ەل مۇددەسى – ەرگە سىن

القالى باسقوسۋ جەرلەسىمىز, جازۋشى-جۋرناليست, جازۋشىلار وداعىنىڭ مۇشەسى, پرەزيدەنت گرانتىنىڭ يەگەرى, جۋرناليستەر وداعى سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, باسقا دا ماراپاتتاردىڭ يەگەرى جاقسىباي سامراتتىڭ 60 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالىپ, قۋانىشقا زيالى قاۋىم, قوعامدىق ۇيىم وكىلدەرى, قالامداس ارىپتەستەرى ورتاقتاستى.

جيىنعا مودەراتورلىق ەتكەن ەڭسەلى وقۋ ورداسىنىڭ پرورەكتورى, تاريح عى­لىمدارىنىڭ دوكتورى اقمارال ىبى­راەۆا العاشقى ءسوزدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى عاني نىعىمەتوۆكە بەردى. عاني ساقتاعان ۇلى ايماق باسشىسى قۇمار اقساقالوۆتىڭ اتىنان مەرەيتوي يەسىن قۇتتىقتاپ, يىعىنا شاپان جاپتى. «شىعارماشىلىق تالانتىڭىزبەن كورىنىپ, قيىندىعى دا, قىزىعى دا مول جۋرناليستيكا سالاسىندا تىنىمسىز ەڭبەك ەتىپ كەلەسىز. قالامى جۇي­رىك قا­رىم­دى قالامگەر رەتىندە تانىلدىڭىز. ابىلايدىڭ اق ءۇيىن قايتا­دان قالپىنا كەلتىرۋگە زور ۇلەس قوستىڭىز», دەدى ءوڭىر باسشىسىنىڭ ورىن­باسارى.

ۋنيۆەرسيتەت پروفەسسورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جانار تالاسپاەۆا ەسىل ءوڭىرىنىڭ ارداقتى ازا­ماتى جايلى بايانداما جاساپ, شىعار­ماشىلىق, ازاماتتىق قىرلارى جاي­لى اڭگىمەلەدى. رەسپۋبليكالىق «Egemen Qazaqstan» گازەتىندە 16 جىل بويى ەڭبەك ەتىپ كەلە جاتقان ونىڭ ازا­مات­تىق ۇستانىمى ايقىن. قاي شى­عار­ماسىن الساق تا, ءبىر دەممەن وقىلىپ, وقىرماندى قىزىقتىرىپ, جەتەلەپ وتىرادى. مۇنىڭ ءوزى جازۋ مانەرىن شەبەرلىكپەن مەڭگەرگەنىن اڭعارتادى. ۇلتتىڭ ابىرويىن, ەلدىڭ نامىسىن بارىنەن بيىك قوياتىن قاجىرلى قايراتكەر ءارتۇرلى قوعامدىق قۇبىلىستار, تول­عاقتى پروبلەمالار جايلى ويىن اشىق ايتاتىن, شىنشىلدىقپەن جازاتىن, وتكىر ماسەلەلەر كوتەرە بىلەتىن پۋب­ليتسيست رەتىندە دە تانىمال. وتكەن عا­سىردىڭ 90-شى جىلدارى قۇرىلعان «قازاق ءتىلى» قوعامىنىڭ بەلدى مۇشەسى رەتىندە قوعامدىق-ساياسي وقيعالارعا ارالاسا ءجۇرىپ, شەكارانىڭ شەتىندە, وكپەك جەلدىڭ وتىندە تۇرعان پەتروپاۆل قالاسىنىڭ بايىرعى اتاۋى قىزىلجار ەكەنىن, وسىندا «ابىلايدىڭ اق ءۇيى» ورنالاسقانىن بۇلتارتپاس ارحيۆ ماتەريالدارىمەن دالەلدەي بىلگەن ازامات­تاردىڭ ءبىرى. بايانداماشى جازۋشىنىڭ اكىمشىل-ءامىرشىل جۇيەگە قارسى جويقىن بۇلقىنىسپەن قارسى شىعىپ, ەلدىككە, ورلىككە ۇمتىلعان قازاقتىڭ سانالى جاستارىنىڭ بەينەسىن سومداعان «بىتەۋ جارا», قازاقستاننىڭ تاۋەلسىز ەل بولىپ بەكۋ, دامۋ شىرعالاڭدارىن, وتپەلى وتكەلدەرىن باياندايتىن «وزگەلەندى بۇل عالام», «بۇرالاڭ زامان» روماندارىنا تالداۋ جاساپ, سول كەزەڭدەردىڭ وقيعالارىن شەبەر تىلمەن شىنايى تۇردە جەتكىزە بىلگەنىن تىلگە تيەك ەتتى.

مودەراتور ارا-اراسىندا مەرەيتوي يەسىنىڭ اتىنا كەلگەن قۇتتىقتاۋ حاتتارمەن دە تانىستىرىپ وتىردى. پارلامەنت سەناتىنىڭ سپيكەرى ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ, پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى اباي تاسبولاتوۆتىڭ ىستىق لەبىزگە تولى جۇرەكجاردى تىلەكتەرىن وقىپ بەردى. قازاقستان جوعارى مەكتەبى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ اكا­دەميگى, رەسپۋبليكانىڭ ەڭبەك سىڭىر­گەن قايراتكەرى زارقىن تايشىباي, وبلىستىق كاسىپوداقتار ورتالىعىنىڭ توراعاسى ەرىك نۇراقاەۆ, وبلىستىق «Soltústik Qazaqstan» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى ەرباقىت امانتاي, پوليتسيا دەپارتامەنتى باستىعىنىڭ ورىنباسارى قاپەز داۋلەتباەۆ, تاعى باسقالارى جەرلەسىمىزدىڭ شالقار شىعارماشىلىق شابىتىنان تۋعان تۋىندىلارىنا دەگەن وقىرمانداردىڭ سۇيىسپەنشىلىگىن جەتكىزدى. ونلاين ارقىلى حابارلاسقان بەلگىلى كومپوزيتور جولامان تۇرسىنباەۆ, بالالار جازۋشىسى تولىمبەك ءابدىرايىم, بيولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ءايىپ ىسقاقوۆ شىعارماشىلىق تابىس تىلەدى.

مىنبەگە كوتەرىلگەن رەسپۋبليكالىق «Egemen Qazaqstan» گازەتىنىڭ جاۋاپتى حاتشىسى سامات مۇسا باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرالىنىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەرىپ, سىي-سياپات جاسادى. «جاكەڭ ەكەۋمىز قۇرداسپىز, ءبىر جىلعى ءتولمىز. 2002 جىلدان بەرى قويان-قولتىق جۇمىس ىستەپ كەلەمىز. ۇجىمدا ۇلكەن بەدەلگە يە. ەڭبەكقور, ۇلتىنىڭ پاتريوتى. 30-عا جۋىق الىس-جاقىن شەتەلدەردە بولىپ, ەلباسىنىڭ جۇمىس ساپارلارى جايلى جولجازبالار تسيكلىن جاريالادى»,– دەدى ول.

كونفەرەنتسياعا قاتىسۋشىلار تانىمال قوعام قايراتكەرى, «قاhارماندار» رەسپۋبليكالىق ۇيىمىنىڭ توراعاسى, ساياسي قۋعىن-سۇرگىن تاقىرىبىن ىندەتە زەرتتەۋشى-عالىم سابىر قاسىمو­ۆ­تىڭ ءسوزىن ۇلكەن تەبىرەنىسپەن تىڭ­دا­دى. «مۇنداي تاعىلىمدى عىلىمي-پراك­تيكالىق جيىنداردىڭ ۇيىمداس­تىرىلۋى تەرىسكەي وڭىرلەر ءۇشىن ماڭىزى ايرىقشا. بۇل – ماعجان جۇماباەۆ, سماعۇل سادۋاقوۆ, جۇماعالي تىلەۋلين سياقتى الاش ارىستارى ءوسىپ-ونگەن وڭىردە تۋعان جاقسىباي باۋىرىمنىڭ ءومىر جولىن ناسيحاتتاۋ, ەل مەن جەرگە دەگەن پەرزەنتتىك ماحابباتىن تانىتۋ عانا ەمەس, ۇعا بىلگەن ادامعا ونىڭ شىعارمالارى ارقىلى وتارشىلدىق, كەڭەستىك بيلىك اتتارىن تاريحتان وشىرۋگە تىرىسىپ, ەسىمدەرىن اتاۋعا تىيىم سالعان, قازاق حالقىنىڭ بوستاندىعى, تاۋەلسىزدىگى جولىندا ءومىرىن قيعان قاhار­ماندارىمىزدى ۇلىقتاۋدىڭ ءبىر ۇلگىسى بولسا كەرەك. ۇلتتىق ۇستانىمدار توڭىرەگىندە ولكەتانۋشىلار, جۋرناليس­تەر, عالىمدار قوعامدىق وي-پىكىرلەر قوزعاعانىمەن, ودان ءارى جالعاسىن تاپپاي, ءتۇرلى سەبەپتەرمەن سوزىلىپ كە­تەتىنى بار. بۇل اسىرەسە سولتۇستىك اي­ماق­تارعا ءتان. قازاق حالقىنىڭ قان­شاما ءبىرتۋار ازاماتتارى كەڭەستىك-تو­تاليتارلىق زاماندا رەپرەسسياعا ۇشىراسا دا, ولاردىڭ ماڭگى ولمەس رۋحى ۇر­پاقتارىن جەلەپ-جەبەپ كەلەدى. سول كەزدەگى قاhارمان تۇلعالاردىڭ ەرلىگى مەن ورلىگى بىزدەرگە قالدىرىلعان امانات ىسپەتتەس. قازاق ەلىنىڭ ازاتتىعى جولىندا جان ءتاسىلىم ەتكەن, شەيىت كەتكەن ارىستاردى باعالاي بىلسەك, تاريحي تۇرعىدان ادىلەتتىك قالپىنا كەلتىرىلەر ەدى», دەدى بەلگىلى زاڭگەر جينالعاندارعا ۇلكەن وي تاستاپ.

كونفەرەنتسيا سوڭىندا مەرەيتوي يەسى جۋرناليستيكا سالاسىنداعى كوپجىل­دىق ەڭبەگىن باعالاپ, قۇرمەتتەگەن جەر­لەستەرىنە ريزاشىلىق سەزىمىن ءبىلدىرىپ, العىسىن ايتتى.

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى