ەڭبەك قاۋىپسىزدىگى – ءونىمدى ءارى سەنىمدى جۇمىس كەپىلى

سپيكەردىڭ ايتۋىنشا, سوڭعى 5 جىلدا, ناقتىراق ايتقاندا, 2016-2020 جىل­دار ارالىعىندا وندىرىستە زارداپ شەك­كەندەردىڭ سانى 10,7%-عا, 1 683-تەن 1 500 ادامعا دەيىن ازايدى. ونىڭ ىشىندە قايتىس بولعاندار سانى 16,2%-عا تومەندەدى. ستاتيستيكا جونىندەگى ۋاكىلەتتى ورگانداردىڭ دەرەگى بويىنشا, 2020 جىلى زەرتتەلگەن كاسىپورىنداردىڭ 1,6 ملن جۇ­مىسشىسىنىڭ 367 مىڭى نەمەسە ءاربىر ءتورتىنشىسى زياندى جانە قاۋىپتى ەڭبەك جاعدايىندا جۇمىس ىستەگەن. 2019 جىلى بۇل كورسەتكىش 370 مىڭ ادامدى قۇراعان.

– زياندى جانە قاۋىپتى ەڭبەك جاع­دا­يىن­دا جۇمىس ىستەيتىن جۇمىس­شى­لار­دىڭ كوپشىلىگى قاراعاندى, پاۆلودار, شىعىس قازاقستان جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارىندا بايقالعان. جوعارى شۋ جانە ءدىرىل جاعدايىندا شامامەن ءاربىر ەكىنشى, جۇمىس اينالاسىنداعى اۋانىڭ گازدانۋى مەن شاڭدانۋى جاعدايىندا ءاربىر ءۇشىنشى ادام جۇمىس ىستەگەن. 94 مىڭ ادام اۋىر دەنە ەڭبەگىمەن شۇعىلدانعان. جۇمىسشىلاردىڭ قولايسىز ەڭبەك جاع­داي­لارى ەكونوميكالىق شىعىندارعا الىپ كەلەتىنى بارشامىزعا ءمالىم. بىل­تىر ەلىمىزدە 672 مىڭ جۇمىسشى زيان­دى ەڭبەك جاعدايىندا جۇمىس ىستەگەنى ءۇشىن 141 ملن تەڭگە سوماسىندا ءتۇرلى وتەماقى الدى. بۇل كورسەتكىش 2010 جىلمەن سا­لىس­تىرعاندا 10%-عا جوعارى, – دەدى ت.وسپانقۇلوۆ.

سونداي-اق باس مەملەكەتتىك ەڭبەك ينسپەكتورى 2020 جىلى رەسپۋبليكا بو­­يىنشا كاسىپورىنداردا ورىن العان قايعىلى وقيعالاردان 1 503 ادام زارداپ شەك­كەنىن اتاپ ءوتتى. قازا تاپقانداردىڭ سانى 15,5%-عا ارتىپ, 208 ادامعا جەتتى. 2019 جىلى 180 ادام قازا تاپقان ەدى. قاراعاندى, شىعىس قازاقستان جانە قوستاناي, پاۆلودار وبلىستارىنداعى تاۋ-كەن مەتاللۋرگيالىق كەشەن كا­سىپ­ورىن­دارىندا جاراقاتتانۋ دەڭگەيى جو­عا­رى بولىپ وتىر. وتكەن جىلى بۇل سالادا 304, ال قۇرىلىس سالاسىندا 175 ادام جاراقاتتانعان. وسى جىلدىڭ 4 ايىندا عانا ەلىمىزدىڭ كاسىپورىندارىندا 462 ادام زارداپ شەگىپ, ونىڭ 59-ى قازا تاپتى. بۇل 2020 جىلدىڭ 4 ايىمەن سالىستىرعاندا 11%-عا جوعارى.

2020 جىلى مەملەكەتتىك ەڭبەك ينس­پەك­تورلارى 4 439 تەكسەرۋ جۇرگىزدى. ناتي­جەسىندە, 7 260 بۇزۋشىلىق انىق­تال­دى. ونىڭ ىشىندە ەڭبەك قاتىناستارى سالاسىندا – 5 001, ەڭبەك قاۋىپسىزدىگى جانە ەڭبەكتى قورعاۋ بويىنشا – 2 096, حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ بويىنشا – 163. ەڭبەكتى قورعاۋعا بايلانىستى زاڭ­نامانىڭ نەگىزگى بۇزۋشىلىقتارى جۇ­مىسكەرلەردى قاۋىپسىز ەڭبەك جاع­داي­لارىمەن قامتا­ما­سىز ەتپەۋدەن, قاۋىپسىز ەڭبەك تاسىلدەرىنە ۇيرەت­پەۋ­دەن, جەكە جانە ۇجىمدىق قورعانۋ قۇرال­دارىمەن, ارنايى كيىممەن جانە ارنايى اياقكيىممەن قامتاماسىز ەتپەۋدەن, ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قىزمەتتىڭ نەمەسە جاۋاپتى ادامنىڭ بولماۋىنان كورىندى. تەكسەرۋلەردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جۇمىس بەرۋشىلەرگە 2 614 ۇيعارىم بەرىلىپ, 182,2 ملن تەڭگە سوماسىنا 1 090 ايىپپۇل سالىندى.

– جۇمىس ورىندارىنداعى ەڭبەك جاعدايلارىنىڭ ناقتى كۇيىن جالپى باعالاۋ جانە اتتەستاتتاۋ ناتيجەلەرى بويىنشا ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى ءىس-شارالار كەشەنىن قولدانۋ ماقساتىندا 2020 جىلى 3 397 وندىرىستىك نىسان اتتەس­تات­­تاۋدان ءوتتى. انىقتالعان بۇزۋشى­لىق­تاردى جويعانعا دەيىن مەملەكەتتىك ەڭبەك ينسپەكتورلارى 207 لاۋازىمدى ادامدى اتقارىپ وتىرعان قىزمەتتەرىنەن بوساتتى. مەملەكەتتىك ەڭبەك ينسپەكتورلارى ەڭبەكتى قورعاۋ تالاپتارىن بۇزۋ فاكتىلەرى بويىنشا قۇقىق قورعاۋ ورگان­دارىنا 1 234 ماتەريال جىبەردى, بۇل بو­يىنشا 173 قىلمىستىق ءىس قوزعالدى, – دەدى سپيكەر.

سونىمەن قاتار ت.وسپانقۇلوۆ 2030 جىلعا دەيىنگى قاۋىپسىز ەڭبەك تۇجىرىم­دا­ماسىنىڭ جوباسى ازىرلەنىپ جاتقانىن حابارلادى. بۇل ەڭبەكتى قور­عاۋدى باس­قارۋدىڭ تاۋەكەلگە باعىت­تالعان ۇلت­تىق جۇيەسىن قۇرۋعا الەۋمەتتىك ارىپ­تەستىك تاراپتاردىڭ بەلسەندى قاتى­سۋىن قامتاماسىز ەتەتىن جۇيەلى ءىس-شارا­لاردى ايقىندايدى. نورما شىعارۋ قىزمەتى اياسىنداعى ءتيىستى جۇمىستاردى 2021 جىلى اياقتاۋ جوسپار­لانىپ وتىر. وسى جىلدىڭ 12 ناۋرىزىندا الەۋمەتتىك ارىپتەستىك پەن الەۋمەتتىك جانە ەڭبەك قاتىناستارىن رەتتەۋ جونىندەگى رەس­پۋب­ليكالىق ۇشجاقتى كوميسسيا وتىرىسىندا 2021-2023 جىلدارعا ارنالعان باس كەلىسىم جاسالدى. قۇجاتتىڭ نەگىزگى ماقساتى – لايىقتى ەڭبەك قاعيدات­تا­رىن ىلگەرىلەتۋ. بۇل – تولىق جۇمىسپەن قام­­تىلعان كەزدە جاقسى وندىرىس­تىك, الەۋ­مەتتىك-ەڭبەك ءارى قاۋىپسىز جاعداي­لار­دا لايىقتى جالاقى تولەنەتىن, ءاربىر جۇ­مىس­شى قاناعاتتاناتىن, ءوزىنىڭ قابى­لە­تى مەن شەبەرلىگىن كورسەتۋگە مۇمكىندىك بە­رەتىن جوعارى ءتيىمدى جۇمىس.