قازاقستان رەسپۋبليكاسى قورعانىس ءمينيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى – رەسپۋبليكا قارۋلى كۇشتەرى باس شتابىنىڭ باستىعى, گەنەرال-پولكوۆنيك ساكەن جاسۇزاقوۆپەن اڭگىمە
– ساكەن ءادىلحان ۇلى! بۇگىن الەمدە قالىپتاسىپ وتىرعان اۋمالى-توكپەلى ساياسي جانە اسكەري-ساياسي جاعدايدا ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرىنە, اسىرەسە, ونىڭ اسكەري اسپەكتىلەرىنە ايرىقشا نازار اۋدارىلۋدا. وسىنداي كەزەڭدە ەلىمىز ارمياسىن ءارى قاراي جەتىلدىرۋ ءۇشىن قانداي شارالار قابىلدانۋدا؟
– بۇگىنگى تاڭدا قازاقستان ارمياسى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى – قازاقستان قارۋلى كۇشتەرى جوعارعى باس قولباسشىسىنىڭ باسشىلىعىمەن ونى ءارى قاراي نىعايتۋعا, اسكەري-ونەركاسىپتىك كەشەندى دامىتۋعا, قازاقستاندىق ءپاتريوتيزمدى تاربيەلەۋگە باعىت الدى. كەلەشەكتە ءبىزدىڭ الدىمىزدا ارميانى اسكەري ىستەگى, شىندىعىندا, «رەۆوليۋتسيالىق» وزگەرىستەرمەن سيپاتتالاتىن قازىرگى زامان تالاپتارىنا بەيىمدەۋ جونىندەگى مىندەت تۇر.
قازىرگى ۋاقىتتا مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2014 جىلدىڭ 6 ناۋرىزىندا وتكىزگەن جەدەل-ستراتەگيالىق جينالىس بارىسىندا بەرگەن تاپسىرمالارىن ورىنداۋ ءۇشىن ءبىز قارۋلى كۇشتەردىڭ جاۋىنگەرلىك ازىرلىگى مەن قابىلەتىن ارتتىرۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىپ كەلەمىز. قازاقستان ارمياسىن ساپالىق تۇرعىدا جەتىلدىرۋ مىندەتتەرى اياسىندا جەكە قۇرامنىڭ كاسىبي شەبەرلىگى مەن ءبىلىم-بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ۇدەرىسى جالعاسۋدا. ويتكەنى, الەمدىك ستاندارتتارعا ساي زاماناۋي قارۋ-جاراقپەن جابدىقتالىپ, كاسىبي شەبەرلىگى جوعارى جەكە قۇراممەن جاساقتالعان جاۋىنگەرلىك ازىرلىگى مەن قابىلەتى جوعارى ارميانىڭ بولۋى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىگىمىز بەن مەملەكەت مۇددەسىن سەنىمدى قورعاۋ شارتتارىنىڭ ءبىرى ەكەنى انىق.
جالپى العاندا, قازاقستاننىڭ اسكەري ساياساتى ەڭ الدىمەن حالىقارالىق جانە وڭىرلىك قاۋىپسىزدىك قاۋىپ-قاتەرلەرىنىڭ ترانسفورماتسيالانۋىن, مەملەكەتىمىزدىڭ گەوساياسي قاجەتتىلىكتەرىن جانە قورعانىسقا جەتكىلىكتىلىك ۇستانىمىن ەسكەرە وتىرىپ قالىپتاسىپ كەلەدى.
– بىلتىر كەلىسىمشارت نەگىزىندەگى ارميا قۇرۋدىڭ دايىندىق كەزەڭى اياقتالدى. قازىرگى ۋاقىتتا قارۋلى كۇشتەردى ەرىكتى جاساقتاۋ جۇيەسىنە كوشۋ ءۇشىن قانداي شارالار قابىلدانۋدا؟
– قارۋلى كۇشتەردى كەلىسىمشارت نەگىزىنە كوشىرۋ ساياسي دەكلاراتسيا نەمەسە قارۋلى كۇشتەردى دامىتۋدىڭ تۇپكى ماقساتى ەمەس. بۇل – مەملەكەتتىڭ اسكەري قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ مىندەتتەرىن شەشۋ جولىندا ارميانىڭ جاۋىنگەرلىك تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ باعىتتارىنىڭ ءبىرى.
وزدەرىڭىز بايقاعانداي, كەلىسىمشارت بويىنشا ارمياعا كوشۋدىڭ دايارلىق كەزەڭى وتكەن جىلى اياقتالدى. 2000-2013 جىلدار ارالىعىندا كەلىسىمشارت بويىنشا اسكەري قىزمەتتىڭ نورماتيۆتىك قۇقىقتىق بازاسى جەتىلدىرىلىپ, كاسىپقوي سەرجانتتار ينستيتۋتى قۇرىلدى. باسقاشا ايتقاندا, ەرىكتى ءتۇردە كەلىسىمشارت بويىنشا جاساقتاۋ جولىمەن قارۋلى كۇشتەردى كاسىبيلەندىرۋ ءۇشىن پلاتفورما جاسالدى.
اعىمداعى جىلى سونداي-اق, قولدانىستاعى زاڭناماعا ازاماتتاردى كەلىسىمشارت بويىنشا اسكەري قىزمەتكە دايارلاۋ جانە ىرىكتەۋ ءتارتىبى, اسكەري وقىتىلعان رەزەرۆتى دايارلاۋ جانە ازاماتتاردىڭ زاپاستا بولۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلەتىن بولادى. جالپى العاندا, قارۋلى كۇشتەر كاسىپقويلاردىڭ سانى باسىم, ەرىكتى تۇردە كەلىسىمشارت بويىنشا جانە شاقىرۋ بويىنشا جاساقتالاتىن بولادى. جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمدەي, قارۋلى كۇشتەردىڭ ەرىكتى جاساقتاۋ پرينتسيپىنە كوشۋى ءبىر جاعىنان كاسىپقوي, سانى از, ۇتقىر جانە ۇرىسقا قابىلەتتى ارميامىزدىڭ بولۋىنا مۇمكىندىك بەرسە, ەكىنشى جاعىنان ونىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا جاعداي جاسايدى.
– ءسىز ءارتۇرلى اسكەر تەكتەرىنىڭ بولىمدەرى مەن بولىمشەلەرىندە ءجيى بولاسىز. ارميا قاتارىنا شاقىرىلۋشىلاردىڭ ساپالىق سيپاتتامالارى: دەنساۋلىعى, ءبىلىم دەڭگەيى, قىزمەتكە جالپى دايىندىعى جاقسى جاققا قاراي وزگەردى مە؟
– ارينە, وڭ ءۇردىس قالىپتاسىپ وتىر. باسقاشا بولۋى مۇمكىن دە ەمەس. ويتكەنى, ەڭ الدىمەن, جاس جىگىتتى مەرزىمدى جاۋىنگەرلىك قىزمەتكە شاقىرۋدىڭ الدىندا ءبىز كوزدەگەن ماقساتىمىزعا سايكەس ۇلكەن جۇمىس جۇرگىزەمىز. اسكەر قاتارىنا شاقىرىلۋشىلارمەن جانە ولاردىڭ اتا-انالارىمەن اڭگىمەلەسىپ, ولاردىڭ ادامگەرشىلىك, ىسكەرلىك قاسيەتتەرى, دەنساۋلىق جاعدايى, دەنە دامۋى, ءبىلىمى مەن ارناۋلى دايارلىعى, وتباسىلىق جاعدايى تۋرالى مالىمەتتەر ناقتىلانادى. تەك وسى جۇمىستاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا عانا اسكەر قاتارىنا شاقىرىلۋشىلاردى قاي اسكەر تۇرىنە, تەگىنە جىبەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانادى. بۇگىن بىزدە اسكەر قاتارىنا شاقىرىلۋشىلار اراسىنان ەڭ ۇزدىكتەرىن ىرىكتەپ الۋ مۇمكىندىگى بار. قارۋلى كۇشتەرگە دەنە دايارلىعى, مورالدىق-پسيحولوگيالىق ازىرلىگى جوعارى, ءتيىستى ءبىلىمى مەن ماماندىعى بار جاستار كەلۋدە.
قازىر كوكتەمگى اسكەر قاتارىنا شاقىرۋ جۇمىسى ءجۇرىپ جاتىر. كەشەندى ءىس-شارالار جوسپارىنا سايكەس «اسكەر قاتارىنا شاقىرىلۋشى كۇنى» اكتسياسى وتۋدە. بولىمدەردە جاس بۋىندى سالتاناتتى قارسى الۋ راسىمدەرى ۇيىمداستىرىلۋدا. سونىمەن قاتار, جاڭادان اسكەر قاتارىنا كەلىپ قوسىلعان جىگىتتەر ءبولىم قولباسشىلىعىنان, تاربيە قۇرىلىمدارىنىڭ وفيتسەرلەرىنەن, يدەولوگتاردان, پسيحولوگتاردان, گارنيزونداردىڭ اسكەري پوليتسيا ورگاندارىنىڭ وكىلدەرىنەن قۇرالعان كەشەندى كوميسسيانىڭ الدىنان وتەدى.
– ءبىر ۋاقىتتاردا ءبىزدىڭ ارميامىز تاجىريبەلى وفيتسەرلەردىڭ, اتاپ ايتقاندا, اسكەري قىزمەتشىلەر اراسىندا تاربيە جۇمىستارىن جۇرگىزەتىن كادرلاردىڭ تاپشىلىعىن سەزىنگەن بولاتىن. بۇگىندە بۇل ماسەلە شەشىلدى مە؟
– قازىرگى تاڭدا ەلىمىز ارمياسى نەگىزىنەن قازاقستاندىق اسكەري وقۋ ورىندارىن, جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ اسكەري كافەدرالارىن بىتىرگەن وفيتسەرلەرمەن جاساقتالۋدا. وسىعان بايلانىستى رەسپۋبليكامىزدا بازالىق اسكەري ءبىلىم بەرەتىن ۇلتتىق اسكەري ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ تابىستى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقانىن اتاپ وتكىم كەلەدى. قازاقستاندىق اسكەري قىزمەتشىلەر رەسەي, بەلارۋس, اقش, گەرمانيا, انگليا, فرانتسيا, تۇركيا, قىتاي ەلدەرىنىڭ اسكەري وقۋ ورىندارىندا دا ءبىلىم الىپ, كۋرستىق دايارلىق جۇيەسى ارقىلى باسقا مەملەكەتتەر قارۋلى كۇشتەرىنىڭ اسكەري ونەرىن زەردەلەۋدە.
اسكەري كادرلاردى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ اسكەري كافەدرالارىندا دايارلاۋعا ۇلكەن كوڭىل بولىنۋدە. وسى وقۋ ورىندارىن اياقتاپ, لەيتەنانت اسكەري اتاعىن العاننان كەيىن بىتىرۋشىلەر اسكەر قاتارىنا كەلىسىمشارت بويىنشا شاقىرىلا الادى. ال قالعان بولىگى جۇمىلدىرۋ رەزەرۆىنە تىركەلەدى.
ەندى ارميانى تاربيە جۇمىستارى جونىندەگى وفيتسەرلەرمەن قامتاماسىز ەتۋگە قاتىستى بىرەر ءسوز. مەملەكەت باسشىسىنىڭ وتكەن جىلعى قاڭتار ايىنداعى جينالىستا قويعان تاپسىرمالارىن ورىنداۋ ءۇشىن تاربيە جانە يدەولوگيالىق جۇمىستاردى ۇيىمداستىرۋدىڭ تيىمدىلىگى مەن ساپاسىن ارتتىرۋ شارالارى قابىلدانۋدا. روتادان باس شتابقا دەيىنگى ارالىقتا يدەولوگيالىق جۇمىستى ۇيىمداستىرۋدىڭ ايقىن جۇيەسى قالىپتاستى. اسكەري بولىمدەر مەن مەكەمەلەردە وفيتسەر-پسيحولوگ, يدەولوگيالىق جۇمىس جانە ارنايى ناسيحات جونىندەگى وفيتسەر لاۋازىمدارى ەنگىزىلدى. تاربيە قۇرىلىمدارى وفيتسەرلەرىنىڭ مارتەبەسىن جوعارىلاتۋ ءۇشىن بىرقاتار شارالار قابىلداندى. باس شتابتا باس شتاب باستىعىنىڭ ورىنباسارى – تاربيە جانە يدەولوگيالىق جۇمىستار دەپارتامەنتىنىڭ باستىعى لاۋازىمى ەنگىزىلدى. قۇرلىق اسكەرلەرى مەن اۋە قورعانىسى كۇشتەرى باس قولباسشىلارى تاربيە جانە الەۋمەتتىك-قۇقىقتىق جۇمىستار جونىندەگى ورىنباسارلارىنىڭ ساناتى – گەنەرال-مايور.
كادرلار جۇمىسى بويىنشا وفيتسەرلەر قۇرامىن جاساقتاۋدا ولاردىڭ ساپالىق مىنەزدەمەلەرىنە جانە كادرلىق قىزمەتتىڭ مەريتوكراتيالىق پرينتسيپتەرىن قاتاڭ ساقتاۋعا باستى نازار اۋدارىلادى. بۇل لاۋازىمدارعا ادامگەرشىلىك-ىسكەرلىك جانە كاسىبي قاسيەتتەرى جوعارى وفيتسەرلەر تاعايىندالادى.
– قازىرگى ۋاقىتتا قارۋلى كۇشتەردىڭ تەحنيكالىق جابدىقتالۋىنا باسا نازار اۋدارىلىپ وتىر. سوڭعى كەزدەرى اسكەرىمىزگە قارۋ-جاراق پەن اسكەري تەحنيكانىڭ قانداي جاڭا تۇرلەرى ەنگىزىلدى دەپ ويلايسىز؟ ەندى وسى جونىندە ايتساڭىز.
– اتالعان باعىت بويىنشا جۇمىستار جوسپارلى تۇردە جۇرگىزىلۋدە. مىسالى, قۇرلىق اسكەرلەرى قازىرگى زامانعى بتر-82ا برونەترانسپورتەرلەرىمەن, «كوبرا» بروندالعان دوڭگەلەكتى ماشينالارىمەن تولىعۋدا. سونداي-اق, ارميامىز قازىرگى زامانعى اتىس قارۋىمەن, اۆتوموبيل تەحنيكاسىمەن, ۇشقىشسىز بارلاۋ جۇيەلەرىمەن, تۇندە كورۋ قۇرالدارىمەن جاراقتاندىرىلۋدا, تەحنيكالاردى مودەرنيزاتسيالاۋ جۇرگىزىلۋدە.
اسكەري-اۋە كۇشتەرىنىڭ اسكەري-ترانسپورتتىق اۆياتسيا پاركى جاڭارتىلۋدا, كەلەشەكتە ونىڭ مودەلدىك قاتارى س-295 ۇلگىسىندەگى ۇشاقتارمەن, ءارى قاراي ا-400 ۇشاقتارىمەن تولىقتىرىلاتىن بولادى. مايداندىق اۆياتسيا پاركىن ءتورتىنشى جانە بەسىنشى بۋىننىڭ ۇشاقتارىمەن قايتا جاراقتاندىرۋ جوسپارلانۋدا. قازىر ءبىزدىڭ اۆياتسيا ماماندارى اسكەري-اۋە كۇشتەرىن الداعى ۋاقىتتا جابدىقتاۋ ءۇشىن جاڭا ۇلگىلەردى انىقتاۋ جونىندە جۇمىستار اتقارۋدا.
قازاقستان ارمياسى اسكەري وپەراتسيالاردى جۇرگىزۋدىڭ قازىرگى زامانعى ادىستەرىن ەسكەرە وتىرىپ ۇشقىشسىز اۆياتسيا كەشەندەرىمەن, اۋە شابۋىلىنا قارسى قورعانىس اسكەرلەرى – ەلىمىزدىڭ اۋە كەڭىستىگىن باقىلايتىن زاماناۋي راديولوكاتسيالىق ستانسالارمەن جابدىقتالاتىن بولادى.
اسكەري-تەڭىز كۇشتەرىن بۇگىنگى زامانعى قارۋ-جاراقپەن جابدىقتاۋعا ەرەكشە ءمان بەرىلەدى. قازىر جاۋىنگەرلىك ساپتا ەكى زىمىراندىق-ارتيللەريالىق كەمە بار, ءۇشىنشىسىن سۋعا ءتۇسىرۋ 7 مامىرعا جوسپارلانعان. اتالعان كەمەلەردىڭ بارلىعى ءبىزدىڭ قورعانىس-ونەركاسىپتىك كەشەننىڭ كاسىپورىندارىندا شىعارىلىپ وتىر.
سونداي-اق, اۋە قورعانىسى كۇشتەرى مەن قۇرلىق اسكەرلەرىن اسكەرلەردى باسقارۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەسىمەن جابدىقتاۋ جوسپارلى تۇردە جۇرگىزىلۋدە. ارنايى وپەراتسيالار كۇشتەرىن, بارلاۋ بولىمدەرى مەن بولىمشەلەرىن قازىرگى زامانعى قارۋ-جاراقپەن جانە تەحنيكالىق جابدىقپەن جاراقتاندىرۋعا باسا نازار اۋدارىلادى.
– بۇگىنگى تاڭدا ءتول اسكەرىمىزدە اسكەري قىزمەتشىلەردى الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ جۇيەسىن نىعايتۋ ءۇشىن كوپتەگەن شارۋا اتقارىلدى. قازىر اسكەري قىزمەتشىنىڭ الەۋمەتتىك پاكەتى ناقتى ازاماتتىق سەكتورمەن باسەكەلەسۋگە قابىلەتتى دەپ ايتۋعا نەگىز بار ما؟
– بار. قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىنىڭ جوعارعى باس قولباسشىسى تاراپىنان ۇدايى كورسەتىلىپ كەلە جاتقان قامقورلىقتىڭ ارقاسىندا اسكەري قىزمەتشىلەر مەن ولاردىڭ وتباسى مۇشەلەرى قوماقتى الەۋمەتتىك قولداۋدى سەزىنۋدە. مەملەكەتتىڭ قارۋلى كۇشتەردى ۇستاپ تۇرۋعا جۇمساپ وتىرعان قاراجاتى اسكەري قىزمەتشىلەردى الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ مىندەتتەرىن شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ءبىز ءوز كۇشىمىزدى اسكەري قىزمەتشىلەردى الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق ماسەلەلەردىڭ مازالاماۋىن ويلاستىرۋعا جۇمساپ كەلەمىز.
«اسكەري قىزمەت جانە اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ مارتەبەسى تۋرالى» زاڭعا سايكەس 2013 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ الەۋمەتتىك پاكەتتى جاقسارتۋ بويىنشا بىرقاتار قوسىمشا نورمالار ەنگىزىلدى. تۇرعىن ءۇي ماسەلەسى شەشىلۋدە, اسكەري اتاق بويىنشا جالاقىنى ديففەرەنتسيالدى تۇرعىدا تولەۋ جۇيەسى بار. سولداتتار مەن سەرجانتتار لاۋازىمدارىنداعى كەلىسىمشارت بويىنشا اسكەري قىزمەتشىلەرگە تولەنەتىن ۇستەمەاقى 30 پايىزعا دەيىن وسىرىلسە, باسقا دا ۇستەمەاقىلار كوتەرىلدى.
ارينە, بۇل شارالاردىڭ بارلىعى اسكەري قىزمەتكە كەلۋشىلەردى ىنتالاندىرا تۇسەدى. بۇگىندە قازاقستان ارمياسىندا قىزمەت ەتۋ ابىرويلى ءىس. بۇل سوزىمە ءبىر اسكەري قىزمەتشى لاۋازىمىنا ەكى-ءۇش ادامنىڭ بايقاۋعا ءتۇسۋ فاكتىسى دالەل بولا الادى.
– ەندى مىنا ساۋالدارعا جاۋاپ بەرسەڭىز دەيمىن. قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىنىڭ حالىقارالىق ارىپتەستەرمەن ءوزارا قارىم-قاتىناس جاساۋدا باسىمدىقتارى قانداي؟ تمد, ۇقشۇ, شىۇ-عا قاتىسۋشى ەلدەرمەن ىنتىماقتاستىق دەڭگەيىن قالاي باعالايسىز؟
– وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, ەلدە زاماناۋي جانە ءتيىمدى قارۋلى كۇشتەردىڭ بولۋى مەملەكەتتىڭ قالىپتاسىپ كەلە جاتقان حالىقارالىق قاتىناستار جۇيەسىنە ءساتتى ينتەگراتسيالانۋ شارتتارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى.
قازاقستان ءبىز ءۇشىن ەشبىر مەملەكەت الەۋەتتى قارسىلاس ەمەس دەپ سانايدى. سول سەبەپتى, ءبىز اسكەري كۇشتىڭ ماڭىزى بارىنشا ازايتىلىپ, ال ونىڭ قىزمەتى اسكەري قاقتىعىستارعا جول بەرمەۋگە باعىتتالعان حالىقارالىق قاتىناستار جۇيەسىن قۇرۋدى قولداپ كەلەمىز.
ءبىزدىڭ حالىقارالىق ارىپتەستەرمەن ءوزارا ءىس-قيمىلىمىز تولىق تەڭ قۇقىلى, بارلىق تاراپتاردىڭ مۇددەلەرى مەن ءوزارا ءتيىمدى قارىم-قاتىناس جاساۋ ۇستانىمىنا نەگىزدەلگەن. تمد مەملەكەتتەرىمەن اسكەري-تەحنيكالىق بايلانىستار 2010 جىلعى جەلتوقساندا تمد مەملەكەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ شەشىمىمەن بەكىتىلگەن اسكەري ىنتىماقتاستىق تۇجىرىمداماسىمەن ايقىندالادى. تمد-عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ قولدانىستاعى كوپجاقتى اسكەري ىنتىماقتاستىق مودەلى ولاردىڭ اسكەري قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدە ۇلتتىق مۇددەلەردىڭ ەرەكشەلىكتەرىن ەسكەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
ۇقشۇ پىشىنىندەگى ىنتىماقتاستىق اياسىندا قازاقستان بىرىڭعاي قورعانىس كەڭىستىگىن قۇرۋدى, ۇجىمدىق اسكەري قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدى قولدايدى.
قازاقستان مەن رەسەيدىڭ اسكەري-تەحنيكالىق سالاداعى قاتىناستارى قارقىندى تۇردە دامىپ كەلەدى. بايلانىستاردىڭ جوعارى دەڭگەيدەگى تۇراقتىلىعى مەن تيىمدىلىگى ۋاعدالاستىقتاردى ىسكە اسىرۋعا جانە ستراتەگيالىق سەرىكتەستىكتى تەرەڭدەتۋ العىشارتتارىن قۇرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇگىنگى كۇنى ەكى ەل اراسىندا اسكەري جانە اسكەري-تەحنيكالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ءتۇرلى اسپەكتىلەرى بويىنشا 60-تان استام قۇجاتقا قول قويىلعان.
شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى اياسىندا ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى نىعايتۋ ءبىزدىڭ قىزمەتىمىزدىڭ ماڭىزدى باعىتى بولىپ تابىلادى. ول جالپى اسكەري-ساياسي مۇددەلەردىڭ نەگىزىندە دامىپ كەلەدى. وسى حالىقارالىق ۇيىم اياسىندا 2015 جىلعا 11 ءىس-شارا جوسپارلانعان. ونىڭ ەكەۋى قازاقستان اۋماعىندا وتەدى. قىتاي اۋماعىندا «بەيبىت ميسسيا-2014» وقۋ-جاتتىعۋىن وتكىزۋگە دايىندىق ءجۇرىپ جاتىر.
– شىنتۋايتىنا كەلگەندە, حالىقارالىق قاتىناستار جۇيەسىندە اسكەري كۇشتەر ءوز ماڭىزىن جوعالتىپ العانداي. وسىعان بايلانىستى جاۋىنگەرلىك ازىرلىك پەن تيىمدىلىك تۇرعىسىنان العاندا قارۋلى كۇشتەردىڭ ساپالىق سيپاتتاماسى قايتا قارالاتىن بولا ما؟
– ءبىزدىڭ بىرتىندەپ اسكەري كۇشتىڭ الاتىن ورنى بارىنشا ازايتىلعان حالىقارالىق قاتىناستار جۇيەسىن قۇرۋدى قولداپ كەلە جاتقانىمىزدى جوعارىدا اتاپ ءوتتىم. ارميا اسكەري قاقتىعىستاردى بولدىرماۋ, تەجەۋ قىزمەتىن اتقارۋعا كەلىپ سايادى. الايدا, قازىرگى ۋاقىتتا الەمدەگى مەملەكەتتەردىڭ ساياسي جانە ەكونوميكالىق مۇددەلەرىن قامتاماسىز ەتۋدە اسكەري كۇشتەردىڭ ءرولى ارتىپ كەلەدى. وسىعان بايلانىستى, اسكەري ىستە, قارۋ-جاراق كۇرەسىنىڭ ادىستەرى مەن قۇرالدارىندا راسىندا دا, «رەۆوليۋتسيالىق» وزگەرىستەر بولىپ جاتىر.
بىرىڭعاي اقپاراتتىق كەڭىستىكتە اسكەري ءىس-قيمىلداردىڭ ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى «ورتالىق جەلىلىك سوعىستار» تۇجىرىمداماسىنىڭ ەرەجەلەرى بەلسەندى دامۋدا. اسكەري ىستە جوعارى تەحنولوگيالاردى قولدانۋعا وراي سوعىستىڭ بارىسى مەن شىعۋىنىڭ تاۋەلدىلىگى ارتادى. بارلاۋداعى روبوتتالعان سوققى بەرۋ جۇيەلەرى اسكەري قۋاتتىڭ نەگىزى بولادى. قارۋ-جاراق كۇرەسىندە اسكەري ءىس-قيمىلدار ورتالىعى ءداستۇرلى قۇرلىق پەن تەڭىزدەن گورى اۋەگە – عارىشتىق جانە اقپاراتتىق سالاعا قاراي ويىسىپ كەلەدى. جانە بۇگىنگى ارميانى جەتىلدىرۋ, ونىڭ باسەكەلەستىگىن ارتتىرۋ, زاماناۋي سوققىلارعا قارسى تۇرا ءبىلۋ – ەلىمىزدىڭ قورعانىس قابىلەتىن نىعايتۋدىڭ كەپىلى.
بۇگىندە قازاقستان ارمياسى مەملەكەتتىڭ سەنىمدى تىرەگى بولۋدا جانە بولا بەرەدى دە. ارميا مەن فلوتتىڭ اسكەري قىزمەتشىلەرى اسكەري مىندەتتەرىن ورىنداپ كەلەدى. ولار پوليگونداردا, تەڭىزدە جانە اۋە كەڭىستىگىندە جاۋىنگەرلىك شەبەرلىكتەرىن جەتىلدىرۋدە. ءبىزدىڭ جەدەل, كاسىپقوي ارميامىز مەملەكەتىمىزدىڭ ۇلتتىق مۇددەسى مەن اسكەري قاۋىپسىزدىگىن, بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىقتى سەنىمدى تۇردە قامتاماسىز ەتە بەرمەك.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
جانبولات اۋپباەۆ,
«ەگەمەن قازاقستان».