پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ حالىقارالىق ىستەر, قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ حاتشىسى, ءماجىلىس دەپۋتاتى ايدوس سارىم «ورتالىق ازيا – اقش» مەملەكەتتەرى باسشىلارىنىڭ ءسامميتى تۋرالى پىكىر ءبىلدىردى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
ونىڭ ايتۋىنشا, بۇعان دەيىن اقش پەن ورتالىق ازيا اراسىنداعى ديالوگ پەن ىنتىماقتاستىق وسى فورمات اياسىندا سىرتقى ساياسي ۆەدومستۆولار باسشىلارى دەڭگەيىندە جۇزەگە اسىرىلاتىن. 2015 جىلى س5+1 ديالوگ الاڭى قۇرىلىپ, ۆاشينگتوننىڭ باستاماسىمەن مەملەكەت باسشىلارى دەڭگەيىندە وتىرىس ءوتتى. بۇگىندە س5+1 فورماتىنىڭ ءرولى ارتىپ كەلەدى.
«بۇل فورمات كەڭەيىپ, جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىلدى, ونىڭ ىشىندە پارلامەنتتىك دەڭگەيگە جەتكەنىن دە نىق سەنىممەن ايتا الامىن. ورتالىق ازيا مەن وڭتۇستىك كورەيا پارلامەنتتەرىنىڭ سپيكەرلەرى وتكىزگەن سامميت تە وسىنداي فورماتتا ءوتتى», دەپ جازدى ول Telegram پاراقشاسىندا.
ءماجىلىس دەپۋتاتىنىڭ پايىمىنشا, ءدال قازىر ورتالىق ازيا ەلدەرى قانداي دا ءبىر ماسەلە بويىنشا ورتاق شارا قابىلداپ, ءبىر-بىرىنەن اجىراعىسىز تىعىز بايلانىس ۇستاپ كەلەدى. وڭىرلىك قاۋىپسىزدىك پەن جاھاندىق تۇراقتىلىق ماسەلەلەرى, سونداي-اق ورتالىق ازيادا يادرولىق قارۋدان ازات ايماق قۇرۋ ماسەلەسى بۇرىنعىدان دا وزەكتى. قازاقستان ارقاشان يادرولىق قارۋسىزدانۋ جونىندەگى جاھاندىق كۇش-جىگەردىڭ الدىڭعى قاتارىندا بولدى.
«وتكەن جىلى قازاقستانعا تىكەلەي امەريكالىق ينۆەستيتسيالاردىڭ جالپى اعىنى بىردەن 82%-عا ءوسىپ, 5,1 ملرد دوللاردى قۇرادى. قازاقستاندا 500-دەن استام امەريكالىق كومپانيا جۇمىس ىستەيدى, سونىڭ ىشىندە Chevron, ExxonMobile, General Electric, Citi سىندى كومپانيالار بار», دەگەن دەپۋتات ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق تۇرعىسىندا قازاقستان الەمنىڭ 180 ەلىمەن ساۋدا جاساپ, ينۆەستورلاردىڭ جاھاندىق قوعامداستىعى ءۇشىن سەنىمدى سەرىكتەس بولىپ قالۋعا نيەتتى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
اقش-پەن تىعىز ىنتىماقتاستىقتىڭ تاعى ءبىر اسپەكتىسى - قازاقستان تاراپى ادىلەتتى ەنەرگەتيكالىق جۇيەگە كوشۋ باعدارلاماسىن (Just Energy Transition Partnership) ىسكە قوسۋدى ۇسىندى.
«بۇگىنگى تاڭدا رف, قحر, ەو, يتاليا, گفر, ءۇندىستان, وڭتۇستىك كورەيا جانە جاپونيامەن وسى فورماتتا ديالوگتار قۇرىلعانىن اتاپ وتكەن ءجون», دەپ پىكىرىن تۇيىندەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى ايدوس سارىم.