اپاتتى ۇيلەرىمەن اتى شىققان جاڭاوزەندە «اپاتتى» ساناتىنا جاتپاعانىمەن, ەسكى ۇيلەردىڭ دە جاعدايى جاقسى ەمەس. كەيبىرىندە ورىن العان وقىس وقيعالارىمەن بۇل ۇيلەر «اپاتتىعا» سۇرانىپ تۇر دەۋگە دە بولادى. جۋىردا مۇنايلى قالادان ەسكى ۇيلەرگە جوندەۋ جۇرگىزۋ باستالدى دەگەن جاعىمدى جاڭالىق كەلىپ جەتتى.
تۇرعىندارى كۇرت كوبەيۋى سالدارىنان الەۋمەتتىك ماسەلەلەرى كۇن تارتىبىنە كوتەرىلگەن جاڭاوزەن قالاسىندا 262 كوپ پاتەرلى تۇرعىن ءۇي بار جانە ونىڭ ىشىندە 52 ءۇي كۇردەلى جوندەۋدى قاجەت ەتەدى. 1967-1971 جىلدارى پايدالانۋعا بەرىلگەن بۇل ۇيلەرگە سودان بەرى كۇردەلى جوندەۋ جاسالماعان.
– جاڭاوزەن قالاسىن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامىتۋدىڭ كەشەندى جوسپارى اياسىندا 2018 جىلى Samruk-Kazyna Trust الەۋمەتتىك جوبالاردى دامىتۋ قورىنىڭ دەمەۋشىلىگىمەن 25 كوپ پاتەرلى ۇيلەرگە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە 257 ملن تەڭگە قاراجات بولىنگەن بولاتىن. وسى قاراجاتتىڭ 74 ملن تەڭگەسى اتالعان تۇرعىن ۇيلەرگە قۇرىلىس-تەحنيكالىق زەرتتەۋ جۇرگىزۋگە, ەنەرگواۋديت جاساۋعا, جوبالىق-سمەتالىق قۇجات ازىرلەپ, ۆەدومستۆودان تىس ساراپتاما قورىتىندىسىن الۋعا جۇمسالدى. ساراپتاما قورىتىندىسىنا ساي, كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ قۇنى 1,6 ملرد تەڭگەنى قۇرايدى, – دەيدى جاڭاوزەن قالالىق تۇرعىن ءۇي ينسپەكتسياسى ءبولىمىنىڭ باسشىسى سۇيىندىك مۇحامەدوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى كەزدە بولىنگەن قاراجاتتىڭ قالعان بولىگىنە, ياعني 183 ملن تەڭگەسىنە 3 كوپ پاتەرلى تۇرعىن ۇيگە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. جوندەۋ جۇمىستارى بيىل مامىر ايىندا اياقتالادى دەپ جوسپارلانعان.
كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى بارىسىندا كوپ پاتەرلى تۇرعىن ۇيلەردىڭ تىرەۋ كونسترۋكتسيالارى, باسپالداقتارى, شاتىرى جاڭارتىلىپ, ىشكى ينجەنەرلىك جەلىلەرى تولىق اۋىستىرىلىپ, سىرتقى كەلبەتى ارلەنىپ, ەنەرگوتيىمدى نىسانعا اينالاتىندىعى ايتىلۋدا. سونداي-اق بۇل ءوز كەزەگىندە تۇرعىن ءۇيدىڭ پايدالانۋ مەرزىمىن ۇزارتۋعا ىقپال ەتەدى ەكەن. «جاڭارتىلدى» دەگەن جەلەۋدى جامىلىپ جىلتىراق بوياۋمەن باتتاستىرا سالماي, جوندەۋدىڭ ساپالى جۇرگەنى ماڭىزدى.
جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان تاراپىنان دا جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ساپالى جۇرگىزىلۋىنە ەرەكشە باقىلاۋ جاسالۋدا, دەيدى قۇزىرلى مەكەمەدەگىلەر. سونداي-اق تۇرعىندار تاراپىنان دا «مەنشىك يەلەرى بىرلەستىگى» قۇرىلىپ, جوندەۋ جۇمىستارىن ءوز قاداعاۋلارىنا العان. كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلىپ جاتقان تۇرعىن ۇيلەر قولدانىستاعى تۇرعىن ءۇي زاڭناماسىنا سايكەس باسقارۋدىڭ جاڭا فورماتىنا كوشەدى. ياعني پاتەر يەلەرى كووپەراتيۆىنەن «مەنشىك يەلەرىنىڭ بىرلەستىگى» نىسانىندا باسقارىلاتىن بولادى. ىسكە مەنشىك يەلەرىنىڭ ارالاسۋى جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ساپاسىنا دەگەن سەنىمدى ارتتىرسا, باسقارۋ فورماتىنداعى وزگەرىستەر جوندەلگەن ۇيلەردىڭ كەلەشەگىنە جاۋاپكەرشىلىكتى جوعارىلاتادى دەگەن ويعا جەتەلەيدى.
ونسىز دا ءبىراز ايقاي-شۋعا سەبەپ بولىپ, تۇرعىندارىنىڭ نارازىلىعىن, تۇسىنبەستىگىن تۋدىرعان اپاتتى ۇيلەردىڭ ساناتىن تولىقتىرماي, ەسكى ۇيلەردىڭ دەر كەزىندە جوندەۋگە ىلىككەنىنە قۋاناسىڭ, ەندى ولار «ەسكى» دەگەن ايداردان قۇتىلاتىن بولادى. تەك جۇمىستىڭ ساپاسى, ناتيجەسى قۋانتسىن دەيىك.
ماڭعىستاۋ وبلىسى