ەگەمەن ەلىمىزدىڭ تاريحىندا اۋىل تۇرعىندارىنا جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىكتىڭ باسشىسىن تىكەلەي سايلاۋعا العاش رەت مۇمكىندىك بەرىلىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «جاڭا جاعدايداعى قازاقستان: ءىس-قيمىل كەزەڭى» جولداۋىندا اۋىل اكىمدەرىن تىكەلەي سايلاۋ قاجەتتىگىن ايتقان بولاتىن.
پرەزيدەنتتىڭ بۇل باستاماسى الدا بولاتىن ساياسي ناۋقانعا ماڭىزدى مىندەت جۇكتەيتىنى بەلگىلى. سونىمەن قاتار بالامالى نەگىزدە سايلاناتىن اۋىل اكىمدەرىنەن دە جەرگىلىكتى جۇرتشىلىق جاقسى باستاما مەن جوعارى ناتيجە كۇتەتىنى ايان.
جامبىل وبلىسىندا اۋىلدىق وكرۋگ اكىمدەرىنە كانديداتتاردى ۇسىنۋ ناتيجەلەرى بەلگىلى بولدى. ءبىر ورىنعا ەڭ كوپ ۇمىتكەر جامبىل اۋدانىندا تىركەلگەن.
«وڭىردە سايلاۋ پروتسەسى باستالعاننان بەرى اۋىلدىق وكرۋگ اكىمدىگىنە 122 كانديدات ۇسىنىلدى. ال ۇسىنۋ مەرزىمى اياقتالعان كۇنى ءار وكرۋگكە ەكىدەن كوپ كانديدات ۇسىنىلعان. ۇسىنىلعان كانديداتتاردىڭ ىشىندە 76 ادام ساياسي پارتيالاردان بولسا, 46 ادام ءوزىن-ءوزى ۇسىنعاندار بولىپ سانالادى», دەيدى جامبىل وبلىستىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى سەرعالي ايداپكەلوۆ.
اۋىل اكىمدىگىنە كانديداتتىققا ۇسىنىلعان 122 ۇمىتكەردىڭ ورتاشا جاسى 39,8 جاستى قۇرايدى ەكەن. ارالارىندا 25 ايەل بار.
ارينە, اۋىل اكىمى بولىپ سايلاناتىن تۇلعا جوعارى ءبىلىمدى, تاجىريبەلى بولۋى شارت. اۋىلدىقتار دا ءوز اۋىلىنىڭ قامىن ويلايتىن, ادال, ەڭبەكقور ازاماتتىڭ اكىم بولىپ سايلانعانىن قالايدى. سەبەبى جامبىل وبلىسىنىڭ كوپتەگەن اۋىلىندا ءالى دە كوشەلەردى كوركەيتۋ, اۋىز سۋ, گاز سياقتى كوكەيكەستى ماسەلەلەر تولىق شەشىمىن تاپقان جوق. وسى تۇرعىدان كەلگەندە قاراپايىم حالىق ءبىرىنشى كەزەكتە كۇرمەۋى كۇردەلى ماسەلەنى اۋدان, ءتىپتى وبلىس باسشىلىعىنا دەيىن جەتكىزىپ, ودان ناتيجە شىعارا الاتىن ماماندى قولدايتىنى انىق.
ەندى اۋىل اكىمدىگىنە ۇمىتكەرلىككە كىمدەر, ناقتى قانداي ماماندىق يەلەرى, قاي سالادا جۇرگەن ازاماتتار بولىپ وتىر دەگەن سۇراققا كەلسەك, جامبىلدىق كانديداتتاردىڭ ىشىندە 56 مەملەكەتتىك قىزمەتشى, 36 بيۋدجەت سالاسىنىڭ قىزمەتكەرى, 7 كوممەرتسيالىق قۇرىلىمداردىڭ جۇمىسكەرى, 5 جۇمىسسىز ادام, 14 اۋىلدىق وكرۋگ اكىمى جانە 4 باسقا تۇلعا بار.
قازىرگى ۋاقىتتا ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگاندار ۇسىنىلعان كانديداتتاردىڭ زاڭناما تالاپتارىنا سايكەستىگىن انىقتاۋ جانە ولاردى تىركەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ ۇستىندە. كانديداتتاردى تىركەگەننەن كەيىن سايلاۋ الدىنداعى ۇگىت باستالىپ, ول سايلاۋ كۇنى قارساڭىندا اياقتالادى. سوندىقتان دا بۇل اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن ماڭىزدى ساياسي ناۋقان بولعالى تۇر. ولار وزدەرىنە ەڭ جاقىن بيلىك وكىلىن وزدەرى تاڭداپ, داۋىس بەرىپ, كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارىن پايدالاناتىن بولادى. ەندى ولار «مىناۋ اكىمدى كىم تاعايىنداعان؟» دەپ اۋدان, وبلىس باسشىلارىنا كىنا قويا المايتىن بولادى. ياعني اۋىل تۇرعىندارى وزدەرى ءومىر ءسۇرىپ جاتقان ەلدى مەكەن باسشىسىن سايلاۋعا جاي عانا قاتىسىپ قويماي, كوپشىلىك داۋىسپەن قابىلداناتىن شەشىم ءۇشىن ورتاق جاۋاپكەرشىلىك جۇگىن ارقالايتىندىعىن سەزىنۋى كەرەك. ويتكەنى دەموكراتيا ازاماتتارعا قۇقىق قانا بەرمەي, مىندەت تە جۇكتەيتىنى ءمالىم. ال اۋىل اكىمى بولىپ سايلاناتىن ازاماتتار ءۇشىن وزدەرىنە كورسەتىلگەن حالىق سەنىمىن اقتاۋ – زور جاۋاپكەرشىلىك جانە ودان اسقان ابىروي دا جوق. ارينە, قاي اكىمنىڭ جۇمىسى قالاي جۇرەدى, ودان شىعاتىن ناتيجە قانداي بولماق, ونى الداعى ۋاقىت كورسەتەدى.
جامبىل وبلىسى