تاريحتا نەبىر الاساپىران زاماندار ءوتتى. ونىڭ كەيبىرىن قاۋىمدار, حالىقتار مەن مەملەكەتتەر ءبىر-بىرىمەن سوعىسىپ قولدان جاسادى. ەندى ءبىرازى ادام بالاسىنىڭ ەركىنەن تىس تابيعي اپاتتار مەن ىندەتتەر تۇرىندە ورىن الدى. ءار عاسىردا اينالىپ كەلىپ وتىرعان وبانىڭ ادامزاتقا قانداي قايعى-قاسىرەت اكەلگەنىنە قارت تاريح كۋا. بىراق, ادامزات وركەنيەتى سونىڭ بارىنەن امان-ەسەن ءوتتى. ادامزاتتى اپاتتاردان الىپ وتكەن ونىڭ بويىنداعى كۇرەسكەرلىك رۋح پەن سابىر-ءتوزىم, اقىل-پاراسات پەن عىلىم-ءبىلىم, ىنتىماق-بىرلىك پەن ءتارتىپ دەيتىن قۇندىلىقتار. دەمەك, بۇل جولى دا كورونوۆيرۋس پاندەمياسىن وسى قۇندىلىقتارعا ارقا سۇيەۋ ارقىلى عانا جەڭە الامىز.
قازىر كورونوۆيرۋس ىندەتى بۇكىل الەمدى شارپىپ بارادى. الدىڭعى قاتارلى دامىعان مەملەكەتتەر ەكونوميكاسى قۋاتتى, عىلىم-ءبىلىمى مەن مەديتسيناسى جەتىلگەن بولعانىنا قاراماستان ىندەتتىڭ تارالۋىن باقىلاۋدا ۇستاي الماي قالدى. وسى ورايدا قازاقستاندا مەملەكەت كورونوۆيرۋسقا قارسى ۋاقتىلى ءارى مەيلىنشە ءتيىمدى شارالار قابىلداپ جاتقانىن باسا ايتۋ كەرەك.
توتەنشە جاعداي رەجيمىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ كەزەكتى وتىرىسىندا قر پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ «وڭتۇستىك – حالقى تىعىز ورنالاسقان ءوڭىر. سوندىقتان ىندەتتىڭ تارالۋىن توقتاتپاساق, جاعدايدى ۋشىقتىرىپ الامىز» دەپ, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارعا كارانتين شارالارىنىڭ ورىندالۋىن قاتاڭ باقىلاۋعا الۋدى تاپسىرعان بولاتىن. بۇگىن ءبىز وڭتۇستىك وڭىردەگى ەڭ ءىرى قالا, باستى ورتالىق – شىمكەنت شاھارىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ اتالعان تاپسىرماسى قالاي ورىندالىپ جاتقانىنا شولۋ جاساپ كورمەكپىز.
كارانتين دەر كەزىندە ەنگىزىلدى
بۇگىنگى تاڭدا جەرگىلىكتى بيلىككە قويىلاتىن نەگىزگى ءۇش تالاپ بار. بىرىنشىدەن, جان-جاقتى ويلاستىرىلعان, اقىلعا قونىمدى ءارى راتسيونالدى شەشىمدەردى دەر كەزىندە قابىلداي ءبىلۋ. ەكىنشىدەن, سول شەشىمدەردى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا جەدەل ارەكەت ەتۋ, ياعني, موبيلدىلىك. ءۇشىنشىسى, حالىقپەن ءتيىمدى كەرى بايلانىس ورناتۋ. بۇل تالاپتار بىلايعى جايماشۋاق كەزدە دە ماڭىزدى. ال, قازىرگىدەي توتەنشە جاعداي كەزىندە مۇنىڭ ماڭىزى ەسەلەپ ارتتى. بىزدىڭشە, شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمدىگى وسى ءۇش تالاپتىڭ دا ۇدەسىنەن تولىقتاي شىعىپ وتىر.
بۇعان دالەل رەتىندە 2020 جىلعى 4 ساۋىردەن باستاپ قالا اۋماعىندا كارانتين رەجيمى ەنگىزىلگەنىن ايتۋعا بولادى. سول كۇندەرى شىمكەنتتە covid-19 ۆيرۋسىن جۇقتىرعاندار سانى ساۋساقپەن سانارلىق بولاتىن. بىراق, شىمكەنتتە ىندەتتىڭ تەز تارالۋىنا ىقپال ەتەتىن جايتتەر از ەمەس ەدى. ويتكەنى, شىمكەنت – توعىز جولدىڭ تورابىندا ورنالاسقان قالا. رەسپۋبليكانىڭ وزگە وڭىرلەرىنە شىمكەنت ارقىلى كۇن سايىن كەمىندە 200 مىڭ ءترانزيتتى جولاۋشى وتەتىن ەدى. كولىك پەن جولاۋشىلار اعىنى مۇنداي كوپ كەزدە ىندەتتىڭ قالاي تەز تاراپ كەتەرى بەلگىلى. شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمى مۇرات ايتەنوۆ باستاعان كوماندا وسى قاتەردى الدىن الا بولجاي ءبىلدى. سوندىقتان, شىمكەنتكە كارانتين رەجيمىن ەنگىزىۋتۋرالى شەشىم ازاماتتاردىڭ ءومىرى مەن قاۋىپسىزدىگىن قورعاپ, دەنساۋلىعىن ساقتاۋ تۇرعىسىنان دەر كەزىندە قابىلدانعان وتە ورىندى شەشىم بولدى دەپ سەنىممەن ايتا الامىز.
بۇگىنگىنىڭ باتىرلارى – دارىگەرلەر
بۇگىندە كورونوۆيرۋس ينفەكتسياسىمەن كۇرەس بۇكىل الەمدە كوزگە كورىنبەيتىن دۇشپانمەن ارپالىسقان قان مايدانعا اينالدى. ءومىر مەن ءولىم تارازىعا تۇسكەن سول مايداننىڭ العى شەبىندە اق حالاتتى ابزال جاندار ءجۇر. ارينە, ناۋقاستىڭ ءومىرىن ساقتاۋ ءۇشىن ءوز دەنساۋلىعىن قاتەرگە تىگىپ كۇنى-ءتۇنى تىنباي ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن دارىگەرلەر مەن مەدبيكەلەردىڭ, باسقا دا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ قاھارماندىعى ەشبىر تسيفرمەن, ەشبىر سوممامەن ولشەۋگە كەلمەيدى. ولار – ناعىز بۇگىنگى كۇننىڭ باتىرلارى. تۇتاس حالىقتىڭ العىسىنا بولەنگەن اق حالاتتىلاردىڭ ەڭبەگىنىڭ تولىق وتەۋىن تەك جاراتقان يەمىز عانا بەرە الادى.
دەسە دە ولارعا الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋ ارقىلى ريزاشىلىعىمىزدى ءبىلدىرۋ – پارىز. وسىنى ەسكەرگەن ەل پرەزيدەنتى كوروناۆيرۋسپەن كۇرەسىپ جاتقان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە كومەك كورسەتۋ تۋرالى تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. وسىعان وراي, شىمكەنت قالاسىندا 1 290 مەديتسينا قىزمەتكەرىنە ۇستەماقى تولەندى.
مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى جۇمىسىنىڭ قاۋىپتىلىگىنە قاراي 3 توپقا بولىنگەن. ءبىرىنشى ساناتتاعى وتە قاۋىپتى جاعدايدا جۇمىس ىستەيتىن 24 قىزمەتكەرگە 8,7 ملن تەڭگە ءبولىندى. ەكىنشى ساناتتاعى قالىپتى جاعدايدا جۇمىس ىستەيتىن دارىگەرلەر مەن فەلدشەلەرگە, 845 مەديتسينا ماماندارىنا 258,3 ملن تەڭگە ءبولىندى. ءۇشىنشى دەڭگەيدەگى قاۋىپسىزدىك جاعدايىندا جۇمىس ىستەيتىن 421 مەديتسينا ۇيىمىنىڭ قىزمەتكەرىنە 51,3 ملن تەڭگە ءبولىندى.
ۇستەماقى العاندار رەانيماتسيا بولىمدەرىمەن قوسا العاندا, جۇقپالى اۋرۋلار ستاتسيونارلارىنىڭ دارىگەرلەرى, كارانتيندىك ايماقتاعى ورتا جانە كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى. سونداي-اق پروۆيزورلىق ستاتسيونار مەن جەدەل جاردەم قىزمەتىنىڭ دارىگەرلەرى مەن جەدەل-جاردەم جۇرگىزۋشىلەرى.
قالادا مۇلگىگەن تىنىشتىق
ەندىگى ماقسات – تۇرعىنداردىڭ كارانتين رەجيمىن بۇلجىتپاي ورىنداپ, ءوزىن-ءوزى وقشاۋلاۋىنا ىقپال ەتۋ جانە قالا ىشىندەگى قوزعالىستى بارىنشا شەكتەۋ بولاتىن. مىنە, وسى تۇستا جاۋاپتى ورگاندار جەدەل, تياناقتى ءارى جيناقى ارەكەت ەتۋدىڭ تاماشا ۇلگىسىن كورسەتە ءبىلدى.
ويلانىپ قاراساڭىز, ءتورت اۋداننان تۇراتىن, ميلليون حالقى بار الىپ شاھارداعى قايناعان تىرشىلىك پەن سابىلىسقان قوزعالىستى ءبىر كۇندە شەكتەۋ وڭاي شارۋا ەمەس. بۇل جەردە تەك قانا قاتاڭ شارالار قولدانىپ, پوليتسيانىڭ كۇشىنە عانا سۇيەنۋگە بولماس ەدى. قالادا قوزعالىس ازايعانىمەن, تىرشىلىكتى قامتاماسىز ەتەتىن قىزمەتتەر – حالىقتى ازىق-ت ۇلىك, ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋدەن باستاپ, كوممۋنالدىق اۆاريالىق مەكەمەلەرگە دەيىن جۇمىسىن جالعاستىرا بەردى. وسىنىڭ ءبارىن ۇيلەستىرۋ ءۇشىن قالا اكىمدىگى ساناۋلى كۇننىڭ ىشىندە پوليتسيا دەپارتامەنتى جانە «اتامەكەن» كاسىپكەرلەر پالاتاسىمەن بىرلەسە وتىرىپ «سەرگەك» قوسىمشاسى ارقىلى جاڭا وتكىزۋ جۇيەسىن جاساپ شىقتى. مۇنىڭ ارتىندا باسشىلار مەن جاۋاپتى مامانداردىڭ وراسان زور ەڭبەگى جاتقانىن ايتا كەتكەن ءجون.
جالپى, قازىر شىمكەنت قالاسىنىڭ كىرەبەرىستەرىندە 18 بلوك-بەكەت جۇمىس ىستەپ تۇر. ولاردىڭ ارقايسىسى بەينەباقىلاۋ كامەرالارمەن قامتىلعان.
رەسمي مالىمەتتەرگە قاراعاندا 18 بلوك-بەكەتتە ارنايى اۆتوكولىك قۇرالدارىمەن جالپى 676 قىزمەتكەر جۇمىلدىرىلعان. ونىڭ ىشىندە 240 پوليتسيا قىزمەتكەرى (18 ارنايى اۆتوكولىك), 204 مەديتسينا قىزمەتكەرى (18 جەدەل جاردەم كولىك) جانە قارۋلى كۇشتەردىڭ 232 ساربازى تاۋلىك بويى 3 اۋىسىمدا قىزمەت اتقارۋدا. ودان بولەك پروكۋراتۋرانىڭ 18 قىزمەتكەرى دە جۇمىلدىرىلعان.
اتالعان بلوك-بەكەتتەردە توتەنشە جاعداي رەجيمىن بۇزۋ بويىنشا 23 جايت ورىن الدى. ال, جالپى قالا بويىنشا 640 حاتتاما تولتىرىلعان. قر اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكستىڭ 476 بابىمەن (توتەنشە جاعداي رەجيمiن بۇزۋ) حاتتاما تولتىرىلعان. ايتا كەتۋ كەرەك, توتەنشە جاعداي رەجيمiن بۇزۋ 10 ايلىق ەسەپتiك كورسەتكiش مولشەرiندە ايىپپۇل سالۋعا نە 15 تاۋلىككە دەيىن اكىمشىلىك قاماققا الۋعا اكەپ سوعادى.
ال, جالپى قالا ىشىندە كارانتين رەجيمىن ساقتالۋىن 2 مىڭعا جۋىق قىزمەتكەر قاداعالاۋدا. ونىڭ ىشىندە پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى, قارۋلى كۇشتەر مەن ۇلتتىق ۇلان ساربازدارى بار.
كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ كەڭ تارالماۋىنا جانە قاۋىپتى ىندەتتىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا شىمكەنت قالاسىندا 16 اۋماق وقشاۋلاندى. وندا 163 پوليتسيا قىزمەتكەرى جۇمىلدىرىلعان. مەديتسينا ماماندارى دا تاۋلىك بويى قىزمەت اتقارۋدا. وشاقتاردا دەزينفەكتسيا جۇرگىزىلىپ, ەپيدەمياعا قارسى ۇزدىكسىز ءىس-شارالار وتكىزىلۋدە.
حالىقتىڭ كوڭىلىن سەرگىتۋ – ماڭىزدى مىندەت
ءساۋىر ايىنىڭ باسىندا الەۋمەتتىك جەلىلەردە قازاقستانداعى ءىرى قالا تۇرعىندارىنىڭ كوپقاباتتى ۇيلەردىڭ تەرەزەسىنەن حورمەن ءان شىرقاعانى كورسەتىلگەن بەينەروليكتەر تارالدى. چەللەندج ءوز الدىنا, وسى كورىنىسكە ويلانىپ قاراساڭىز, كارانتين كەزىندە ازاماتتاردىڭ مادەني-رۋحاني دەمالىسقا سۋساپ وتىرعانىن اڭعاراسىز. وسىنى ەسكەرگەن شىمكەنت قالالىق مادەنيەت, تىلدەردى دامىتۋ جانە ارحيۆتەر باسقارماسى 13-19 ءساۋىر ارالىعىندا ونلاين فورماتتا جالپى 57 مادەني كەش وتكىزۋدى قولعا الدى.
وسى ورايدا قالانىڭ مادەنيەت مايتالماندارى كۇن سايىن تىكەلەي ەفيردە ونەر كورسەتۋدە. وندا ءتۇرلى سپەكتاكلدەر مەن تاريحي قويىلىمدار جانە بايقاۋ, كورمە سىندى شارالار ونلاين رەجيمدە ۇيىمداستىرىلۋدا. سونداي-اق, اقىندار ايتىسىن دا ۇيدە وتىرىپ, قاشىقتىقتان تاماشالاۋعا بولادى.
مۇنىڭ ءوزى مەگاپوليستەگى مورالدىق-پسيحولوگيالىق احۋالدى جاقسارتىپ, قالىپتى تىرشىلىگىنەن قول ءۇزىپ, ۇيىنەن شىعا الماي وتىرعان تۇرعىنداردىڭ ەرتەڭگى كۇنگە دەگەن سەنىمىن نىعايتا تۇسۋدە.
مۇقتاج جاندار قامقورلىقسىز قالمايدى
ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي ورىن الۋىنا بايلانىستى كوپتەگەن ازاماتتار تابىسىنان ايىرىلىپ, قيىن جاعدايعا تاپ بولدى. وسى كۇردەلى كەزەڭدە الەۋمەتتىك تۇرعىدا ءالجۋاز وتباسىلارعا قول ۇشىن بەرۋ – مەملەكەتتىڭ تىكەلەي مىندەتى. شىمكەنت قالاسىندا بۇل جۇمىس ويداعىداي جۇزەگە اسۋدا. اتاپ ايتقاندا, ەلباسى باستاماسىمەن قۇرىلعان «Birgemiz» قورىنان شىمكەنت قالاسى بويىنشا 40 مىڭنان استام تۇرعىنعا اقشالاي كومەك بەرۋ جوسپارلانعان. بۇگىنگى تاڭعا 21 864 شىمكەنتتىكتىڭ ەسەپشوتىنا 50 مىڭ تەڭگەدەن قارجى اۋدارىلدى.
سونداي-اق, مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جارلىعىنا سايكەس توتەنشە جاعداي سالدارىنان تابىسىنان ايىرىلعان شىمكەنت قالاسىنىڭ 202 مىڭ تۇرعىنىا 42 500 تەڭگە تولەم تاعايىندالعان. 16 ءساۋىر كۇنگى مالىمەت بويىنشا 152 805 ازاماتتىڭ ەسەپشوتىنا اتالعان سوممادا قارجى اۋدارىلعان. وتىنىشتەردى قابىلداۋ ءالى دە جالعاسۋدا.
ازىق-ت ۇلىك باعاسى باقىلاۋدا
ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي جاريالانعان كۇننەن باستاپ قالا اكىمى مۇرات ايتەنوۆتىڭ تاپسىرماسىمەن ءبىرىنشى كەزەكتە ازىق-ت ۇلىك باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ماسەلەسى ءجىتى باقىلاۋعا الىندى. بۇل ماقساتقا قاجەتتى قارجى ءبولىندى.
مەملەكەت بەكىتىپ بەرگەن الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ باعاسىن تۇراقتى ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن اكىمدىك پەن «Gramad Retail» جشس مەن كەلىسىم ءتۇزىلدى. قازىرگى تاڭدا اتالمىش سەرىكتەستىك ءوزىنىڭ 2 سۋپەرماركەتىندە ازىق-ت ۇلىكتى بەلگىلەنگەن باعادا ساتۋدا.
وتكەن اپتادا «Gramad» سۋپەرماركەتىنە «Magnum» «فيركان» ساۋدا جەلىلەرى دە قوسىلدى. قازىر قالا اۋماعىندا بەكىتىلگەن باعامەن ازىق-ت ۇلىك ساتىپ جاتقان 21 ساۋدا جەلىسى بار. وعان قوسا «Gramad» سۋپەرماركەتى قالاداعى «الاش», «جىبەك جولى», «قاپلانبەك», «اكبار» جانە «اينا» بازاردا ارنايى كولىكپەن جىلجىمالى ساتۋ نۇكتەلەرىن ۇيىمداستىرۋدا.
كارانتين كەزىندە ازىق-ت ۇلىكپەن قاتار جەكە ساقتانۋ قۇرالدارىنا, اتاپ ايتقاندا مەديتسينالىق بەتپەردەلەرگە سۇرانىس ەسەلەپ ارتقانى بەلگىلى. وسى ورايدا شىمكەنتتە تۇرمىسى تومەن ازاماتتارعا جالپى سانى 1 ميلليون 100 مىڭعا جۋىق بەتپەردە تەگىن تاراتىلدى. ونىڭ 1 ميلليون داناسى «Birgemiz» قورىنان ءبولىنىپتى. بۇل كوپ رەتتىك ماسكالار, سوندىقتان سابىنداپ جۋىپ, قايتا قولدانۋعا جارامدى. ايتا كەتۋ كەرەك, شىمكەنتتەگى بۇل يگى ءىس ساقتىق شارالارى اياقتالعانعا دەيىن جالعاسا بەرمەك.
بانك قىزمەتىن ۇيدە وتىرىپ پايدالاناسىز
ءساۋىردىڭ باسىندا مەملەكەت تابىسىنان ايىرىلعان ازاماتتارعا 42 500 تەڭگە جاردەماقى تولەيتىنى جونىندە حابار تارالدى. وسى قارجىدان ءۇمىتتى قالىڭ كوپشىلىك ەسەپشوت ءنومىرىن الۋ ءۇشىن بانككە قاراي اعىلىپ, بولىمشەلەر مەن بانكوماتتاردىڭ الدىندا ۇزىن سونار كەزەكتەر پايدا بولا باستادى. ەپيدەميالىق جاعدايعا وراي قابىلدانعان كارانتيندىك شارا كەزىندە حالىقتىڭ ءبىر جەرگە بۇلايشا كوپ شوعىرلانباۋى وتە ماڭىزدى.
الەۋەتتىك جەلىلەردە بانك بولىمشەلەرىندەگى كەزەكتەر بەينەلەنگەن جازبالار تاراي باستاعان العاشقى ساعاتتاردا-اق شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمدىگى ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەرمەن بىرلەسە وتىرىپ دەرەۋ ارەكەتكە كوشتى. بۇگىنگى تاڭدا مەملەكەت تاعايىنداعان جاردەماقىعا ءوتىنىش بەرۋگە قاجەتتى ەسەپشوت ءنومىرىن انىقتاۋ ءۇشىن بانكتەرگە بارۋدىڭ قاجەتى جوق. قىزمەتتەردىڭ بارلىعى ونلاين جۇيەسىندە كورسەتىلەدى. ۇيدە وتىرىپ ەسەپشوت اشۋعا مۇمكىندىك قاراستىرىلعان. ءتىپتى شوت بۇعاتتالىپ قالسا دا جاردەماقىعا ارنايى شوت اشتىرۋعا بولادى. تسيفرلىق جۇيەنىڭ ارقاسىندا ەندى ءموبيلدى قوسىمشا ارقىلى بانكتىك كارتاعا ۇيدەن تاپسىرىس بەرىپ, ونى كەيىن كارانتين بىتكەن سوڭ بانكتىڭ كەز كەلگەن بولىمشەسىنەن بارىپ الۋعا مۇمكىندىك بار.
قازىرگى ۋاقىتتا قالاداعى ءتورت قارجى ينستيتۋتىنىڭ فيليالدارى «Kaspi bank», «Home credit Bank», «حالىق بانكى» جانە «بانك تسەنتر كرەديت» قىزمەتتەرىن تولىقتاي ونلاين جۇيەگە كوشىردى.
ايتا كەتەرلىگى, قالامىزداعى بازارلار مەن دۇكەندەر جانە ساۋدا ورىندارى تولەمدەردى پوست تەرمينالدار ارقىلى قابىلداۋدى باستادى. بۇل ءوز كەزەگىندە كوروناۆيرۋستىڭ تارالۋىنا توسقاۋىل بولماق. وعان قوسا كولەڭكەلى بيزنەسيتىڭ جولىن كەسەدى.
بانكتىك كارتاسى جوق ازاماتتار بانكتەرگە قوڭىراۋ شالۋ ارقىلى نەمەسە ونلاين تاپسىرىس بەرە الادى. دايىن كارتانى بانكتەر ۇيلەرىڭىزگە جەتكىزىپ بەرەدى. تولەم كارتاسىن قابىلدايتىن قۇرىلعى ورناتپاعان نىساندارعا اكىمشىلىك شارا قولدانىلماق.
وتانعا قىزمەت – پەرزەنتتىك پارىز
ەل باسىنا كۇن تۋعان قيىن-قىستاۋ شاقتا وتانعا قىزمەت ەتۋ – ءاربىر ازاماتتىڭ پەرزەنتتىك پارىزى. وسى ورايدا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اسكەري مىندەتتىلەردى ارنايى جيىنعا شاقىرۋ جونىندەگى ۇسىنىسىنا سايكەس شىمكەنتتە ەل ءۇشىن تەر توگۋگە بەل بۋعان ازاماتتاردىڭ قاتارى كوبەيىپ كەلەدى.
ەرىكتىلەر قالالىق اسكەري كوميسسيارياتقا بارىپ تىركەلىپ جاتىر. توتەنشە جاعداي كەزىندە شىمكەنت قالاسى اكىمدىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن قالا بويىنشا ازىرگە 100-گە جۋىق ازاماتتى قابىلداندى. ولار زازالسىزداندىرۋ مەن بلوك-بەكەتتەردە پاترۋلدەۋ جۇمىستارىن اتقارۋدا. بۇل جولى 35 جاسقا دەيىنگى ازاماتتار تىركەۋگە الىندى.
جالپى, شىمكەنت قالاسىنداعى زالالسىزداندىرۋ جۇمىستارىنا 50 اۆتوكولىك پەن 600-گە جۋىق ادام جۇمىلدىرىلعان. سونداي-اق, 200-گە تارتا اسكەري قىزمەتكەر قامتىلعان.
تاماشا تاجىريبە جيناقتالۋدا
ءيا, قازىر ەلدەگى احۋال شىنىندا كۇردەلى. ءبىر جاعىنان پاندەميا القىمنان الىپ جاتسا, ەكىنشى جاعىنان ەكونوميكالىق داعدارىس ەلىمىزگە قوسىمشا اۋىرتپالىقتار اكەلدى. دەگەنمەن, قازاقستاننىڭ بۇل ۋاقىتشا قيىندىقتاردى جەڭىپ شىعاتىن قارجىلاي قورى دا, حالقىنىڭ بويىندا كۇش-جىگەرى دە بار.
ءارى كەز كەلگەن داعدارىس ءبىزدى شىڭداي تۇسەدى. وسىنداي قيىن-قىستاۋ كەزەڭدە باستالعان ىزدەنىستەر مەن تاجىريبەلەر بولاشاقتا دامۋدىڭ جاڭا ساپالىق دەڭگەيىنە كوتەرىلۋىمىزگە جول اشادى.
بۇل جونىندە ەلباسى "بىرلەسە بىلگەن ەل ءبارىن جەڭەدى" دەگەن ماقالاسىندا "كەز كەلگەن قيىندىق ادامدى تىعىرىقتان شىعۋعا, وزگەشە ويلاۋعا, قالىپتاسقان جۇمىس تاسىلدەرىن جەتىلدىرۋگە باستايدى. ال, بۇل عىلىم مەن تەحنولوگيانى دامىتۋعا, سەرگەك ءومىر سالتىن قالىپتاستىرۋعا الىپ كەلەدى. بۇگىندە ەڭبەكتى ۇيىمداستىرۋدىڭ كرەاتيۆتى ادىستەرى, ءتىپتى جاڭا كاسىپ تۇرلەرى شىعا باستادى. قازىر ادامدار بىرتىندەپ قاعازباستىلىقتان ارىلىپ, قاشىقتان جۇمىس ىستەۋ رەجىمىنە كوشتى" دەدى.
وسىعان وراي ءبىر عانا مىسال ايتايىق. بۇگىندە ەلىمىز قاشىقتىقتان ءبىلىم بەرۋ بويىنشا تاماشا تاجىريبە جيناقتاپ جاتىر. ءيا, قازىر بۇل ءىستىڭ وزىندىك قيىندىقتارى مەن كەمشىلىكتەرى بولۋى مۇمكىن. الايدا, بۇگىن جيناقتالىپ جاتقان تاجىريبە كۇنى ەرتەڭ كادەگە اساتىنى ءسوزسىز. سول ارقىلى ءبىز ءبىلىم بەرۋدىڭ ساپاسى مەن قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرىپ, جاڭا تەحنولوگيالار نەگىزىندە جۇمىس ىستەۋگە ماشىقتانىپ جاتىرمىز.
بۇگىندە شىمكەنت قالاسىندا 172 مەكتەپ, 30 كوللەدج بەن 10 جوعارعى وقۋ ورنى تولىعىمەن قاشىقتان وقىتۋ فورماتىنا كوشتى. بيىلعى 6 ساۋىردەن باستاپ بارلىق مەكتەپ وقۋشىلارى ءىV توقساندى قاشىقتىقتان وقىتۋ فورماتىندا باستادى.
قالادا جالپى 172 مەكتەپتە 222 037 وقۋشى ءبىلىم الۋدا.
وقۋشىلاردىڭ 96,7 پايىزى ەلەكتروندى قۇرىلعىلارمەن ياعني, كومپيۋتەر, سمارتفون, پلانشەتپەن جابدىقتالعان (214 613 وقۋشى), قالعان 3,3 پايىز (7 424) وقۋشىنىڭ تەلەارنالار ارقىلى ءبىلىم الۋ مۇمكىندىگى بار. ورتا مەكتەپتەردەگى بارلىق 17 253 مۇعالىم ەلەكتروندى قۇرىلعىلار مەن ينتەرنەت جەلىسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن.
جوعارى وقۋ ورىندارى 4 تسيفرلىق ءبىلىم بەرۋ پلاتفورمالارى ارقىلى جۇمىس اتقارۋدا. ستۋدەنتتەر سانى – 106 723 (پراكتيكادا – 11 459, سىرتتاي – 22 333).
2020 جىلدىڭ 26 ناۋرىزىنان باستاپ بارلىق مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ جۇمىستارى توقتاتىلدى. قالاداعى بارلىق بالاباقشالار قىزمەتىنىڭ ۋاقىتشا توقتاتىلعان مەرزىمىندە مەنشىك تۇرىنە قاراماستان بالاباقشا قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىلارى تولىق كولەمدە تولەنۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى.
8 707 ساۋالعا جاۋاپ بەرىلدى
جوعارىدا ايتقانىمىزداي, بۇگىنگى تاڭدا مەملەكەتتىك ورگاندار قىزمەتىنىڭ تيىمدىلىگىن باعالاۋداعى باستى ولشەمدەردىڭ ءبىرى – حالىقپەن كەرى بايلانىس ورناتۋ.
بۇل تۇرعىدان الىپ قاراعاندا شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمدىگى ناتيجەلى جۇمىس اتقارۋدا. شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمى مۇرات ايتەنوۆ شاھاردا كارانتين ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى جەرگىلىكتى تەلەارنالار جانە الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى مالىمدەمە جاساپ, ازامتتارعا جاعدايدى بايانداپ وتىردى.
توتەنشە جاعداي جاريالانعان العاشقى كۇندەردەن باستاپ قۇرىلعان جەدەل شتاب باق پەن تۇرعىنداردى جان-جاقتى سارالانعان ءارى شىنايى اقپاراتپەن تولىق قامتاماسىز ەتىپ كەلەدى. سونداي-اق, اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق ورتالىقتا كۇن سايىن ءتۇرلى سالا باسشىلارى بريفينگتەر وتكىزىپ كوپشىلىكتى الاڭداتاتىن ەڭ وزەكتى ساۋالدارعا جاۋاپ بەرۋدە.
توتەنشە جاعداي كەزىندە تۇرعىنداردىڭ ساۋالدارىنا تۇشىمدى جاۋاپ بەرۋ ماقساتىندا قالا باسشىلىعىنىڭ شەشىمىمەن ارنايى سall-ورتالىق جۇمىسىن باستاعان بولاتىن.
39-50-55 نومىرىنە تىركەلگەن 9 تەلەفوندا كۇندەلىكتى وتىراتىن ماماندار ازاماتتاردان تۇسكەن 8 707 قوڭىراۋدى تىركەپ, ساۋالدارعا جاۋاپ بەردى.
ەكى شىمكەنتتىك جازىلىپ شىقتى
توتەنشە جاعداي ەنگىزىلگەلى اتقارىلعان بارلىق جۇمىستىڭ تۇپكى ناتيجەسى ىندەتتىڭ تارالۋىنا جول بەرمەۋ جانە ناۋقاستاردىڭ دەرتىنەن امان-ەسەن ايىعۋى. وسى تۇرعىدان العاندا شىمكەنتتە قولعا الىنعان شارالار العاشقى ناتيجەلەرىن بەرە باستادى. قالادا كوروناۆيرۋس جۇقتىرعان ەكى ناۋقاس اۋرۋحانادان جازىلىپ شىقتى. دەرتىنەن ايىققاندار - اناسى مەن بالاسى.
قۋانىشتىسى سول, «تاۋەلسىزدىككە - 20 جىل» ەلدىمەكەنىندەگى ءبىرىنشى وشاقتان وسى وتباسىنىڭ 2 مۇشەسىندە زەرتحانانىڭ سىنامالار تەرىس بولىپ, ولار ۇيگە شىعارىلدى. دارىگەرلەر پاتسيەنتتەردىڭ جاعدايى جاقسى ەكەنىن ايتادى.
ال وتباسىنىڭ قالعان 3 مۇشەسى مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردىڭ باقىلاۋىمەن 14 كۇندىك كارانتين اياقتالعانعا دەيىن قالادى, سەبەبى ىنىسىنەن COVID-19 اۋرۋى 12 كۇنى انىقتالىپ, اكەسى جانە قارىنداسىمەن جاقىن بايلانىستا بولعان.
ايدار قۇلجانوۆ,
شىمكەنت