2008 جىلى پرەزيدەنت ن.ءا.نازارباەۆتىڭ جارلىعىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسى قۇرامىندا مەملەكەتتىك ساياساتتى ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ۇلتتىق مەكتەبى قۇرىلعان بولاتىن. بۇل قۇرىلىم وسى جىلدار ىشىندە ءوزىنىڭ قالىپتاسۋ جولدارىن باستان وتكىزىپ, مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ جوعارعى ەليتالىق توپتارىن دايىنداۋدا ساپالى دا ءتيىمدى ەڭبەك ەتىپ كەلەدى.
2008 جىلى پرەزيدەنت ن.ءا.نازارباەۆتىڭ جارلىعىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسى قۇرامىندا مەملەكەتتىك ساياساتتى ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ۇلتتىق مەكتەبى قۇرىلعان بولاتىن. بۇل قۇرىلىم وسى جىلدار ىشىندە ءوزىنىڭ قالىپتاسۋ جولدارىن باستان وتكىزىپ, مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ جوعارعى ەليتالىق توپتارىن دايىنداۋدا ساپالى دا ءتيىمدى ەڭبەك ەتىپ كەلەدى. وسى جولداعى باستى كورسەتكىش مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ ستراتەگيالىق دەڭگەيدەگى ويلاۋ قابىلەتىن, مەملەكەتشىلدىگى مەن وتانسۇيگىشتىك قاسيەتتەرىن ارتتىرۋ بولىپ تابىلادى. ەلباسى قويىپ وتىرعان بۇل تالاپتاردى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ۇلتتىق مەكتەبى الەمدىك تاجىريبەنى ۇتىمدى پايدالانۋدا. اسىرەسە, ديۋك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ سەنفورد مەكتەبى, لي كۋان يۋ اتىنداعى سينگاپۋردىڭ مەملەكەتتىك ساياسات مەكتەبى, لوندوندىق ەكونوميكا جانە ساياسي عىلىمدار مەكتەبى, فرانتسۋزدىڭ مەملەكەتتى باسقارۋدىڭ ۇلتتىق مەكتەبى تاجىريبەلەرىن وقۋ ۇدەرىسىندە قولدانۋدىڭ ماڭىزى زور ەكەنىن ءومىردىڭ ءوزى دالەلدەپ وتىر. سونىمەن بىرگە, ۇجىم الدىندا تۇرعان مىندەتتەردى ورىنداۋ ءۇشىن رەسپۋبليكا دەڭگەيىندەگى مەملەكەت قايراتكەرلەرى, ۇلتتىق كومپانيالاردىڭ, شەتەل ديپلوماتيالىق ميسسياسىنىڭ وكىلدەرى, شەتەلدىك جانە ەلىمىزگە بەلگىلى عالىمدار تارتىلۋدا. بيىلعى جىلدىڭ وزىندە 16 ماگيسترانت ديۋك ۋنيۆەرسيتەتىندە 3 ايلىق تاجىريبەدەن ءوتىپ, مەملەكەت باسقارۋدىڭ قىر-سىرىن ۇيرەنىپ, اكادەمياعا سەرتيفيكاتپەن ورالدى. ولار, مەملەكەتتىك ەمتيحاندارىن جوعارعى دەڭگەيدە تاپسىرىپ, ماگيسترلىك ديسسەرتاتسياسىن قورعاۋ ۇستىندە. بۇل ءداستۇردىڭ الداعى جىلدا دا ءوز جالعاسىن تاباتىنىنا اكادەميا باسشىلارى سەنىمدى. ەڭ باستىسى, شەتەلدىك تاجىريبە ماگيسترانتتاردىڭ ديسسەرتاتسياسىندا ءبىر جۇيەگە ءتۇسىرىلىپ, ولاردىڭ بىلىكتىلىگى مەن كاسىبيلىگىن ارتتىرۋعا پايداسى تيەتىنى ءسوزسىز. ەڭ باستىسى, ءسوز ەتىپ وتىرعان مەكتەپ ءوز تۇلەكتەرىن مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ «ا» كورپۋسىنىڭ رەزەرۆىنە ۇسىنا الادى.
مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ۇلتتىق مەكتەبى وقۋ كوكجيەگىن كەڭەيتە وتىرىپ, ءوز دامۋىندا جاڭا بەلەستەردى باعىندىرۋدا. قازىر «ساياساتتانۋ» ماماندىعى بويىنشا ماگيسترانتتاردى دايىنداۋ قولعا الىنۋدا. «مەملەكەتتىك ساياسات», «الەۋمەتتىك ساياسات» كافەدرالارى بۇل ىستە يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى پايدالانا وتىرىپ, بىرەگەي وقۋ باعدارلاماسىن ۇسىنۋدا. ساياساتتى تالداۋداعى اناليتيكالىق جانە پراكتيكالىق تاسىلدەر, بيۋدجەتتىك ساياساتتىڭ ەكونوميكالىق استارى, مەملەكەتتىك شىعىنداردى تالداۋ, جۇيەلىك رەفورمالاردى باسقارۋ ماسەلەلەرى ساياساتكەرلەردى دايىنداۋدىڭ جاڭا ءبىر بەلەسى بولماقشى.
مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ۇلتتىق مەكتەبىندە «الەۋمەتتىك جۇمىس» باعدارلاماسى بويىنشا (Doctor in Public Policy) 3 جىلدىق دوكتورانتۋرا دا ءوز جۇمىسىن ءتيىمدى جالعاستىرۋدا. وقۋ باعدارلاماسىنىڭ باستى ەرەكشەلىگى بولاشاق مامانعا الەۋمەتتىك جۇمىستىڭ نەگىزى بولىپ تابىلاتىن ەتيكالىق نورمالار مەن قاعيدالاردى ساناسىنا ءسىڭدىرۋ, ونى ءىس-ارەكەتتىڭ باستى ولشەمى رەتىندە قاراۋعا ۇيرەتۋ بولىپ تابىلادى. بۇل جەتىستىكتەر نەگىزىندە جاتقان فاكتور مەملەكەتتىك باسقارۋ سالاسىنا كادر دايىنداۋعا جۇيەلى, كونتسەپتۋالدى تۇرعىدان كەلۋ بولىپ تابىلادى. وتاندىق جانە شەتەلدىك تاجىريبەلەردى جيناقتاي وتىرىپ, مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ جاڭا مودەلىن قالىپتاستىرۋ بولماقشى.
قازىر مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردى ارنايى دايىندىقتان وتكىزۋدىڭ ماڭىزى زور. مەملەكەتتىك قىزمەتكەردىڭ ءبىلىمىن ۇنەمى شىڭداپ, بىلىكتىلىگىن كوتەرىپ وتىرۋ بۇگىنگى كۇن تالابى. مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىندە قابىلداناتىن قانداي دا بولماسىن شەشىم عىلىمي نەگىزدە ءجۇرۋ قاجەت. بىلىمگە دەگەن ىنتىزارلىق, قۇشتارلىق مەملەكەتتىك قىزمەتكەردىڭ باسەكەلەستىك قابىلەتتىلىگىن ارتتىرىپ, ونىڭ تيىمدىلىگىن , ستراتەگيالىق ويلاۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرادى. دەمەك, مەملەكەتتىك باسقارۋ مەملەكەتتىك قىزمەتكەردەن بىلىمدىلىكتى, كاسىبي شەبەرلىكتى, ەرەكشە قابىلەت پەن تالانتتى قاجەت ەتەدى. وسى تالاپتارعا ساي ۇمىتكەر عانا مەملەكەتتىك باسقارۋعا ارالاسا الادى. بۇل ەلباسىنىڭ تالابى. الەۋمەتتىك, ساياسي جاڭعىرتۋدىڭ نەگىزى دە وسىندا. قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى باسقارۋ اكادەمياسى ەلباسى قويىپ وتىرعان وسى تالاپتاردى ورىنداۋ ءۇشىن تىڭداۋشىلار مەن ماگيسترانتتارعا جوعارى تالاپ قويا وتىرىپ, ولاردىڭ كاسىبيلىگىن, مورالدىق-ەتيكالىق قاسيەتتەرىن شىڭداۋعا دا ەرەكشە نازار اۋدارۋدا. اكادەميا رەكتورى بولاتبەك ءابدىراسىلوۆتىڭ باسقارۋىمەن قابىلدانعان اكادەميانىڭ دامۋ كونتسەپتسياسى دا وسى اتالعان تالاپتاردى ورىنداۋعا باعىتتالعان.
مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ۇلتتىق مەكتەبى مەملەكەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ جاڭا تولقىنىن دايىنداۋدا ەڭبەگىن ەسەلەي تۇسەرى ءسوزسىز. جاھاندانۋ زامانىندا ءبىلىمى مەن ادامگەرشىلىگى ۇشتاسقان, ەلىن سۇيەتىن شىنايى پاتريوتتار مەن مەملەكەتشىل قىزمەتكەرلەردى دايىنداۋ جالپى مەملەكەتتىك مىندەت ەكەنىن اكادەميا ۇجىمى تولىق سەزىنەدى جانە ونى ورىنداۋعا اسقان جاۋاپكەرشىلىكپەن قارايدى.
تولەۋعالي بورىباەۆ,
فيلوسوفيا عىلىمدارىنىڭ
دوكتورى, «الەۋمەتتىك ساياسات» كافەدراسىنىڭ پروفەسسورى.