ءومىر سالتىمىزداعى, قوعامدىق ساناداعى سىلكىنىس پەن جاڭا قۇندىلىقتارعا دەگەن ۇمتىلىس تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا ەرەكشە بايقالدى, سونداي-اق ەلىمىزدىڭ ينتەللەكتۋالدىق ىرگەتاسى دا ارالىقتا قالاندى. بۇل تۋرالى تاريحي دەرەكتەر پرەزيدەنت ءارحيۆىنىڭ قۇجات قويمالارىندا ساقتاۋلى.
بۇل قۇجاتتاردا وتكەن عاسىردىڭ توقسانىنشى جىلدارى قابىلدانعان شەشىمدەر, باعدارلامالار, جينالىستاردىڭ ستەنوگراممالارى, حاتتامالارى, مەملەكەت دامۋ جولدارىن انىقتاۋعا بايلانىستى قوعام قايراتكەرلەرىنىڭ ءارتۇرلى كوزقاراستارى, ۇسىنىستارى, قاراپايىم قازاقستاندىقتاردىڭ حاتتارى, پرەزيدەنت اتىنا جولداعان وي-پىكىرلەر جانە باسقا دا ساياسات, ەكونوميكا, قوعام دامۋىنا بايلانىستى اقپاراتتار قامتىلعان. ولاردىڭ اراسىندا قازاقستاننىڭ بولاشاعى تۋرالى ىرگەلى يدەيالار, سوناۋ توقسانىنشى جىلدارى كوپشىلىككە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بىلدىرگەن ويلارى, كوزقاراستارى, ۇسىنىستارى ەرەكشە ورىن الادى.
بۇگىندە بۇل قۇجاتتارمەن تانىسىپ جۇمىس ىستەيتىن زەرتتەۋشىلەردىڭ سانى كۇننەن كۇنگە ارتىپ كەلەدى. بۇعان تاريحشىلاردىڭ جوعارى سۇرانىسى – زاڭدى قۇبىلىس. جىلدار وتكەن سايىن مەملەكەت قۇرۋدىڭ تاريحي ساباعى بولاشاق ءۇشىن باعدار بولاتىنى ايعاق.
ارحيۆتىك قۇجاتتار ەلباسىنىڭ توقسانىنشى جىلدارى تۇزگەن قازاقستاننىڭ بولاشاعى جايلى ساياسي تۇعىرناماسىن بەينەلەيدى, ەكونوميكانى وتپەلى كەزەڭنەن شىعارۋدىڭ باعىت-باعدارىن انىقتاعانىن, حالىقارالىق قاتىناستار سالاسىنداعى ۇستانىمى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋدى كوزدەگەنىن انىق كورسەتەدى. تۇڭعىش پرەزيدەنتتىڭ مۇنداي ساياسي-يدەولوگيالىق ىزدەنىسىن, ازاماتتىق-يماني تولعانىسىن, عىلىمي ۇسىنىستارىن تاۋەلسىزدىك يدەياسى مارتەبەسىندە قابىلداعان ابزال.
ۋاقىت وتە كەلە ن.نازارباەۆتىڭ ىرگەلى يدەيالارى ناقتى ناتيجەلەر مەن مەملەكەتتىك جوبالارعا, ستراتەگيالىق دامۋ باعدارلامالارىنا, اشىق ازاماتتىق قوعام قۇرۋعا رۋحاني سەرپىن بەرگەن «مادەني مۇرا», «حالىق – تاريح تولقىنىندا», «رۋحاني جاڭعىرۋ», « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقالاسىنداعى «ارحيۆ – 2025» باعدارلامالارىنا اينالدى. وسى جىلى جارىق كورگەن «اباي اماناتى» ماقالاسىندا دا ەلباسى تاريحي ساباقتاستىقتىڭ ساقتالۋى مەملەكەتتىك دامۋدىڭ ماڭىزدى باعدارى بولۋ كەرەك ەكەنىن باسا ايتتى.
ن.نازارباەۆ ەلىمىز ءوز تاۋەلسىزدىگىن ەندى عانا جاريا ەتكەن تۇستا, ساياساتتاعى ستراتەگيالىق ماقسات ءۇشىن مىقتى پرەزيدەنتتىك رەسپۋبليكا قۇرۋ قاجەتتىلىگى تۋرالى كوزقاراسىن العا تارتتى. دەمەك, پرەزيدەنتتىك بيلىك ينستيتۋتىن تولىق قالىپتاستىرۋ ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكى كونستيتۋتسياسىن قابىلداۋعا تۋرا كەلدى. 1993 جىلعى كونستيتۋتسيا پرەزيدەنتتى ەل ىشىندەگى جانە حالىقارالىق قاتىناستارداعى رەسپۋبليكا وكىلى رەتىندە بەكەمدەپ, جوعارعى كەڭەستى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭ جوعارعى وكىلدى ورگانى دەپ جاريالادى. كەيىنگى وقيعالار – جوعارعى كەڭەستىڭ ەكى مارتە تارقاتىلۋى, جەرگىلىكتى كەڭەستەردىڭ ءوزىن-ءوزى تارقاتۋى, زاڭ شىعارۋشى جانە اتقارۋشى بيلىك ورگاندارىنىڭ ۇيلەسىمدى جۇمىس ىرعاعىن تاپپاۋى – ءبارى پرەزيدەنت بولجامىنىڭ: مىقتى پرەزيدەنتتىك رەسپۋبليكا قۇرۋ قاجەت دەگەنىنىڭ دۇرىستىعىن قۋاتتادى. «تاۋەلسىز قازاقستان مەملەكەتتىلىگىنىڭ دامۋى پرەزيدەنتتىك باسقارۋدى ءىس جۇزىندە ىسكە اسىرۋدى قامتاماسىز ەتۋمەن قاتار جۇرەتىن بولادى. رەسپۋبليكا پرەزيدەنتى مەملەكەت باسشىسى رەتىندە ءتيىمدى باسشىلىق جۇرگىزۋ ءۇشىن بارلىق قاجەتتى تۇتقالارعا يە بولۋى كەرەك. ۇكىمەتتى باسقارا وتىرىپ, ول جوعارى اتقارۋشى بيلىكتىڭ جۇمىسىمەن بايلانىستى ماسەلەلەردى شەشىپ, ۇكىمەتتە كادرلىق تاعايىنداۋلاردى جۇرگىزىپ, ۇكىمەت پەن ونىڭ مۇشەلەرىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن بەلگىلەيدى», دەگەن ەلباسىنىڭ 1992 جىلى ايتقان پايىمى ءۇش جىلدان كەيىن جاڭا كونستيتۋتسيامىزدا ورىن الدى.
اتا-بابالارىمىز اڭساعان ازاتتىق يدەولوگياسىن حح عاسىردىڭ باسىندا دەموكراتيالىق جولعا قويۋ ماسەلەسىن الاش زيالىلارى جاريالاسا, ول ءوزىنىڭ ساياسي فورماسىن تەك حح عاسىردىڭ اياعىندا عانا تاۋىپ, ونىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنت – ەلباسىنىڭ ستراتەگيالىق جوسپارلاۋىمەن ىسكە اسىرىلعانى بەلگىلى.
ءجاميلا ابدىقادىروۆا,
قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى ءارحيۆىنىڭ ديرەكتورى