كوكتەمگى شاقىرۋ

ازاماتتىق بورىشتى وتەۋگە قۇلشىنىس ارتىپ كەلەدى

جاستاردى اسكەرگە شاقىرۋ ماۋسىمى باستالىسىمەن قورعانىس ىستەرى جونىندەگى دەپارتامەنتتىڭ جۇمىسى قىز-قىز قايناي باستايدى. وسى ماۋسىمدا اتىراۋدان قانشا جاس اسكەر قاتارىنا شاقىرىلادى؟ گازەت ءتىلشىسىنىڭ وسى جانە وزگە ساۋالدارىنا اتىراۋ وبلىسىنداعى قورعانىس ءىسى جونىندەگى دەپارتامەنت باسشىسى, پولكوۆنيك ارداق كۋكاتوۆ جاۋاپ بەردى. – ارداق ق ۇلىمجان ۇلى, بيىل­عى اسكەر قاتارىنا شاقى­رۋدا نەندەي وزگەرىستەر بار؟  – جاستاردى وتاندى قورعاۋ, ولارعا قاتىستى وتانشىلدىق رۋحتا تاربيەلەۋ شارالارىن ءجۇر­گىزۋ قورعانىس ءىسى جونىندەگى دەپار­تامەنتتەردىڭ كۇندەلىكتى اينالىساتىن  نەگىزگى مىندەتىنە جاتادى. ويتكەنى, بابالارىمىزدىڭ اق نايزانىڭ ۇشىمەن قورعاپ, ءبۇ­گىن­گى ۇرپاققا اماناتتاعان  كەڭ-باي­تاق جەرىمىزدى, تاۋەلسىز ەلىمىز­دىڭ تۇتاستىعىن ساقتاۋ ءار ازا­ماتتىڭ كونستيتۋتسيالىق مىندەتى. قازىر بۇل مىندەتتى ويداعىداي اتقارۋعا تولىق مۇمكىندىك بار. قازاقستاننىڭ قارۋلى كۇشتەرىنىڭ الەۋەتى ارتىپ, جاڭا اسكەري تەحنيكالارمەن تولىقتى, اسكەري ينستيتۋتتارىمىز باسەكەگە قابىلەتتى مامان دايارلاۋدا جەتىستىكتەرگە جەتىپ كەلەدى. ەندى جاستارىمىزدىڭ اسكەر قاتارىندا ازاماتتىق بورىشىن وتەۋىنە دە كوپ كوڭىل بولىنە باستادى. بيىل كوكتەمدە  اتىراۋ وبلىسىنان 500-گە جۋىق جاستى اسكەر قاتارىنا شاقىرۋ كوزدەلگەن. ارينە, اسكەري مىندەتىن وتەۋ­گە ءتيىس جاستاردى شەتىنەن مەدي­تسي­نالىق تەكسەرۋدەن وتكىزىپ, اسكەر قاتارىنا جىبەرە بەرمەيمىز. اسىرەسە, بيىلعى جىلى اسكەرگە باراتىن جاستاردى ىرىكتەۋگە ەرەكشە ءمان بەرىلىپ وتىر. وسى ورايدا, الدىمەن, اسكەرگە شاقىرىلاتىن ءاربىر جاستىڭ وتباسىلىق جاعدايىنا, مەكتەپكە بارعاننان بەرگى تارتىبىنە تالداۋ جاسالادى. تۇرعىلىقتى مەكەنىندەگى ۋچاسكەلىك ينسپەكتورلاردان, مەكتەپ باسشىلارىنان, ورتا ارناۋلى جانە جوعارى وقۋ ورىندارىندا وقىعان بولسا, سول مەكەمەلەر باسشىلارىنان اقپاراتتار الىنادى. اتا-اناسىمەن اڭگىمە جۇرگىزىلەدى. اسكەرگە شاقىرىلاتىن ءاربىر جاس­پەن جەكە اڭگىمەلەسەمىز. بۇل جەردە الدىمەن پسيحولوگتار كوپ جۇمىس اتقارىپ وتىر. ەڭ باستى ماسەلە – اسكەرگە شاقىرىلۋشىنىڭ تولىق وتباسىندا تاربيەلەنۋى. اتا-اناسىنىڭ ەكەۋىنىڭ دە بار بولۋى, سونىمەن بىرگە, پسيحولوگتىڭ كەڭەسى باس­تى ءرول اتقارادى. پسيحولوگ-ماماندار اسكەرگە شاقىرىلۋشىعا وڭ باعا بەرمەسە, وندا اسكەر قاتارىنا الىنبايدى. سونداي-اق, اتا-اناسىنىڭ كەلىسىمى الىنادى. ەڭ باس­تىسى, بۇل كۇندەرى قازاقستاننىڭ قارۋلى كۇشتەرىن اسكەري مىندەتتى ورىنداۋعا پسيحولوگيالىق تۇرعىدان تولىق دايىن ساربازبەن قامتۋعا باسا كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. – ال جاستاردىڭ وزدەرىنىڭ تاراپىنان اسكەرگە بارۋعا ىنتا قالاي؟ – شىندىعىن ايتسام, بۇرىنعىداي ەمەس, جاستاردىڭ تاراپىنان اسكەرگە بارۋعا قۇلشىنىس ارتىپ كەلەدى. مۇنىڭ بىرنەشە سەبەبى بار. بىرىنشىدەن, تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرىندەگى احۋال جاقساردى. ەكىنشىدەن, ءاربىر اسكەري بولىمدەگى تاربيە جۇمىسى جولعا قويىلدى. ۇشىنشىدەن, اسكەري بولىمدەردەگى وفيتسەرلەر, جالپى باسشىلىق تاراپىنان ساربازداردىڭ ءبىر-بىرىنە الىمجەتتىك جاساۋ فاكتىلەرىن بولدىرماۋعا جەتە كوڭىل اۋدارىلىپ وتىر. مىنە, وسىنداي وڭ سەبەپتەر جاستاردىڭ اراسىندا اسكەرگە بارۋعا قۇلشىنىستى ارتتىردى دەپ ويلايمىن. – اسكەرگە شاقىرىلاتىن جاس­تاردىڭ بويىنا, دەنە سالما­عى­­نا نازار اۋدارىلاتىن شىعار؟ – ارينە, قازاقستاننىڭ قارۋ­لى كۇشتەرىنە بويى  ۇزىن, كەلبەتتى, كۇش-قۋاتى مول جاس­تار الدىمەن شاقىرىلادى. ءما­سە­لەن, جاياۋ اسكەر, شەكارا قىز­مەتى قاتارىندا اسكەري بورىشىن وتەۋ ءۇشىن بويى 155 سم-دەن, ال اەروۇتقىر بولىمدەرىندە قىز­مەت ەتۋ ءۇشىن بويى 175 سم-دەن كەم بولمايتىن جاستار الىنادى. سەبەبى, اسكەرگە شاقىرىلىپ جاتقان ءاربىر جاس ءبىزدىڭ ايبىندى ارميامىزدىڭ ايناسى بولۋى ءتيىس. سوندىقتان مەديتسينالىق كوميسسيا ءاربىر جاستىڭ دەنساۋلىعىن تولىق تەكسەرەدى. – اسكەرگە بارىپ, كەيىن تۇ­­راقتى قىزمەت ەتۋگە ىنتا تانى­تۋ­شىلار بار ما؟ – بار. ماسەلەن, بىلتىر اسكەري بورىشىن تولىق وتەگەن 4 سارباز اسكەر قاتارىندا تۇراقتى قالۋعا شەشىم قابىلدادى. بيىلعى كوكتەمدە اسكەر قاتارىندا تۇراقتى قىزمەت ەتۋگە تاعى  دا 6 سارباز تۇپكىلىكتى شەشىم قابىلداپ وتىر. بۇعان قوسا, سوڭعى جىلدارى كەلىسىمشارتپەن اسكەري قىزمەتكە الىنىپ جاتقاندار قاتارى دا كوبەيدى. ويتكەنى, اسكەر قاتارىندا  كەلىسىمشارتپەن قىزمەتكە شاقىرىلعاندارعا مەملەكەت تاراپىنان جاسالاتىن قولداۋدىڭ اياسى كەڭەيىپ كەلەدى. جىل باسىنان بەرى اتىراۋ وبلىسىنان كەلىسىمشارتپەن 124 جاس اسكەرگە الىنىپ, قازىر باتىس ايماقتاعى اسكەري بولىمدەرگە جىبەرىلدى. اڭگىمەلەسكەن جولداسبەك شوپەعۇل, «ەگەمەن قازاقستان». اتىراۋ وبلىسى.