شىمكەنت قالاسى اكىمدىگىندە كۇن سايىن شاھارداعى ەپيدەميالىق جاعدايعا بايلانىستى قۇرىلعان جەدەل شتابتىڭ وتىرىسى وتەدى. وتىرىس بارىسىندا شتاب مۇشەلەرى قالا اكىمىنە ءوز سالاسى بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار جونىندە باياندايدى. وسىلايشا, ماسەلەنىڭ ەڭ كۇردەلى دەگەن تۇستارىن باعامداپ, ءتيىستى شەشىم شىعارۋدا.
تىنىمسىز جۇمىستاردىڭ ناتيجەسىندە قالا بويىنشا جەدەل جاردەم شاقىرتۋلارى ازايدى. بۇل تۋرالى شاھار اكىمدىگىندە وتكەن شىمكەنت قالاسى اۋماعىندا كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسيانىڭ تارالۋىنا قارسى ءىس-قيمىل بويىنشا ارنايى شتابىندا ايتىلدى. جيىن بارىسىندا اتقارىلىپ جاتقان باسقا دا بىرقاتار جۇمىس تالقىلاندى.
«قالا بويىنشا جەدەل مەديتسينالىق جاردەم شاقىرتۋلاردىڭ سانى ازايىپ كەلەدى. شىلدە ايىنىڭ 1-جۇلدىزىنان باستاپ بۇگىنگە دەيىن (12.07.2020) شاقىرتۋلار سانى 2142-دەن 1839-عا دەيىن تومەندەدى. قالادا جالپى سانى 650 ينفەكتسيالىق توسەك-ورىن بار, ونىڭ 204-ءى بوس. پروۆيزورلىق ورىن سانى – 3210, قازىر 1110 بوس ورىن بار. ەل پرەزيدەنتىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, الداعى ۋاقىتتا توسەك-ورىن قورىن كوبەيتۋ ماسەلەسى قاراستىرىلۋدا.
قالا اۋماعىنداعى 24 اۋرۋحانادا كۇن سايىن 1100 وتتەگى باللونىنا قاجەتتىلىك بار. وسىعان وراي, شىمكەنت قالاسىندا وتتەگىن وندىرەتىن 5 مەكەمەمەن كەلىسىمشارت جاسالدى («AirGaz» جشس, «كەرەمەت ساپا» جشس, «نۋريبال بازا» جشس, «پك وكسي» جشس, «يمانبەكوۆ» جەكە كاسىپكەرلىگى), بارلىق اۋرۋحانالارعا تۇراقتى تۇردە وتتەگى باللوندارى جەتكىزىلۋدە», دەدى شاھار اكىمى مۇرات ايتەنوۆ.
كەلەلى كەڭەستە قالالىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى رۋستام قۋانىشبەك ۇلى ىندەتكە بايلانىستى تىركەلگەن ستاتيستيكالار مەن جۇرگىزىلىپ جاتقان ەم-دوم جونىندە ءسوز قوزعادى, ش.وسپانوۆا جەدەل جاردەم قىزمەتى بويىنشا احۋال قالىپقا تۇسكەنىن, وزەكتى ماسەلە جوق ەكەنىن حابارلادى.
جيىن بارىسىندا قالا اكىمى ءتيىستى ماماندارعا تاۋلىك سايىن 30 مىڭ شاقىرتۋ قابىلداي الاتىن ديسپەتچەرلىك ورتالىقتى تەزىرەك اشۋدى تاپسىردى. سونداي-اق شتاب وتىرىسىندا بۇگىندە 323 ءوجت (وكپەنى جاساندى تىنىستاندىرۋ اپپاراتى) قۇرىلعىلارىنىڭ سانىن الداعى ۋاقىتتا 475-كە جەتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىرعانى بەلگىلى بولدى. قالا اۋماعىنداعى بارلىق 24 اۋرۋحاناعا كۇن سايىن 1200 وتتەگى باللونى قاجەت ەكەنى ايتىلدى.
قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆ قاداپ ايتقانداي, ەپيدەميالىق احۋالدى جاقسارتۋ بارىسىندا حالىققا قاجەتتى دۇنيەلەردى ىسكە اسىرۋ بارىسىن تەزدەتۋ كەرەك.
«شەشىم شىعارۋدى ەكى كۇنگە سوزاتىن ۋاقىت جوق. جۇمىستى شۇعىل تۇردە ناقتى ءبىر جۇيەگە قويۋىمىز كەرەك. ال اقپاراتتاردى ۋاقتىلى جەتكىزۋىمىز قاجەت. بۇل جۇيە رەتتەلىپ, ەندىگى كەزەكتە قالا تۇرعىندارى «سovid-19 شىمكەنت» سايتى ارقىلى بۇگىنگى جاعدايعا بايلانىستى مالىمەتتەردى تولىق الىپ وتىرادى», دەدى م.دۇيسەنبەك ۇلى.
وعان قوسا, قالا اكىمى ءتيىستى ماماندارعا مەملەكەتتىك كۇندىزگى ستاتسيونارلارعا بەكىتىلگەن ارنايى ەرەجە تاراتىلۋىن تاپسىردى.
«ياعني ناۋقاستار ەمنىڭ تەگىن ەكەنىن ءبىلۋى كەرەك. ەگەر مەديتسينا قىزمەتكەرى ەم ءۇشىن ءدارى-دارمەك سۇراسا, «109» نومىرىنە حابارلاسىپ, قۇقىقتارىن قورعاۋعا مۇمكىندىكتەرى بار», دەدى قالا اكىمى.
تويحانالار پروۆيزورلىق ورتالىققا اينالادى
شىمكەنتتە ەپيدەميالىق جاعداي ۋشىعىپ تۇرعان شاقتا الەۋمەتتىك جەلىلەردە ناۋقاستارعا توسەك-ورىن جەتىسپەۋشىلىگىن شەشۋدىڭ وڭتايلى جولدارى ۇسىنىلعان ەدى. ايتا كەتۋ كەرەك, جەلى بەلسەندىلەرىنىڭ تاراپىنان قالاداعى ءبىلىم بەرۋ عيماراتتارىن «ۋاقىتشا اۋرۋحاناعا اينالدىرۋ» تۋرالى دا ۇسىنىس تاستالعان. الايدا شىمكەنتتىك اتا-انالار بۇعان قارسى بولدى.
جۋىردا وسى ماسەلەگە وراي شىمكەنت قالاسىنداعى مەيرامحانا يەلەرى ءۇن قاتتى. ولار ەپيدەميالىق جاعداي كۇردەلەنىپ, مۇقتاجدىق تۋسا, وزدەرىنىڭ مەنشىگىندەگى عيماراتتاردى پروۆيزورلىق, ستاتسيونارلىق ورتالىقتارعا اينالدىرۋعا دايىن ەكەندەرىن جەتكىزدى. ءبىر سوزبەن ايتساق, جەرگىلىكتى كاسىپكەر ازاماتتار ەلدىڭ باسىنا تۇسكەن اۋىرتپالىقتى بىرلەسىپ كوتەرۋگە دايىن.
بۇل ۇسىنىستى ولار قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆكە جەتكىزدى. شاھارداعى بىرنەشە عيماراتتى ارالاپ شىققان مۇرات دۇيسەنبەك ۇلى ازىرگە قوسىمشا پروۆيزورلىق ورتالىقتاردى اشۋدىڭ قاجەتى جوق ەكەنىن حابارلادى. ويتكەنى بۇگىندە شاھارداعى اۋرۋحانالار مەن ستاتسيونارلاردا مەديتسينالىق كومەككە مۇقتاج بارلىق ناۋقاستى جاتقىزۋعا جەتەتىن ورىن بار. الايدا ىندەتتىڭ تارالۋى ءوسىپ, ناۋقاستى كوبەيىپ كەتكەن جاعدايدا اكىمدىك جەرگىلىكتى مەيرامحانالاردى, تويحانالاردى پروۆيزورلى ستاتسيونار رەتىندە پايدالاناتىن بولادى.
«قازىرگى تاڭدا شىمكەنت قالاسى اكىمىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس ەپيدەميالىق جاعداي كۇرت ناشارلاپ كەتكەن جاعدايعا دايىندىق جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. كوروناۆيرۋس جۇقتىرعان جانە پنەۆمونياعا شالدىققان ناۋقاستاردى ەمدەۋگە 7 ملرد تەڭگە قارجى ءبولۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. نىسانداردى ءبىرىنشى كەزەكتە ۇلكەن سۇرانىسقا يە ءدارى-دارمەكتەرمەن, ءوجت اپپاراتتارىمەن جانە كومپيۋتەرلىك توموگرافيامەن (كت) قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى شەشىلەتىن بولادى», دەدى قالا اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ەربول سادىر.
ول سونداي-اق ساۋدا ورتالىقتارى مەن قالاداعى باسقا دا ءىرى نىسان يەلەرى تۇرعىندارعا ۋاقتىلى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ءۇشىن تەگىن كومەك كورسەتۋگە دايىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«ەگەر كۇزدە ەپيدەميالىق جاعداي ناشارلاپ, ىندەتتىڭ ەكىنشى تولقىنى باستالسا, ءبىز سول جاعدايعا دايىن بولۋىمىز كەرەك. سوندىقتان قازىر كاسىپكەرلەردىڭ وزدەرى ۇسىنعان قالاداعى ءىرى عيماراتتاردى قاراستىرىپ جاتىرمىز. جاعداي كۇردەلەنسە, ءبىز شۇعىل پروۆيزورلىق ورتالىقتاردى ۇيىمداستىرۋعا دايىنبىز. بۇگىنگى تاڭدا ناۋقاستاردى ەمدەۋگە ارنالعان قوسىمشا 3 مىڭ ورىن دايىندادىق. جاقىن ارادا كاسىپكەرلەر ۇسىنعان عيماراتتاردان دا ءدال سولاي توسەك-ورىندار ازىرلەيتىن بولامىز», دەدى قالا اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى.
بۇعان دەيىن شاھارداعى اۋرۋحانالاردا ناۋقاستارعا ارنالعان وتتەگى قۇرىلعىلارىنىڭ تاپشىلىعى ءسوز بولعان. اكىمدىك وسى تۇيتكىلدى شەشۋ ماقساتىندا قالاداعى 4 اۋرۋحانانىڭ بازاسىندا ارنايى وتتەگى ستانساسىن ورناتاتىن بولدى. ستانسالار قالالىق پەرزەنتحانادا, قالالىق جۇقپالى اۋرۋحانا مەن №1 قالالىق اۋرۋحانادا جانە №2 كوپسالالى اۋرۋحانادا ورناتىلادى. اتالعان مەديتسينا مەكەمەلەرىنىڭ ارقايسىسىندا وتتەگى جەتكىزىلگەن 50 توسەك-ورىن اشىلادى. بۇل تۋرالى قالا اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ە.سادىر مالىمدەدى.
ول بۇدان بولەك شىمكەنت قالاسىندا جاقىن كۇندەرى تاعى ءبىر وتتەگى وندىرەتىن تسەح ىسكە قوسىلاتىنىن اتاپ ءوتتى. وندا كۇنىنە 1-2 مىڭ وتتەگى باللونى شىعارىلماق. سونىمەن قاتار ول قالاداعى وتتەگىن وندىرەتىن ءىرى 3 ستانسانىڭ جۇمىسى تۇراقتى باقىلاۋدا ەكەنىن حابارلادى. ونىڭ ايتۋىنشا, قالادا قازىرگى تاڭدا بارلىعى 722 وتتەگى جەتكىزىلگەن توسەك-ورىن بار. ال قالا اۋماعىنداعى بارلىق 24 اۋرۋحانانى كۇن سايىن 1200 وتتەگى باللونىمەن قامتىپ وتىرۋ قاجەت.
جاڭا تەحنولوگيا تىعىرىقتان شىعۋعا كومەكتەسەدى
شىمكەنتتە كوروناۆيرۋسقا قاتىستى جان-جاقتى دەرەكتەر جاريالاناتىن www.covid19shymkent.kz اقپاراتتىق پورتالى اشىلعانىن ايتا كەتەيىك. بۇل تۋرالى قالا اكىمى الەۋمەتتىك جەلىدەگى پاراقشاسىندا حابارلادى. مۇرات ايتەنوۆتىڭ ايتۋىنشا, پورتال مەملەكەتتىك ورگاندارعا تۋىنداعان پروبلەمالارعا جەدەل نازار اۋدارۋعا, ال تۇرعىندارعا COVID-19 تۋرالى اقپارات الىپ وتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
قازاقستاندا بالاماسى جوق بۇل سايتتى U:projects قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ IT-ماماندارى جاسادى. ولار ۇسىنعان جوبانى شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمى بىردەن قولداعان.
ء«بىز سايتتى تەستىلەۋدى ءساتتى اياقتاپ, ونى ىسكە قوسۋدامىز. ورتالىقتاندىرىلعان اقپاراتتىق پورتال شىمكەنتتەگى ەپيدەميالىق احۋالدىڭ بارلىق ينديكاتورلارى مەن دەتالدارىن كورسەتىپ وتىراتىن نەگىزگى پلاتفورما بولادى. جوبا ءۇش كەزەڭنەن تۇرادى. ونىڭ ەكەۋىنەن وتتىك. ءبىرىنشى كەزەڭىندە جاس IT-ماماندار – ەرجان سونار, دىنمۇحاممەت جولدىباي, ارتەم فەدوسكين, ءىلياس بەكتاس قالامىزداعى سovid-19 تۋرالى تالداۋ مالىمەتتەردى جيناقتاپ, وڭدەۋدى اۆتوماتتاندىرۋ ءۇشىن باعدارلاما قۇردى. بۇعان دەيىن جەرگىلىكتى دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە تسيفرلاندىرۋ باسقارمالارىنىڭ ماماندارى بارلىق اۋرۋحانا, ەمحانالاردان, پروۆيزورلىق ورتالىقتاردان قانشا بوس توسەك-ورىن بارى, ەمدەۋ مەكەمەلەرىنە قانشا ناۋقاس كوروناۆيرۋسپەن, پنەۆمونيامەن, جرۆي-مەن تۇسكەنى, ءوجت اپپاراتىنىڭ, وتتەگى باللوندارىنىڭ, تاعى باسقالارىنىڭ قاي مەكەمەگە جەتىسپەي جاتقانى تۋرالى اقپاراتتاردى جينادى. اكىمگە بۇل تۋرالى بارلىق ەسەپ Exسel فورماتىندا ۇسىنىلادى. ءبىز پاندەميامەن كۇرەسكە ءوز ۇلەسىمىزدى قوسۋدى ۇيعارىپ, ارنايى سايتتى تەگىن جاسادىق. بۇل بيلىكتىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتەدى, ال تۇرعىنداردىڭ اۋقىمدى اقپاراتتار الىپ وتىرۋىنا كومەكتەسەدى», دەيدى جوباعا جاۋاپتى ازاماتتار.
سايت جاساۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, سOVID-19 تۋرالى مالىمەتتەردى جيناقتاۋ پروتسەسىن مەيلىنشە جەڭىلدەتۋدى ءارى اۆتوماتتاندىرۋدى كوزدەگەن. ايتۋلارىنا قاراعاندا, بۇل ادامي فاكتوردى بولدىرمايدى. مۇندا پروبلەماعا نازار اۋدارۋدا ءاربىر تسيفر مەن ءىستىڭ ناقتىلىعى ماڭىزدى.
اۋرۋحانالارداعى بارلىق كەزەكشى دارىگەرلەر مامانداردىڭ قاتىسۋىنسىز-اق سايت ارقىلى ىڭعايلى فورمادا ەسەپتەرىن بەرە بەرەدى. ولار بار بولعانى ون كورسەتكىش بويىنشا تسيفرلاردى ۇسىنادى. باعدارلاما قالا باسشىسىنا جىلدىق ەسەپتى ءوزى-اق بەرىپ تۇرادى.
«سايتتا تۇرعىندار مەن قالا باسشىسىنا ستاتيستيكالىق مالىمەت بولەك جاريالانادى. تۇرعىندار اۋرۋحانالار مەن پروۆيزورلىق ورتالىقتاردىڭ قايسىسىندا بوس ورىن بار ەكەندىگىن ءبىلىپ وتىرادى جانە بۇل تسيفرلار اۆتوماتتى تۇردە جاڭارىپ تۇرادى. ماسەلەن, №6 ەمحانانىڭ كەزەكشى دارىگەرى بۇگىن سەگىز توسەك-ورىننىڭ بوساعانىن كورسەتەدى, وسىلايشا ادامدار قاي اۋرۋحاناعا بارىپ جاتۋعا بولاتىنىن ءبىلىپ وتىرادى. سايتتان ءتۇرلى نۇسقاۋلىقتار مەن پاندەميا كەزىندە ۇستاناتىن ەرەجەلەردى, مامانداردىڭ كەڭەسىن تابا الادى. پاندەميا كەزىندە دۇربەلەڭ تۋىنداماس ءۇشىن, ءتۇرلى جالعان اقپاراتتار تارالىپ كەتپەۋى ءۇشىن مالىمەتتەردى ءبىر ورتالىقتان بەرۋ وتە قاجەت. تۇرعىنداردىڭ جاعدايدى ءبىلىپ, ءتۇسىنىپ وتىرعانى, ولاردىڭ ناقتى دەرەكتەردى كورىپ, سابىرلىلىق ساقتاعانى ماڭىزدى. سەبەبى سوڭعى كۇندەرى قالادا ءتۇرلى دۇربەلەڭ جاعدايلار تۋىنداعانى جاسىرىن ەمەس. U:projects بيلىككە وسىنداي پروبلەمالاردى جەدەل شەشۋگە كومەكتەسەدى. دەگەنمەن ءبىزدىڭ ارەكەتىمىز كەيبىرەۋلەرگە باسقاشا اسەر ەتكەنىن دە مويىندايمىز. مۇنداي سەنىمسىزدىك ءبىزدىڭ سەرىكتەستەرىمىز – جاس IT-مامانداردىڭ بىزگە قوسىلۋىنا كەدەرگى كەلتىرەدى. ءبىز كەتكەن شىعىنىمىزدىڭ ورنىن تولتىرۋعا ەشكىمنەن ەشقانداي قارجى تالاپ ەتپەيمىز, جاي عانا كومەكتەسكىمىز كەلەدى. شىمكەنتتىڭ اكىمدىگى بىزگە سەنىم ارتىپ, قالاعا قولۇشىن سوزۋىمىزعا مۇمكىندىك بەردى. ەگەر جاڭا اقپاراتتىق جۇيە ءساتتى جوبا رەتىندە تانىلسا, ءبىز ونى باسقا قالالارعا دا تاراتۋعا دايىنبىز», دەيدى U:projects جوباسىنىڭ نەگىزىن سالۋشى توقتار الىمبەكوۆ.
ونىڭ سوزىنە قاراعاندا, جاڭا پورتالدىڭ ارتىقشىلىعى – big data جۇيەسىمەن جۇمىس ىستەيتىنى. بۇل ناقتى مىندەتتەر مەن تاپسىرمالار ءۇشىن پايدالانۋعا قاجەتتى قۇرالداردى, مالىمەتتەردى تالداۋ ادىستەرى جانە ونى پايدالانۋ مۇمكىندىگى. ءدال وسى big data پاندەميامەن كۇرەسكە پايدالانۋعا قاجەت جانە Covid-19 جاعدايىن جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
شەتەلدىك تاجىريبەنى پايدالانباق
ەپيدەميالىق احۋالدىڭ كۇردەلەنگەنىنە بايلانىستى كورشىلەس مەملەكەتتەر ەلىمىزگە كومەك قولىن سوزۋدا. سونداي كومەكتەردىڭ ءبىر شوعىرى شىمكەنت قالاسىنا دا كەلىپ جەتتى. تارقاتىپ ايتار بولساق, قالامىزعا رەسەيدەن ءبىر توپ دارىگەر كەلدى. ساپار ماقساتى – كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسيامەن كۇرەس بويىنشا تاجىريبە الماسۋ. سونداي-اق ولار Covid-19 كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا قارسى كۇرەسۋ بويىنشا كونسۋلتاتسيالىق-ادىستەمەلىك كومەك كورسەتەدى. دارىگەرلەردىڭ اراسىندا ينفەكتسيونيست, رەانيماتولوگ, انەستەزيولوگ-رەانيماتولوگ, ەپيدەميولوگتەر بار.
قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆ ارنايى مەديتسينالىق توپپەن كەزدەسىپ, قالاداعى قازىرگى ەپيدەميالىق جاعدايدىڭ جاي-جاپسارىن جان-جاقتى باياندادى. سونداي-اق ولارعا قازىرگىدەي قيىن كەزەڭدە بىرلەسىپ جەمىستى جۇمىس اتقارۋعا تىلەكتەستىگىن ءبىلدىردى.
«بۇگىنگى تاڭدا الەم بويىنشا دارىگەرلەر كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا قارسى كۇرەستىڭ, ونى ەمدەۋدىڭ جاڭا ادىستەرىن زەرتتەپ, ءوزارا تاجىريبە الماسۋدا. مەملەكەتتەر اراسىنداعى تىعىز ىنتىماقتاستىقتىڭ ارقاسىندا بىلىكتىلىك ارتتىرىپ, تاجىريبە الماسۋ مۇمكىندىگىنە يە بولىپ وتىر. وسى ورايدا, سىزدەردىڭ شىمكەنت قالاسىنا كەلگەندەرىڭىزگە قۋانىشتىمىز», دەدى مۇرات ايتەنوۆ. رەسەيدەن كەلگەن دارىگەرلەر 3-4 توپقا ءبولىنىپ, بەلگىلى ءبىر اۋرۋحاناعا بەكىتىلەتىن بولادى.
بۇگىندە شىمكەنت قالاسىندا كوروناۆيرۋسپەن كۇرەس بويىنشا ەم الۋ شارالارىن جۇرگىزۋگە 3264 مەديتسينا قىزمەتكەرى جۇمىلدىرىلعان. قالانىڭ باس دارىگەرى رۋستام الباەۆتىڭ ايتۋىنشا, شاھاردا ءدارى-دارمەك تاپشىلىعىن بولدىرماۋ ماقساتىندا شەتەلدىك فارماتسەۆتيكالىق كومپانيالارمەن كەلىسىم جاسالۋدا. قازىرگى تاڭدا اسا قاجەتتى ءدارى ونىمدەرى كەزەڭ-كەزەڭىمەن دارىحانالارعا تاسىمالدانىپ جاتىر.
«شىمكەنت قالاسىندا قولايسىز ەپيدەميالىق جاعدايعا بايلانىستى ينفەكتسيالىق اۋرۋلارعا شالدىققان ناۋقاستاردى ەمدەۋ ءۇشىن توسەك-ورىن سانى قوسىمشا كوبەيتىلۋدە. بۇل توسەك-ورىندار سانى 650-دەن 3129-عا جەتتى. سونداي-اق جان ساقتاۋ بولىمىندەگى ورىندار سانىن دا كوبەيتتىك, بۇگىندە 141 جان ساقتاۋ ورنى بار. ولار №2 قالالىق اۋرۋحانا, اسار شاعىن اۋدانىنداعى 200 توسەك-ورىندىق ينفەكتسيالىق اۋرۋحانا جəنە قالالىق كارديولوگيالىق ورتالىقتىڭ بازاسىندا ورنالاستىرىلعان. رەانيماتولوگ ماماندار تاۋلىگىنە 24 ساعات جۇمىس ىستەۋدە.
شىمكەنت قالاسىندا وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا جەدەل جاردەم قىزمەتىن شاقىرتۋشىلار سانى 2 ەسەگە وسكەن ەدى. قازىرگى تاڭدا جاعداي قالىپقا كەلە باستادى. ال ءدارى-دارمەك بويىنشا رەسەي, ۋكراينا, تۇركيا, وزبەكستان جانە باسقا دا ەلدەردىڭ كومپانيالارىمەن كەلىسىمشارت جاسالىپ, مەديتسينالىق پرەپاراتتار كوپتەپ كەلە باستادى. سونىمەن قاتار كەلەسى اپتادا تاجىريبە الماسۋ ءۇشىن ءارى كومەك بەرۋ ءۇشىن رەسەيدەن 5 مامان, تۇركيا ەلىنەن 10 مامان كەلەدى دەپ كۇتىلۋدە», دەيدى باسقارما باسشىسى.
15 شىلدە كۇنى شىمكەنت قالاسىنا وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنان ەكى جۇك كولىگىمەن ءدارى-دارمەك كەلگەنىن ايتا كەتەيىك. جالپى, سوڭعى اپتا ىشىندە ۇكىمەت تاراپىنان ارناي̆ى بولىنگەن 2 ۇشاقپەن قالاعا مەديتسينالىق پرەپاراتتار اكەلىندى. سونىمەن قاتار ءبىر جولعى رۇقساتپەن فارماتسەۆتيكالىق كومپانيالارعا ءبىر ۇشاقپەن, 5 جۇك كولىگىمەن ءۇندىستاننان, رەسەي̆دەن, ۋكراينادان, وزبەكستاننان دارىلەر جەتكىزىلدى.
ايتا كەتەيىك, قالادا ءدəرى-دارمەك باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن قۇرىلعان 4 مونيتورينگتىك توپ وسىعان دەيىن 50 زاڭ بۇزۋشىلىق فاكتىسىن انىقتاپ, تيىسىنشە اكىمشىلىك شارالار قابىلداندى. ودان بولەك, ءدارىحانادا جوق دارىلەردىڭ ورنىنا بالاما پرەپاراتتار ۇسىنۋ جاعى دا نازارعا الىنعان.