• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
باسىلىم 11 قاڭتار, 2024

ادەبيەتتانۋ انتولوگياسى

276 رەت
كورسەتىلدى

جاقىندا «تاڭبالى» باسپاسىنان (الماتى) فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور دانداي ىسقاق ۇلى باستاعان عىلىمي زەرتتەۋشىلەر توبى (ۇ.ەركىنباەۆ, ك.تورەبەكوۆا, ا.راقىمباەۆا) قۇراستىرعان ۇشتومدىق «قازاق ادەبي-ەستەتيكالىق وي-پىكىرىنىڭ انتولوگياسى» جارىق كوردى. ونىڭ ءبىرىنشى تومى «الاشتىق باعىتتاعى وي-پىكىرلەر», ەكىنشى تومى «كەڭەستىك كەزەڭدەگى قازاق ادەبي سىنى», ءۇشىنشى تومى «تاۋەلسىز ەلدىڭ ادەبي سىنىنداعى كوركەمدىك ىزدەنىستەر» دەپ اتالادى. بۇل ەڭبەك ر.سۇلەيمەنوۆ اتىنداعى شىعىستانۋ ينستيتۋتىندا ورىندالىپ, مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ باعدارلامالىق-نىسانالى جوباسى نەگىزىندە جاريالانىپ وتىر.

اۆتورلار: ء«سوز ونەرىنىڭ شىڭى – كوركەم ادەبيەت. ادە­بيەتتىڭ دامۋى سول حالىق­تىڭ ادەبي-ەستەتيكالىق وي-پىكىرىنىڭ, سۇلۋ سوزگە دەگەن سىن­شىلدىق كوزقاراسىنىڭ دا­مۋىمەن تى­كەلەي بايلانىستى. تۇنىق تا­بيعاتتىڭ اياسىندا ەركىن ءومىر سۇرگەن قا­زاق حالقى ءسوز ونەرىنە ەرەك­شە ءمان بەرگەن. ادامدى سوزىنە قاراي باعالاعان», دەپ تۇجىرىمداي وتىرىپ, ءابۋ ناسىر ءال-فارابيدەن با­قىت ساربالا ۇلىنا دەيىنگى تۇل­عالاردىڭ, عالىمداردىڭ, ادە­بيەتشىلەردىڭ تاڭداۋلى وي-پىكىرلەرىن جيناقتاعان.

ءۇش تومدىقتا حالىق ەستەتيكاسىنان باستاۋ العان قازاق ادەبي سىنىنىڭ العاشقى كە­زەڭنەن بۇگىنگە دەيىنگى جولى, ىزدەنىسى, ساباقتاستىعى مول ما­تەريالدار ۇسىنىلعان.

زامان جاڭارۋىمەن كەزەڭ, زامان, ءداۋىر كوركەم ادەبيەتكە جاڭا تالاپ قويادى. ءبىر كەزدەگى سوتسياليستىك-يدەولوگيالىق تانىم مەن تالاپ قاعيداتىنىڭ وزگەرۋى ادەبيەتتتانۋعا ادىس­نا­مالىق تىڭ سەرپىلىس اكە­لىپ, ۇلت­تىق ءداستۇر مەن الەم­دىك ادە­بيەتتانۋ ىقپالداسا ءتۇستى. شىنايى شىعارماشىلىق ۇردىستەردى زەردەلەۋ كۇن تار­تىبىنە شىقتى.

قازىر تالعام مەن زەرت­تەۋدىڭ تابيعي دامۋ جولىن تاڭداعان قوعامىمىزدا ەر­كىندىك پەن ىزدەنىس كوپ. وسى تۇرعىدان قاراعاندا, عىلىمي توپ ادەبيەتتانۋ مۇرالارىن ورايلى ساراپتاعان. كەڭەستىك 1930-1950 جىلداردىڭ تالداۋلارى وقىرماندى بەيجاي قالدىرمايدى. انتولوگيا ماتەريالدارىندا ساياسي ءومىر مەن مادەني ءومىر اراسىنداعى شەتىن ماسەلەلەر, اردا تۇلعالاردىڭ باتىل ىزدەنىستەرى, الەم تاجى­ري­بەسىنە دەگەن ىنتا-ىقى­لاس, ءتۇرلى كونيۋنكتۋرا, سحە­ما­شىلدىق ماسەلەلەرى زامانىنا ساي قاراستىرىلعان.

انتولوگيا جوعارى وقۋ ورىن­دارىنىڭ باكالاۆريات, ما­گيستراتۋرا, دوكتورانتۋرا باعدارلاماسىندا وقىپ جۇر­­گەن تالاپتى جاستارعا, الەۋ­مەتتىك-گۋمانيتارلىق عى­لىم زەرتتەۋشىلەرىنە, رۋحانيات تا­ريحىنا قىزىعۋشى جالپى وقىر­مانعا ارنالعان.

 

سابىر ءشارىپ,

PhD

سوڭعى جاڭالىقتار