پارلامەنت

سايلاۋشىلارمەن كەزدەسۋلەر جالعاسۋدا

پارلامەنت ءماجىلىسى توراعا­سىنىڭ ورىنباسارى سەرگەي ديا­چەنكو اقمولا وبلىسىنىڭ جاقسى اۋدانىندا سايلاۋشىلارمەن كەزدەسۋلەر وتكىزۋدە, دەپ حابارلادى وسى پالاتانىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى. ۆيتسە-سپيكەر جۇمىس كەستەسىن الدىمەن بەلاعاش اۋىلىنداعى جوعارى سۇرىپتى تۇقىم وندىرەتىن «بەلاعاش» جشس-ىنەن باستادى. بۇل – مادەني تۇقىم ءوندىرۋ مەن تاراتۋدى جۇزەگە اسىرىپ, ەت-ءسۇت ونىمدەرىن دامىتىپ وتىر­عان شارۋاشىلىق. مۇندا الەۋ­مەتتىك سالا جوبالارىنا دا كوڭىل ءبولىنىپ وتىرادى. ونىڭ دالەلى «بەلاعاش» جشس-ىندە مادەنيەت ءۇيى, سپورت كەشەنى, مونشا, ناۋبايحانا جۇمىس ىستەپ تۇر. سونداي-اق, وندىرىستە وزدەرىنىڭ ماماندارىن وقىتۋ, ءبىلىمىن كوتەرۋ جانە ولارعا ماتەريالدىق جاردەم جا­ساۋ, بالالارىن جازعى كانيكۋل كەزىندە دەنساۋلىقتارىن جاقسار­تاتىن جەرگە بارۋ ءۇشىن جولدامامەن قامتاماسىز ەتۋ, تاعى دا باسقا قايىرىمدىلىق شارالارى كور­سەتىلەدى. ۇستىمىزدەگى جىلى شا­رۋاشىلىق بەلاعاش مەكتەبىن تەگىن تاماقتاندىرۋ تۋرالى مەمو­راندۋمعا قول قويعان. اتالعان يگى ىستەرمەن تانىسقان س.دياچەنكو سەرىكتەستىكتەگى بالا­باقشا مەن دەمالىس ورنىندا بولدى. توراعانىڭ ورىنباسارى جاقسى اۋىلىنداعى «ۋروجاي» جشس-ىندە يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنىڭ شەڭبەرىندە سالىنعان تاۋلىگىنە 250 توننا ۇن تارتاتىن ديىرمەنگە دە باردى. سول جەردە ساعاتىنا 10 توننا جەم شىعاراتىن جاڭا قۇراماجەم زاۋىتىن دا كوردى. ساپار شەڭبەرىندە پارلامەنتشى اۋداندىق اۋرۋحانانىڭ ايەلدەر بوساناتىن بولىمشەسىندە بولىپ, دارىگەرلەرمەن كەزدەستى. اق جە­لەڭدىلەر دەپۋتاتقا ءبولىم جۇمىسى, انا مەن بالاعا جاسالاتىن جاعدايلار جايىندا ايتىپ بەردى. س.دياچەنكو مەملەكەت باسشىسىنىڭ مەديتسي­نا­نى جەتىلدىرۋگە ايرىقشا نازار اۋدارىپ وتىرعانىن ءمالىم­دەپ, ۇلت دەنساۋلىعى ءبىزدىڭ بولا­شا­عى­مىزدىڭ نەگىزى ەكەندىگىنە توقتالدى. ۆيتسە-سپيكەر «نۇر  وتان» پار­تياسىنىڭ اۋداندىق فيليالىندا بولىپ ازاماتتارعا قابىلداۋ ءجۇر­گىزدى. سونىمەن قاتار, اۋداندىق ءماس­ليحات دەپۋتاتتارىمەن كەزدەسىپ, ايماقتاعى ساياساتتى ىسكە اسىرۋدىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن تالقىلادى. ال اۋدان حالقىمەن وتكىزگەن ءجۇز­دە­سۋلەردە سايلاۋشىلاردى ەلبا­سى­نىڭ «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى حا­لىق­قا جولداۋىنىڭ زاڭنامالىق تۇر­عىدان قالاي جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقاندىعىنان حاباردار ەتتى. *** پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتتارى ارنايى ساپارمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق ۇلانى «وڭتۇستىك» وڭىرلىك قولباسشىلىعىنا قاراستى №5571 اسكەري ءبولىمى مەن «بۇركىت» ارنايى ماقساتتاعى ءبولىمىنىڭ جاۋىنگەرلىك جانە ادىستەمەلىك دايىندىق ورتالىقتارىن ارالاپ كوردى. قۇرامىندا پارلامەنت سەنا­تىنىڭ حالىقارالىق قاتى­ناس­تار, قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ مۇشەلەرى مۇحتار التىنباەۆ, بىرعانىم ءايتىموۆا, گەورگي كيم, ورىنباي راحمان­بەر­ديەۆ, سەرگەي گروموۆ, باقتيار ونەرباەۆ بار توپ ساپار بارىسىندا 5571 اسكەري ءبولىمىنىڭ جە­كە قۇرامىمەن, جىلدام ارەكەت ەتە­تىن جەدەل جاساقتاردىڭ اسكەري ازىرلىگىمەن, جاۋىنگەرلەردىڭ قارۋ-جاراعى جانە اسكەري تەحنيكاسىمەن تانىسىپ, قاۋىپسىزدىك شاراسىنا دايىندىعىن, ساربازداردىڭ اسكەري ءىس-قيمىلى, دايىندىعى, سونداي-اق, ىشكى اسكەردىڭ الەۋەتىمەن تانىس بولدى. اسكەري نىسانداردى ارالاعان حالىق قالاۋلىلارىن پار­لامەنتتەگى حالىقارالىق قاتى­ناستار, قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كو­ميتەتىنىڭ توراعاسى يكرام ادىر­بەكوۆ باستاپ ءجۇردى. قوناقتار ازاماتتىق بورىشىن وتەپ جۇرگەن ساربازدار مەن كەلى­سىمشارت بويىنشا اسكەري ساناتتا مەرزىمدى قىزمەتىن اتقارىپ ءجۇر­گەن جاۋىنگەرلەردىڭ قانداي تەح­نيكامەن جۇمىس ىستەيتىندىگىن, ونى قالاي مەڭگەرگەندىگىن ءوز كوز­دەرىمەن كورىپ, ولاردىڭ كۇندەلىكتى تىنىس-تىرشىلىگىمەن ەتەنە تانىس­تى. الماتى وبلىسىنا قاراستى زا­رەچنىي كەنتىنىڭ اۋماعىندا «ءبۇر­كىت» ارنايى ماقساتتاعى ءبولى­مى مەن ىشكى ىستەر ورگاندارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ دايىندىعىن قالىپتى جاعدايدا ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن تۇرعىزىلىپ جاتقان جاڭا اسكەري وقۋ ورتالىعىندا بولعان دەپۋتاتتار اتالمىش قۇرىلىستىڭ جۇمىسىمەن تانىسىپ, بولاشاقتا بۇل نىساندا ورنالاساتىن اسكەري بازالىق كەشەننىڭ جاي-جاپسارىنا قانىقتى. بۇدان وزگە, بۇل كۇنى ءماجىلىس دەپۋتاتتارى ماۋلەن اشىمباەۆ پەن قۋانىش سۇلتانوۆ تا الماتى قالاسىندا ارنايى ساپارمەن بولىپ, قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىنىڭ تۇراقتى جانە اينىمالى قۇرلىق اسكەرلەرىن دايىندايتىن وقۋ ورنىندا بولىپ, بىرقاتار اسكەري نىساندارمەن تانىستى, اسكەري جاس ماماندارعا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى جولداۋىندا پىسىقتالعان قاۋىپسىزدىك شارالارى مەن ەل تۇراقتىلىعىن قامتيتىن ماسەلەلەردى ءتۇسىندىرىپ بەردى. قانات ەسكەندىر, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى. *** ءماجىلىس دەپۋتاتتارى, «نۇر وتان» پارتياسى فراكتسياسى­نىڭ مۇشەلەرى شاۆحات وتەمىسوۆ پەن ۆيكتور كيانسكي ورال وڭىرىندە سايلاۋشىلارمەن كەزدەسۋلەر وتكىزۋدە, دەپ حابارلادى وسى پالاتانىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى. كەشەگى كەزدەسۋلەر ەل تاۋەل­سىزدىگىنىڭ العاشقى جىلدارى نەگىزى قالانعان «ۆاسيلەتس» جەكە شارۋا سەرىكتەستىگىندە بولدى. ءوندىرىستىڭ نەگىزگى باعىتى – جيھاز شىعارۋ. انگليا, ۋكراينا, رەسەي, بەلارۋس جانە قىتاي ەلدەرىنەن كەڭسەلىك جيھازدار اكەلىنىپ, ساتىلىمعا قويىلادى. جەكە جوبالارى بويىنشا وزدەرى دە جيھاز جاسايدى. يتاليا, پولشا ەلدەرىنەن جەتكىزىلگەن قۇرامالىق ماتەريالداردان جاسالعان اس ءۇي, قوناق ۇيلىك جيھازدار كوپ كوڭىلىنەن شىعادى. بۇگىندە ولار پلاستيك قۇرا­مالى ەسىك, تەرەزە, ۆيتراجدار مەن مەديتسينالىق كوپقىزمەتتى جي­ھازدار دا جاساۋدا. «ۆاسيلەتس» جشس قازاقستان رىنوگىن جاڭا تەحنولوگيالىق جەتىستىكتەرمەن جاسالعان ءونىم­دەرمەن جاۋلاپ الۋدا. ولاردىڭ ونىمدەرى جوعارى ەكولوگيالىق تازالىعىمەن جانە ءتوزىمدى قىزمەت كورسەتۋىمەن باعالى. كەزدەسۋ بارىسىندا دەپۋتاتتار ءوندىرىس جۇمىسشىلارىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى جولداۋىنىڭ مازمۇنى مەن ءمانى جونىندە ءتۇسىندىردى.   سونداي-اق, قازاقستاننىڭ دامۋ ستراتەگياسى نەگىزىنەن جاستارعا ارنالعاندىقتان, ونى جۇزەگە اسىرىپ, جەمىسىن كورەتىن دە جاستار ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى. كەزدەسۋلەر سوڭىندا جۇمىسشىلار قويعان سۇراقتارعا جاۋاپتار بەرىلدى. *** پارلامەنت ءماجىلىسى الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىنىڭ حاتشىسى, ماجىلىستەگى فراكتسيا تورالقاسىنىڭ مۇشەسى مايرا ايسينا ازيا دامۋ بانكىنىڭ جىل سايىنعى وتىرىسىنىڭ  شەڭبەرىندە ساپارلىق سەمينارعا قاتىستى. اقمولا وبلىسى, ارشالى اۋدانى, ۆياچەسلاۆ اۋىلىندا وتكەن بيىلعى جىلعى سەميناردىڭ تاقىرىبى: «جىبەك جولى: ازيانى اۋىسپالى الەممەن بىرىكتىرۋ» دەپ اتالدى. سەمينار بارىسىندا قوناقتار ۆياچەسلاۆ ورتا مەكتەبىندە جا­سال­عان مودۋلدىك جىلىجايدا جۇزەگە اسىرىلعان «جاسىل» جوبالارمەن, تامشى ارقىلى سۋلاندىرۋمەن, جارىقديودتى جارىق بەرۋمەن جانە پيروليزدىق پەشتەرمەن تانىستى. باسقوسۋعا شەتەلدىك ۋاكىلدەر, بيزنەستىك قۇرىلىمدار, مەملە­كەتتىك ەمەس ۇيىمدار, ستۋدەنتتەر, مەكتەپ وقۋشىلارى  قاتىستى.