى دەپ سانايمىن. وسى تۇرعىدا قازۇۋ-دا ءداستۇرلى تۇردە وتەتىن فورۋم ءال-فارابي مۇراسىن جاڭا باعىتتا زەرتتەۋگە مول مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ءوز كەزەگىندە تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ الماتى قالاسىنداعى باس كونسۋلى مۋدەرريسوگلۋ ەۆرەن. ال يران يسلام رەسپۋبليكاسىنىڭ الماتى قالاسىنداعى باس كونسۋلى فاعاني مۋحسين:ء«ابۋ ناسىر ءال-ءفارابيدى يران حالقى ۇلى عۇلامالاردىڭ بىرەگەيى رەتىندە جاقسى تانيدى. ويشىل مەديتسينا, فيلوسوفيا, عىلىم, ءبىلىم جانە باسقا دا سالالار بويىنشا بەلسەندى جۇمىس ىستەدى. ونىڭ ءاربىر ويى, پىكىرى, پايىمى وتە قۇندى. ول اراب ءتىلىنىڭ لەكسيكاسىن نىعايتۋعا سۇبەلى ۇلەس قوسىپ, عىلىمدى ىلگەرىلەتۋگە, ادام ساناسىن دامىتۋعا سەپتىگىن تيگىزدى», دەپ اتاپ ءوتتى.

سيريانىڭ قازاقستانداعى قۇرمەتتى كونسۋ­لى دەرەح سامير, نۇر-مۇباراك ەگيپەت يسلام مادە­نيەتى ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى, پرو­فەسسور مۇحا­م­مەد ءال-جيندي, شەتەلدىك عا­لىمدار مەن فارا­بي­تانۋشىلار بايانداما جا­ساپ, عالىم مۇرا­سىنىڭ الەمدىك دەڭگەيدەگى ىقپا­لىنا توق­تال­دى.

تاعىلىمدى باسقوسۋدا تۇرىك حالىقتارى فيلو­سوفيا قوعا­مىنىڭ قازاق كوميتەتى مەن وقۋ ورداسى عالىمدارىنىڭ باس­تا­ماسىمەن جارىق كورگەن «تۇرىك فيلوسوفياسىنىڭ انتو­­لو­گياسىنىڭ» كوپتومدىق كىتا­بى­نىڭ تۇساۋ­كە­سەرى ءوتتى. ءتورت تومدىق انتولوگياعا ۇلى دالانى كونە زاماننان بەرى مەكەن­دەگەن تۇرىك حالىق­تارى مەن ۇلىس­تا­رىنىڭ فيلوسوفيالىق جانە ءدىني-ميفولوگيالىق دۇنيە­تانى­مىنا قاتىس­تى ماتىن­دەر مەن ولارعا بەرىلگەن عىلىمي تال­­داۋ­لار ەنگىزىلدى. ءال-فارابي ەڭبەك­­تەرىنىڭ توپتا­ماسى بەرىلىپ, ادام­زات ويشىلى ءومىر سۇرگەن داۋىردەگى تۇرىك وركەنيەتىنىڭ رۋحاني بولمىسى بايىپتالعان.

 

الماتى 

سوڭعى جاڭالىقتار