بيىل الەمدەگى ءتۋريزمنىڭ جاعدايى ءماز بولمايتىنى انىق. وسىلايشا, پاندەميا قاۋىپى ناپاقاسىن دەمالىس ورىندارى مەن قىزمەت كورسەتۋدەن تۇسكەن قوسىمشا تابىستان تاۋىپ وتىرعان مەملەكەتتەردىڭ ەكونوميكاسىنا جويقىن سوققى جاسادى.
اسىرەسە, جازعى ماۋسىمدا جۇرت جاپپاي اعىلاتىن تەڭىز جاعالاۋلارى ەندى بۇرىنعىداي دەمالۋشىلار جيناي المايتىنى بەلگىلى. كوراناۆيرۋس قاتەرى باياۋلاعانمەن دە كوپتەگەن ەل بۇدان بىلاي ءتۋريزمنىڭ ىشكى مۇمكىندىگىنە عانا ءۇمىت ارتاتىن ايقىندالىپ كەلەدى. ال بۇل جاعداي قازاقستانداعى ىشكى ءتۋريزمدى دامىتۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرىنە جول اشۋى ءتيىس. ويتكەنى, جۇقپالى ىندەتتىڭ الدىن الۋ شارالارىن قاتاڭ ساقتاي وتىرىپ, وتاندىق دەمالىس ورىندارىنىڭ جۇمىسىن جانداندىرۋعا باسا كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. قازىر وسى باعىتتاعى جۇمىس الاكول جاعالاۋىندا قىزۋ قولعا الىنعان. جالپى, 13 ماۋسىمنان باستاپ الماتى وبلىسى اۋماعىنداعى جاعاجاي ءتۋريزمى بيىلعى جۇمىسىن باستايدى. ءبىرىنشى كەزەكتە الاكول جاعالاۋىنداعى دەمالىس ورىندارى اشىلماق.
- الاكولدەگى دەمالىس ورىندارىن 13 ماۋسىمنان باستاپ اشۋعا رۇحسات بەرەمىز. جانە بيىل كولدىڭ قوس جاعالاۋىنداعى شومىلۋ ماۋسىمىن ءبىر مەزەتتە اشۋ ءۇشىن شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمدىگىمەن كەلىستىك. جاعاجايدا جۇقپالى ىندەتتىڭ الدىن الۋ شارالارى قاتاڭ ساقتالاتىن بولادى. جالپى, دەمالىس ورىنداردارىنداعى سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق تالاپتار بۇرىننان قاتاڭ قاداعالانىپ كەلەدى. ال پاندەميا جاعدايىندا باقىلاۋ تىپتەن كۇشەيگەنى دۇرىس. ادامدار دەمالىس كەزىندەگى ساقتىق شاراسىن ساقتاۋدى ۇيرەنۋى كەرەك. ءبىز ءوز تاراپىمىزدان بارلىق قاجەتتى شارانى جاسايمىز, - دەيدى الماتى وبلىسىنىڭ اكىمى اماندىق باتالوۆ.
ياعني, 13 ماۋسىمنان باستاپ الاكول اۋدانى اۋماعىنداعى تۋريستىك ماۋسىم جالاۋىن كوتەرمەك. جالپى, وبلىستىڭ تۋريزم باسقارماسىنىڭ ماماندارى بيىل الاكول جاعالاۋىندا دەمالۋشىلار قاتارى جىلداعىدان ەسەلەپ كوبەيەدى دەگەن بولجام جاساپ وتىر ەكەن. ونىڭ ءبىر سەبەبىن شەتەل كۋرورتتارى مەن جاعاجايلارىنداعى شەكتەۋلەردىڭ كۇشەيىپ, اۋە قاتىناسىنىڭ كۇردەلەنۋىنەن ىزدەگەن دۇرىس. دەمەك, دەمالىس ماۋسىمىن سۋى شيپالى الاكول جاعالاۋىندا وتكىزۋشىلەر لەگىنىڭ وسەتىنى انىق. ءارى بۇل وتاندىق ەكونوميكا ءۇشىن ۇلكەن ولجا بولارى ءسوزسىز.
ال الاكول جاعالاۋىنداعى دەمالىس ورىندارىنىڭ احۋالى قانداي؟ دەرەك بويىنشا مۇنداعى 144 دەمالىس نىسانى كەلۋشىلەردى قابىلداۋعا تولىقتاي دايىن ەكەن. بۇل ورىندار ءبىر مەزەتتە 4500 ادامعا قىزمەت كورسەتە الادى. مۇنان بولەك, الاكول جاعالاۋىندا بۇعان دەيىن 250 ورنالاسۋ نىسانى جۇمىس ىستەپ تۇرعان بولسا, بيىل تاعى 14 جاڭا نىسان اشىلادى ەكەن. سونداي-اق, جاعاجايدا قالتالى قوناقتارعا ارنالعان جوعارى دەڭگەي̆لى قوناق ۇي̆لەر دە جەتكىلىكتى. سايكەسىنشە, بيىل الاكول جاعالاۋىنداعى ءبىر كۇندىك دەمالىس قۇنى 5 000 تەڭگەدەن 150 000 تەڭگەگەنىڭ اراسىندا بولماق.
ايتپاقشى, الاكول جاعالاۋىنا كەلۋشىلەر ءۇشىن «نۇر-سۇلتان-ءۇشارال-نۇر-سۇلتان» جانە «الماتى-ءۇشارال-الماتى» باعىتتارى بويىنشا اۋە رەيستەرى جۇمىس ىستەپ تۇر. 1 ماۋسىمىنان باستاپ اشىلعان ۇشاق ساپارى كۇن سايىن قاتىنايدى. ال 8 ماۋسىمنان 24 قازانعا دەيىن «الماتى-ءۇشارال-الماتى» باعىتى بويىنشا قوسىمشا رەيس ىسكە قوسىلادى ەكەن. سونداي-اق, «جەتىسۋ» اۆياكومپانياسى «تالدىقورعان-ءۇشارال-تالدىقورعان» باعىتى بويىنشا اپتاسىنا 7 رەت ادام تاسىمالداپ وتىر.
مۇنان بولەك, الاكولگە قاراي تەمىرجول قاتىناسى دا ءجۇرۋدى باستادى. قازىر «جەتىگەن-دوستىق-جەتىگەن» باعىتى بويىنشا پويىز قاتىنايدى. بيلەت باعاسىن الەۋمەتتىڭ قالتاسى كوتەرەدى. شعىننىڭ ءبىر بولىگىن وبلىس بيۋدجەتى سۋبسيديالايدى ەكەن. وسى ماقساتقا 85 ملن تەڭگە قارجى قاراستىرىلىپتى. ياعني, «جەتىگەن-دوستىق-جەتىگەن» باعىتى بويىنشا پويىز قاتىناسى ماۋسىم ايىنان باستاپ, تامىز ايىنا دەيىن اپتاسىنا 3 رەت جۇرەدى. ارنايى 7 ۆاگون بار. بيلەت باعاسى پلاتسكارت ورنى ءۇشىن - 2686 تەڭگە, كۋپە - 4500 تەڭگە. پويىزداعى ورىن سانى 324 جولاۋشىعا ارنالعان ەكەن.
- ءبىز بيىلعى دەمالىس ماۋسىمىندا الاكول جاعالاۋىنا كەلۋشىلەر قاتارى 2 ملن ادامنان اسادى دەگەن بولجام جاساپ وتىرمىز. تۋريستەرگە قولايلى جاعداي جاساۋ ءۇشىن وبلىس تاراپىنان بارلىق جاعداي جاسالۋدا. جول, دەمالىس نىساندارىنىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. دەمالىستىڭ جايلى بولۋى ءۇشىن, قاۋىپسىزدىك ساقتالۋى ءۇشىن قاجەتتى شارالار جاسالادى. اسىرەسە, دەمالۋشىلاردى قارسى الاتىن اقشي اۋىلىنداعى تۋريستىك نىسانداردى دامىتۋعا كوڭىل بولىنۋدە. مۇندا قازىر ۇلكەن دەمالىس ساياباعىنىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. نىساندى 6 شىلدەگە دەيىن اياقتاپ, پايدالۋعا بەرمەك. ساياباق اۋماعىندا اۆتوكولىك تۇراعى, ويىن الاڭدارى, جازعى كافە, 336 ادامعا ارنالعان امفيتەاتر, اشىق ساحنا, فۋتبول الاڭى, ۆولەيبول الاڭى, ۆەلو جولدار, روليكپەن سىرعاناۋعا ارنالعان الاڭ جانە باسقا دا سپورتپەن اينلىسۋعا قولايلى ورىندار بار. تالاپقا ساي ەكى دارەتحانا قۇرىلىسى دا اياقتالماق, - دەيدى وبلىستىق تۋريزم باسقارماسىنىڭ تۋريستىك جوبالاردى جوسپارلاۋ جانە جۇزەگە اسىرۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى باقىتجان ورازباەۆ.
الماتى وبلىسى