• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قازاقستان 19 ءساۋىر, 2022

ەل مۇددەسىنە ارنالعان

685 رەت
كورسەتىلدى

مەن قازاق حالقى اڭساپ جەتكەن ەگەمەندىگىمىزدى ساقتاپ, مەملەكەتتىگىمىزدىڭ عۇ­مىرلى بولۋى جولىندا تەر توككەن جانداردىڭ ءبىرىمىن. راس, تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىم­بات. سوندىقتان قيىندىقپەن كەلگەن تاۋەلسىزدىكتىڭ قادىرىن ۇعىنا ءبىلۋىمىز كەرەك. تاۋەلسىزدىك ءبىر كۇندە ورناي قالعان جوق. ەشكىمنىڭ باسىنا باق ءبىر كۇندە قو­نا سالمايدى. بۇل ءبىزدىڭ سان عاسىرلار اڭساپ جەتكەن ارمانىمىز ەدى. ءتىلدىڭ, تاريح­تىڭ, سالت-ءداستۇردىڭ قايتا جاڭعىرۋىنا, وي-سانانىڭ قالىپتاسۋىنا قىز­مەت ەتتىك. مۇنداي قيىندىقپەن كەلگەن تاۋەلسىزدىكتىڭ قادىرىن تۇسىنبەۋ دە اعات­تىق بولار. دەسەك تە, ءبىز ەندى تاۋەلسىزدىگىمىزدى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن, ونى باياندى ەتۋ ءۇشىن ءومىر ءسۇرۋىمىز كەرەك. ەل قامى, حالىق تاعدىرىنا قاتىستى ىستەردە پەيىش­كە دە, توزاققا دا بىرگە كىرۋگە ءتيىسپىز. ۇلى دالا الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىك تە, پرە­زي­دەنت­تىڭ قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋى دا ءبىزدى بۇگىن وسىعان شاقىرادى.

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ جىل باسىنان بەرى قازاقستان حالقىنا ەكى جولداۋ ارنادى. ەكەۋىن دە زەر سالا وتىرىپ, تىڭدادىم. بۇل جولداۋلار ەلدىك مۇرات پەن ەرلىك سالتقا ادالدىقتى ايقىنداپ, بۇرىنعىدان دا نىعايتىپ, بەكىتە ءتۇستى. اقيقاتىندا, قازاقستاندىقتار جىل باستالماي جاتىپ كۇردەلى كەزەڭ مەن قاسىرەتى مول سىندارلى وقيعالاردى باستان وتكەردى. ەلدە ورىن العان تارتىپسىزدىك پەن تەررورلىق ارەكەتتەر – كونستيتۋتسيالىق قۇرىلىمعا, بيلىكتى باسىپ الۋعا باعىتتالعانى ايقىن اڭعارىلدى. وسى تۇستا, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان حال­قىنا ۇندەۋ جولدادى. ۇكىمەتكە بىرقاتار تاپسىرمالار بەردى. لاڭكەستىككە قارسى شتابتىڭ وتىرىسىن وتكىزدى. پارلامەنت ماجىلىسىندە «قاسىرەتتى قاڭتار» ساباعى مەن تاجىريبەسىن كەڭ تۇردە ءسوز ەتتى. باسىم باعىتتار قاتارىندا: تاۋەلسىزدىك تاريحى مەن تاجىريبەسىنە توقتالىپ, ونى نىعايتۋ مەن باياندى ەتۋ ىسىنە كەڭ تۇردە ءمان بەردى. ەلدە ورىن العان اۋىر احۋال, كۇردەلى كەزەڭ كورىنىستەرى - ءبىر كۇننىڭ ءىسى ەمەس ەكەنىنە نازار اۋدارىلدى. حالىقتىڭ گاز باعاسىنا سايكەس نارازىلىعىنان باستاۋ العان بەيبىت شەرۋ تارتىپسىزدىك پەن تەررورلىق اگرەسسيا­عا ۇلاستى. مەملەكەتتى باسقارۋ ينستيتۋتتارىنا, بيلىكتى باسىپ الۋعا ارەكەت ەتكەنىنە ءجىتى دەن قويىلدى. بىتىمگەرشىلىك كونتينگەنتىنىڭ – ستراتەگيالىق نىسانداردى كۇزەتۋ, اقىل-كەڭەس بەرىپ, قولداۋ كورسەتۋ ميسسياسىن ورىندايتىنىن دا جالپاق جۇرتقا جۇيەلى جەتكىزدى. بۇدان بايقالاتىنى, ارعى تاريحتاعى ەلدىك مۇرات پەن ەرلىك سالتقا ادالدىق تانى­تىپ, ەل-جەردى قورعاۋعا, داستۇردەن ءنار الىپ, ءومىر تاعىلىمىنا ءمان بەرۋ قا­جەت­­تىلىگى نەگىزگى نازارعا الىنعانى جان-جاقتى تانىلدى. وتكەننىڭ ونەگەسى – بو­­لاشاق باعدارى, كەمەل كەلەشەكتىڭ كور­كەم كورىنىسى ەكەنى ءجىتى بايقالدى.

ەلدە ورىن العان تەرروريستىك اگرەس­سيا­نىڭ سالدارى مەن سەبەپتەرىنە قاتىس­تى بىرقاتار وزەكتى ماسەلەلەرگە دە كوڭىل بو­لىنگەنىن ايتقان ءجون. بۇل تۇستا, ەل قاۋىپ­سىزدىگىن نىعايتۋ, قۇقىقتىق ءتارتىپتى قال­پىنا كەلتىرۋ, لاڭكەستىك ارەكەتتەر ارتىن­دا كىمدەردىڭ تۇرعانىن انىقتاۋ, ۇل­تتىق ۇلاندى, بارلاۋ ءھام شەكارا قىز­­مەتىن, ءدىني ەكسترەميزمگە قارسى كۇ­رەستى, تەڭسىزدىك ماسەلەسىن وڭدى شەشۋ ماسە­لەلەرى كەڭىنەن قوزعالدى. مۇنىڭ ءمانى: حالىق اقيقاتتى بىلگىسى كەلەتىنىنە سايا­دى. تەررورلىق ارەكەتتىڭ باستاۋى مەن نەگىزىن, جاسىرىن كۇشتەردىڭ انىق-قانىعىن دا جۇرتتىڭ بىلگىسى كەلەدى. ەل قاۋىپسىزدىگىنىڭ ماڭىزى دا وسىندا جاتىر. بۇدان باسقا, حالىقتى ساپالى ومىرمەن قام­تاماسىز ەتۋ, ءال-اۋقاتىن جاقسارتۋ باعى­تىنا دا ماڭىز بەرىلدى. ەلدىڭ الەۋ­مەتتىك-ەكونوميكالىق تۇعىرىن بەكىتۋ, كاسىپكەرلەردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ, بيۋروكراتيانىڭ ەتەك الۋىنا جول بەرمەۋ سىندى باعىتتارعا باسىمدىق بەرىلدى. سونداي-اق «سامۇرىق-قازىنا» قورى قىزمەتىنىڭ تيىمدىلىگىن ايقىن­داۋ, ماكروەكونوميكالىق تۇراقتىلىق­تى قام­تاماسىز ەتۋ, جۇمىسسىزدىق پەن جۇ­مىسپەن قامتۋ ءىسىن دۇرىس جولعا قويۋ, جالاقى مەن زەينەتاقى جۇيەسىن رەتتەۋ, كوروناۆيرۋستىڭ جاڭا تولقىنىنا تويتارىس بەرۋ جايى دا كەڭ تۇردە ءسوز بولدى. ەل بايلىعى مەن جەر قازىناسى كوپتىڭ يگىلىگىنە اينالۋى قاجەتتىلىگى ورىندى قوزعالدى. جەكەلەگەن ادامدار مەن كوم­پانيالاردىڭ بايلىق كوزدەرىنىڭ ءمانى مەن سىرىنا دا دەن قويىلدى.

كەمەل ەلدىڭ كەلەشەگى – ءبىلىم مەن عىلىم بولسا, بۇل باعىتتاعى باستى ۇس­تانىم: ساپالى بىلىمگە قولجەتىمدىلىكتى ارت­تىرۋعا سايادى. وسى ورايدا, جوو-نىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ, ەلىمىزدە شەتەلدىك جوو-نىڭ فيليالدارىن اشۋ, تەحنيكالىق ماماندىقتارعا باسىمدىق بەرۋ قاجەتتىلىگىنە كوپ كوڭىل ءبولىندى. انىعىندا: «...بارىمىزگە ءبىلىم تۋرالى كوزقاراسىمىزدى وزگەر­تۋ قاجەت. گۋمانيتارلىق ماماندىق­تار­مەن اۋەس­تەنۋ كەزەڭى كەلمەسكە كەتتى. با­سىم­دىقتى تەحنيكالىق مامان­دىق­تارعا بەرۋ كەرەك. ينجەنەرلەر مەن ونەر­كا­سىپ­شىلەردىڭ جاڭا بۋىنىن ءوسىرىپ شىعارۋ قاجەت» ەكەنى انىق-قانىق ايتىلدى. جا­سى­راتى­نى جوق, ماڭىزدىسى: «جاقىن ارا­دا رەسەيدىڭ ۇزدىك تەحنيكالىق جوعارى وقۋ ورىن­دارىنىڭ فيليالدارىن اشۋ جوس­­پار­­لانىپ وتىر... ەكى تەحنيكالىق باع­دار­­لانعان فيليال ەلىمىزدىڭ باتىسىن­دا بول­عانى ءجون» ەكەنى دە جۇرتقا جەتتى. مۇن­دا دا ءومىر ءمانى مەن شىندىعى جاتىر.

ءبىلىم جۇيەسىندەگى شەشۋشى تۇلعا – ۇس­تاز­دىق قىزمەتكە ءمان بەرۋ ىسىنە دە ءجىتى دەن قو­يىلدى. ءتىپتى: «...ءبىلىم ساپاسىن جاقسى مۇعالىمدەرسىز كوتەرۋ مۇمكىن ەمەس» ەكەنىنە ءمان بەرىلدى. اقيقاتىندا, ۇستاز – ۇلتقا, ونىڭ بولاشاعىنا ەڭبەك ەتەدى. ونىڭ ءمانىسى: بالا ءوز انا تىلىندە تار­بيە­لەنبەسە, ءوز حالقىنا قىزمەت ەتە المايدى.

بۇدان باسقا, «قازاقستان حالقىنا» قوعامدىق-الەۋمەتتىك قورىن قۇرۋ, قارۋ­لى كۇشتەر قاتارىنا جاستاردى تارتۋ, قۇقىق قورعاۋ سالاسىن كەشەندى جاڭعىرتۋ, ازاماتتاردىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن مەنشىك قۇقىقتارىنىڭ قورعالۋىنا كەپىلدىك بەرۋ, ەل بىرلىگى مەن دامۋ يدەياسىنىڭ بەرىك نەگىزى – تاتۋلىق پەن تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ ءىسى جاڭارۋ كەزەڭىنە باستايتىنى جان-جاقتى ءسوز ەتىلىپ ەدى, قازىر سول ايتىلعانداردىڭ ءبارى بىرتىندەپ ورىندالىپ جاتىر. بۇدان بايقالاتىنى, بيلىك پەن حالىق تۇتاستىعى – بىرلىككە باستاپ, بەرەكە مەن ىنتىماقتى بەكىتە تۇسەدى. دامۋ نەگىزى مەن وركەنيەت ءورىسى ەكەنى دە انىق. «قاسىرەتتى قاڭتار» ساباعى, ءومىر تاعىلىمى وسىنى مىقتاپ ەسكە سالدى.

پرەزيدەنت ناۋرىزداعى جولداۋىندا الدىمەن قاڭتار دۇربەلەڭى جايلى ماعلۇمات بەرىپ, ۇجىمدىق شارت ۇيى­مى­نان اسكەر الدىرۋدىڭ سەبەبىن ءتۇسىن­دىردى. پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, بۇل قان­دى وقيعا تەرىس پيعىلدى ادامداردىڭ مەم­لەكەتتىك توڭكەرىس جاساماق نيەتىنەن تۋ­عان. جاڭا قازاقستاندى قۇرۋ كەيبىر ىق­پالدى ادامدارعا ۇنامادى. ولار جىل­دار بويعى زاڭسىز ارەكەتتەرىن ودان ءارى جال­عاستىرۋ ءۇشىن بيلىككە يە بولۋدى كوكسەدى. استىرتىن توپ قۇردى. پرەزي­دەنتتى بيلىكتەن كەتىرگىسى كەلدى. توڭكەرىس جاساۋعا ۇمتىلعانداردىڭ ىشىندە جوعارى لاۋازىم يەلەرى, اسكەري جانە ارناۋلى ورگاندار باسشىلارى دا بارى وكىنىشتى.

ماعان «بۇگىنگى كۇنى ۇلتتىق قۇندى­لىقتاردى ۇلىقتاي الىپ ءجۇرمىز بە؟» دەگەن ساۋالدى كوپ قويادى. مەن بىردەن ولاي دەپ ايتا المايمىن دەيمىن. نەگە؟ ويتكەنى حالىقتى ءبىر باعىتقا, ءبىر مۇد­دەگە جەتەلەيتىن كۇش – يدەولوگيا. بىزگە ۇلتتىق يدەولوگيا قاجەت, قازاق حال­قى­نىڭ مۇددەسىن قورعايتىن, رۋحىن كوتەرە­تىن, تاريحىن, مەملەكەتتىك ءتىلىن, سالت-ءداستۇرىن قولدايتىن, تۋعان جەرىن, وتانىن قورعايتىن يدەولوگيا كەرەك.

ءبىز بالا كەزىمىزدە قازاقتىڭ ىرىم-تىيىم, سالت-ءداستۇرىنىڭ ءبارىن بىلەتىن ەدىك. قازىر سونىڭ ءبارى شەتىنەن كەتىپ جاتىر. بۇگىندە تەلەديداردى قاراۋعا جۇرەكسىنەتىن بولدىق. ەكراندى قوسىپ قالساڭ جىن-شايتان سياقتى. شاشتارى البا-جۇلبا, جارتىلاي جالاڭاش, ىلعي شايتان سەكىلدى سەكەڭدەگەن, سەكىرگەن بىرەۋلەردى كورەسىڭ. وتىرىك كۇلەدى. حالىق­تىڭ تالعامى تومەندەپ بارادى.

قازاق ءاۋ باستان, تابيعاتىنان تەرەڭ ويلى, في­لوسوف حالىق. ال مىنا بۇگىنگى كوك جا­شىكتەن كورسەتىپ جاتقان دۇنيەنىڭ دەنى قازاق­تىڭ تابيعاتىنا جات دەپ بىلە­مىن. وسىلاي جالعاسا بەرسە, ءبىز ناعىز ۇلت­تىق قاسيەتتەرىمىزدەن ايىرىلىپ قا­لۋى­مىز مۇمكىن. جاستار وتە ەلىكتەگىش كە­لە­دى. بۇلار باتىسقا ەلىكتەپ جاتىر. ونىڭ ءبارى بىزگە ۇلگى, ونەگە بولا المايدى.

ءبىز اتا-سالت, اتا-ءداستۇر دەگەننەن ايىرى­لىپ جاتىرمىز. مەن جاڭاشىل­دىق­قا قارسى ەمەسپىن, بىراق ءبىز قازا­قي قالپىمىزدى ساقتاي وتىرىپ, جاڭارۋى­مىز كەرەك. مىنا جاھاندانۋ دەگەن ءداۋىر – وتە قيىن ءداۋىر. از حالىقتار شاباق سەكىلدى جايىنداردىڭ كومەيىنە جۇتىلىپ كەتەدى. ءبىزدى وندايدان ۇلتتىق تۇتاستىق قانا ساقتايدى.

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قازاقستان حالقىنا «جاڭا قازاق­ستان: جاڭارۋ مەن جاڭعىرۋ» دەپ اتالاتىن جولداۋى وتانداستارىمىزدىڭ كو­كەيىندەگى تاعدىرشەشتى سۇراقتارعا جاۋاپ بەرىپ, وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ناقتى شە­شى­مى ۇسىنىلدى. بۇل رەتتە وتىز جىل بويى ەلىمىزدى كەرى تارتىپ كەلگەن سۋپەر­پرەزيدەنتتىك جۇيەنىڭ جاڭا تۇرپاتتاعى پرەزيدەنتتىك – پارلامەنتتىك جۇيەگە اۋىسا­تىنى, بولاشاق پرەزي­دەنت­تىڭ شەك­سىز قۇزىرەتكە يە بولمايتى­نى, ونىڭ تۋعان-تۋىستارىنا مەملەكەتتىك قىزمەت, كۆازيمەملەكەتتىك قۇرىلىمداردا قىزمەت ەتۋگە تىيىم سالىناتىنى بەلگىلى بولدى.

جوعارى اۋديتورلىق پالاتا قۇرىلىپ, ولاردىڭ ءماجىلىس الدىندا جىلىنا ەكى رەت ەسەپ بەرەتىنى دە وسى جولداۋدىڭ كوپ­تى قۋانتقان تىڭ جاڭالىعى. ءوز الدىنا دەربەس اباي, ۇلىتاۋ, جەتىسۋ وبلىستارىنىڭ اشىلاتىنى دا تاري­حي شەشىم. ياعني بۇل جولداۋدىڭ ءمان-ماڭىزى ايرىقشا. ەندى سولاردىڭ بىرقاتارىنا جەكەلەپ توقتالايىق.

ساياسي جاڭعىرۋدىڭ باستى ماقساتى – ازاماتتاردىڭ مەملەكەتتى باسقارۋ ىسىندەگى ءرولىن ارتتىرۋ بولسا, بۇل سايلاۋ ۇدەرىسى ارقىلى جۇزەگە اسپاق. پارتيالىق تىزىممەن سايلاۋ حالىقتىڭ سايلاۋعا دەگەن قىزى­عۋ­شىلىعىن تومەندەتىپ جىبەر­دى. سايلاۋدى كەرەك قىلمايتىن ادامدار قاتارى كوبەيدى. ولار وزدەرىنىڭ داۋىسى ماڭىزدى ەكەنىنە, ەل ءومىرىن جاقسارتۋعا ىقپال ەتە الاتىنىنا سەنبەيتىن بولدى. اقيقاتىندا, قازىر جۇرت دەپۋتاتتار­دى اسا تاني بەرمەيدى. وسىنداي جاعىم­سىز جايتتى جويۋ ءۇشىن ارالاس سايلاۋ جۇيەسى ەنگىزىلمەك. ءماجىلىستىڭ دەپۋ­تات­تىق كورپۋسىنىڭ 70 پايىزى پروپور­تسيو­نالدىق, 30 پايىزى ماجوريتارلىق تاسىلمەن جاساقتالادى. بۇل سايلاۋ ۇلگىسى وبلىستار مەن رەسپۋبليكالىق ما­ڭىزى بار قالالارداعى ءماسليحاتتار ساي­لاۋىنا دا ەنگىزىلەدى. بۇدان بىلاي ماجوريتارلىق جۇيە بويىنشا, ءاربىر ايماق پارلامەنتتىڭ تومەنگى پالاتاسىنا ءوزىنىڭ كەمىندە ءبىر دەپۋتاتىن سايلاي الادى. بۇل كوزقاراسى ءارتۇرلى ازاماتتاردىڭ ما­جىلىسكە كەلۋىنە جول اشىلادى. سون­داي-اق اۋدان, قالالارداعى سايلاۋ تولى­عىمەن ماجوريتارلىق جۇيەگە كوشىرىلەدى. مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, بۇل جەر­گىلىكتى جەردە باسەكەلى ساياسي ورتا قا­لىپ­تاستىرىپ, ەلدىڭ الدىندا بەدەلدى, جاڭا تۇل­عالاردىڭ ساياساتقا كەلۋىنە جول اشا­­دى. ايتپەسە, دەپۋتاتتىققا تۇسە­تىن­دەر كو­بىنە ءوز بيزنەستەرىن قورعاپ, وز­دەرى­نىڭ جەكە شارۋاشىلىعىنا جاعداي جاساۋ ءۇشىن عانا باراتىن سياقتى كورىنەدى ماعان.

سودان كەيىن جولداۋداعى ەرەكشە توقتالعان سالالاردىڭ ءبىرى – قۇقىق قورعاۋ جۇيەسى بولدى. بۇل ورايدا ەلى­مىزدە كونستيتۋتسيالىق سوت قۇرىلاتىنى جاريالاندى. پرەزيدەنت مۇنى ءادىل ءارى قۇقىقتىق مەملەكەت قۇرۋ جولىنداعى ماڭىزدى قادام دەدى. ويتكەنى كونس­تيتۋتسيالىق سوت ازاماتتار مەن زاڭدى تۇلعالاردىڭ زاڭدى قۇقى مەن مۇددەسىن قورعاۋ دەڭگەيىن ارتتىراتىن بولادى. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدەگى زاڭ اكتىسى مەن شەشىمىنىڭ اتا زاڭعا سايكەستىگىن انىق­تاۋدا كەدەرگى بار. قازاقستانداعى ءتۇرلى قۇ­قىق نورمالارىن كونستيتۋتسيالىق كە­ڭەس تۇسىندىرەدى. بىراق ازاماتتار وسىنداي تۇسىنىكتەمە الۋ ءۇشىن بۇل ورىنعا تىكەلەي جۇگىنە المايدى. كوپتەگەن مەملەكەتتە كون­ستيتۋتسيالىق سوت ينستيتۋتى بار. وعان كەز كەلگەن ادام ءوزىنىڭ ساۋالىن جول­­داي الادى. اتا زاڭ ەرەجەلەرىنىڭ مۇل­­تىكسىز ساقتالۋىن وسى مەكەمە ءتيىمدى قام­­تاماسىز ەتەتىنىن الەمدىك تاجىريبە كور­­سەتىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسى باس پرو­­كۋرور مەن ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ۋا­كىلگە دە كونستيتۋتسيالىق سوتقا جۇ­گىنۋ مۇمكىندىگىن بەرۋدى ۇسىندى. مەنىڭ­شە, مۇنداي مۇمكىندىكتى سولارمەن قاتار مەملەكەتتىك ەمەس, باسقا دا قوعام­دىق ۇيىمدارعا بەرۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيمىن.

پرەزيدەنت سوت جۇيەسىنە قاتىستى دا ناقتى تاپسىرمالار بەردى. زاڭ ۇستەمدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن بارلىق دەڭگەيدەگى سوتتاردىڭ شىن مانىندەگى تاۋەلسىز, اشىق جانە كاسىبي بولۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. سودان كەيىن قايتا قارالاتىن زاڭداردىڭ ءبىرى – بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى تۋرالى قۇجات بولماق. ويت­كەنى جولداۋدا جۋرناليستەرگە قاتىستى دا ناقتى مىندەتتەر ايقىندالدى. بۇل ورايدا نەگىزگى باسىمدىق بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ باسەكەگە قابى­لەتتىلىگىن ارتتىرۋ جانە ازاماتتىق قوعام ينستيتۋتتارىنىڭ ءرولىن نىعايتۋعا جاسالدى. سونىمەن قاتار باق-تىڭ ەركىن بولۋى, بۇل تالاپتىڭ قازىر كەز كەلگەن وركەنيەتتى ەل ءۇشىن ايرىقشا ماڭىزدى ەكەندىگى ايتىلدى. پرەزيدەنت اتاپ وتكەندەي, وتاندىق اقپارات قۇرال­دارى­نىڭ قازاقستاندا, وڭىردە جانە الەمدە بولىپ جاتقان ۇدەرىستەر تۋرالى ءوز كوزقاراسى بولۋى ءتيىس. سەبەبى ەلىمىزدىڭ اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىگى, ءتىپتى يدەولوگيالىق دەربەستىگى وسىعان تىكەلەي بايلانىستى. پرەزيدەنت باق بيلىك پەن حالىقتىڭ اراسىنداعى ءتيىمدى بايلانىس ارناسى بولا وتىرىپ, ەلدەگى قوردالانعان ماسە­لەلەردى كوتەرۋگە مىندەتتى ەكەنىن جانە مۇنى جوعارى ازاماتتىق جاۋاپ­كەر­­شىلىكپەن جاساۋ كەرەكتىگىن مالىم­دەدى. سوندىقتان مەملەكەتتىڭ مۇددە­سىن, قوعام­نىڭ سۇرانىسىن جانە مەدياسا­لا­نىڭ دامۋ ءۇردىسىن ەسكەرە وتىرىپ, باق تۋرا­لى زاڭدى قايتا قاراۋ كەرەكتىگى وتە دۇرىس دەپ ويلايمىن. قازىر سەناتورلار مەن ءماجىلىس دەپۋتاتتارى ەلگە شىعىپ, جەر­گى­لىكتى باق وكىلدەرىمەن كەزدەسۋلەر وتكىزۋ­دە. بۇل ءوز ناتيجەسىن بەرەدى دەگەن سەنىمدەمىن.

تاعى ءبىر توقتالا كەتەتىن جايت, تاريحي جەر­لەرگە وبلىس مارتەبەسى بەرىلۋى, ياعني جاڭعىرۋدىڭ ءبىر پاراسى ەلىمىزدىڭ اكىم­شىلىك-اۋماقتىق قۇرىلىمىنا قاتىستى ايقىندالدى. قۋانىشتىسى, حالىق­تىڭ قالاۋىنا ساي بىرقاتار وبلىستىڭ قۇرىلاتىندىعى بەلگىلى بولدى. بۇرىن جامبىل جالعىزسىراپ تۇراتىنداي ەدى, ەندى وعان اباي قوسىلىپ, سەمەي قالاسى جاڭا وبلىستىڭ ورتالىعىنا اينالدى. كەزىندە الاش ارىستارىنىڭ باسىن قوسقان سەمەي قالاسىنىڭ جاعدايى بۇگىندە قيىنداپ كەتكەنى بەلگىلى. دەمەك بۇل شەشىم تاريحي ادىلدىكتى ورناتىپ, ۇلىلارى­مىز دۇنيەگە كەلگەن كيەلى ولكەنى قايتا جاڭعىرتۋعا جول اشارى ءسوزسىز. سول سەكىلدى جەزقازعان اۋماعىندا ۇلىتاۋ وبلىسى قۇرىلىپ, جەزقازعان قالاسى قايتا­دان وبلىس ورتالىعى مارتەبەسىن يەلەندى. پرەزيدەنت مۇنى ەكونوميكالىق قانا ەمەس, رۋحاني جاعىنان دا ماڭىزدى شەشىم دەپ اتاپ كورسەتتى. ويتكەنى كەڭ بايتاق قازاق جەرىنىڭ ءدال جۇرەگىنە ورنالاسقان ۇلىتاۋدىڭ ءتول تاريحىمىزداعى ورنى ەرەكشە. ەل تاعدىرىنا قاتىستى ۇلى جيىن­دار وتكەن, التىن وردانىڭ كىن­­دىگى بولعان بۇل ايماقتىڭ تۋريستىك الەۋەتى دە وتە زور. ونىڭ وندىرىستىك قۋاتىن, لوگيس­تيكالىق مۇمكىندىگىن دە ۇتىمدى پايدالانۋ كەرەك. الماتى وبلىسىن ەكىگە ءبولۋ دە ورىندى: جەتىسۋ جانە الماتى وبلىستارى قۇرىلدى. الماتى وبلى­سى­نىڭ ورتالىعى قاپشاعايعا كەيىنگى كەز­دەرى اتى اتالماي قالعان, قازاق حالقىنىڭ ۇلى پەرزەنتى دىنمۇحامەد قوناەۆتىڭ ەسىمى بەرىلەتىن بولدى. ەلدىڭ كوكەيىنەن شىققان بۇل قادامداردىڭ ايماقتاردى دامىتۋ ىسىنە تىڭ سەرپىن بەرەرى انىق.

قورىتا ايتقاندا, بۇل جولداۋ – ەلىمىز­دىڭ ۇزاق مەرزىمدى دامۋىنا ارنالعان سترا­تەگيالىق ماڭىزدى قۇجات. ونداعى ءاربىر باستاما ەل مۇددەسى ءۇشىن ەكەندىگىن اڭعارت­تى. ەندىگى جەردە ەلىمىزدىڭ كەلە­شەگىنە قاتىستى بارلىق شەشىمنىڭ ورىن­دالۋى­نا بىرگە اتسالىسايىق, جاڭا قازاق­ستان­دى بىرگە قالىپتاستىرايىق, قاشان دا ءبىر بولايىق, بىرگە بولايىق, ارداقتى اعايىن!

 

مىرزاتاي جولداسبەكوۆ

سوڭعى جاڭالىقتار